Recherche 'bu...' : 273 mots trouvés
Page 4 : de buoc_h-vor (151) à burut (200) :- buoc'h-vorbuoc'h-vor
f. (ichtyonymie) Aplysie.
●(2010) MOPES 230. (Ar Gelveneg) Beuch mour (vache de mer) : Aplysie, lièvre de mer. Limace de mer (qui émet un liquide violet comme de l'encre).
- buoc'hig-Douebuoc'hig-Doue
f.
I.
(1) (entomologie) Coccinelle.
●(1868) SBI I 16. Bioc'hic Doue, tolt ho goad.
●(1904) DBFV 34b. beuhig Doué, tr. «coccinelle, bête à bon Dieu.» ●(1931) VALL 129b. Coccinelle, tr. «buoc'hig-Doue.»
(2) sens fig. Sot.
●(1870) FHB 267/43a. re hir an oll ive me zo bet bioc'hik Doue...
II.
(1) Bezañ evel ur vuoc'hig-Doue : être peureux.
●(1896) MELu VIII 88 (T-Pontrev). Vel buiq Doue, tr. E. Ernault «Comme la bête à bon Dieu, se dit d'un homme peureux.»
(2) Bezañ buoc'hig-Doue : être un peu niais.
●(1931) VALL 489. Un peu niais, tr. F. Vallée «buoc'hig-Doue popul.»
- buoc'hken
- buorzhbuorzh
m. Enclos pour bêtes à cornes.
●(1931) VALL 530a. Parc à bêtes à cornes, tr. «buorz m. (anc[ien]).»
- buorzhañbuorzhañ
v. tr. d. Parquer (des bêtes à cornes).
●(1931) VALL 534a. Parquer, tr. «buorza (anc[ien]).»
- burbuburbu
coll. (pathologie) Pustules, bourbouille.
●(1962) EGRH 22. burbu coll. -enn, tr. « pustules, bourbouille. »
- burbuadburbuad
coll. (pathologie) Pustules, boutons.
●(1744) L'Arm 315b. Des pustules, tr. «Burbuatt.» ●(17--) TE 71. goreu ha burbuad catarus.
●(1878) BAY 12. burbuad, tr. «Les pustules d'un membre.»
●(1904) DBFV 34b. burbuen, burben, bruben, f. pl. –nneu, et burbuad, etc., tr. «ébullition à la peau, pustule, échauffaison.» ●(1907) VBFV.fb 81b. pustule, tr. «burbuen, f. (pl. burbuad).»
- burbuekburbuek
(pathologie) Couvert de pustules.
●(1962) EGRH 23. burbuek a., tr. « couvert de pustules. »
- burbuennburbuenn
f. –où (pathologie)
(1) Pustule, bouton.
●(1464) Cms (d’après GMB 88). Bulbuenn pustule. ●(1499) Ca 28b. Bulbuenn. tache qui nait en la chaer.
●(1659) SCger 134b. bulbuen, tr. «puron.» ●(1732) GReg 152a. Il a la peste, le charbon paroît en l'aine, tr. «Ez ma ar boçz gantâ, güellet a rear ar vurbuenn ê pleg e vorsed.» ●(1744) L'Arm 134a. Enlevure, tr. «Burbeenn.. neu. f.» ●315b. Pustule, tr. «Burbeênn : Burbuênn.. neu. f.»
●(1834) SIM 57. bulbuennou evel ar re a deu da deziou ar zaout. ●81. bisach ho pugale, goloet a vulbuennou. ●(1878) BAY 12. ur vurbuen, tr. «une pustule.» ●(1890) MOA 133b. Il a le charbon à l'aine, tr. «guelet a reer ar vurbuenn e pleg he vorzed.»
●(1904) DBFV 34b. burbuen, burben, bruben, f. pl. –nneu, et burbuad, etc., tr. «ébullition à la peau, pustule, échauffaison.» ●(1907) VBFV.fb 81b. pustule, tr. «burbuen, f. (pl. burbuad).» ●(1931) VALL 604b. Pustule, tr. «burbuenn f.»
(2) Burbuenn ruz =
●(1732) GReg 113b. Bouton, ou bourgeon qui vient au visage, de chaleur de foye, tr. «Bulbuënn-ruz. p. bulbuënnou-ruz.»
(3) Fièvre aphteuse.
●(1866) FHB 71/149a. Goude beza great an histor eus ar vurbuen e Kerne hag ar studi eus a louzeier propr d'ar c'hlenved-se. (…) Ar vurbuen a gommansas e ravaij e Kerne, e mis guengolo 1857. ●(1866) FHB 73/165a. An derchen burbuennoc eo ta neuze, pe ar pez a so ar memes tra, ar vurbuen.
(4) =
●(c.1500) Cb 93b. [glouenn] Jtem cest vne maladie quon appelle charbon / cest une bosse. b. burbuenn.
- burbuennekburbuennek
adj.
(1) (en plt de qqn) Couvert de boutons.
●(1732) GReg 113b. Nez plein de boutons, tr. «Fry bulbuënnecq.» ●Visage couvert de boutons, tr. «bisaich bulbuennecq.»
●(1931) VALL 79a. couvert de boutons, tr. «burbuennek.»
(2) (en plt d'une maladie) Qui se caractérise par des boutons.
●(1866) FHB 71/149a. studia pis ar c'hlenved burbuennoc se var al loenet.
(3) Terzhienn vurbuennek : fièvre aphteuse.
●(1866) FHB 71/149a. ar vurbüen, an derchen burbuennoc, hag ar borbolen malicius a seblante beza choazet ho demeuranç e gorre Kerne.
- burbuenniñburbuenniñ
v. intr. Se couvrir de pustules.
●(1931) VALL 604b. se couvrir de pustules, tr. «burbuenni.»
- burbuet
- burdigburdig
f. Vertige.
●(1979) LIMO 13 janvier. Vurdig : Entendu dans le sens de « vertige ». Diwallet ma tei er vurdig doh azé, faites attention au vertige, là.
- buredbured
f. –où
(1) Burette, fiole.
●(1499) Ca 28b. Buret. g. burete. ●(1633) Nom 158b. Phiala : phiole, tasse : fiolen, buret, taçc. ●160a. Lecythus, capsax, guttus : burette à mettre huyle : buret euit lacquat eaul.
●(1792) BD 1113. erguer em cabinet eman ma buredo, tr. «Chez moi dans mon armoire sont mes burettes.»
●(1844) LZBg 2l blezad-2l lodenn 91. carguein a zeur sclær er buretteu ligùernus. ●(1868) FHB 161/39a. buret al liou. ●(1868) FHB 177/162a. buret ar guin ha buret an dour.
●(1927) GERI.Ern 76. bured f., tr. «Burette, fiole.» ●(1942) DADO 17. kerkent ha ma wel he den, e kemer leiz he genou a zour diouz ar vured.
(2) Biberon.
●(1913) FHAB C'hwevrer 49. ar buredou hag ar begoù-suna. ●(1913) FHAB Mezheven 217. bronn ar vured.
- buredad
- buredenn .1buredenn .1
f. –où Petit bénitier domestique.
●(1876) TDE.BF 83b. Buredenn, s. f. Buredenn dour benniget, tr. «le petit bénitier qui se place dans les chambres, près du lit.» ●441b. kement berad a ioa er vuredenn dour benniget.
- buredenn .2
- buredenneg
- buredennek
- burellburell
m. (textile) Bure.
●(1464) Cms (d’après GMB 209). Guisquet in burell, vêtu de bure. ●(1499) Ca 28b. Burell. g. bureau. gros drap. ●g. vestu en bureau. b. guisquet en burell.
●(1659) SCger 18a. bure, tr. «burell.» ●(1732) GReg 125b. Burat, sorte de grosse étoffe grise, tr. «Mezer Cabucined, ha Recolezed. burell rous.» ●Bure, étoffe grossière pour les pauvres gens, tr. «burell. burell guénn.» ●Bureau, étoffe grossiere, tr. «Burell-bras.»
●(1876) TDE.BF 83b. Burell, s. f., tr. «Bure, gros drap.»
●(1911) BUAZperrot 122. dilhad burel. ●(1932) BSTR 151. eur pallen burel. ●(1928) BFSA 100. eur sae vurell c'haro. ●(1942) FHAB Mae/Mezheven 155. burell gwenn a gaved da brena neuze e Bro-Leon.
- burenn .1burenn .1
s. (habillement) (Textile) Bure (étoffe et vêtement).
●(1840) EBB 6. Une sorte d’étoffe appelée bure (à lire bur) constitue leur vêtement gothique.
●(1924) SBED 11. D'er bautred get ou chaucheu pe hra hoah ou buren. ●13. Haneh nen doé get é vuren, / Get marjenneu hag ur jagen, / Meit ur poulpan. ●38. Get me zok gloan ha me buren.
- burenn .2
- burevburev
m. –ioù
(1) Bureau (local).
●(1911) BUAZperrot 652. a gavas anezan azezet en e vuro. ●(1935) BREI 424/3c. A-blen gant ar ru, eman bureo ar porzer hag an telefon. ●(1947) YNVL 67. Petra emañ an daou vrav-mañ oc'h istrogellat em burev.
(2) Bureau (d'une association, etc.).
●(1847) MDM 384. goulenn aviz-kuzul ar pevar all a zo ga-n-ez er burau.
●(1905) BOBL 19 août 48/3a. renevezi Bureo ar Gevredigez. ●(1920) FHAB Genver 200. Reolennou a zo bet savet ha hanvet eur bureo. ●(1935) TRAG 32. entent ouz ar bureo epad bloaz.
- burev-butunburev-butun
m. Bureau de tabac.
●(1868) FHB 199/343b. Ar re a zalc'h bureou butun. ●(1872) DJL 17. Kar prometet oa dezan eur bureo butun.
●(1909) KTLR 150. en hostaleri pe er buro butun. ●(1921) PGAZ 20. d'he vureau butun. ●(1938) SAV 10/30. a zalc'he d'an ampoent ar bureo butun. ●(1958) LLMM 71/427. Mes Jakez Konan, ar bouloñjer, hag an Dimezell Blev-Griz – burev-butun ha kelaouennoù – eus ar Ru-vras.
- burevajburevaj
m. péjor. Bureaucratie.
●(1931) VALL 87a. Bureaucratie, au sens péjoratif, tr. «bureverach, burevaj m.»
- bureverezh
- bureviadbureviad
m. –ed, burevidi Employé de bureau.
●(1931) VALL 87a. Bureaucrate, tr. «bureviad pl. –vidi.»
- burezhburezh
f.
(1) Les vapeurs, les fumées, les émanations du vin, de l'alcool.
●(1841) IDH 49-50. é creis er vureah hag en tuemdér ag er gùin. ●53. er vureah ag en ivage e dourmante é gove.
●(1924) NOLU 13. Pe vou ivet dehi en ivaj meliget / E lak er pen de droein get é vureh kuhet. ●(1942) VALLsup 62a. Émanation, tr. «burec'h, bulac'h V[annetais] f.» ●70. Exhalaison tr. «burec'h, bulac'h (boulac'h d'après «Ar bont er Velin») ; serait burez en langue unifiée.»
(2) Vapeur.
●(1904) DBFV 34b. bureh, f., tr. «vapeur, air échauffé.» ●(1908) NIKO 158. el ur vureh. ●(1919) DBFVsup 11b. bureh, bulah (B[as] v[annetais]), f., tr. «vapeur.» ●(1923) KADO 19. Er vurèh ag en doar, get en tuemdér, e saù. ●(1927) GERI.Ern 76. bureh, bulah V[annetais] f., tr. «Vapeur, air échauffé.» ●(1938) DIHU 322/63. er vureh e saù ag en doar. ●(1942) DHKN 13. er vureh ag en doar.
(3) Fumet.
●(1919) DBFVsup 11b. bureh, bulah (B[as] v[annetais]), f., tr. «odeur.» ●(1927) GERI.Ern 76. bureh, bulah V[annetais] f., tr. «odeur.» ●(1932) BRTG 75. bureh er hrampoeh.
(4) (en plt d'un abcès) Teurel e vurezh : jeter son feu, son venin.
●(1906) MHAJ 224-225. On le dit cepandant, d'après une note de M. l'abbé Le Goff, d'un furoncle (turel e vureh, jeter son feu, son venin).
(5) Ardeur du feu.
●(1896) HIS 64. En dud en doé ind douget d'er forn, e oé bet mouget get er vureh.
- burezhiñ
- Burgond
- Burgondia
- burgondiat
- burgravelezh
- burigburig
f./m. (ornithologie)
(1) Linotte.
●(1919) DBFVsup 7b. beurig, tr. «Gr[oix], m. linot. – Ailleurs, rouge-gorge. Cf. boruig.»
(2) Rouge-gorge.
●(1934) BRUS 254. Un rouge-gorge, tr. «ur vurig, f.» ●ur vam vurig, tr. «une femelle de rouge-gorge.» ●(1942) DIHU 374/117. ur veurig vihan, adreist me fen e gan, ken ne foèu hé gougig ru.
- burinburin
s. Burin.
●(1633) Nom 195b. Cælum : burin, instrument à grauer : burin, instrumant euit grauiff.
- burliñ
- burlinkenn
- burlutaj
- burlutek
- burluterezh
- burlutet
- burlutiñburlutiñ
v.
I. V. tr. d.
(1) Éblouir.
●(1744) L'Arm 120a. Eblouir, empêcher l'action de la vûë, tr. «Burlêttein.» ●(c.1785) VO 100. er splandér (…) e vurlettas én un taul men deulagad.
●(1849) LLB 459-460. el luhed, er brogon / E vurlet el lagad hag e voug er galon.
●(1904) DBFV 34b. burletein, berlutein, brelutein, burlutein, v. a., tr. «éblouir.»
(2) [au passif] Bezañ burlutet gant, dre : être troublé par.
●(1838) OVD 142. Burlettet-é men deulegad dré en tan ag ur goal-golér.
●(1922) EOVD 146. Burletet é men deulegad get er gounar.
II. V. intr.
(1) Être ébloui.
●(1744) L'Arm 129b. Emphase, tr. «Conzeu ha disstill foenhuéd ha quenn ihuéle, ma vurlêtte unn deine doh ou hléhuétt.»
●(1904) DBFV 34b. burletein, berlutein, brelutein, burlutein, v. n., tr. «être ébloui.» ●(1907) VBFV.bf 6a. berlutein, burletein, v. n., tr. «être ébloui.» ●(1913) AVIE xi. larein e hrér é hel [en ègl] sellet doh en hiaul hemb ne vurlet é zeulagad. ●(1925) IZID 18. Hadet ?… Pas, berlutein e hra men deulegad.
(2) Se troubler (en plt de la vue).
●(1861) BSJ 282. En invray (…) a p'ou daibrér, (…) ind e laq en deulegad de vrulettein.
●(1922) EOVD 180. Er mél a Héraklé e laka en deulegad de vurletein.
- burlutus
- buronburon
m. Petite bâtisse généralement accolé à la maison pouvant servir de lieu de rangement ou d'habitation de domestiques.
●(1464) Cms (d’après DEBm 238). Buron et fulort, tout ung. ●(1464) Cms (d’après GMB 249) fulort g. maisonnette, l. gurgulium, gurgucium ; buron ha fulort, tout vng.
●(2000) PCRMM 270. (Plougastell-Daoulaz) le buron. Ce dernier bâtiment, souvent accolé à la maison principale, pouvait servir de pièce de rangement, avec armoires, coffres, et de réserve, mais aussi de logement de domestiques pour les maisons les plus riches. ●601. Ces pen ti ou buron étaient le plus souvent collées à la maison principale d'habitation ou du moins situées dans la cour. Elles étaient de taille réduite et n'avaient pas de chambre, sinon un simple grenier.
- burtellatburtellat
voir burutellat
- burtulburtul
voir bultur
- BurtuledBurtuled
n.l. Burtulet (Saint-Servais, canton de Callac).
I. Burtuled.
●(18--) MILg 191. e bered Burle [= Burtuled] nab a vije. ●(18--) GBI I 94. Da vourk Burtul gant-han eo et, / War vur 'r vered 'n euz-han laket. ●(1847) FVR 347. Burtulet.
●(1905) ARGV 245. Da foar yen en Kallag / E loj ar goañv en Burtuled.
II. Proverbe et dicton.
(1)
●(1905) ARGV 245. Da foar yen en Kallag / E loj ar goañv en Burtuled.
(2)
●(2005) HYZH 244/40. En Tregrom 'mañ an diaoul o chom, / Er C'houerc'had 'mañ o kac'hat (pe 'neus gloazet e droad), / En Plouared 'mañ war an oaled, / En Bulien eo kouezhet er vouilhenn, / En Plourec'h 'neus torret e vrec'h, / En Plouilio 'mañ 'c'hoari 'r c'hilhoù, / En Ploubêr eo bet tomm d'e lêr (pe d'e rêr), / En Tonkedeg eo kroget da redek, / En Plûned 'mañ o vutunet, / En Bear 'neus torret e c'har, / En Gwengamp eo manet kamm. / Hag en Burtuled eo marv gant an anoued.
- burudig
- burug-burug-
voir buzhug-
- burut