Recherche 'me...' : 904 mots trouvés
Page 4 : de melav (151) à melenenn (200) :- melavmelav
s. Jeu de crosse.
●(1919) DBFV.Sup 49a. melaù, jeu de crosse. Gr. grasiad.
- melc'hwedmelc'hwed
coll. (zoologie) Limaces & limaçons.
I.
●(1659) SCger 73b. limaçon, tr. «melc'hueden p, melc'huet.» ●159a. melc'hueden pl. melc'huet, tr. «limaçon.» ●(1732) GReg 576a. Limaçon, escargot, limaçon à coquille blanche, tr. «Melc'huëden. p. melc'huëd. melc'huëden venn. p. melc'huëd venn. melfeden. p. melfed. (…) Van[netois] melhuedeen. p. melhuëd, melhuïd.» ●(17--) CBet 571. Ar busuc, ar bolbos, ar melvet, ar scrillet, tr. «les vers de terre, les mites, les limaces, les grillons.»
●(1869) FHB 218/72a. aleiz a velfet, a logod, a vinoc'het, ha dreist oll a brenvet glaz. ●(1877) FHB (3e série) 17/140b. bleud-ran var ar melc'hod, ma cuzint ho c'herniel. ●(1894) BUZmornik 247. laza ar melfed hag ann amprevaned all a zebr he legumach.
●(1906) BOBL 13 janvier 69/1a. Anveout a red netra lousoc'h evid ar melved ? ●(1943) VKST Genver-C'hwevrer 227. glaourenna, babouzat, evel melc'hod. ●(1949) KROB 12/6. amprevaned, preñved, melc'houad.
II. (Lugut, divalav) evel ur velc'hwedenn : très lent.
●(1931) VALL 422. Très lent, tr. F. Vallée «lugut (divalo T[régor]) evel eur velc'houdenn.»
- melc'hwed-klorek
- melc'hwed-kornekmelc'hwed-kornek
coll. Escargots.
►melc'hwedenn-gornek f. Escargot.
●(1941) ARVR 23/4b. evel eur velc'houdenn gornek en he c'hrogen.
- melc'hwed-krogennekmelc'hwed-krogennek
coll. Escargots.
●(1732) GReg 576a. Limaçon, escargot, limaçon à coquille blanche, tr. «melfeden croguennecq. p. melfed croguennecq.»
●(1936) PRBD 135. lonka, ez-veo, melfed krogennek.
►melc'hwedenn-grogennek f. Escargot.
●(c.1500) Cb. Melhuedenn croguennec. ga. limas a escaille.
●(1732) GReg 576a. Limaçon, escargot, limaçon à coquille blanche, tr. «melfeden croguennecq. p. melfed croguennecq.»
- melc'hwed-krogilhennetmelc'hwed-krogilhennet
coll. Escargots.
►melc'hwedenn-grogilhennet f. Escargot.
●(1935) BREI 392/3a. Eur velc'houedenn grogiliennet !...
- melc'hwed-moger
- melc'hwed-podek
- melc'hwedennmelc'hwedenn
f. –ed, melc'hwed (zoologie) Limace & limaçon.
●(1499) Ca 134a. Melhuedenn. g. limas.
●(1659) SCger 73b. limaçon, tr. «melc'hueden p, melc'huet.» ●159a. melc'hueden pl. melc'huet, tr. «limaçon.» ●(1732) GReg 576a. Limaçon, escargot, limaçon à coquille blanche, tr. «Melc'huëden. p. melc'huëd. melc'huëden venn. p. melc'huëd venn. melfeden. p. melfed. (…) Van[netois] melhuedeen. p. melhuëd, melhuïd.» ●(1738) GGreg 42. melc'huedenn, p. melc'huedenned, melc'hued., tr. «limaçon.»
●(1868) FAG 59. Eur velc'hodenn a rikl, a ruz, / Hag a bign huel a iz da uz. ●(1878) BAY 7. Melweden, ur velweden, tr. «un limaçon.»
●(1906) BOBL 13 janvier 69/1a-b. ar velveden a zo kâzet gant an holl.
- melc'hwedennañ
- melc'hwedennusmelc'hwedennus
adj. Abondant en escargots.
●(c.1500) Cb. g. le liu ou sont limas. b. melhuedennus.
- melc'hwenn-grogennek
- melc'hwetamelc'hweta
v. intr.
I.
(1) Chercher des escargots.
●(1732) GReg 576a. Chercher des limaçons, tr. «Melc'hota. melfeta. melc'huëta. ppr. et.»
(2) fam. Traîner.
●(1955) VBRU 66. mar chom ar gak milliget da velc'houetañ war bep ger.
II. Chom da velc'hweta : rester traîner, paresser.
●(1949) LLMM 17/46 (T) *Jarl Priel. Ya, ne blij ket dimp chom da velc'hweta.
- Melchizedeg
- melchonmelchon
coll. & m. –où (botanique)
I. Coll.
(1) Trèfle.
●(1633) Nom 94a. Trifolium pratense : treffle : melchen.
●(1659) SCger 121a. treffle, tr. «melchenen p. melchen.»
●(1849) LLB 1316. Melchon, avaleu doar ha kalz a irvin glas. ●(1876) TDE.BF 447b. Melchenenn, s. f., tr. «Plant de trèfle ; pl. melchen, du trèfle, des plants de trèfle.»
●(1929) FHAB Genver 9. ar melchen gounezet, hirra ma vevont eo daou vloaz. (...) Ar melchen ordinal, dem-henvel ouz ar melchen gouez, nemet int eun tammig fonnusoc'h. ●(1934) BRUS 268. Du trèfle, tr. «melchon.»
(2) (argot de Morlaix) Melchon Tahiti : tabac.
●(1912) KZVr 419 - 07/04/12. Melchon Tahiti – butun.
(3) plais. Melchon ! : merci !
●(2007) TROGERI (T). Melchon !
II. M. Espèce de Trèfle.
●(1908) BOBL 27 juin 183/2d. Ar melchennou a zo ivez kalz mel enno. ●(1929) FHAB Genver Genver 10. Koulskoude, etouez melchenou Breiz, ez eus darn hag a zo gwelloc'h eged ar re all.
III. Bezañ bet war ar melchon : être enceinte.
●(1902) CRYP VIII 288 (T). Honnez zo bet war 'melchonn. - Ia, deud e dë c'houéan, tr. E. Ernault «Celle-là a été sur le trèfle. - Oui, elle a enflé. Plaisanterie sur une femme enceinte, que l'on compare ainsi à une vache. Trég[or].»
- melchon-a-dri-zroc'hmelchon-a-dri-zroc'h
coll. Trèfle à trois coupes.
●(1876) TDE.BF 447b. Ar melchen a dri drouc'h, tr. «le trèfle qui fournit trois coupes ; c'est le trèfle commun.»
- melchon-bro
- melchon-douarmelchon-douar
coll. (botanique) =
●(1929) FHAB C'hwevrer 48. ha setu perak ec'h hadimp enno melchen-douar, melchen entre, melchen melen pe c'heot Paris. (…) Evit lezel da beuri avat n'eus ket gwelloc'h eged ar melchen-douar.
- melchon-etremelchon-etre
coll. (botanique) Trèfle hybride Trifolium hybridum.
●(1929) FHAB C'hwevrer 48. ha setu perak ec'h hadimp enno melchen-douar, melchen entre, melchen melen pe c'heot Paris. ●49. melchen entre = La. trifolium hybridum.
- melchon-farc'hoc'hmelchon-farc'hoc'h
coll. (botanique) Trèfle incarnat, farouche.
●(1934) BRUS 268. Du trèfle incarnat, tr. «melchon farhoh.»
- melchon-gwennmelchon-gwenn
coll. Trèfle blanc, rampant Trifolium repens.
●(1910) MAKE 88. melchon gwenn, tener, eur brao o gwelet. ●(1923) FHAB Gwengolo 352. Ar melchen prad ne dle ket beza lakeet e had dounoc'h eget eur zantimetr ha kart ; had ar melchen gwenn a dle beza lakeet etre eun hanter santimetr hag eur zamtimetr ha kart.
- melchon-lann
- melchon-melenmelchon-melen
coll. (botanique) Lotiers corniculés Lotus corniculatus.
●(1929) FHAB C'hwevrer 48. ha setu perak ec'h hader enno melchen-douar, melchen entre, melchen-melen pe c'heot Paris. ●49. melchen melen = Gl. lotiers corniculés.
- melchon-pradmelchon-prad
coll. (botanique) =
●(1923) FHAB Gwengolo 352. Ar melchen prad ne dle ket beza lakeet e had dounoc'h eget eur zantimetr ha kart ; had ar melchen gwenn a dle beza lakeet etre eun hanter santimetr hag eur zamtimetr ha kart.
- melchon-ruzmelchon-ruz
coll. (botanique) Trèfle incarnat Trifolium incarnatum.
●(1876) TDE.BF 447b. Ar melchen ruz, tr. «le trèfle incarnat ou rouge.»
●(1907) BOBL 25 mai 139/2f. troc'ha ar melchen ru. ●(1908) BOBL 16 mai 177/2b. ar pis charrons, ar fao munud, ar melchen ru divezad. ●(1934) BRUS 268. Du trèfle incarnat, tr. «melchon ru.»
- melchonegmelchoneg
f. –i Terrain planté de trèfle.
●(1857) CBF 91. Beza hoc'h eus-hu eur velchennek-bennak, tr. «Avez-vous quelques prairies.» ●(1876) TDE.BF 447b. Melchenek, s. f., tr. «Champ de trèfle, prairie artificielle.»
●(1929) FHAB Genver 11. Eur velcheneg hadet tano. ●(1935) DIHU 289/302. melchonegi glas ag er ré druan.
- melchonenn
- melchonenn-bedermelchonenn-beder
f. Trèfle à quatre feuilles.
●(1876) TDE.BF 447b. eur velchenenn peder, tr. «un trèfle à quatre feuilles.»
- meledermeleder
voir mezal
- melegan .1melegan .1
adj. blond.
- melegan .2melegan .2
m. -ed blond.
●(1931) VALL 70a. homme blond, tr. « melegan pl. ed » ●777b. melegan, tr. « homme blond ».
- melegan .3
- meleganez
- melek .1
- melek .2
- melen .1melen .1
adj.
I. Adj.
A. Attr./Épith.
(1) Jaune.
●(1499) Ca 134a. Melen. g. iaune de couleur. ●(1633) Nom 123a. Flauus : iaulne : melen.
●(1659) SCger 68a. iaune, tr. «melen.» ●68a. deuenir iaune, tr. «dont melen.» ●159a. melen, tr. «iaune.» ●(1732) GReg 221a. Couleur jaune, tr. «liou melen.»
●(1876) TDE.BF 449b. Melon, adj. T[regor], tr. «Jaune.»
●(1907) VBFV.bf 53a. milén, tr. «jaune.» ●(1932) BRTG 123. Hag ean de glah é gouskeréz, ha oeit doh en hani kohan, milénan, groahennetan, keméret pen hé horn hoarn, er boutet é toul é skoharn ha cheleuet doéré é dreu koh.
(2) Blond.
●(1499) Ca 23a. g. blans cheueux b. bleu melen.
●(1659) SCger 15a. blond, tr. «melen.» ●(17--) ST 192. He bleo zo war velen, tr. «ses cheveux tirent sur le blond.»
●(18--) GBI II 72. Dal ur guchennad ma bleo-melenn, tr. «Prends une mèche de mes cheveux blonds.»
●(1907) VBFV.bf 53a. milén, tr. «blond.» ●(1909) KTLR 202. Bleo melen a ziruille deuz he phenn var he diskoaz.
(3) (en plt de fruits, de récoltes) =
●(18--) SAQ II 144. per melen a vern.
●(1906) KPSA 29-30. evel ar frouez a zo melennoc'h ha dareoc'h da welet. ●(1950) KROB 31-32/17. kan klemmus ar gorryar e mesk an edeier melen.
(4) Melen-aour : jaune d’or.
●(1963) LLMM 99/262. E porzhioù klozet gant mogerioù ruz-tan, melen-aour, glas-gwer pe wenn-raz.
B. Épith.
(1) Douar/Pri melen : glaise jaune.
●(c.1718) CHal.ms iv. terre glaise, tr. «doüar priec, doüar milen, douar prielec.»
●(1923) FHAB Genver 31. Ma 'z eus kement a vouilhennou / A bri melen, a gochellou.
(2) Dour/Hini melen : alcool de cidre.
●(1907) KANngalon Even 427. En ostaleri edo, dirak eur verennad dour melen. ●(1908) FHAB Gwengolo 268. O zeod eoliet gant ar banne hini melen a ie breman brao-bras en dro. ●(1909) HBAL 46. m'en deuz ranket beuzi e c'hlac'har en eur eva eur c'hart hini melen. ●(1909) FHAB C'hwevrer 60. eur banne kafe gant eur skloturiad mad a hini melen da lakat ebars. ●(1912) FHAB Mae 150. eur banne melen / Da zigraza va va c'hornaillen. ●(1936) CDFi 22 fevrier. ar varrikennad hini melen.
(3) Kambr ar pri melen : toilettes.
●(1633) Nom 133-134 : Latrina : retraict, priué, necessaire, basse chambre, latrine : vn garde-rob, cambr an pry melen, cambr an ispiçc.
(4) Ludu melen : guano.
●(1926) FHAB Mae 191. ar garzadenn a vezo taolet war an teil pe implijet evel ludu-melen, rak ludu-melen eo, e gwirionez.
(5) Beg-melen : blanc-bec.
●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. Beg-melen, tr. «Jean blanc-bec, Milin.»
(6) Ober beg-melen da ub. : faire un pied de nez à qqn.
●(1924) NFLO. pied de nez. quel p[ied] de nez tu me fais, tr. «pebez beg-melen a rez d'in !»
(7) (ornithologie) Beufig-melen : serin.
●(1915) KZVr 101 - 07/02/15. Beufig-melen, tr. «serin, Jaffrennou, Corn[ouaille].»
(8) Bilheouz, laboused melen : monnaie or.
●(1847) BDJ 48. yalc'hadic a labouçzed melen, tr. «(GMB 353) une bourse de pièces jaunes.» ●(1893) RECe xiv 272. Bilhaos melen (monnaie jaune), or.
(9) Pastounadez-melen =
●(1732) GReg 138b. Carvi, ou chervis, plante dont les racines semblent à plusieurs navets joints ensemble – sont forts bonnes à manger, tr. «Pastounadès melen.»
(10) Nerprun.
●(1732) GReg 655a. Nerprun, arbrisseau, tr. «Spern mèlen.» ●Du sirop de nerprun, tr. «Syros spern vèlen.»
(11) Épine-vinette.
●(1927) FHAB Gouere 146. war ar spern melen (épine vinette). (...) rak e Breiz-Izel n'eus ket a spern melen.
(12) Melchon-melen : lotiers corniculés.
●(1929) FHAB C'hwevrer 48. ha setu perak ec'h hader enno melchen-douar, melchen entre, melchen-melen pe c'heot Paris. ●49. melchen melen = Gl. lotiers corniculés.
II. Adv.
(1) Ruz-velen =
●(1927) FHAB Gouere 146. saotrou bihan, ruz-velen.
(2) Gell-melen =
●(c.1718) CHal.ms i. bay-doré, tr. «guel-milene, ru-güel.»
(3) Brizh-melen : pie-jaune.
●(1949) KROB 13/7. eur veoc'h briz-melen, hir he c'herniel, ledan he zez.
III.
(1) Melen evel ar c'hoar : voir koar.
(2) Melen evel ar beuz : voir beuz.
(3) Melen evel an ed darev : voir ed.
(4) Melen evel ar segal : voir segal.
(5) Melen evel an aour : voir aour.
(6) Hejañ per melen diwar ub. : voir per.
(7) Mont evel per melen : voir per.
(8) Ober blev melen : voir blev.
(9) En em ober evel gwenn ha melen ur vi : voir vi.
- melen .2melen .2
m. –où Couleur jaune.
●(1633) Nom 37a. Ouum geminum : œuf à deux moyeux : vy á daou mele'n. ●Prasinus, porraceus : verde, meslée de iaulne : glas mellet á melen.
●(1732) GReg 221a. Couleur jaune, tr. «Melen.» ●509a. Jaunatre, tr. «a denn var ar melenn.»
●(1854) PSA I 60. péh quêmb e zou étré er rù hag er milén, étré er gùerh hag er glaz !
●(1908) FHAB Genver 5. an tri liou bras, ar ruz, ar melen hag ar glaz. ●(1936) BREI 444/2c. Al liou a blij d'an holl eo ar melen.
- melen-vimelen-vi
m. Jaune d'œuf.
●(1499) Ca 134a. Melen vy. g. moiel doeuff. ●(1633) Nom 123b. Luteus : iaulne comme le moyeu d'vn œuf : melen eguis vn melen vy.
●(1659) SCger 82a. moyeu d'un œuf, tr. «melen vï.» ●159a. melen vi, tr. «iaune d'œuf.» ●(1723) CHal 169. Ur mîlen üi, tr. «un jaune d'Oeuf.»
●(1907) VBFV.bf 53a. milén-ui, tr. «jaune d'œuf.»
- melenaatmelenaat
v.
I. V. intr.
(1) Jaunir, devenir de plus en plus jaune.
●(1659) SCger 68a. deuenir iaune, tr. «melenaat.» ●(c.1718) CHal.ms i. deuenir blond, tr. «milenat, melenat.» ●(1732) GReg 509a. Jaunir, devenir jaune, tr. «Melennaat. pr. melenneët.»
●(1907) VBFV.bf 53a. milénat, v. n., tr. «jaunir, devenir jaune.»
(2) Blondir.
●(1659) SCger 15a. blondir, tr. «melennaat.»
II. V. tr. d. Jaunir, rendre de plus en plus jaune.
●(1901) LZBg 59 blezad-4e lodenn 214. Er butum en des miléneit é fas. ●(1907) VBFV.bf 53a. milénat, v. a., tr. «jaunir, rendre jaune.»
- melenadurmelenadur
m. –ioù (pathologie)
(1) Jaunisse.
●(1732) GReg 509b. Jaunisse, maladie qui rend jaune, qui vient d'un degorgement de bile, tr. «melennadur.» ●Elle a la jaunisse, tr. «ez ma ar melennadur gandhy.»
(2) (médecine ancienne) Pâles-couleurs, chlorose.
●(1732) GReg 688a. Pales-couleurs, tr. «Melennadur.»
●(1931) VALL 525a. Pâles couleurs, tr. «melenadur m.» ●elle a les pâles couleurs, tr. «ar melenadur 'zo ganti.»
- melenañmelenañ
voir meleniñ
- melenart
- melenav
- melended
- melendermelender
m. (pathologie) Jaunisse.
●(1710) IN I 297. e gallec, la jaunisse, hac e brezonec, ar melender pe zroug ar Roue.
- meleneg .1
- meleneg .2
- meleneg .3meleneg .3
s. (botanique) Luzerne lupuline, minette dorée, trèfle jaune Medicago lupulina.
●(c.1910) SDVA.Ern d-1475. melion, meleneg, s., tr. «minette dorée, lupuline, sorte de luzerne, Carnac.
- melenek
- melenennmelenenn
f. (botanique) Grande éclaire, grande chélidoine Chelidonium majus.
●(1922) EOVD 206. Er ré e zou klan get ur hleñùed hanùet milénig e gav geté é ma troeit en treu de vout milén, revé ma larér. Aveit ou guellat, nen des meit lakat édan sol ou zreid ur lezeuen hanùet er vilénen.