Devri

Recherche 'ne...' : 270 mots trouvés

Page 6 : de nez-3 (251) à nezus-2 (270) :
  • nez .3
    nez .3

    s. =

    ●(1919) MVRO 14/2b. Ar gwir en deus eur wech all trec'het an nez !

  • nez-kig
    nez-kig

    m. (entomologie) Ciron.

    ●(1744) L'Arm 60a. Ciron, tr. «Née-quicq.. étt. m.»

    ●(1904) DBFV 169b. nékig, m. pl. ed, tr. «ciron (l'A.).»

  • nezadeg
    nezadeg

    f. –où Filage en commun.

    ●(1779) BRig I 25. nèadeg, tr. «fileries.» ●nèadego, tr. « plurier, fileries. »

    ●(1824) BAM 78. ober dezàn aneriou ha corveziou, nezadegou, charreou, deveziou. ●(1888) SBI II 174. Asamblès en eun neadec, tr. «réunies, à une fileries.»

    ●(1963) EGRH II 148. nezadeg f. -où, tr. « Filerie, réunion de fileuses. »

  • nezadenn
    nezadenn

    f. –où Filée.

    ●(1779) BRig I 25. nèaden, tr. «une filée.» ●néadenig, tr. « une petite filée. » ●nèadenno, tr. « plurier, plusieurs filées. »

    ●(1963) EGRH II 148. nezadenn f. ● -où, tr. « temps passé à filer. »

  • nezadur
    nezadur

    m. Filage.

    ●(1732) GReg 412b. Filage, maniere de filer, tr. «Nezadur.» ●413a. L’action de filer, tr. «nezadur.» ●(1779) BRig I 25. néadur, tr. «fileries.»

    ●(1963) EGRH II 148. nezadur m., tr. « action de filer, torsion. »

  • nezaj
    nezaj

    m. Filage.

    ●(1779) BRig I 25. néach, tr. «filage.»

  • nezañ / neziñ
    nezañ / neziñ

    v.

    I. V. tr. d.

    A.

    (1) Filer.

    ●(14--) N 1609-1610. Me ros dezi rez da nezaff / Vn poes lin a detin finaff, tr. «Je lui ai donné, certes, à filer / Un poids de lin de l'espèce la plus fine.» ●(1499) Ca 145b. Nezaff. g. filer. ●(1633) Nom 120a. Linum : tout ce qui se laisse filer : quement lanfas á vez nezet.

    ●(1659) SCger 57b. filer, tr. «neza.» ●(1732) GReg 412b. Filer, tr. «Neza. pr. nezet. nea. pr. neët. Van[netois] neeiñ. neüeiñ. pr. et.» ●Filer du lin, ou du chanvre, tr. «Neza lin, pe ganap.» ●413a. Filer au rouët, tr. «Neza gand ar c'harr.» ●(1790) MG v. én un néein hé héguilliad. ●144. rac jamæs ne néès meid ur ourhegead, ha bermen te né dihue.

    ●(1834) SIM 204. Ret eo d'ar prenv neza e glozen, evit ma sortio ar balaven. ●(1846) DGG 163. ur plac'h o neza he c'heiel. ●(1849) LLB 218. Er merhed e zeli néein ou gourhedad. ●(1857) CBF 93. Neza al lin, tr. «Filer le lin.» ●(1868) KTB.ms 14 p 173. nea tammo neud.

    ●(1908) PIGO II 29. nean fin ar c'hannab hag al lin. ●(1933) MMPA 98. neza kannab ha gloan.

    ►absol.

    ●(1633) Nom 169b. Verticillus, verticillum : peson vertoil : vr poüez, pe vn droël da nezaff. ●Rhombus : rouët à filer, deuidoir : vn carr da nezaff, traouill, lestel (lire : estel).

    ●(1710) IN I 323. cousgoude ne lese quet na neze ha na droe ar verzid. ●(1767) ISpour 278. niein, brocheinnein. ●(1790) MG 55. a balamor teoh é néein. ●(1792) HS 320-321. er merhèt (…) e niai, e auzai er glouan hac el liénn.

    ●(1854) GBI I 234. Diou-all 'nn ez-he 'zo o neza. ●(1876) SBI II 148. Dalc'hit ho merc'hed da nean.

    ●(1909) KTLR 71. ar pez a c'hounezan o neza. ●(1911) BUAZperrot 762. atô e veze oc'h ober eun dra bennak, o neza, o c'hriat, o lenn pe o skriva. ●(1915) MMED 236. Griat ha neza a rea, hi rouanez ar bed. ●(1951) MRPM 166. Hag eben en he c’hoaze, krog en eur gegeliad lien / O nean.

    ►[empl. comme subst.]

    ●(1912) FHAB Mae 131. Evit an neza hag ar griat.

    (2) par ext., absol. Faire la veillée.

    ●(1767) ISpour 185-186. é sigur niein, pe daccor niereah. ●(1790) Ismar 222. Er Parlemand a Vretagn e zihuèn gobér assamblé na tolp er bet de noz é sigur néein.

    (3) Ti-nezañ : filerie.

    ●(1924) BILZbubr 40/898. pa 'c'h efer d'an ti-nean. ●(1924) BILZbubr 41/943. Izabel ha Bilzig ac'h ê d'an ti-nean.

    B.

    (1) Tordre (le cou).

    ●(1866) FHB 84/254b. en devoa etretant croguet enhi ha nezet dezhi he gouzoug.

    ●(1928) FHAB Mezheven 218. eman nezet da c'houzoug ouzit.

    (2) Nezañ e gorf : se tordre.

    ●(1744) L'Arm 384a. Faire une grimace ou mettre quelque partie de son corps en une posture qui n'est pas naturelle, tr. «Néein é gorff.»

    ●(1874) FHB 477/56b. Lamet a rea, ha neuze e neze he c'horf ; an eonen a deue euz he ginou.

    (3) Tordre.

    ●(1732) GReg 929a. Tordre, tr. «neza. pr. nezet. Van[netois] neeiñ.» ●Tordre des branches en forme de chaînes, tr. «neza brinçzad. neza drez.»

    C. sens fig.

    (1) Duper.

    ●(1962) TDBP II 377. A-hend-all e vi nezet ganto, tr. «autrement tu seras entortillé (dupé) par eux.»

    (2) Nezañ e gorf o c'hoarzhin : se tordre de rire.

    ●(1889) ISV 340. peadra da lacat oll dud al lestr, bemdez, da heja ha da neza ho c'horf o c'hoarzin bete gouela.

    II. V. intr.

    (1) (en plt d'une toupie) Ronronner en tournant.

    ●(1879) ERNsup 163. Neañ ra 'nn doupin, la toupie gronde, Trév[érec].

    (2) Se tordre.

    ●(1866) FHB 90/301b. var he chouc eur beac'h keuneud hag a lakea he ziveskerigou da neza dindanha. ●(1872) FHB 394/230a. hag e selle trist, guech oc'h ar c'homoul a nije gant an avel, guech oc'h ar guez a venne neza ha terri.

    III.

    (1) Nezañ e neudenn ziwezhañ : voir neudenn.

    (2) Bezañ o nezañ he brozh : voir brozh.

    (3) Nezañ e sae : voir sae.

    (4) Nezañ e gevre : voir kevre.

    (5) Nezañ e gordenn : voir kordenn.

  • nezapl
    nezapl

    adj. Filable.

    ●(1779) BRig I 25. nèapl, tr. «filable ou qu’on peut filer.»

  • nezek
    nezek

    adj.

    (1) Plein de lentes.

    ●(c.1500) Cb. [nezenn] Jtem lendosus / a / um. g. plain de lendes. b. nezeuc.ee

    ●(1931) VALL 422a. plein de lentes, tr. «nezek.»

    (2) sens fig. (en plt d'une boisson) Pétillant.

  • nezenn
    nezenn

    f. nez (entomologie) Lente.

    ●(1499) Ca 145b. Nezenn. g. lente de teste. ●(1633) Nom 49b. Lens : lende : nezen, nez.

    ●(1659) SCger 73a. lente de teste, tr. «nezen p. nez.» ●(1732) GReg 568a. Lente, œuf dont s'engendre le pou, tr. Nizen. p. niz. nezen. p. nez. Van[netois] neën. p. ne. nehen. p. neh.»

    ●(1856) VNA 27. une Lente, tr. «un Nièn.»

    ●(1934) BRUS 249. Des lentes, tr. «né, sing. néen.»

  • nezer .1
    nezer .1

    adj. Karr-nezer : rouet.

    ●(1659) SCger 106b. rouet a filer, tr. «carr nezer.»

  • nezer .2
    nezer .2

    m. –ion Fileur.

    ●(1499) Ca 145b. Nezer gal. fileur.

    ●(1732) GReg 413b. Fileur, celui qui file, tr. «Nezer. p. nezéryen. Van[netois] neour. p. neeryon.» ●(1744) L’Arm 157b. Fileur, tr. «Néour.. néerion.» ●(1779) BRig I 25. néer, tr. «fileur.» ●néerien, tr. «des fileurs.»

    ●(1876) TDE.BF 481b. Nezer, s. m., tr. «Fileur ; pl. ien.»

  • nezerez
    nezerez

    f. –ed Fileuse, filandière.

    ●(1499) Ca 145b. Nezeres gal. fileresse.

    ●(1732) GReg 412b. Filandiere, femme dont le métier est de filer, tr. «Nezerès. p. nezeresed. Van[netois] neeres. p. neeresed.» ●(1744) L’Arm 157a. Filandiere, tr. «Néeréss..ézétt.» ●(1798-1799) BRig II 32. Neerez, tr. «fileuse.» ●neerezed, tr. «fileuses.»

    ●(1897) EST 58. Peb néouréz e hast dibun hé gourhedad.

    ●(1909) KTLR 83. An teir nezerez.

  • nezerezh
    nezerezh

    m. –où

    (1) Filage, action de filer.

    ●(1732) GReg 413a. L'action de filer, tr. «Nezérez.»

    (2) Veillée où l'on file.

    ●(1767) ISpour 184. d'er festeu noss, d'er filageu, d'enn niereaheu. ●185-186. é sigur niein, pe daccor niereah. ●(1790) Ismar 221. er-ré e ya d'er festeu noz, d'er filageu, d'en néereaheu.

  • nezet
    nezet

    adj.

    (1) Filé.

    ●(1499) Ca 145b. g. filez. b. nezet.

    (2) par erreur Aour nezet : or filé.

    ●(1633) Nom 247a. Aurum netum : or filé : aoür nezet.

  • nezev
    nezev

    voir ezev

  • nezidigezh
    nezidigezh

    f. Filage.

    ●(1732) GReg 412b. Filage, maniere de filer, tr. «nezidiguez.»

    ●(1963) EGRH II 148. nezidigezh f., tr. « action de filer. »

  • neziñ
    neziñ

    voir nezañ

  • nezus .1
    nezus .1

    adj. Sujet aux lentes.

    ●(1732) GReg 568a. Qui est sujet aux lentes, tr. «Nizus. nezus. Van[netois] neüs. nehus.»

  • nezus .2
    nezus .2

    adj. Filable.

    ●(1779) BRig 25. nèus, tr. «que l’on file.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...