Recherche 'kre...' : 314 mots trouvés
Page 7 : de kreviadeg (301) à krezni (314) :- kreviadegkreviadeg
f. –où Réunion pour la tonte de moutons en commun.
●(1931) VALL 743b. réunion pour la tonte, tr. «kreviadeg f.»
- kreviadenn
- kreviadur
- kreviañ
- krevier .1
- krevier .2krevier .2
plur. kraou
- krevierezhkrevierezh
m. Pratique de la tonte des moutons.
●(1931) VALL 743b. Tonte des moutons, tr. «krevierez m.»
- kreviñkreviñ
v.
I. V. intr.
A.
(1) (en plt d'animaux) Crever.
●(1834) SIM 65. Ar c'hlesqer a grevas. ●(1849) LLB 1541-1542. Guélet e hrer (…) / É krewein un ejon, eur veuh hag un anuer. ●(1872) ROU 79b. Crever, tr. «Crevi.»
(2) péjor. (en plt de qqn) Crever, mourir.
●(1847) MDM 319. Va lezel a rafe da grenvi a zindan va beac'h. ●(1867) FHB 120/125b. Hirio leun, bourr da grevi...
●(1936) IVGA 209. o krevi gant an naon. ●(1970) BHAF 262. Med tud evelse ne greuvont ket.
(3) S'éteindre.
●(1907) VBFV.fb 39a. (s') éteindre, tr. «kreùein.»
B.
(1) Exploser.
●(1906) KANngalon Du 252. eur vouled kleuz a kueza tostik dezho, hag en eur grevi a lazaz eul loan. ●(1909) KTLR 22. Hag e kargaz ken a venne krenvi.
(2) S’écraser (plt des rouleaux de grosse mer).
●(1925) BILZ 172. Eul lamm euzus, eun tôl-mor a greuvas war ar Vran. ●(1977) PBDZ 223. (Douarnenez) kreviñ, tr. «s'écraser (en parlant des rouleaux par grosse mer).»
(3) (en plt d'une surface de glace, etc.) Céder.
●(1935) LZBl Du/Kerzu 210. En eun taol, an donenn skourn a grenvas.
II. V. tr. d. Tuer.
●(1922) IATA 16. An «oudevi» neo mad nemet da grenvi an dud...
III. V. pron. réfl. En em greviñ : se crever, s'éreinter.
●(1790) Ismar 125. Guæd a dud e hum grev èl-ce dré ou moliaheu ha reforcereah. ●(1790) MG 61. hum grevein e rér é labourad en doar. ●(1792) HS 94. ha lod e hum greve, e hum zistruge int-memp ér gouréneu.
●(1824) BAM 72-73. tud pere (...) en em c'href o sevel bec'hou re bouner, o lamet, o c'houren.
IV. Kreviñ gant ar warizi : voir gwarizi.
V. (Blason populaire) Harz-pe-krev : voir harz.
- krez .1krez .1
adj. Avare.
●(1499) Ca 51a. Crez. g. auaricieux. ●(c.1500) Cb 52b. Crez alias auaricius. g. auaricieux. ●(1521) Cc. Crez. g. auaricieulx. ●(1530) J p. 178a. Dre afuy bras ha cas Cayphas crez / Annas hastif dre drouc strif a dimez, tr. «à cause de l'envie et de la haine violente de Caïphe le cruel, et d'Anne, poussés par l'esprit de malice, de discorde et d'impudence.»
●(1732) GReg 63a. Avare, ou, avaricieux, tr. «crèz.»
●(1876) TDE.BF 377a. Krez, adj. (anc.), tr. «Avare.»
- krez .2krez .2
m. –ioù (habillement)
I.
(1) Vêtement.
●(14--) Jer.ms 233. Tregont cres ha tregont Tessu, tr. «Trente tuniques et trente (pièces de) riche étoffe.» ●(1499) Ca 50b. Cres. g. vestement. ●63a. Dillat vide in cres. ●(c.1500) Cb 52b. ga. vestement dessire de poures. b. cres roeguet.
●(1659) SCger 64b. habit de toile, tr. «crès.» ●139b. cres, cresiou, tr. «vestement.» ●(1732) GReg 230a. Ce qui sert à couvrir un corps nud, tr. «Crès. ur c'hrès. p. crèsyou.» ●306b. Drap, quelque chose pour se couvrir le corps, tr. «Crès. p. Cresyou.»
●(1857) CBF 84. daou grez lien, tr. «deux mesures de toile.» ●(1868) FHB 165/69a. toull mad, an daou grez paour. ●(1877) EKG I 14. da zestum eur c'hrez bennag. ●(1897) EST 61. tuelleu, incélieu ha krézieu lan en ti.
●(1907) PERS 96. prena dillad, krejou nevez. ●(1910) MAKE 30. o turluta en arbel-all hag o turia davat an dilhajou hag ar c'hreziou.
(2) Krez-dilhad : vêtement.
●(1910) MAKE 29. eur c'hrez dilhad.
(3) Krez-lien : partie d'un habit de toile.
●(1732) GReg 483a. Partie d'un habit de toile, tr. «crès lyen. p. crèsyou lyen.»
(4) Chemise.
●(1732) GReg 160b. Chemise, tant pour homme, que pour femme, tr. «Van[netois] Crès. p. cresyeü. creis. p. creisyeü.»
●(1876) TDE.BF 377a. Krez, kres, s. m. V[annetais], tr. «Chemise d'homme ou de femme ; pl. krezieu.»
(5) Vêtement de jeune enfant.
●(1977) BAHE 95/26a. Bez’e oa gizioù pagan hag a oa diaes-bras diwriziennañ, evel herzel ouzh an dud da vont betek ar Gwele-Maen ha difenn outo soubañ krezioù ar vugale e dour ar Feunteun pa veze klañv ar vugale-se da c’houzout ha ren a rajent pze ne rajent ket…
II.
(1) Kaout krez du : (?). cf. Kaout baz du (2. baz) (?).
●(1647) Am.ms 651. He devezo crez du / Da douguen cevaou dar coz henclaouet.
(2) Ur c'hrez yen da wiskañ : un grave désagrément, quelque chose de dur à avaler.
●(1896) MELu VIII 119 (T-Plehedel). Hennez so eur c'hreiz yin da wiskan, tr. E. Ernault «Voilà une chemise froide à endosser (un grave désagrément, quelque chose de dur à avaler).»
- krezenn-reunkrezenn-reun
f. (habillement) Cilice.
●(17--) VO 116. Er Benigèn e oai hugùellennét hé horf idan ur greizèn ran, tr. (GMB 328) «la Pénitence avait le corps meurtri par un cilice.»
- Krezhin
- krezierkrezier
plur. = (?).
●(1837) GET 12-13. ur falç dibalamour ha vil, / Leun a grezzier, a broudou var e c'hil, / Camm ha garv, distail a dremm, / hac he beq so meurbet lemm : / Var lerc'h ar falç cris-se ne deus remed ebet !
- krezni