Devri

Recherche 'ba...' : 1151 mots trouvés

Page 14 : de barazh-barach-2 (651) à bard (700) :
  • barazh / barac'h .2
    barazh / barac'h .2

    s. Espèce de rente.

    ●(1461) CHB 190. Barach, rente ainsi nommée en Malguénac, 1461, archives des Forges de Lanouée (Morbihan).

  • barazh-ribod
    barazh-ribod

    f. Baratte.

    ●(1907) BOBL 08 juin 141/2f. plas d'an digwanerez (lire : digwavenerez) baraz-ribod, podou hag all.

  • barazhad
    barazhad

    f. –où

    (1) Contenu d'un baquet.

    ●(c.1825-1830) AJC 3794. en barasado etened guin. ●(1869) KTB.ms 14 p 35. Ma karfac'h mont da gerc'had ur varazad dour d'ar feunteun, ma zad ?

    ●(1902) PIGO I 70. eur varezad gouelion. ●(1905) BOBL 21 octobre 57/3b. et da gerc'hat eur varazad dour. ●(1908) PIGO II 67. eur porc'hel 'n traou an ti o papouilhat, e zaou droad 'n eur varezad gouelien. ●(1919) KZVr 355 - 21/12/19. eur varazad laez kaouledet. ●(1931) VALL 57b. Baquet [le contenu], tr. «barazad f.»

    (2) Barazhad-laezh : barattée de lait.

    ●(1959) TGPB 99. Gwashoc’h eget ur varazad laezh fourdouilhet ha ribotet gant ur vazh dreist-ment e stagas ar mor da grozal ha da bennfolliñ.

  • barazher
    barazher

    m. –ion Tonnelier.

    ●(1890) MOA 137a. Barattier, tr. «Barazer.»

    ●(1927) GERI.Ern 38. barazer m., tr. «tonnelier.» ●(1931) VALL 57b. faiseur de baquets, tr. «barazer.»

  • barb / berb
    barb / berb

    s. = (?).

    ●(1979) HYZH 126/51. (Treboull) ar re-se vie tout e klask keuneud, ur berb, barbou peotramant 'giz ma lavared, war o c'hein deus Poullan.

  • Barba
    Barba

    n. pr.

    (1) Barbe.

    ●(1557) B I (titre). Aman ez dezrou / buhez sante Barba, tr. « Ici commence / La vie de sainte Barbe. »

    ●(1688) MD ii 1. Santes Barba. ●(1727) HB 558. guers Santes Barba.

    ●(1909) FHAB C’hwevrer 64. ma koezas var e chouk eun anavad dour skaota taolet a-frap gant Barbaïg. ●(1909) FHAB Here 312. Klevet ec’h eus, Biel, eme Barba, ar pez zo e gôr gant lamponed ar bourg.

    (2) (jeu) C’hoari marv eo Barbaig : jouer au tison.

    ●(1974) TDBP III 104. Les jeux enfantins : (...) C'hoari maro e Barbaïg ?, tr. « jouer à la petite Barbe est-elle morte ? (jeu du tison). »

    (3) (botanique) Louzaouenn-santez-Barba : barbarée vulgaire. Voir Louzaouenn-santez-Barba

  • Barbaig
    Barbaig

    voir Barba

  • barbantez
    barbantez

    f. & coll.

    (1) F. Piquette de miel.

    ●(1732) GReg 101b. Boisson faite d'eau bouillie, de racines, de miel & de blé, ou, de farine, tr. «Barbantez.»

    ●(1931) VALL 561b. Piquette de miel, tr. «barbantez f.»

    (2) Coll. (argot des tailleurs vannetais) Pommes de terre.

    ●(1932) BRTG 74. Girieu ag el «langaj kemenér» barbantéz = avaleu-doar. ●78. frintein «barbantéz» d'é «haponed» ha «véienned»…

  • barbaou
    barbaou

    m.

    I.

    (1) Épouvantail, (?) loup-garou (?).

    ●(14--) Jer.ms 164. Deuet oar an meassou Barbaou hec, tr. Herve Bihan « Le répugnant loup-garou est arrivé dans les campagnes » ●248. Caffet eu an toull comoullet (lire : comoullec) / Deuet oar an meassou Barbaou hec. / Ha goude barn meur a quernuec / Ez vyhet baruuec a redec. ●(1557) B I 552ab. ydolou barbou badouet / Groaet dre art gant an cornardet, tr. « Les idoles, stupides épouvantails faits par l’artifice de vils fripons »

    ●(1913) DGES 19. E Bodfao / Ma barbao; / E Bodilis / Ma trouzilis., Kerd. A. Le Grand 824, c. 2.

    (2) Barbaou Herve : le loup d’Hervé (saint Hervé).

    ●(14--) Jer.ms 281 a. Barbaou Hervé, tr. Herve Bihan « Le loup d’Hervé » ●281b. Compson (lire : Compsou) huero barbaou Hervé, tr. Herve Bihan « Les paroles amères du loup d’Hervé »

    (3) Croque-mitaine, animal chimérique dont on fait peur aux enfants.

    ●(1659) SCger 131a. barbaou, tr. «beste dont on menace les enfans.» ●(1732) GReg 91a. Bête chimerique dont on fait peur aux enfans, tr. «Barbaou. ar barbaou.»

    ●(1927) GERI.Ern 38. barbaou m., tr. «animal chimérique dont on fait peur aux enfants.» ●(1931) VALL 173a. Croque-mitaine, tr. «barbaou m. (animal dont on fait peur aux enfants.»

    II. Démangeaison sexuelle.

    ●(1647) Am 553. So hen he bragaou barbaou dezraouhet.

  • barbar .1
    barbar .1

    adj.

    (1) Barbare, étranger.

    ●(1850) MOY 145. E voa pobl Israël captif ha barbar. (...) an tirant-se barbar. ●(1861) BSJ 308. é misq en dud barbar.

    ●(1904) DBFV 17b. barbar, adj., tr. «barbare.» ●(1910) MBJL 15. An Alaned, eur bobl barbar. ●(1911) BUAZperrot 264. ar boblou payan ha barbar.

    (2) Barbare, cruel.

    ●(1792) BD 3240. te so vn den barbar, tr. «Tu es un homme barbare.» ●(17--) TE 343. capabl de vlaouahein en dud barbarran.

    (3) Barbare, inhabituel.

    ●(1862) BSH 3. eun desir barbar deus ar souprenanta.

    (4) local. Très bien, excellent.

    ●(1986) PTGN 71. Ha marvaillou forz pegement gand Roskoiz ha Santegiz… Barbar eo ! vel ma lavarer e Santeg.

  • barbar .2
    barbar .2

    m. –ed Barbare, étranger.

    ●(1727) HB 428. a douez ar Barbared. ●(1744) L'Arm 26a. Barbare, tr. «Barbare.. étt. m.»

    ●(1889) CDB 231. Eur barbar kri ha digonsianz, tr. «Un barbare cruel et sans conscience.»

    ●(1904) DBFV 17b. barbar, m. pl. ed, tr. «barbare.» ●(1910) MBJL 128. eur gêr a oa bet flastret ha laket an tann enni gant barbared. (…) da vean dizakret gant ar varbared. ●(1911) BUAZperrot 262. eur strollad barbared diniver ha digernez.

  • barbaregadur
    barbaregadur

    m. –ioù Barbarisme.

    ●(1942) VALLsup 18a. Barbarisme, tr. «Barbaregadur m. d'après gallegadur gallicisme.»

  • barbarelezh
    barbarelezh

    f. Barbarie.

    ●(1931) VALL 57b. Barbarie, tr. «barbarelez f.»

  • barbari
    barbari

    s. Barbarie.

    ●(c.1500) Cb 22a. Barbari. g. barbarie.

  • barbariezh
    barbariezh

    f. Barbarie.

    ●(1931) VALL 57b. Barbarie, tr. «barbariez f.»

  • barbed
    barbed

    m. –ed

    (1) (zoologie) Barbet.

    ●(1633) Nom 17a. Antiæ, capronæ, anteuentuli, propenduli crines : le toufet, cheueux des femmes : bleo an graguez pa vezont touffoüillet, da lauaret eo tortillet, eguis vn barbet. ●30b. Canis villosus : vn barbet : barbet.

    ●(1689) DOctrinal 193. en roas d’an den-gentil-se da conduy euel ur barbet pe ur lefren à het ar lesenn. ●(1732) GReg 80a. Barbet, chien à gros poil & frisé, tr. «Barbed. p. Barbeded.» ●(1744) L'Arm 26a. Barbet, tr. «Barbêtte.. étteu. m.» ●(1772) KI 229. ivit ar varbedet / evel ky ar person, tr. «quant aux barbets, / comme le chien du Recteur.»

    ●(1868) KTB.ms 14 p 112. na weljont ket ar barbet du. ●(1878) FHB 3e série 53/16b. o clask dic'hourda eun taol roenv var ben ar barbet.

    ●(1904) DBFV 17b. barbed, m. –eded, tr. «barbet.» ●(1922) DIHU 130/59. straket èl ur barbed.

    ►[empl. comme épith.]

    ●(1889) ISV 470. Ar c'hi barbet oc'h ober scol.

    (2) (en plt de qqn) Penn barbed : personne aux cheveux crépus.

    ●(1633) Nom 268a. Crispus : crespe, crespu : pen barbet, bles (lire : bleu) rodellet, bleu fuillet.

  • barbedig
    barbedig

    m. –où Petit barbet.

    ●(1904) DBFV 17b. barbedig, m. pl. eu, tr. «petit barbet, barbichon.»

  • barbellek
    barbellek

    adj. (?) Bancal (?).

    ●(1891) CLM 25. Unan e brest un daul cam, un aral ur banq barbelec.

  • barbellig
    barbellig

    voir berrboellig

  • barber
    barber

    m. –ion Barbier.

    ●(1464) Cms (d’après GMB 54). Barbier, barbier. ●(1499) Ca 17b. Barber. g. barbier. ●(1633) Nom 116a. Inuolucre : linge d’vn barbier, enueloppoir : lien an barber, anueloppoüer. ●128b. Tonstrina : l’ouuroir, ou la boutique d’vn barbier : bouticl pe stal vn barber.

    ●(1659) SCger 13a. barbier, tr. «barber.» ●(1732) GReg 80a. Barbier, celui qui fait la barbe, tr. «Barbèr. p. Barbéryen.» ●(1744) L'Arm 26a. Barbier, tr. «Barbér.. erion. m.» ●187b. Er Bugul hemb ur hùialênn / Zou ur Barbérr hemb unn autênn.

    ●(1879) GDI 227. ur barbér crechén.

    ●(1904) DBFV 17b. barbéour, barbér, m. pl. berion, tr. «barbier.» ●(1907) BSPD I 13. ur barbér, e houié mat é vechér.

  • barberez
    barberez

    f. –ed Barbière.

    ●(1499) Ca 17b. Barbieres. g. barbiere.

  • barberezh
    barberezh

    f. Boutique de barbier.

    ●(1904) DBFV 17b. barbereh, f., tr. «office de barbier, chirugie.»

  • barbilh .1
    barbilh .1

    adj. Bavard.

    ●(1982) TKRH 43. evit troc'hañ he c'haoz d'ar varbilh a intron.

  • barbilh .2
    barbilh .2

    adv. Noazh-barbilh : tout nu.

    ●(1931) VALL 501b. tout nu, tr. «noaz-barbilh.»

  • barbilh .3
    barbilh .3

    m. Bavardage, babil.

    ●(1954) BISO.llmm 37. Barbilh ha c'hoarzh a oa ganto.

  • barbilhat
    barbilhat

    v. intr. Bavarder, babiller.

    ●(1927/30) LUMO 77. An holl dud vad euz ker, / Ebars he di, a deu bemde da barpillad. tr. p. 78. «babiller.»

  • barbilher
    barbilher

    m. –ion Bavard.

    ●(1942) HERV 84. eun amzer da zont ma ranko kaout ar poblou, aet skuiz gant ar varbilherien, blenierien nevez. ●(1972) SKVT I 82. an daou varbilherig.

  • barbilherez
    barbilherez

    f. –ed Bavarde.

    ●(1942) HERV 170. hi ken barbilherez n'oa ket pell.

  • barbilhonet
    barbilhonet

    adj. Plein (de vermine, etc.).

    ●(1917) KZVr 240 - 07/10/17. Buget a laou, tr. «plein de poux, de puces. On dit aussi Barbilhounet, même sens, Loeiz ar Floc'h.» ●(1924) NFLO. à pulluler, tr. «berbilhonet.»

  • barbilimet
    barbilimet

    adj. =

    ●(1913) FHAB Genver 19. bolz an nenv a zo barbilimet a steredennou lugernus.

  • barbilitaj
    barbilitaj

    m. =

    ●(1936) BREI 459/1c. Ar barbilitaj staget gant ar «Front Populaire» war ar mogeriou.

  • barbiolez
    barbiolez

    coll. Cerises sauvages.

    ●(1953) BLBR 58-59/4. eun tamm brao a wezenn-gerez enni, a-zribilh, melladou barbiolez. ●(1955) STBJ 145. Gouzout a ouie e pe lec'h kavout barbiolez, babu...

  • barbitell
    barbitell

    f. –où Bagatelle, babiole.

    ●(1792) BD 2446. nen dint nemert barbitello, tr. «ce ne sont que bagatelles.»

  • barboell-
    barboell-

    voir berrboell

  • barbot .1
    barbot .1

    m. (ichtyonymie) Barbeau Barbus barbus.

    ●(c.1718) CHal.ms i. Barbeau poisson, tr. «barbot barboteu. »

    ●(1904) DBFV 17b. barbot, s. pl. eu, tr. «barbeau, barbue, poisson.»

  • barbot .2
    barbot .2

    adj. Bavard.

    ●(1907) DIHU 24/404. tead barbot. ●(1925) SFKH 46. n'en des biskoah temalet é voéz bout ré barbot. ●(1976) YABA 28.02. chetu er péh em es kavet de zispleg d'er plah barbot.

  • barbot .3
    barbot .3

    m.

    (1) Bavardage.

    ●(1912) DIHU 90/187. n'hé guerhet de unan e vou rè a varbot dehon. ●ibid. rè a varbot e hues. ●(1917) LILH 10 a Gerzu. Chetu lan en ti a dud arré ha barbot ! barbot !

    (2) Homme bavard.

    ●(1912) BUAZpermoal 345. e oa eur c'hrennard, daoulagad lemm d'ezan, teo a c'houg, ledan a ziouskoaz, eur balbod, eur gaouiad hag eur soured. ●(1974) YABA 14.12. Nen don ket èl meur a varbot èl ma kavér dré-sé.

  • barbotaj
    barbotaj

    m. Bavardage.

    ●(1744) L'Arm 399a. Verbiage, tr. «Barbottage. m.»

    ●(1904) DBFV 17b. barbotaj, tr. «radotage.» ●(1922) EOVD 233. barbotaj sot ha didalvé.

  • barbotat / barbotal / barbotiñ
    barbotat / barbotal / barbotiñ

    v.

    (1) V. tr. d. Radoter.

    ●(c.1718) CHal.ms i. Barbotter, tr. «balbouzein, gagoüillein, barbottein.» ●(1790) MG 131. Petra e fal deoh-hui barbottad temb ?

    ●(1904) DBFV 17b. barbotein, v. a., tr. «barboter, radoter, murmurer.»

    (2) V. intr. Bavarder.

    ●(1904) DBFV 17b. barbotein, v. n., tr. «barboter, radoter, murmurer.» ●(1906) DIHU 11/191. Hag é talhé Pipi de varbotad èlsé diar en ol dreu. ●(1982) PBLS 151. (Langoned) barbotal, tr. «bavarder.»

  • barboter
    barboter

    m. –ion Bavard.

    ●(1633) Nom 329b. Susurro : maraut, baboteur : marrot, borboter, broüiller quæz.

    ●(c.1718) CHal.ms i. un barbotteur, tr. «ur balbouser, barbotter, bequec.» ●(1744) L'Arm 112a. Diseur (...) De rien, tr. «Barbottérr. m.» ●(1792) BD 2612. nemert eur balbotter, tr. «qu'un menteur.»

    ●(1904) DBFV 17b. barbotér, m. pl. –terion, tr. «barboteur, raisonneur, diseur de riens.» ●(1912) BSGU 8. Cher te veg, / Barbotér. ●(1939) DIHU 337/294. é heuli kentoh barboterion gallek eget tud ou bro.

  • barboterezh
    barboterezh

    m. Bavardage.

    ●(1904) DBFV 17b. barbotereh, tr. «radotage.» ●(1921) DIHU 116/197. Ne garè ket eùé er varbotereh. ●(1975) YABA 26.04. Un tammig barbotereh e vezé geté de bep kourz.

  • barbotin
    barbotin

    adj. (Bavardage, etc.) incessant.

    ●(1792) BD 1501-1502. uset eo penno da daoulin / gant da bedenno balbottin, tr. «Par tes sottes (?) prières.»

  • barboù
    barboù

    plur. (botanique) Aiguilles de pin.

    ●(1948) LLMM 8/65. (Gwaien) Belc'hou l nadozioù-pin, briñsoù-sapin. Ivez elc'hoù. E Gwaien : barboù. ●(1982) HYZH 147/37. (Treboull) e Treboul a vie atav lod o tastum keuneud hag o tastum barboù pin ivez darpenn ar re gozh a ouie lar ar barboù vie gwelloc'h evit farañ krampouezh.

  • barbouchoù
    barbouchoù

    plur. Barbichette.

    ●(1896) LZBt Mae 37. eunn tam barbouchou gwenn dindan he c'hronch, eunn tam barbouchou teut-treut (lire : treut-treut).

  • barbouellet
    barbouellet

    adj. =

    ●(1878) EKG II 72. Jannet ar Go a ioa dija barbouellet he fenn : ar guel a gement-se a droaz neat he goad.

  • barbouilh
    barbouilh

    adj. Emmêlé.

    ●(1874) FHB 487/133a. goloet a druillou, he vleo hag he varo barbouill tre.

  • barbouilhat
    barbouilhat

    v.

    (1) V. intr. Bredouiller.

    ●(1914) KZVr 70 - 05/07/14. Barbouilhat, tr. «bégayer ; déraisonner, par exemple sous l'influence de l'eau-de-vie.»

    (2) V. tr. d. Barbouilhat e c'henoù : parler à tort et à travers.

    ●(1914) KZVr 70 - 05/07/14. Barbouilhat e c'henou équivaut à Laret kalz a bep sort, Reo gamm ha reo dort, en dire de toutes les couleurs, Greg.

  • barbouilher
    barbouilher

    m. –ion =

    ●(18--) SCD 175. anin a gasso ar barbouiller ermes.

  • barbustell
    barbustell

    f. Moustache.

    ●(1744) L'Arm 247b. Moustache, tr. «Barbusstæll. f.»

    ●(1904) DBFV 17b. barbustel, f., tr. «moustache.» ●(1907) DIHU 24/402. unan barbistel milén. ●(1927) GERI.Ern 38. barbustell V[annetais] f., tr. «Moustache.»

  • bard
    bard

    s. –où (harnachement)

    (1) Barde.

    ●(1633) Nom 182a. Phaleræ : bardes des cheuaux : bardou an rounceet, vn invantion euit miret an rounçet á bresel.

    (2) (blason populaire) Bardoù-peizant : Nom donné aux femmes qui portent la coiffe du pays de Chateauneuf-du-Faou. Cf. Dardoupez & Penn paket.

    ●(1974) COBR 401. Bardou-paisan (f.) coiffe de la région de Châteauneuf-du-Faou également nommée dardoupez; coll. par extension surnom donné aux femmes de cette région.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...