Devri

Recherche 'b...' : 5779 mots trouvés

Page 26 : de beg-ma-zog (1251) à begel-1 (1300) :
  • beg-ma-zog
    beg-ma-zog

    m. Gendarme.

    ●(1923) BUBR 26/450. hon daou «beg-ma-zôk». ●(1924) ZAMA 199. gant aon na glevfe pe na welfe Beg-ma-Zok (an archer !) o tont d'e zastum !

  • beg-maen
    beg-maen

    m. (domaine maritime) Écueil.

    ●(1905) BOBL 25 novembre 62/1d. Awalc'h e oa bet d'ar vatimant disvia deuz a ugent goured divar an arouden, evid skei var eur bek-men ha toulla.

  • beg-magn
    beg-magn

    m. Idiot.

    ●(1910) MAKE 98. Diod ! Leue-geod ! Beg magn !

  • beg-mañch
    beg-mañch

    m. begoù-mañchoù Fausse manche.

    ●(1931) GWAL 136-137/423. (kornbro Perroz, Treger-Vras) Beg-mañch (Beg-milgin) : riblez-roched (liester : begou-mañchou).

  • Beg-Meilh .1
    Beg-Meilh .1

    n. de l. Bec-Meil (Fouesnant).

    ●(1923) FHAB here 10/392. Ar c'hirri dre dan a deue eus a Gemper, eus a Veg-Meil, hag eus a Venodet a zigas berniou tud d'ar gouel. ●(1974) SKVT iii 55. Pell emañ Beg-Meilh, gast ar gurun ! ●78. Echu ar vezogn e Beg-Meilh ? ●(1974) SKVT III 55. Pell emañ Beg-Meilh, gast ar gurun ! ●78. Echu ar vezogn e Beg-Meilh ?

  • Beg-meilh / Beg-meilh-ruz .2
    Beg-meilh / Beg-meilh-ruz .2

    (blason populaire) Surnom des habitants de Quimperlé. Cf. Beg-sall.

    ●(1732) GReg 773b. On apelle burlesquement, ceux de Quimperlé Becq-meilh, id ẽ, bec de Rouget : parce qu'ils mangent souvent de ce poisson, qui est fort commun le long de leur côte.

    ●(1855) FUB 84. Bék meilk, bek sall ! / Ré Ghemperlé na zéb trâ all. ●(1878) SVE 950. Bek meill-ruz, bek sall! / 'Re Gemperle n'zebront tra all.

    ●(1908) FURB 15/125. Bek meill-ruz, bek sall ! / 'Re Gemperle n'zebront tra all.

    ●(2000) TRMOR 51. Beg meilh ruz,beg sall / Re Gemperle ne zebront tra all.

  • Beg-meilh-ruz
    Beg-meilh-ruz

    voir Beg-meilh .2

  • beg-melen
    beg-melen

    m.

    (1) Blanc-bec.

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. Beg-melen, tr. «Jean blanc-bec, Milin.» ●(1927) GERI.Ern 40. beg-melen, tr. «blanc-bec.»

    (2) Ober beg-melen da ub. : faire un pied de nez à qqn.

    ●(1924) NFLO. pied de nez. quel p[ied] de nez tu me fais, tr. «pebez beg-melen a rez d'in !»

  • beg-mennmenn
    beg-mennmenn

    m. Femme capricieuse.

    ●(1943) FHAB Meurzh/Ebrel 269. Beg mennmenn = capricieuse.

  • beg-minaoued
    beg-minaoued

    m. Femme curieuse et commère.

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. Beg-mineved, tr. «pointe d'alène, femme curieuse, commère, H[au]t-Trég[uier].»

  • beg-moan
    beg-moan

    m. begoù-moan Bec fin.

    ●(1936) DIHU 300/96. Er bégeu moén a gér e zo genemb.

  • beg-mor
    beg-mor

    m. (géographie) Embouchure.

    ●(1905) DIHU 4/58. Beg-mor, tr. « embouchure ». ●(1905) DIHU 4/67. en arben ag er goaleuriou spontus e arriù én hé beg-mor.

  • beg-ouzh-beg
    beg-ouzh-beg

    adv.

    (1) Bouche à bouche ; en tête à tête.

    ●(c.1718) CHal.ms i. aboucher entretenir de bouche, tr. «coms pen oh pen, bec oh uec.» ●(1732) GReg 106a. Bouche à bouche, tête à tête, tr. «Beg-ouc'h-veg.» ●(1744) L'Arm 34a. Bouche-à-bouche, tr. «Beeg-oh-veeg.»

    ●(1904) DBFV 19a. beg oh veg, tr. «en tête à tête.» ●(1907) VBFV.bf 57a. beg-oh-veg, tr. «tête à tête.»

    (2) En conversation (avec).

    ●(1904) DBFV 19a. beg oh veg, tr. «en conversation (avec).»

  • Beg-Penn-ar-Roz
    Beg-Penn-ar-Roz

    n. de l. Cap de la Chèvre (Crozon).

    (1) Beg-Penn-ar-Roz. Cf. TONA.II 63/1674 : "Nulle part (sauf à Camaret sous l'influence récente du français), on ne dit : ni Cap de la Chèvre, ni Beg ar C'haor. Cependant Bec de la Chèvre (N[eptune François, 1693]) semble trahir une origine bretonne."

    ●(1995) LMBR 24. Digor war ar mor, digor war ar bed, prest da stokañ ouzh an dremmwel, Beg Penn-Tir ha Beg ar Garreg Hir o deus tapet lañs war Beg ar Spagnoled ha Beg Penn-ar-Roz.

    (2) Beg-ar-C'havr.

    ●(1914) ARVG mae 72. Ledenez Kraon, pe Krozon, gret eur groaz diouti gant ar mor o tarc'ha; en penn brec'hiou ar groaz eman : en hanter-noz, 150 troatad a-zers 'us d'an dour, beg ar Spagnoled ha beg ar C'havr, er c'hreiste.

  • beg-plac'h
    beg-plac'h

    m. Blanc-bec.

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. Eur beg-plac'h, tr. «un blanc-bec, H[au]t-Trég[uier].»

  • beg-pluenn
    beg-pluenn

    m. begoù-pluenn Plume à écrire.

    ●(1931) GWAL 136-137/423. (kornbro Perroz, Treger-Vras) Beg-pluenn : pluenn da skriva (liester : begou-pluenn).

  • Beg-sall
    Beg-sall

    (blason populaire) Surnom des habitants de Quimperlé. Cf. Beg-meilh(-ruz).

    ●(1855) FUB 84. Bék meilk, bek sall ! / Ré Ghemperlé na zéb trâ all. ●(1878) SVE 950. Bek meill-ruz, bek sall! / 'Re Gemperle n'zebront tra all.

    ●(1908) FURB 15/125. Bek meill-ruz, bek sall ! / 'Re Gemperle n'zebront tra all.

    ●(2000) TRMOR 51. Beg meilh ruz,beg sall / Re Gemperle ne zebront tra all.

  • Beg-Servel
    Beg-Servel

    n. de l. Pointe de Servel (Lannion)

    ●(1973) TONA XIX 673/11866. Pte Servel, Beg Servel, Pointe de Servel.

  • beg-sukret
    beg-sukret

    m. Mijaurée.

    ●(1803) MQG 9. Penn scanv, penn avelet, jacqezen, libouden / Toull stad ha beg sukret.

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. beg sukret, tr. «vaniteux mijaurée, pimbêche, H[au]-Trég[uier].»

  • beg-sut
    beg-sut

    m. (?) Pimbêche (?).

    ●(1944) VKST Meurzh 89. evel ma lavar c'hoaz eur beg-sut bennak diwarlerc'hiet. ●(1945) DWCZ 43. Hounnez, ar beg-sut-se !

  • beg-tanav
    beg-tanav

    m. begoù-tanav Bec fin.

    ●(1966) LIMO 27/05. taolieu er begeu tenaù a Bariz.

  • Beg-Trevignon
    Beg-Trevignon

    n. de l. Pointe de Trévignon (Trégunc)

    ●(1941) FHAB Gwengolo/Here 90. Beg Trein = pointe de Trévignon.

  • beg-troad
    beg-troad

    m. Pince.

    ●(1869) TDE.FB 683b. Pince (…) Bout du pied du cheval, tr. «bek troad ar marc'h.» ●Bout du pied des animaux à pieds à corne, tr. «bek treid karn al loened.»

  • beg-vil
    beg-vil

    m. Personne malpolie, grossière.

    ●(1976) YABA 17.01. Hwi e zo hwi ur beg vil, alkent, Alban !

  • begad
    begad

    m., pron. ind. & adv. –où

    I. M.

    A.

    (1) Becquée.

    ●(1732) GReg 87b. Becquée, ou, bechée d'oiseau, tr. «Begad. p. begadou.» ●(1744) L'Arm 28b. Becquée ou béchée d'oiseau, tr. «Beegad ur pichon. m.»

    ●(1868) FHB 165/65a. daou neizat laboused (...) unan euz ar mamou a deue gant he begad.

    ●(1900) MSJO 154. an eunigou (...) peb deves ho begad. ●(1931) VALL 62b. Becquée, tr. «begad m.»

    (2) Bouchée.

    ●(1659) SCger 15b. bouchée, tr. «begat.» ●131b. begat, tr. «bouchée.» ●(1744) L'Arm 34a. Bouchée, tr. «Beegatt.. deu. m.» ●(1790) MG 106. ur bêgad-bara.

    ●(1867) MGK 8. Ne c'hellit kaout kofad, na begad 'vit netra. ●(18--) CST 28. ar begadou kig.

    ●(1904) SKRS I 6. eur begad boued. ●(1905) ALLO 47. Eur wech all, dalc'h gwell d'az pegad. ●(1927) GERI.Ern 40-41. begad m., tr. «bouchée.»

    (3) Mal à la bouche.

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. Begad m. pl. ou, tr. «mal à la bouche.»

    B. par ext.

    (1) Un bout, un peu de nourriture.

    ●(1903) MBJJ 37. dibri eur begad da c'hortoz meren. ●(1912) BUAZpermoal 920. n'evoa ken begad da rei d'eze. ●(1935) DIHU 284/221. débrein ur begad ardro kreisté...

    (2) Coup de bec, médisance.

    ●(1829) CNG 58. Guet ou begadeu scandalus. ●(1841) IDH 26. sonneu sod ha bégadeu lous. ●(1869) FHB 228/147. loskel begajou louz ha leoudouet. ●(1884) MCJ 236. er blasphémeu ha bêgadeu infâm. ●(1894) BUZmornik 794. pe gasit anezho da vale dre eur begad lemm pe eur ger seac'h bennag.

    ●(1904) DBFV 19b. bégad, m. pl. eu tr. «coup de langue.» ●(1908) FHAB Gwengolo 267. Philip oa c'hoas mousklennet e vuzel goude ar begad hen doa bet digant Fanch. ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. Begad m. pl. ou, tr. «coup de langue ; médisance.» ●(1922) BUBR 17/142. kentoc'h eget chom da glevout begadou e ti he c'heniderv. ●(1927) GERI.Ern 40-41. begad m., tr. «coup de bec, médisance.»

    (3) Lavarout e vegad : dire son mot.

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. laro pep-hini e vegad, tr. «que chacun dise son mot, ce qu'il voudra, Bescond.» ●(1939) DIHU 334/257. Peb unan e larè é végad diarnehè.

    (4) Kaozeal ur begad : causer un brin.

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. kôzeal eur begad, tr. «causer un brin, Even.»

    C. sens fig.

    (1) Petite quantité de choses généralement abstraites.

    ●(1867) MGK 92. hep kaout eur begad skiant. ●(1872) GAM 25. gortozomp eur begad. ●(1894) BUZmornik 568. n'oa ket evit gouzanv e kollje eur begad euz he amzer.

    ●(1905) KANngalon Genver 309. m'hon deuz skiant eur begad. ●(1907) KANngalon Gouere 439. n'en deuz mui begad nerz ebed. ●(1911) SKRS II 28. Neb hen deuz eur begadik skiant vad a goumpren dioc'htu ar virionez-se. ●160. eur begad skiant-prena. ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. n'en deus ket ur begad skiant, tr. «il n'a pas un brin d'intelligence.» ●(1914) LZBl Mae 419. biskoaz n'en deuz great eur begad aoun d'in-me. ●(1924) FHAB Du 423. begad amzer ebet. ●(1939) DIHU 332/227. nameit ur bégad tan distér.

    (2) Petit bout (de terrain, etc.).

    ●(1905) KANngalon Eost 479. An taillou (...) ne vezint ket skanveat begad ebed. ●(1913) PRPR 9. Dirag peb lochen, eur begad liorz.

    (3) Ur begad : du tout.

    ●(1906) KANngalon C'hwevrer 38. n'oa ket eur begad trabaser. ●(1933) MMPA 38. ne baouez ket eur begad da gomz diouzimp.

    (4) Ur begad : un rien de temps.

    ●(1906) BOBL 03 février 72/2c. ha beza endro ama ne vezimp ket eur begad.

    (5) Evit ur begad : pour un sou.

    ●(1974) SKOL 56/7. Me n'on ket chaseer evit ur begad.

    II. Pron. ind. Pas du tout.

    ●(1869) FHB 212/22b. ne blij begad ar c'hoari din.

    ●(1909) MMEK 112. stad an tri grouadur ne velleaz begad. ●(1909) KTLR 107. ne gouskas begad edoug an noz. ●(1911) BUAZperrot 579. heb beza glebiet eur begad.

    III. Adv.

    A. A-vegad.

    (1) À pleine bouche.

    ●(1861) BSJ 14. goleit ag ur scop vil e dauleint a vêgad ar é face.

    ●(1906) DIHU 18/301. Ni ivou ou goèd a végad. ●(1907) DIHU 30/473. é tébrein foén a végad.

    (2) C'hoarzhin a-vegad : rire à pleine bouche, à gorge déployée.

    ●(1934) BRUS 82. Rire (aux éclats), tr. «hoaret a végad.» ●(1937) DIHU 310/254. Hag er ré dichonj, é sellet dohtè, e hoarh a végad.

    (3) Kregiñ a-vegad e : mordre à pleine bouche dans.

    ●(1905) KDBA 36. Gunél e ra dehon un tam bara, er hroèdur peur e grog énnon a végad.

    (4) sens fig. =

    ●(1936) DIHU 295/12. chetu er hanoñneu bras é rebours a végad.

    B. Loc. adv. Begad ebet : aucunement.

    ●(1857) HTB 99. na vianao begat ebet ar spont en difou pep hini.

    IV.

    (1) Na vezañ ... evit ur begad : pour rien au monde.

    ●(1970) BHAF 231 (T) E. ar Barzhig. O me, Aotrou, n'on ket chaseer evid eur begad, trugarez deoh.

    (2) Reiñ ur begad mat a holen da ub. deiz o badeziant : voir holen.

  • begadañ
    begadañ

    voir begadiñ

  • begadenn
    begadenn

    f. –où

    (1) Becquée.

    ●(1834) SIM 245. al lapous (...) a ro e vegaden d'ar re vian.

    (2) Bouchée.

    ●(1878) BAY 13. begaden, tr. «bouchée.»

    ●(1904) DBFV 19b. bégaden, f. pl. –nneu tr. «bouchée.»

    (3) Coup de langue.

    ●(1904) DBFV 19b. bégaden, f. pl. –nneu tr. «coup de langue.»

  • begadet
    begadet

    adj. (agriculture) (Blé) qui point, qui sort de terre.

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. an ed a zo begadet, tr. «le blé commence à germer, ou est germé, Ile de Batz, Milin.» ●ed begadet – deut e veg er maez, Plougerneau, Bourgeois.»

  • begadiñ / begadañ
    begadiñ / begadañ

    v.

    (1) V. tr. d. Abecquer, embecquer.

    ●(1732) GReg 87b. Donner la becquée à un oiseau, tr. «Begadi ul labouçzic.»

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. Begadi, tr. «abecquer, donner la bequée à.» ●(1927) GERI.Ern 40. begadi v. a., tr. «donner la becquée à.» ●(1931) VALL 62b. donner la becquée, tr. «begada, begadi.»

    (2) V. intr. (agriculture) (en plt du blé) Germer.

    ●(1927) GERI.Ern 40. begadi v. a., tr. «germer (du blé).»

  • begailh
    begailh

    m. –où

    (1) Aviron.

    ●(1970) GSBG 105. (Groe) bǝgaj (= begailh), tr. «aviron.»

    (2) Pâton.

    ●(1744) L'Arm 273b. Paton, tr. «Bégaille.. eu. m.»

    ●(1904) DBFV 19b. bégailh, m. pl. eu, tr. «pâton, morceau de pâte pour engraisser les volailles (l'A.).»

    (3) Taol begailh : nœud demi-clef.

    ●(1919) DBFVsup 6b. taul begaill, tr. «nœud demi-clef.»

  • begaj
    begaj

    f. (marine) Vaigrage.

    ●(1979) VSDZ 11. (Douarnenez) ar pezh a oa war-gorre ar mumproù aze en diabarzh : ar vegaj eo e brezhoneg… ya, begaj e brezhoneg (…) ar bordaj en tu a-vaez, ar portol el laez hag ar vegaj en diabarzh, tr. (p. 180) «du bordé intérieur qui recouvrait les membrures : en breton, nous appelons ce bordé ar vegaj (le vaigrage) (…) le bordé extérieur, la préceinte en haut et le vaigrage à l'intérieur.»

  • begajiñ
    begajiñ

    v. tr. d. (marine) Vaigrer.

    ●(1979) VSDZ 11. (Douarnenez) Begachiñ ur vag, an dra-se zo lakaat ar vegaj en diabarzh, tr. (p. 180) «Vaigrer un bateau c'est équiper le bateau de ce bordé.»

  • begañ
    begañ

    v.

    I. V. tr. d.

    A. [sujet : qqc.] Former une cime, sommer, surmonter.

    ●(1903) MBJJ 258. ar men a vege hag a veg c'hoaz kriben ar mene Moriah.

    B. [sujet : qqn]

    (1) Façonner qqc. en pointe.

    ●(1962) TDBP II 38. sikour Fanch da vega ar bern plouz, tr. «aider François à façonner le faîte du tas de paille.» ●(1994) HETO 49. Ha me oa tapet da vegañ ar bern plouz.

    (2) Pointer, refaire la pointe d'un outil, d'un objet pointu.

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. Bega eur zoc'h, tr. «refaire la pointe d'un soc.» ●(1927) GERI.Ern 40. bega v. a., tr. «refaire une pointe (à un outil).» ●(1962) TDBP II 38. Aze a zo eur werzid hag a zo mad da vega, tr. «il y a là un fuseau dont il est temps de refaire la pointe.» ●(1969) BAHE 62/42. Mont a rae da gas ar morzholioù da vegañ d'ar c'hovel d'ar bourk.

    (3) (en plt d'une église) Pourvoir d'une flèche.

    ●(1924) FHAB Eost 310. pa voe beget an touriou [iliz-veur Kemper]. ●(1926) FHAB Mae 169. eun tour bihan a oa beget e plom. ●(1935) OALD 51/4. diskouez d'in tour besk e iliz, met fizians endevoa e vize hepdale beget. ●(1935) CDFi 16 mars. E Landeda, war a leverer, ez eus savet eun tour nevez hag eo chomet da vega.

    (4) [dans le langage des goémoniers] Begañ an toull : bloquer le nouage de la drôme en enfonçant une cheville dans la gorge de l'instrument nommé troell, lequel sert à serrer les cordages.

    ●(1987) GOEM 168. Pour cela, un des pikou utiliser pour caler les civières est enfoncé dans la gorge du troell où passe le filin, afin de bloquer celui-ci. Cette action porte le nom de ibillia ou bega an toull.

    II. V. intr.

    (1) (en plt de fleurs) Former des capitules.

    ●(1962) TDBP II 38. Komans a ra ar melchon bega, tr. «le trèfle commence à former des capitules.»

    (2) (en plt des abcès) Former une pointe.

    ●(1872) ROU 96a. Rendre, devenir pointu, tr. «Mar teu ar goriou, ar vreac'h da vega, sin vad.»

  • begant
    begant

    adj. Pointu.

    ●(1744) L'Arm 9b. Aigu, tr. «Baigantt.» ●88b. Dague, tr. «gour-gléan béegantt.» ●462b. Pointu, tr. «Beægantt : Beêgantt. ●(1787) PT 87. tacheu bras ha beguant.

    ●(1838) OVD 199. sel-bégueantoh meint poéntet. ●(1857) LVH 227. ur javelod begant.

    ●(1904) DBFV 19b. bégant, tr. « pointu, aigu (l'A.).» ●(1907) BSPD I 166. toulet get korz bégant.

  • begaod
    begaod

    m. –ed Dupe.

    ●(1904) DBFV 19b. bégaud, m., tr. «dupe.»

  • begar
    begar

    m. (botanique) Mélisse.

    ●(1732) GReg 612a. Melice, melisse, plante, tr. «Begar.»

    ●(1870) FHB 292/244b. Kavout a reer ato er jardinou-ze, baljm, soc'h munud, kamailha, begar, citrouellez, tuellen ven (lire : huelen ven), lavand, regalis, betec daëlou job, a behini ar greunn a servich da ober chapeledou. ●(1879) BLE 214. Mélisse. (Melissa. L.) Bégar.

    ●(1927) GERI.Ern 41. begar m., tr. «Mélisse.»

  • Begard
    Begard

    m. –ed (religion) Bégard.

    ●(1857) LVH 10. Yahan XXII, fachet guet ræson doh er Bégarded hag er Béguined, peré en devoé hum laqueit a du guet er faus pab.

  • begasenn
    begasenn

    f. Femme très bavarde.

    ●(1962) TDBP II 38. Honnez a zo begasenn (eur vegasenn), tr. «c'est une femme très bavarde.»

  • begata / begatat
    begata / begatat

    v.

    I. V. intr.

    (1) Médire, jaser.

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. Begata, v. neutre tr. «jaser, médire.» ●(1927) GERI.Ern 40. begata v. n., tr. «médire.» ●(1931) VALL 417b. donner des coups de langue, tr. «begata.» ●(1943) SAV 29/26. e rofec'h tro d'an teodou fall da vegata !.

    (2) Répondre impoliment.

    ●(1982) PBLS 628. (Langoned) begatad, tr. «répondre impoliment.»

    (3) Continuer à parler.

    ●(1982) PBLS 628. (Langoned) begatad, tr. «continuer à parler.»

    (4) Bavarder, discuter.

    ●(1975) YABAlevr 241. Begetat v. bavarder avec animation, discuter : – chomet int da vegatat : ils se sont attardés à discuter. ●(1975) LIMO 24 avril. lèh ma vè gouiet begetad bourapl.

    II. V. pron. réci. En em vegata : avoir une prise de bec.

    ●(1975) YABAlevr 241. Emant doc'h en em vegatat : ils ont une prise de bec. ●(1982) LIMO 05 mars. Emesk er ré e oè doh em vegetad. ●Em Vegetad, tr. «avoir prise de bec.»

  • begataerezh
    begataerezh

    m. Prise de bec.

    ●(1974) LIMO 27 juillet. Er bégetérèh e oè bet start mès atao ar un ton jaojabl. ●Er bégeterèh, tr. «la prise de bec.» ●(1975) YABA 18.10. Bégeterèh e oè savet buan étré en dud. ●06.12. en achimant ag er bégétérèh.

    ►[empl. par emphase avec un art. ind.]

    ●(1982) LIMO 18 juin. Nag ur begeterèh en doé en tri-se.

  • begataour
    begataour

    m. –ion Beau parleur.

    ●(1974) YABA 23.02. pe sord begetourion e oè paotred Pureilh. ●YABAlevr 241. Begatour m. –ion (begetour en Va) –ion : un beau parleur, quelqu'un qui parle beaucoup, qui en raconte.

  • begatat
    begatat

    voir begata

  • begeal
    begeal

    v. intr. Répondre impoliment.

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. Begeal, tr. «répondre comme font les enfants mal élevés, en contrefaisant la voix et les gestes de la personne qui leur fait une observation. Ste-Triffine, Besco.»

  • begechenn
    begechenn

    f. begechoù Touffe (de poils, barbe).

    ●(1944) EURW II 79. eun dremm (...) kelc'hiet gant begechou baro du reut. ●(1983) PABE 41. (Berrien) begechenn, tr. «houppe, pointe.»

  • begeg
    begeg

    m. –ed

    I. (en plt de qqn)

    (1) Bavard.

    ●(c.1718) CHal.ms i. un barbotteur, tr. «ur balbouser, barbotter, bequec.»

    ●(1869) FHB 251/333a. Piou eo ivez ar begog ha ne-d-eo ket barreg da ziski d'he beron penaôz ober he bron !

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. Eur begeg, tr. «un petit enfant qui parle, qui bredouille beaucoup de choses.» ●(1927) GERI.Ern 40. begeg m., tr. «bavard.»

    (2) =

    ●(1924) BILZbubr 43-44/1024. eus a betore peurz ar begek fall an nevoa tennet an dapadenn-ze ?

    ►(insulte)

    ●(1843) LZBg 1añ blezad-2l lodenn 55. Hama, beguêc ma ous.

    (3) Benêt.

    ●(1732) GReg 89b. Un grand benêt de fils, aussi-sôt que son pere, tr. «ur beguecq a vap, qercouls evel e dad.»

    ●(1904) DBFV 19b. begeg, m. pl. begéged, tr. «benêt.» ●(1905) DIHU 2/23. Mar huémer kement a végeged. ●(1927) GERI.Ern 40. begeg m., tr. «sot.»

    II. (ichtyonymie)

    (1) Saumon bécard.

    ●(1927) GERI.Ern 40. begeg m., tr. «(saumon) bécard.»

    (2) Brochet.

    ●(1927) GERI.Ern 40. begeg m., tr. «brochet.»

  • begegenn
    begegenn

    f. Femme bavarde.

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. Begegen, tr. «femme qui a bon bec, Bourdellès.»

  • begegez
    begegez

    f. –ed Femme bavarde.

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. Eur vegegez, tr. «une bavarde.»

  • begeilh
    begeilh

    m. Bêlement.

    ●(1968) BAHE 57/37. Begeil an oan, blej an annoar.

  • begek
    begek

    adj.

    I. (en plt de qqc.)

    (1) Qui a la forme d'un bec.

    ●(c.1500) Cb 23a. [bec] Jtem rostratus / a / um. g. beschu. b. beguec.

    (2) Pointu.

    ●(1633) Nom 149b. Nauis rostrata : nauire begue : vn lestr beguec è deffe vr beg hir.

    ●(1659) SCger 94a. pointu, tr. «beguec.» ●(1732) GReg 21b. Aigu, pointu, tr. «Beguec.» ●735b. Pointu, uë, tr. «Beguecq.»

    ●(1894) BUZmornik 691. mein begok.

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. Begek, tr. «pointu.» ●(1932) BSTR 200. tachou begok. ●(1942) DRAN 78. Dibradet krenn, e plav Erwan war e benn d’an douar, eur stok begek o pistiga e c’houzoug.

    II. (en plt de qqn)

    (1) Qui a une grande bouche.

    ●(1878) BAY 19. begek, tr. «Qui a une grande bouche.»

    (2) Bavard.

    ●(1838) CGK 10. Ar vugale zo bréman beguecq.

    ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. Begek, tr. «curieux, indiscret, bavard et méchant.»

    (3) Benêt.

    ●(1744) L'Arm 29a. Benet, tr. «Beeguêc.»

    ●(1904) DBFV 19b. begek, adj., «benêt.»

  • begel .1
    begel .1

    m. –ioù

    I. (anatomie)

    (1) Nombril.

    ●(1499) Ca 19a. Beguel. g. vmbril. ●(c. 1501) Lv 231/2. begiel gl. umbilicus. ●(1530) J p. 99a. Quein / coff / beguel / hac ysily, tr. «dos, ventre, estomac, bras et jambes.» ●(1633) Nom 22a. Vmbilicus : nombril : an beguel.

    ●(1659) SCger 84a. nombril, tr. «beguel.» ●131b. beguél, tr. «nombril.» ●(1732) GReg 660a. Nombril, tr. «Beguell. p. beguellyou.» ●(1774) AC 36. Dre voyen cordonen ar beguel, tr. «au moyen du cordon ombilical.»

    ●(1838-1866) PRO.tj 186. Ato, ar plac'hik / He deuz rez beguel / Ar c'hoanta maoutik / Euz a Vreiz-Izel.

    ●(1904) DBFV 19b. begil, m. pl. ieu, tr. «nombril, begil kov id.» ●(1927) GERI.Ern 41. begel m. pl. iou, tr. «Nombril.»

    (2) Bizoù ar begel : anneau ombilical.

    ●(1774) AC 113. bisou ar beguel, tr. «l'anneau de l'ombilic.»

    (3) (pathologie animale) Begel gor =

    ●(1947) YNVL 50. Hennezh en deus ar vegell gor.

    (4) Hernie.

    ●(1996) VEXE 215. Seul un vétérinaire peut, en opérant, guérir un cheval qui souffre d'une hernie (begel braz : littéralement : grand nombril.

    (5) par euphém. Sexe masculin.

    ●(1920) BSPL 20. bēgel «pénis».

    II.

    (1) Zeste de noix.

    ●(1732) GReg 659a. Le zest d'une noix, pelicule dure qui est entre ses quatre cuisses, tr. «Beguel ar graouën. ar beguel.»

    ●(1927) GERI.Ern 41. begel m. pl. iou, tr. «zeste de noix.»

    (2) Begel-an-hañv = (?) hanneton (?).

    ●(18--) MM 1043 (édition Ledan, d'après. La vie et les œuvres comiques de Claude-Marie le Laé p. 211, et DGEShy 33). Peoc’h a roi, beguel an hân ! = te tairas-tu, hanneton !

    III.

    (1) Lakaat / Bezañ tenn war e vegel : manger plein le ventre.

    ●(1954) VAZA 118 (T) *Jarl Priel. Ha jistr premier jus da gloukañ ken na vefe tenn war o begel... ●(1970) BHAF 103 (T) E. ar Barzhig. Mond a rejont o daou da zebri o merenn d'ar «Grand-Turc» e leh e oe lakaet gante tenn war o begel. ●132. Eveljust, lakeet or-boa re denn war or begel, ya, eet e oam re bell ganti.

    (2) Bezañ laosk war e vegel : avoir le ventre creux.

    ●(1975) BAHE 87/6 (T) Ernest ar Barzhig. Piv ne vez laer un tammig, pa vez re laosk war e vegel pe war hini e dud.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...