Devri

Recherche 'g...' : 4478 mots trouvés

Page 27 : de godisan (1301) à golc_her (1350) :
  • godisañ
    godisañ

    voir godisal

  • godiser
    godiser

    m. –ion

    (1) Gausseur.

    ●(1732) GReg 452b. Gausseur, tr. «Godiçzer. p. godiçzéryen. Van[netois] gaudiçzour.p. yon.» ●(1744) L'Arm 171a. Gausseur, tr. «Gaudissour.. serion.»

    ●(1876) TDE.BF 235b. Godiser, s. m., tr. «railleur ; pl. ien.»

    (2) Enjôleur.

    ●(1870) SBI II 8. gaoudisserrien merc'hed, tr. «des dupeurs de filles.» ●(1876) TDE.BF 235b. Godiser, s. m., tr. «Enjoleur des filles, cajoleur ; pl. ien.»

  • godiserez
    godiserez

    f. –ed Moqueuse.

    ●(17--) FG II 61. Eur gaudisseres e vesi bepret.

    ●(1836) GBI I 440. M' klevfomp a hi zo godiseres, tr. «Pour que nous sachions si elle est moqueuse.» ●(1850) PEN 92/86. m'ha c'hoar Janned / a zo godiserez d'ar potret.

  • godiserezh
    godiserezh

    m. –où Gausserie.

    ●(1659) SCger 39b. derision, tr. «gaudiserez.» ●(1732) GReg 452b. Gausserie, raillerie, mocquerie, tr. «Godiçzérez. Van[netois] gaudiçzereh.» ●(1744) L'Arm 171a. Gausserie, tr. «Gaudissereah.»

    ●(1871) FHB 312/404a. n'en doa ket ancounac'het ar godiserezou. ●(1877) FHB (3e série) 33/262a. Aman n'euz mui meneg euz godicherez ar baotred-micherourien.

    ●(1931) VALL 478b. Moquerie, tr. «godiserez m.»

  • godisus
    godisus

    adj. Gausseur.

    ●(1931) VALL 478b. Moqueur, tr. «godisus.» ●(1935) BREI 396/3a. eur sell godisus.

  • goe
    goe

    s. –ioù (agriculture) = (?).

    ●(1867) FHB 112/62a. ne ket ret c'houenna, ober goeiou.

  • goedenn
    goedenn

    f.

    (1) Présure.

    ●(1732) GReg 570a. Levain pour faire durcir le lait, tr. «Guëden.» ●(1752) PEll 380. Gweden. Levain. Gweden al-läes, levain du lait.

    ●(1821) GON 237b-238a. Goéden ou Gwéden, s. f., tr. «Levain ou ferment dont on se sert pour faire cailler et durcir lz lait. Présure.» ●(1876) TDE.BF 235b. Goedenn, s. f., tr. «Levain ou présure pour faire tourner le lait.» ●Lakaat goedenn el leaz, tr. «mettre du levain dans le lait.»

    (2) sens fig. De quoi avoir soif.

    ●(18--) CST 63. Goedenn, ya, goedenn sec'hed a oa lakaet gant Viktor en e win.

    (3) Laezh-goedenn : lait emprésuré.

    ●(1732) GReg 559a. Lait où l'on a mis du levain, tr. «leaz guëdenn.»

    ●(1872) GAM 22. eul lizer trenkoc'h eget leaz goueden.

    ●(1941) FHAB Gouere/Eost 60a-b. da derri e sec'hed, eur banne laez gwedenn. ●(1975) UVUD 35. (Plougerne) Leaz gwedenn doa leaz teo.

  • goedennañ
    goedennañ

    v. tr. d. Présurer, emprésurer.

    ●(1732) GReg 570a. Mettre du levain dans le lait, tr. «guëdenna leaz.»

    ●(1821) GON 238a. Goédenna ou Gwédenna, v. a., tr. «Mettre du levain dans le lait.» ●(1876) TDE.BF 235b. Goedenna, tr. «mettre du levain dans le lait, y mettre de la présure pour le faire cailler.»

  • goedennek
    goedennek

    adj. Laezh goedennek : lait emprésuré.

    ●(1732) GReg 559a. Lait où l'on a mis du levain, tr. «læz guëdennecq.» ●(1752) PEll 380. Läes gwedennec, lait fermenté, qui file comme de l'huile, ou comme de la glu.

    ●(1876) TDE.BF 235b. Goedennek, adj., tr. «Se dit du lait dans lequel il y a de la présure.»

    ●(1914) MAEV 156. Dijuni a oe debret gant leaz bourbouilh ha gwedennek toueziet.

  • goeg(e)
    goeg(e)

    s. (textile) = (?).

    ●(1872) SBI I 181-182. Ha me ho cuisco en goege, / Hag en pourpr hac en cadrine. / Ar goèg, otro, 'zo d'an iliz, / Hac ar pourpr a zo d'ar bourc'hiz, / D'an dud gentil ar c'hadrine. (...) Goeg et cadriné, tissus anciennement usités et dont je ne connais pas les noms en Français.

  • goëhenn k-
    goëhenn k-

    =

    ●(1732) GReg 862b. Grand service, ou service pour ses parents, & amis défunts, tr. «Servich bras. an eizved. (à Sizun & en Leon. Ar goëhenn.»

  • goell
    goell

    m.

    I. (alimentation)

    (1) Levure.

    ●(1499) Ca 96a. Goell. g. leuain.

    ●(1659) SCger 73a. leuain, tr. «gouell.» ●150b. goell, tr. «leuain.» ●(1732) GReg 405a. ferment, tr. «Goëll.» ●Le levain fermente la pâte, tr. «ar goëll a ra sevel an toaz.» ●570a. Levain, de quoi faire lever la pâte, tr. «Goëll. Van[netois] gouëll. gouïll.» ●(1744) L'Arm 23b. Azime, tr. «Bara hemp gouile.»

    ●(1857) CBF 70. Ha goell a zo, ma vezo lekeat ann toaz e go, tr. «Il y a du levain pour faire lever le pain.» ●70. Ann toaz a zo goell ennhan, tr. «Il y a du levain dans la pâte.» ●(1861) BSJ 291. haval doh er goél e guemér ur voès eit laquat tri mezuliad bled é go bet quen ne sàu en toès.

    ●(1907) AVKA 109. ar goell a gemer ur vaouez da lakât en toaz, hag a ra dehan holl gôi. ●143. goell a ve lakaet er bara.

    (2) Goell Paris : levure de bière.

    ●(1975) UVUD 35. (Plougerne) An toaz d'ober bara e rankes lakat aneha e go. Gwell paris e poa.

    (3) Bara goell : pain levé, pain au levain.

    ●(1732) GReg 570a. Pain fait avec du levain, pain levé, tr. «Bara goëll.»

    II. (physiologie) Ferments digestifs.

    ●(1732) GReg 288b. Digerer, cuire les alimens qu'on a pris, tr. «Goï, ha paredi ar boëd gand ar goëll eus a boull ar galoun, ha gand nerz vès an domder natur.»

    III. sens fig.

    (1) Ferment.

    ●(1950) KROB 26/6. hada e kalonou an dud yaouank ar goell kristen.

    (2) Petite quantité de choses qui reste, qui traîne.

    ●(1902) MBKJ 162. N'euz forz peger mad e vijemp, e kaver atô e diabars enn-omp eun tamm goell ourgouill ha lorc'h. ●(1952) LLMM 32-33/136. (Douarnenez) Amañ e chom atav goellig ! : pa lezer un dra bennak war e lerc'h, eus ul labour, ul lein, h.a. Eus goell, ar banneig laezh trenk a vez diwallet a-benn lakaat laezh all da drenkañ.

  • goell-bier
    goell-bier

    m. Levure de bière.

    ●(1923) KTKG 58. na goel bier, na goel toaz. ●(1925) FHAB Mae 198. eun tamm goell-bier. ●(1932) FHAB Mae 187. touezia bleud ha dour ; lakat eun nebeud goell-bier ebarz ha terri an toaz gwella ma c'hellan.

  • goell-laezh
    goell-laezh

    m. Présure.

    ●(1732) GReg 570a. Mettre du levain dans le lait, tr. «goëll-læz. Van[netois] goëll leah.»

  • goell-toaz
    goell-toaz

    m. (alimentation) Levure de boulangerie.

    ●(1923) KTKG 58. na goel bier, na goel toaz.

  • goellañ
    goellañ

    v. tr. d.

    (1) Levurer.

    ●(1732) GReg 570a. Mettre du levain dans la pâte, tr. «Goëlla an toas.»

    ●(1931) VALL 300a. mettre du ferment dans, tr. «goella.» ●(1960) PETO 26. Ma leuskell pell da c'hoella toaz.

    (2) Présurer, emprésurer.

    ●(1732) GReg 559a. Mettre le levain dans le lait doux, tr. «Goëlla al læz.» ●570a. Mettre du levain dans le lait, tr. «goëlla leaz. (Van[netois] gouilein leah. goëllein læh.»

  • goellet
    goellet

    adj. Dans lequel on a mis de la levure.

    ●(1732) GReg 559a. Lait où l'on a mis du levain, tr. «læz goëllet.»

  • goen
    goen

    = (?) a-c'hwen (?).

    ●(14--) Jer.ms 215. Querz oar tro a goen hogos / A lehet tregont troatet clos. / Hac a sont quement quent an nos, tr. «Certes tout autour (?) … (?) presque / Horizontalement trente pieds complets / Et verticalement autant avant la nuit.»

  • goenn
    goenn

    f. (agriculture) Terre humide.

    ●(1960) EVBF I 329. — degré d'humidité : douar gleb, nord, –glib, sud, terre humide, –umid, Plourin-M[], même sens, douar go ; eur goenn, Loperhet, L'H[ôpital-Camfrout] terre humide, qui semble fermenter (goï : deut eo an douar da hoi, deut eo an eien war-horre, la terre fermente, l'humidité est venue à la surface, L'Hôpital-Camfrout].),

  • goerez
    goerez

    s. Choses fermentées.

    ●(1907) BOBL 27 avril 135/3a. Pa ez eo deuet ar c'hoerez er-meaz.

  • goest
    goest

    voir boest

  • goet
    goet

    adj. Détrempé.

    ●(1866) FHB 57/40A. e tennas he zivesker eus ar pri goet-ze.

    ●(1982) TKRH 170. pa oa ken goet an douar en-dro dezhe. ●(1990) TTRK 129. Ar garront a heuliemp a veze enni bepred ul lec'h bennak goet.

  • gofriñ
    gofriñ

    v. tr. d. Gaufrer.

    ●(1633) Nom 170a. Calamistro crispare comam, comam in gradus frangere, vibrare ferro crines, vstulare crines candente ferro : guediller ou friser les cheueux : goffrif, pe frisaff an bleo.

  • goge
    goge

    m. Moquerie, raillerie.

    ●(1752) PEll 331. Gâughe, Tromperie, bourde, fourberie, injure, ou affront causé par tromperie, ou faute d'effectuer ce qui a été promis. Ce mot est d'usage commun en Léon.

    ●(1876) TDE.BF 237a. Goge, s. m., tr. «Raillerie, fourberie ; pl. gogeou.»

  • gogeal / gogeañ / gogeiñ
    gogeal / gogeañ / gogeiñ

    v. tr. d.

    (1) Se moquer de, railler.

    ●(1752) PEll 349. Goghéi, Railler, plaisanter, moquer.

    ●(1857) HTB 181. a grede gantan a oa an den-ze o c'hogeal a nean. ●188. Ac'h ! eme Trafiak, pell zo am eus tanfaet a oac'h o c'hogeal a c'hanoun. ●(1876) TDE.BF 237a. Gogea, v. a., tr. «Railler.» ●(1879) ERNsup 154. gogeal, se railler, Trév[érec]. ●(1870) FHB 278/133. goude beza epad pell amzer gogeet e vistri.

    (2) V. intr. Se moquer.

    ●(1908) KZVr 11/10/08. O c'hogeal hag o c'hoarzin.

  • gogeañ
    gogeañ

    voir gogeal

  • gogeer
    gogeer

    m. –ion Railleur, moqueur.

    ●(1752) PEll 349. Goghéi, Railler, plaisanter, moquer. Goghéer, & en Léon, où ce verbe est fort commun, Goghewr, railleur, moqueur.

    ●(1876) TDE.BF 237a. Gogeer, s. m., tr. «Railleur.»

  • gogeiñ
    gogeiñ

    voir gogeal

  • gogez
    gogez

    s.

    I. (en plt de qqn) Niais.

    ●(1879) ERNsup 154. goges, niais, Trév[érec].

    II. (ichtyonymie)

    (1) Mâle de la vieille.

    ●(1732) GReg 959a. Le mâle de la vieille, tr. «Goguès. p. coguezed. ur goguès. p. goguesed.»

    (2) Rouget grondin.

    ●(1732) GReg 474b. Grondin, poisson de mer, qui ressemble au rouget, tr. «goguès. p. goguèsed. coguès. p. coguesed.»

    III. Ruz evel ar gogez : très rouge.

    ●(1732) GReg 959a. Rouge comme une vieille mâle, tr. G. Rostrenenn «Qer ruz evel ar goguès.»

  • gogezañ
    gogezañ

    v. intr. Folâtrer.

    ●(1866) BOM 78. Enn eur c'hoarzin, n'eur c'hogeza, tr. «en riant, en folâtrant.»

  • gogn
    gogn

    s. Ober gogn : mâchonner.

    ●(1924) DIHU 161/165. (Groe) gobér gogn, tr. «mâchonner (quand on n'a plus de dents.» Dastumet get I.P. Kalloh 1923 (lire : 1913)

  • gogniñ
    gogniñ

    v. tr. d. Mâchonner.

    ●(1924) DIHU 161/165. (Groe) Gognein, tr. «mâchonner (quand on n'a plus de dents.» Dastumet get I.P. Kalloh 1923 (lire : 1913).

  • goiavez
    goiavez

    coll. (botanique) Goyaves.

    ●(1929) SVBV 73. aouravalou, bananez, goyavez. ●116. goyavez, ananas.

  • goidelek
    goidelek

    adj. Goïdélique.

    ●(2014) LANV 133/12. An teir bro c'hoidelek.

  • goidigezh
    goidigezh

    f. Fermentation.

    ●(1732) GReg 405a. fermentation, tr. «Goydiguez.»

  • goiñ / goañ
    goiñ / goañ

    v.

    I. V. intr.

    (1) Fermenter (pâte).

    ●(1499) Ca 93b. Goaff. g. leuer comme la paste. l. fermento fermentas.

    ●(1732) GReg 405a. Fermenter, se fermenter, tr. «goï. pr. goët. Van[netois] goëiñ. pr. goët.» ●Le levain fermente la pâte, tr. «ar goëll a ra goï an toaz. ar goëll a lacqa an toaz da c'hoï.»

    ●(1907) AVKA 109. ar goell a gemer ur vaouez da lakât en toaz, hag a ra dehan holl gôi.

    (2) Digérer.

    ●(1732) GReg 288b. Digerer, cuire les alimens qu'on a pris, tr. «Goï, ha paredi ar boëd gand ar goëll eus a boull ar galoun, ha gand nerz vès an domder natur.»

    ●(1907) BOBL 06 avril 132/2f. Aze oa o c'hoi e voued.

    (3) Bezañ goet e win : avoir cuvé son vin.

    ●(1904) BOBL 29 octobre 6/3c. An archerien all a zo bet red d'ê bouta o c'henvreur en toull da c'horto ma vije goêt e win.

    (4) (agriculture) Devenue humide, qui semble fermenter, en parlant de la terre.

    ●(1960) EVBF I 329. — degré d'humidité : douar gleb, nord, –glib, sud, terre humide, –umid, Plourin-M[], même sens, douar go ; eur goenn, Loperhet, L'H[ôpital-Camfrout] terre humide, qui semble fermenter (goï : deut eo an douar da hoi, deut eo an eien war-horre, la terre fermente, l'humidité est venue à la surface, L'Hôpital-Camfrout].),

    II. V. tr. d. Levurer.

    ●(1907) AVKA 264. en de-ze na vije mad dibi nemed bara panen, da laret eo, na vije ket goet an toaz d'ober anehan.

  • goion
    goion

    s. = (?).

    ●(1917) LILH 1 a Vae. Mât e hues groeit kemér goion : hui hello magein er penmoh hag ohpen kaout tammeu bara, avaleu-doar eit er iér, er goeidi. ●(1917) LILH 28 a Here. Er Goion e zo ag en dibab eit er moh.

  • goiunez
    goiunez

    s. –où.

    (1) Vœu.

    ●(1499) Ca 96a. Goyunez. g. veu. ●(c.1500) Cb 96b. Goyunez. g. veu. ●(1625) Bel f° 145v° p. 290. An huechuet ampeschamant, eo, an vœu, ha goyunez simpl à Chasteté da antren en Religion.

    ●(1732) GReg 802b. Il faut rendre ses vœux à Dieu, tr. «redd eo dazcor da Zoë e c'hoyunez.»

    (2) Terriñ goiunez : rompre ses vœux.

    ●(c.1500) Cb 96b. [goyunez] Jtem deuoto / as. ac. g. briser veu ou oster deuotion aux sainctz ou souuent vouer. b. terriff goyunez. ●(1625) Bel f° 57v° p. 114. hac en disenorer oz terriff an goyunezou ha vœuzou graet.

    (3) Ober goiunez (a) : faire vœu (de).

    ●(1625) Bel f° 57v° p. 114. Da trede, ez enorer Doué oz ober dezaff goyunezou ha vœuzou.

    ●(1732) GReg 156b. Faire vœu de chasteté, tr. «ober goyunez a chastetez.»

  • goj
    goj

    voir goje

  • goje / goj
    goje / goj

    adv. (argot de La Roche-Derrien) Oui.

    ●(1885) ARN 61. Goje, Med ho ches a zo 'vel ur rup, tr. «Oui. mais vous êtes comme un citadin.»

    ●(1975) BAHE 87/4. Goje, Aotroù Person. ●9. Goje, miñsoner, deus e-barzh ar c'houez ha taol da bouez war ar bank. ●13. goje, goj : ya.

  • golc'h
    golc'h

    voir gwalc'h .2

  • golc'hadur
    golc'hadur

    voir gwalc'hadur .1

  • golc'hed
    golc'hed

    f. –où, golc'heier, golc'hidi Couette.

    ●(1499) Ca 96a. Golchet da gouruez. g. coete de lit. ●(1633) Nom 166b. Culcitra : coite, coutil : golchet.

    ●(1659) SCger 12a. couette de bale, tr. «golc'het pell.» ●150b. golc'het, tr. «couette.» ●(1732) GReg 178b. Coite, meuble de lit, tr. «Golc'hed. p. golc'hedou, golc'hegeou. Van[netois] Golhed. golhyed. pp. ëu.»

    ●(1860) BAL 196. astenned var en tamic golc'hed.

    ●(1907) PERS 301. oja ar c'holc'het guele. ●357. lakad eur c'holc'het gloan var he gos kolc'het plouz. ●(1908) PIGO II 181. war golc'heier. ●(1929) KANNkerzevod 29/15. astennet war e c'holc'hied. ●(1955) STBJ 207. golc'hiji ha pennweleou. ●(1955) VBRU 10. rak n’eo ket war ur c’holc’hed plu e veze ledet va c’horf, war ar c’houziadenn drez ne lavaran ket.

  • golc'hed-poent
    golc'hed-poent

    m. (literie) Courtepointe.

    ●(1464) Cms (d’après GMB 278). golchet poent (courte-pointe). ●(1499) Ca 96a. Golchet poent g. coete pointe.

  • golc'hedad
    golc'hedad

    f. –où Contenu d'une couette.

    ●(1908) PIGO ii 16. o trei hag o tizrei war e c'holc'hadad pell, 'vel pa vije eur c'holc'hadad spern dindanan. ●(1910) MAKE 18. etre diou c'holc'hedad pell. ●(1911) FHAB Du 307. eur c'holc'hedad kolo. ●(1911) BUAZperrot 162. eur c'holc'hejat krec'hin gouez.

  • golc'hedenn
    golc'hedenn

    f. –où

    (1) =

    ●(1900) BUSF 23. Lakeit oé ur holédèn édañ d'on.

    (2) (harnachement) Coussin rembourré sous les arçons.

    ●(1499) Ca 96a. Golchedenn march. g. pannell. ●(1633) Nom 181b. Dorsuale, stratum, instratum : couuerture du cheual : vn tapis pe vn golo da lacquat voar queïn an march golcheden.

    ●(1659) SCger 88a. paneau, tr. «golc'heden.» ●(1732) GReg 689a. Paneau, sorte de selle rembourée, tr. «Golc'hedenn. p. golc'hedennou.»

    ●(1843) LZBg 1añ blezad-2l lodenn 121. er holhéden ag ou roncèd.

    ●(1919) KZVr 355 - 21/12/19. golc'hodenn, tr. «grosse selle (golc'hedenn, kentoc'h).»

    (3) Glebiañ e c'holc'hedenn =

    ●(1932) BRTG 75. Doujein e hra er merhed ou foén ; doujein e hrant glubein ou golheden.

  • golc'hedenn-vas
    golc'hedenn-vas

    f. Panneau de bât.

    ●(1744) L'Arm 27a. Paneau de bât, tr. «Golhédenn basse. f.»

  • golc'hedennet
    golc'hedennet

    adj. Sellé.

    ●(1934) MAAZ 134. penaos é ma golhedennet é jao.

  • golc'hennañ
    golc'hennañ

    v. tr. d. Bâter. (?) coquille pour golc'hedennañ (?).

    ●(1931) VALL 60b. Bâter, tr. «golc'henna.»

  • golc'her
    golc'her

    voir gwalc'her .3

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...