Devri

Recherche 'g...' : 4478 mots trouvés

Page 27 : de godisan (1301) à golc_her (1350) :
  • godisañ
    godisañ

    voir godisal

  • godiser
    godiser

    m. –ion

    (1) Gausseur.

    (1732) GReg 452b. Gausseur, tr. «Godiçzer. p. godiçzéryen. Van[netois] gaudiçzour.p. yon.» ●(1744) L'Arm 171a. Gausseur, tr. «Gaudissour.. serion

    (1876) TDE.BF 235b. Godiser, s. m., tr. «railleur ; pl. ien

    (2) Enjôleur.

    (1870) SBI II 8. gaoudisserrien merc'hed, tr. «des dupeurs de filles.» ●(1876) TDE.BF 235b. Godiser, s. m., tr. «Enjoleur des filles, cajoleur ; pl. ien

  • godiserez
    godiserez

    f. –ed Moqueuse.

    (17--) FG II 61. Eur gaudisseres e vesi bepret.

    (1836) GBI I 440. M' klevfomp a hi zo godiseres, tr. «Pour que nous sachions si elle est moqueuse.» ●(1850) PEN 92/86. m'ha c'hoar Janned / a zo godiserez d'ar potret.

  • godiserezh
    godiserezh

    m. –où Gausserie.

    (1659) SCger 39b. derision, tr. «gaudiserez.» ●(1732) GReg 452b. Gausserie, raillerie, mocquerie, tr. «Godiçzérez. Van[netois] gaudiçzereh.» ●(1744) L'Arm 171a. Gausserie, tr. «Gaudissereah

    (1871) FHB 312/404a. n'en doa ket ancounac'het ar godiserezou. ●(1877) FHB (3e série) 33/262a. Aman n'euz mui meneg euz godicherez ar baotred-micherourien.

    (1931) VALL 478b. Moquerie, tr. «godiserez m.»

  • godisus
    godisus

    adj. Gausseur.

    (1931) VALL 478b. Moqueur, tr. «godisus.» ●(1935) BREI 396/3a. eur sell godisus.

  • goe
    goe

    s. –ioù (agriculture) = (?).

    (1867) FHB 112/62a. ne ket ret c'houenna, ober goeiou.

  • goedenn
    goedenn

    f.

    (1) Présure.

    (1732) GReg 570a. Levain pour faire durcir le lait, tr. «Guëden.» ●(1752) PEll 380. Gweden. Levain. Gweden al-läes, levain du lait.

    (1821) GON 237b-238a. Goéden ou Gwéden, s. f., tr. «Levain ou ferment dont on se sert pour faire cailler et durcir lz lait. Présure.» ●(1876) TDE.BF 235b. Goedenn, s. f., tr. «Levain ou présure pour faire tourner le lait.» ●Lakaat goedenn el leaz, tr. «mettre du levain dans le lait.»

    (2) sens fig. De quoi avoir soif.

    (18--) CST 63. Goedenn, ya, goedenn sec'hed a oa lakaet gant Viktor en e win.

    (3) Laezh-goedenn : lait emprésuré.

    (1732) GReg 559a. Lait où l'on a mis du levain, tr. «leaz guëdenn

    (1872) GAM 22. eul lizer trenkoc'h eget leaz goueden.

    (1941) FHAB Gouere/Eost 60a-b. da derri e sec'hed, eur banne laez gwedenn. ●(1975) UVUD 35. (Plougerne) Leaz gwedenn doa leaz teo.

  • goedennañ
    goedennañ

    v. tr. d. Présurer, emprésurer.

    (1732) GReg 570a. Mettre du levain dans le lait, tr. «guëdenna leaz.»

    (1821) GON 238a. Goédenna ou Gwédenna, v. a., tr. «Mettre du levain dans le lait.» ●(1876) TDE.BF 235b. Goedenna, tr. «mettre du levain dans le lait, y mettre de la présure pour le faire cailler.»

  • goedennek
    goedennek

    adj. Laezh goedennek : lait emprésuré.

    (1732) GReg 559a. Lait où l'on a mis du levain, tr. «læz guëdennecq.» ●(1752) PEll 380. Läes gwedennec, lait fermenté, qui file comme de l'huile, ou comme de la glu.

    (1876) TDE.BF 235b. Goedennek, adj., tr. «Se dit du lait dans lequel il y a de la présure.»

    (1914) MAEV 156. Dijuni a oe debret gant leaz bourbouilh ha gwedennek toueziet.

  • goeg(e)
    goeg(e)

    s. (textile) = (?).

    (1872) SBI I 181-182. Ha me ho cuisco en goege, / Hag en pourpr hac en cadrine. / Ar goèg, otro, 'zo d'an iliz, / Hac ar pourpr a zo d'ar bourc'hiz, / D'an dud gentil ar c'hadrine. (...) Goeg et cadriné, tissus anciennement usités et dont je ne connais pas les noms en Français.

  • goëhenn k-
    goëhenn k-

    =

    (1732) GReg 862b. Grand service, ou service pour ses parents, & amis défunts, tr. «Servich bras. an eizved. (à Sizun & en Leon. Ar goëhenn

  • goell
    goell

    m.

    I. (alimentation)

    (1) Levure.

    (1499) Ca 96a. Goell. g. leuain.

    (1659) SCger 73a. leuain, tr. «gouell.» ●150b. goell, tr. «leuain.» ●(1732) GReg 405a. ferment, tr. «Goëll.» ●Le levain fermente la pâte, tr. «ar goëll a ra sevel an toaz.» ●570a. Levain, de quoi faire lever la pâte, tr. «Goëll. Van[netois] gouëll. gouïll.» ●(1744) L'Arm 23b. Azime, tr. «Bara hemp gouile

    (1857) CBF 70. Ha goell a zo, ma vezo lekeat ann toaz e go, tr. «Il y a du levain pour faire lever le pain.» ●70. Ann toaz a zo goell ennhan, tr. «Il y a du levain dans la pâte.» ●(1861) BSJ 291. haval doh er goél e guemér ur voès eit laquat tri mezuliad bled é go bet quen ne sàu en toès.

    (1907) AVKA 109. ar goell a gemer ur vaouez da lakât en toaz, hag a ra dehan holl gôi. ●143. goell a ve lakaet er bara.

    (2) Goell Paris : levure de bière.

    (1975) UVUD 35. (Plougerne) An toaz d'ober bara e rankes lakat aneha e go. Gwell paris e poa.

    (3) Bara goell : pain levé, pain au levain.

    (1732) GReg 570a. Pain fait avec du levain, pain levé, tr. «Bara goëll

    II. (physiologie) Ferments digestifs.

    (1732) GReg 288b. Digerer, cuire les alimens qu'on a pris, tr. «Goï, ha paredi ar boëd gand ar goëll eus a boull ar galoun, ha gand nerz vès an domder natur.»

    III. sens fig.

    (1) Ferment.

    (1950) KROB 26/6. hada e kalonou an dud yaouank ar goell kristen.

    (2) Petite quantité de choses qui reste, qui traîne.

    (1902) MBKJ 162. N'euz forz peger mad e vijemp, e kaver atô e diabars enn-omp eun tamm goell ourgouill ha lorc'h. ●(1952) LLMM 32-33/136. (Douarnenez) Amañ e chom atav goellig ! : pa lezer un dra bennak war e lerc'h, eus ul labour, ul lein, h.a. Eus goell, ar banneig laezh trenk a vez diwallet a-benn lakaat laezh all da drenkañ.

  • goell-bier
    goell-bier

    m. Levure de bière.

    (1923) KTKG 58. na goel bier, na goel toaz. ●(1925) FHAB Mae 198. eun tamm goell-bier. ●(1932) FHAB Mae 187. touezia bleud ha dour ; lakat eun nebeud goell-bier ebarz ha terri an toaz gwella ma c'hellan.

  • goell-laezh
    goell-laezh

    m. Présure.

    (1732) GReg 570a. Mettre du levain dans le lait, tr. «goëll-læz. Van[netois] goëll leah

  • goell-toaz
    goell-toaz

    m. (alimentation) Levure de boulangerie.

    (1923) KTKG 58. na goel bier, na goel toaz.

  • goellañ
    goellañ

    v. tr. d.

    (1) Levurer.

    (1732) GReg 570a. Mettre du levain dans la pâte, tr. «Goëlla an toas.»

    (1931) VALL 300a. mettre du ferment dans, tr. «goella.» ●(1960) PETO 26. Ma leuskell pell da c'hoella toaz.

    (2) Présurer, emprésurer.

    (1732) GReg 559a. Mettre le levain dans le lait doux, tr. «Goëlla al læz.» ●570a. Mettre du levain dans le lait, tr. «goëlla leaz. (Van[netois] gouilein leah. goëllein læh.»

  • goellet
    goellet

    adj. Dans lequel on a mis de la levure.

    (1732) GReg 559a. Lait où l'on a mis du levain, tr. «læz goëllet

  • goen
    goen

    = (?) a-c'hwen (?).

    (14--) Jer.ms 215. Querz oar tro a goen hogos / A lehet tregont troatet clos. / Hac a sont quement quent an nos, tr. «Certes tout autour (?) … (?) presque / Horizontalement trente pieds complets / Et verticalement autant avant la nuit.»

  • goenn
    goenn

    f. (agriculture) Terre humide.

    (1960) EVBF I 329. — degré d'humidité : douar gleb, nord, –glib, sud, terre humide, –umid, Plourin-M[], même sens, douar go ; eur goenn, Loperhet, L'H[ôpital-Camfrout] terre humide, qui semble fermenter (goï : deut eo an douar da hoi, deut eo an eien war-horre, la terre fermente, l'humidité est venue à la surface, L'Hôpital-Camfrout].),

  • goerez
    goerez

    s. Choses fermentées.

    (1907) BOBL 27 avril 135/3a. Pa ez eo deuet ar c'hoerez er-meaz.

  • goest
    goest

    voir boest

  • goet
    goet

    adj. Détrempé.

    (1866) FHB 57/40A. e tennas he zivesker eus ar pri goet-ze.

    (1982) TKRH 170. pa oa ken goet an douar en-dro dezhe. ●(1990) TTRK 129. Ar garront a heuliemp a veze enni bepred ul lec'h bennak goet.

  • gofriñ
    gofriñ

    v. tr. d. Gaufrer.

    (1633) Nom 170a. Calamistro crispare comam, comam in gradus frangere, vibrare ferro crines, vstulare crines candente ferro : guediller ou friser les cheueux : goffrif, pe frisaff an bleo.

  • goge
    goge

    m. Moquerie, raillerie.

    (1752) PEll 331. Gâughe, Tromperie, bourde, fourberie, injure, ou affront causé par tromperie, ou faute d'effectuer ce qui a été promis. Ce mot est d'usage commun en Léon.

    (1876) TDE.BF 237a. Goge, s. m., tr. «Raillerie, fourberie ; pl. gogeou

  • gogeal / gogeañ / gogeiñ
    gogeal / gogeañ / gogeiñ

    v. tr. d.

    (1) Se moquer de, railler.

    (1752) PEll 349. Goghéi, Railler, plaisanter, moquer.

    (1857) HTB 181. a grede gantan a oa an den-ze o c'hogeal a nean. ●188. Ac'h ! eme Trafiak, pell zo am eus tanfaet a oac'h o c'hogeal a c'hanoun. ●(1876) TDE.BF 237a. Gogea, v. a., tr. «Railler.» ●(1879) ERNsup 154. gogeal, se railler, Trév[érec]. ●(1870) FHB 278/133. goude beza epad pell amzer gogeet e vistri.

    (2) V. intr. Se moquer.

    (1908) KZVr 11/10/08. O c'hogeal hag o c'hoarzin.

  • gogeañ
    gogeañ

    voir gogeal

  • gogeer
    gogeer

    m. –ion Railleur, moqueur.

    (1752) PEll 349. Goghéi, Railler, plaisanter, moquer. Goghéer, & en Léon, où ce verbe est fort commun, Goghewr, railleur, moqueur.

    (1876) TDE.BF 237a. Gogeer, s. m., tr. «Railleur.»

  • gogeiñ
    gogeiñ

    voir gogeal

  • gogez
    gogez

    s.

    I. (en plt de qqn) Niais.

    (1879) ERNsup 154. goges, niais, Trév[érec].

    II. (ichtyonymie)

    (1) Mâle de la vieille.

    (1732) GReg 959a. Le mâle de la vieille, tr. «Goguès. p. coguezed. ur goguès. p. goguesed

    (2) Rouget grondin.

    (1732) GReg 474b. Grondin, poisson de mer, qui ressemble au rouget, tr. «goguès. p. goguèsed. coguès. p. coguesed

    III. Ruz evel ar gogez : très rouge.

    (1732) GReg 959a. Rouge comme une vieille mâle, tr. G. Rostrenenn «Qer ruz evel ar goguès

  • gogezañ
    gogezañ

    v. intr. Folâtrer.

    (1866) BOM 78. Enn eur c'hoarzin, n'eur c'hogeza, tr. «en riant, en folâtrant.»

  • gogn
    gogn

    s. Ober gogn : mâchonner.

    (1924) DIHU 161/165. (Groe) gobér gogn, tr. «mâchonner (quand on n'a plus de dents.» Dastumet get I.P. Kalloh 1923 (lire : 1913)

  • gogniñ
    gogniñ

    v. tr. d. Mâchonner.

    (1924) DIHU 161/165. (Groe) Gognein, tr. «mâchonner (quand on n'a plus de dents.» Dastumet get I.P. Kalloh 1923 (lire : 1913).

  • goiavez
    goiavez

    coll. (botanique) Goyaves.

    (1929) SVBV 73. aouravalou, bananez, goyavez. ●116. goyavez, ananas.

  • goidelek
    goidelek

    adj. Goïdélique.

    (2014) LANV 133/12. An teir bro c'hoidelek.

  • goidigezh
    goidigezh

    f. Fermentation.

    (1732) GReg 405a. fermentation, tr. «Goydiguez

  • goiñ / goañ
    goiñ / goañ

    v.

    I. V. intr.

    (1) Fermenter (pâte).

    (1499) Ca 93b. Goaff. g. leuer comme la paste. l. fermento fermentas.

    (1732) GReg 405a. Fermenter, se fermenter, tr. «goï. pr. goët. Van[netois] goëiñ. pr. goët.» ●Le levain fermente la pâte, tr. «ar goëll a ra goï an toaz. ar goëll a lacqa an toaz da c'hoï

    (1907) AVKA 109. ar goell a gemer ur vaouez da lakât en toaz, hag a ra dehan holl gôi.

    (2) Digérer.

    (1732) GReg 288b. Digerer, cuire les alimens qu'on a pris, tr. «Goï, ha paredi ar boëd gand ar goëll eus a boull ar galoun, ha gand nerz vès an domder natur.»

    (1907) BOBL 06 avril 132/2f. Aze oa o c'hoi e voued.

    (3) Bezañ goet e win : avoir cuvé son vin.

    (1904) BOBL 29 octobre 6/3c. An archerien all a zo bet red d'ê bouta o c'henvreur en toull da c'horto ma vije goêt e win.

    (4) (agriculture) Devenue humide, qui semble fermenter, en parlant de la terre.

    (1960) EVBF I 329. — degré d'humidité : douar gleb, nord, –glib, sud, terre humide, –umid, Plourin-M[], même sens, douar go ; eur goenn, Loperhet, L'H[ôpital-Camfrout] terre humide, qui semble fermenter (goï : deut eo an douar da hoi, deut eo an eien war-horre, la terre fermente, l'humidité est venue à la surface, L'Hôpital-Camfrout].),

    II. V. tr. d. Levurer.

    (1907) AVKA 264. en de-ze na vije mad dibi nemed bara panen, da laret eo, na vije ket goet an toaz d'ober anehan.

  • goion
    goion

    s. = (?).

    (1917) LILH 1 a Vae. Mât e hues groeit kemér goion : hui hello magein er penmoh hag ohpen kaout tammeu bara, avaleu-doar eit er iér, er goeidi. ●(1917) LILH 28 a Here. Er Goion e zo ag en dibab eit er moh.

  • goiunez
    goiunez

    s. –où.

    (1) Vœu.

    (1499) Ca 96a. Goyunez. g. veu. ●(c.1500) Cb 96b. Goyunez. g. veu. ●(1625) Bel f° 145v° p. 290. An huechuet ampeschamant, eo, an vœu, ha goyunez simpl à Chasteté da antren en Religion.

    (1732) GReg 802b. Il faut rendre ses vœux à Dieu, tr. «redd eo dazcor da Zoë e c'hoyunez

    (2) Terriñ goiunez : rompre ses vœux.

    (c.1500) Cb 96b. [goyunez] Jtem deuoto / as. ac. g. briser veu ou oster deuotion aux sainctz ou souuent vouer. b. terriff goyunez. ●(1625) Bel f° 57v° p. 114. hac en disenorer oz terriff an goyunezou ha vœuzou graet.

    (3) Ober goiunez (a) : faire vœu (de).

    (1625) Bel f° 57v° p. 114. Da trede, ez enorer Doué oz ober dezaff goyunezou ha vœuzou.

    (1732) GReg 156b. Faire vœu de chasteté, tr. «ober goyunez a chastetez.»

  • goj
    goj

    voir goje

  • goje / goj
    goje / goj

    adv. (argot de La Roche-Derrien) Oui.

    (1885) ARN 61. Goje, Med ho ches a zo 'vel ur rup, tr. «Oui. mais vous êtes comme un citadin.»

    (1975) BAHE 87/4. Goje, Aotroù Person. ●9. Goje, miñsoner, deus e-barzh ar c'houez ha taol da bouez war ar bank. ●13. goje, goj : ya.

  • golc'h
    golc'h

    voir gwalc'h .2

  • golc'hadur
    golc'hadur

    voir gwalc'hadur .1

  • golc'hed
    golc'hed

    f. –où, golc'heier, golc'hidi Couette.

    (1499) Ca 96a. Golchet da gouruez. g. coete de lit. ●(1633) Nom 166b. Culcitra : coite, coutil : golchet.

    (1659) SCger 12a. couette de bale, tr. «golc'het pell.» ●150b. golc'het, tr. «couette.» ●(1732) GReg 178b. Coite, meuble de lit, tr. «Golc'hed. p. golc'hedou, golc'hegeou. Van[netois] Golhed. golhyed. pp. ëu

    (1860) BAL 196. astenned var en tamic golc'hed.

    (1907) PERS 301. oja ar c'holc'het guele. ●357. lakad eur c'holc'het gloan var he gos kolc'het plouz. ●(1908) PIGO II 181. war golc'heier. ●(1929) KANNkerzevod 29/15. astennet war e c'holc'hied. ●(1955) STBJ 207. golc'hiji ha pennweleou. ●(1955) VBRU 10. rak n’eo ket war ur c’holc’hed plu e veze ledet va c’horf, war ar c’houziadenn drez ne lavaran ket.

  • golc'hed-poent
    golc'hed-poent

    m. (literie) Courtepointe.

    (1464) Cms (d’après GMB 278). golchet poent (courte-pointe). ●(1499) Ca 96a. Golchet poent g. coete pointe.

  • golc'hedad
    golc'hedad

    f. –où Contenu d'une couette.

    (1908) PIGO ii 16. o trei hag o tizrei war e c'holc'hadad pell, 'vel pa vije eur c'holc'hadad spern dindanan. ●(1910) MAKE 18. etre diou c'holc'hedad pell. ●(1911) FHAB Du 307. eur c'holc'hedad kolo. ●(1911) BUAZperrot 162. eur c'holc'hejat krec'hin gouez.

  • golc'hedenn
    golc'hedenn

    f. –où

    (1) =

    (1900) BUSF 23. Lakeit oé ur holédèn édañ d'on.

    (2) (harnachement) Coussin rembourré sous les arçons.

    (1499) Ca 96a. Golchedenn march. g. pannell. ●(1633) Nom 181b. Dorsuale, stratum, instratum : couuerture du cheual : vn tapis pe vn golo da lacquat voar queïn an march golcheden.

    (1659) SCger 88a. paneau, tr. «golc'heden.» ●(1732) GReg 689a. Paneau, sorte de selle rembourée, tr. «Golc'hedenn. p. golc'hedennou

    (1843) LZBg 1 blezad-2l lodenn 121. er holhéden ag ou roncèd.

    (1919) KZVr 355 - 21/12/19. golc'hodenn, tr. «grosse selle (golc'hedenn, kentoc'h).»

    (3) Glebiañ e c'holc'hedenn =

    (1932) BRTG 75. Doujein e hra er merhed ou foén ; doujein e hrant glubein ou golheden.

  • golc'hedenn-vas
    golc'hedenn-vas

    f. Panneau de bât.

    (1744) L'Arm 27a. Paneau de bât, tr. «Golhédenn basse. f.»

  • golc'hedennet
    golc'hedennet

    adj. Sellé.

    (1934) MAAZ 134. penaos é ma golhedennet é jao.

  • golc'hennañ
    golc'hennañ

    v. tr. d. Bâter. (?) coquille pour golc'hedennañ (?).

    (1931) VALL 60b. Bâter, tr. «golc'henna

  • golc'her
    golc'her

    voir gwalc'her .3

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...