Devri

Recherche 'ho...' : 334 mots trouvés

Page 5 : de horelladenn (201) à hou (250) :
  • horelladenn
    horelladenn

    f. -où

    (1) Secousse.

    ●(1962) EGRH I 110. horelladenn f. -où, tr. « secousse. »

    (2) Vacillement.

    ●(1962) EGRH I 110. horelladenn f. -où, tr. « vacillement. »

  • horelladur .1
    horelladur .1

    m. Jeu de la crosse.

    ●(1732) GReg 237b. Crossement, jeu de la crosse en hyver pour d'échauffer, tr. «Horelladur.»

  • horelladur .2
    horelladur .2

    m. Vacillement, ébranlement.

    ●(1732) GReg 114b. Brandillement, agitation, tr. «horelladur.» ●312b. Ebranlement, tr. «horelladur.»

    ●(1825) COSp 253. rêin er repos d'en inean, calmein ha douçat é orelladur, a pe vou poéniet ha houlet én é obéreu hac én é bedèn.

  • horellañ / horellat / horelliñ / herellañ / herellat
    horellañ / horellat / horelliñ / herellañ / herellat

    v.

    I. V. intr.

    (1) Chanceler.

    ●(1499) Ca 112b. Horellat. g. croller.

    ●(1659) SCger 22a. chanceler, tr. «horellat.» ●122b. vaciller, tr. «horellat.» ●(c.1718) CHal.ms i. chanceller, tr. «horellat, lusquennein, bout ar goribel.» ●(1732) GReg 114b. Branler, chanceler, tr. «horellat. pr. horellet.»

    ●(1872) ROU 77b. Chanceler, tr. «Erella.» ●(18--) SAQ I 183. erellat a ra war e dreid.

    ●(1912) MMPM 24. An daou goz a zao en eur herellat var ho zreid. ●(1921) PGAZ 59. Fanch Ti-Don a erelle var he dreid, ker buan oa eat gant he hent.

    (2) Se balancer suspendu à qqc.

    ●(1732) GReg 114b. Brandiller, se brandiller, s'agiter en l'air sur une branche noüée, sur une corde, &c., tr. «horellat. pr. horellet.»

    (3) Balancer, hésiter, vaciller.

    ●(1912) MMPM 39. He c'hreg neuze ne herellaz ken ; skriva a reaz da c'houlenn eun navet er Salette. ●106. chom da herellat etre an droug hag ar mad.

    (4) (prlt d’un navire) Gîter d’un bord et de l’autre.

    ●(1957) AMAH 52. hag adal neuze ne reas ar pikol lestr-se nemet horelliñ diwar un tu war egile.

    II. V. tr. d.

    (1) Secouer.

    ●(1659) SCger 66a. hocher, tr. «orellat.» ●154b. horellat, tr. «secouer.» ●(1732) GReg 496b. Hocher un arbre fruitier, tr. «Horellat ur vezen. Van[netois] horelleiñ ur uënn. horollat-freh.»

    (2) Hocher (la tête).

    ●(1732) GReg 496b. Hocher, secouer, branler de la tête, tr. «Orgellat e benn.»

    (3) Brandir (une arme).

    Tapet omp ganto ! e vlejas ar jeneral Arequipa en ur horellañ ur bistolenn.

    III. V. pron. réfl. En em horellañ : se mettre en route.

    ●(17--) FGab 120. en hem orellat / redet, rodall, ed an deïs.

  • horellat .1
    horellat .1

    v. intr. Jouer à la crosse.

    ●(1732) GReg 237b. Crosser, jouer à la crosse, tr. «Horellat. pr. horellet.»

    ●(1927) GERI.Ern 150. [horell]at jouer à ce jeu.

  • horellat .2
    horellat .2

    voir horellañ

  • horeller
    horeller

    m. –ion Joueur de crosse.

    ●(1732) GReg 237b. Crosseur, tr. «Horeller. p. horelléryen.»

    ●(1876) TDE.BF 294b. Horeller, s. m., tr. «Joueur au jeu de la crosse.»

    ●(1927) GERI.Ern 150. [horell]ler celui qui y joue.

  • horelliñ
    horelliñ

    voir horellañ

  • horellus
    horellus

    adj. Vacillant.

    ●(1847) FVR ix. Eur skleur horelluz a sked a bell war ar mor. ●(1876) TDE.BF 294b. Horelluz, adj., tr. «Chancelant.»

  • horgellat
    horgellat

    v. intr. Vaciller.

    ●(1792) CAg 79. En doar ë creine, ë horguell.

    ●(1859) MMN 222. an douar a orgell betec ar guelet.

  • horgellet
    horgellet

    adj. Vacillant.

    ●(17--) VO 106. Hac én dé eahus-hont pe zei d'en dut santein / En doar idan ou zreid horguellét é creinein.

  • horilh
    horilh

    m. C’hoari horilh : jouer à marcher sur des échasses rustiques.

    ●(1957) ADBr lxiv 4/463. (An Ospital-Kammfroud) Horilh : n. m. – Connu seulement dans l'expression c'hoari horilh : jouer à marcher sur des «échasses» (simple bûches présentant dans le bas l'amorce d'une ramification).

  • horipl
    horipl

    adj. Horrible.

    ●(1575) M 2155-2157. Euelse en yffernn, dan bernn so eternel (lire : eternal) / Enny impatiant, en tourmant ha scandal : / Ezeu an poan muyhaff, horriblhaff dihaual, tr. «Ainsi en enfer, dans le tas qui est éternellement / Là, impatient, en tourment et ignominie, / Il y a la peine la plus grande, la plus horrible, sans pareille.»

    ●(17--) VO 23. Sehuel e ras én un taul un tampest horribl.

  • horjell
    horjell

    f. –où

    (1) Hochement (de tête).

    ●(1732) GReg 496a-b. hochement de tête, mouvement dedaigneux de la tête, tr. «orgell.» ●Il a fait un hochement de tête, tr. «Great èn deus bet un orgell d'e benn.»

    (2) Brandilloire, balançoire rudimentaire.

    ●(1732) GReg 194b. Brandilloire, ce qui sert à se brandiller, tr. «orgell. p. orgellou.»

  • horjellañ / horjellat
    horjellañ / horjellat

    v.

    I. V. intr.

    (1) Se balancer.

    ●(1732) GReg 114b. Brandiller, se brandiller, s'agiter en l'air sur une branche noüée, sur une corde, &c., tr. «orgellat. pr. orgellet.»

    (2) Vaciller, chanceler.

    ●(1732) GReg 114b. Branler, chanceler, tr. «Orgellat. pr. orgellet.»

    ●(1862) JKS 182. horjella a reomp. ●(1868) FHB 172/125a. he izili a deu da grena ; he zivesker a zeu da horjellat dindannan, hag e voue ret hen scouacha a bep-tu evid her c'has d'ar c'hlanourdi. ●(1877) EKG I 99. Ar bagou a horjelle hag a vranskelle. ●(1878) EKG II 28. a veac'h e veleur ar raoz oc'h horzella. ●47. va daoulagad a drelle, va divesker a horjelle. ●145. ec'h horjelle [ar zoudard] a gleiz hag a zeou.

    ●(1907) KORN [15]. goude beza great diou pe deir gwech an dro d’ar mean-hir en eur horjellat. ●(1911) SKRS ii 18. Ar voger edont varnhi a horjelle dija dre nerz an tan. ●(1936) ONEN 34. Jakou hag a horjell gant an heurtadou a reseo.

    (3) sens fig. Chanceler, douter.

    ●(1867) MGK 3. Ez euz eur gwall-arne war-n-he c'hoc'h horjellat. ●(1884) FHB 15/119b. A-benn neuze, Jerom, gouarnamant ar Republik oc'h horjellat kaer evel a ra, a c'hell beza tumpet pell a vezo, karoulle ! ●(1889) SFA 72. iliz St Iann Latran (…) oc'h orzella var he zreid.

    ●(1905) KANngalon Here 508. Hor feiz ne orjello ket. ●(1911) BUAZperrot 261. pedomp evit ar veleien a horjell. ●(1915) HBPR 101. great d'ar roue orjella var he dron.

    II. V. tr. d.

    (1) Hocher, agiter, bouger.

    ●(1732) GReg 114b. Branler la tête, tr. «Orgellat e benn.» ●496b. Hocher, secouer, branler de la tête, tr. «Orgellat e benn.» ●(1774) AC 83. oc'h o orzellat, tr. «en les agitant.» ●87. ec'h orzel anesan, tr. «elle l'agite.» ●(1878) EKG II 145. oc'h horjellat e benn. ●(1868) FHB 191/276b. unan ac'hanomp a glevas orjellat an or.

    ●(1905) HFBI 246. caër ho dévoa an dud man orgellat an nor, ar prenneur coat a voa diabars er voguer ne goézé ket.

    (2) Ébranler.

    ●(1869) SAG 139. Samson eta a lakeaz he ziou vreac'h e kroaz evit orjellat stard an daou biler, a ziframaz gant han.

    ►sens fig.

    ●(1866) FHB 74/173b. e creiz ar safar a zeu hirio da orjellad an Iliz. ●(18--) SAQ I 253. ho deuz klasket orjellad ha diskar guirioneziou an Aviel.

  • horjellat
    horjellat

    voir horjellañ

  • horjellus
    horjellus

    adj. Vacillant, branlant, instable.

    ●(1633) Nom 179a. Pilentum : chariot branslant : car orgellus, á deu da flaig da branliff.

    ●(1891) AGB 21. flammou orjelluz hag anter-sklear.

    ●(1906) KANngalon Meurzh 54. Ma vez orjelluz ar mean diazez-ze. ●(1906) KANngalon Du 257. ar piller a zalc'h en he bloum ar bed orjelluz gant sam he bec'hejou.

  • Horn
    Horn

    hydronyme An Horn : L’Horn (rivière, Plouvorn).

    ●(1988) MIBB 10. An Horn.

  • horolaj
    horolaj

    m./f. –où Horloge.

    ●(1499) Ca 112b. Horollog. g. orloge. ●(1621) Mc 64. Pan cleuer an orolaig oz son. ●(1633) Nom 148b. Horologium : vn horloge : vn horolaig. ●Horologium sciatericum, solarium : vn quadran ou horloge à soleil : vn quadran, pe horolaig diouz an eaul. ●Clepsammidium : vn horloge à sablon : vr rolaig, vn horolaig gant træz.

    ●(1659) SCger 66b. horloge, tr. «horoloch.» ●(1732) GReg 265b. Demonter une horloge, la gâter, tr. «Direiza un orolaich.» ●(1744) L'Arm 187a. Horloge, tr. «Horloge. m. (l'h ne s'aspire pas).»

    ●(1857) CBF 31. Ann horolach a zo re abred dioc'h ann heol, tr. «L'horloge avance.» ●Re zivezad eo ann horolach, tr. «L'horloge retarde.» ●sevel poueziou ann horolach, tr. «monter l'horloge.» ●(1890) MOA 98a. je ne connais rien aux horloges, tr. «n'ouzounn seurt diouz ann horolachou.» ●Mettre l'horloge à 10 heures, tr. «lakaat ann horolach var dek heur.» ●131b. Avancer l'horloge, tr. «lakaat ann horolach abretoc'h, – kas ann horolach var araok.»

    ●(1932) BSTR 1. kempen horolachou, montjou. ●(1932) BRTG 87-88. é tarh arnehè, én un taul, ur barrad arnan dal, get aùél, luhed, gurun ha poulladeu deur ar boulladeu deur épad pedèr troiad orloj. ●(1962) EGRH I 110. horolaj a zo gwregel e L[operc’hed] D[irinonn].

  • horolaj-dorn
    horolaj-dorn

    m. Montre de poche.

    ●(1732) GReg 637a. Montre de poche, tr. «Horolaich dôrn. p. horolaichou dorn.»

  • horolaj-dour
    horolaj-dour

    m. Clepsydre.

    ●(1744) L'Arm 187a. Horloge d'eau, tr. «Horloge deur.»

  • horolaj-heol
    horolaj-heol

    m. Cadran solaire.

    ●(1876) TDE.BF 294b. Horolach-heol, s. m., tr. «Cadran solaire.»

  • horolajer / horolajour
    horolajer / horolajour

    m. –ion Horloger.

    ●(1857) CBF 31. ann horolacher, tr. «l'horloger.»

    ●(1914) DFBP 169b. horloger, tr. «Horolacher.» ●(1932) BSTR 1. da zeski beza horolacher. ●(1934) BRUS 270. Un horloger, tr. «un orlojour.» ●(1944) VKST C'hwevrer 43. Sklaer eo n'eus bet biskoaz horolajer ebet war he zro.

  • horolajerezh
    horolajerezh

    m. Horlogerie.

    ●(1914) DFBP 169b. horlogerie, tr. «Horolachërez.»

  • horolajour
    horolajour

    voir horolajer

  • horos
    horos

    m. –où Heurt, cahot.

    ●(c.1718) CHal.ms i. cahot, tr. «h/cosel coseleu, stoguel, stogueleu, a sarz[eau] on dit tozel tozeleu, hoross', horosseu.» ●(1792) HS 281. Enn horros, er bouiss ag ur horf pounnér.

    ●(1829) CNG 103. horros er Groéz hac en tauleu / E refresquai ol é oulieu. (...) en horroseu / E refresq arré é oulieu. ●(1861) BELeu 133. a pe oé bet sàuet hou Croéz guet credat, ha lausquet de gouéh guet horros én toul e oé preparet aveit-hi.

    ●(1931) VALL 360b. Heurt, tr. «V[annetais] horos m.» ●(1934) BRUS 221. La trépidation, tr. «en horos, m.» ●(1941) DIHU 360/272. er mein glas é tistag azoh en doen, get en horos.

  • horosadur
    horosadur

    m. Heurt, cahot.

    ●(1931) VALL 360b. Heurt, tr. «V[annetais] horosadur m.»

  • horosiñ
    horosiñ

    v.

    I. V. intr. (en plt de la Terre) Trembler.

    ●(1907) BSPD I 295. et bed goleit a goleit a dihoélded, en doar é horos. ●(1907) BSPD II 247. en doar hum lak de horoz. ●(1917) LILH 5 a Here. a houdé ma em es kemeret er bluen é hes koéhet 4 [fotarn] ur 500 m. benak ahanemen hag e lak en doar de horosat.

    II. V. tr. d.

    (1) Secouer.

    ●(c.1718) CHal.ms iv. Secoüer, tr. «heigein boulgein, remuein horossat.»

    ●(1906) HIVL 40. En dén e sko kriùoh, hag e horos en nor èl pe vehé bet é klask hé zurel a blad. ●(1912) BUEV 70. diauled é horosein en nor.

    (2) Heurer, cahoter.

    ●(1931) VALL 360b. Heurter, tr. «V[annetais] horos, horosein.»

  • horoskop
    horoskop

    m. Horoscope.

    ●(c.1718) CHal.ms ii. horoscope, tr. «horoscop' er bon auantur'.»

  • horpañ
    horpañ

    v. intr. Se voûter.

    ●(1957) ADBr lxiv 4/463. (An Ospital-Kammfroud) horpa a ra dindan e veh.

  • horpet
    horpet

    adj. Voûté.

    ●(1957) ADBr lxiv 4/463. (An Ospital-Kammfroud) Horpet : part. passé de l'infinitif horpa qui est peu employé. – Signifie «voûté» comme un convalescent (ou plus exactement comme une vache qu'un taureau vient de saillir) : horpet e-giz eun den klañv.

  • hort-
    hort-

    voir heurt-

  • hortaozit
    hortaozit

    (botanique) = seurt bleuñv (?) hortensia (?).

    ●(1870) FHB 292/244a. boketou tro an heaul hag hortauzit ken ledan hag dizeaulen un demezel.

  • horzenn
    horzenn

    f. –où cf. hordenn

    (1) Botte, gerbe.

    ●(1907) BOBL 27 juillet 148/2b. An orzennou a dle beza berniet mad, hag an toc'hod er c'hreiz (…) Ebarz eur bern ed a zo awechou pemp mil orzen. ●(1907) BOBL 10 août 150/2f. Ar falc'herez-mederez an renk ket an orzennou ed.

    (2) Fagot.

    ●(1924) BILZbubr 41/943. e horzenn lann pe geuneud. ●(1955) STBJ 190. eun horzenn vleñchou. ●(1982) PBLS 563. (Sant-Servez-Kallag) horzenn, tr. «fagot.»

  • horzennad
    horzennad

    f. –où Botte, gerbe.

    ●(1905) BOBL 07 octobre 55/1a. eun orzennad gwialennou.

    ►sens fig.

    ●(1905) BOBL 05 août 46/3f. eun orzennad kuzuliou mad.

  • horzennet
    horzennet

    adj. Mis en gerbe.

    ●(1945) GPRV 171. Horzennet asambles gant riblerien flêrius.

  • horzh
    horzh

    f. –ioù, herzh, herzhier

    I.

    (1) Pilon, masse pour divers usages.

    ●(1732) GReg 590b. Maillet, gros marteau de bois pour battre du chanvre, pour piler de la lande, &c., tr. «Orz. p. orzyou. Van[netois] orh. p. orhëu.»

    ●(1876) TDE.BF 294b. Horz, s. f., tr. «Maillet pour broyer le chanvre, le lin, pour fendre le bois, pour piler la lande destinée à la nourriture des bestiaux.»

    ●(1911) BUAZperrot 46. peb a orz ganto o pilat lann d'ar c'hezeg. ●(1934) PONT 82. orsiou da bilat lann. ●(1935) ANTO 6. herz ha bouc'hili.

    (2) Masse de carrier.

    ●(1499) Ca 150a. Orz. g. maill.

    ●(1659) SCger 75a. maillet, tr. «horz p. iou.» ●162a. orz, tr. «grand maillet.» ●(1732) GReg 607a. Masse, gros marteau de carrier &c., tr. «Horz. p. horzyou, horzou. un orz hoüarn.»

    II. (En em silañ, bezañ paket) etre an horzh hag ar c'henn : être pris entre le marteau et l’enclume.

    ●(1931) VALL 254. Être pris entre le marteau et l'enclume, tr. F. Vallée «beza paket etre an horz hag ar yenn.» ●(1957) AMAH 223 (T) *Jarl Priel. Arabat e oa dimp eveljust en em silañ etre an horzh hag ar yenn, hogen pa groge an tabut etre gwreg Ivan hag e vamm…

  • horzh-fuzuilh
    horzh-fuzuilh

    f. (armement) Crosse de fusil.

    ●(1942) VALLsup 44b. Crosse de fusil, tr. «horz-fuzuilh f. («Breiz»).»

  • horzhenn-c'houloù
    horzhenn-c'houloù

    f. Éteignoir à cierges.

    ●(1925) DIHU 163/213. laereh horhen-goleu (éteignoir) er regresten !

  • hosed
    hosed

    (? coll.) Charançons.

    ●(1927) AVZH III 136. hag en peleac'h an hosed1 e hosedont netra. (...) 1prenved.

  • hosediñ
    hosediñ

    v. tr.d. Charançoner.

    ●(1927) AVZH III 136. hag en peleac'h an hosed ne hosedont netra.

  • hosk
    hosk

    m. –où

    (1) Coche, entaille.

    ●(1744) L'Arm 62b. Coche, entaille, tr. «Hosque.. eu. m.» ●135b. Entaille, tr. «Hosque.. eu. m.»

    ●(1934) BRUS 188. Une entaille, tr. «un hosk, m.»

    (2) Nœud (dans le bois, la paille).

    ●(1907) VBFV.bf 32b. hosk (b[as] Van[netais] m. pl. eu, tr. «nœud (dans le bois, dans une tige de blé).»

  • hoskad
    hoskad

    m. –où (botanique) Entrenœud, article.

    ●(1744) L'Arm 144a. Eteule, la partie d'un tuïau de blé qui est comptée entre deux de ses neuds, tr. «Hosscad.. deu. m.» ●252b. Nœud (…) De tuyau de bled, cannes, tr. «Hossquatt.. adeu. m.»

    ●(1876) TDE.BF 294b. Hoskad, s. m. V[annetais], tr. «Eteule, tuyau de paille entre deux nœuds ; pl. eu.»

    ●(1962) EGRH I 110. hoskad m. -où, tr. « partie d’une paille comprise entre deux nœuds. »

  • hoskell
    hoskell

    m. –où Hochement.

    ●(1744) L'Arm 36b. Branlement, tr. «Hossqueell.. leu. m.»

  • hoskellat / hoskelliñ
    hoskellat / hoskelliñ

    v.

    I. V. tr. d.

    (1) Hocher.

    ●(1744) L'Arm 36b. Branler, mouvoir, tr. «Hosquellein.. étt.» ●(17--) TE 435. Lorbour, e larènt-int dehou en un hoschellad ou fèn, te hum vantai a ræzein Tampl Doué hac a er sehuel arrè é tri dé, hum sauv enta bermen.

    ●(1804) RPF 115. Hennont (…) e hochellai é bèn én ur zifronqual. ●(1818) HJC 359. Hint e hoehèlai (lire : hochèlai) ou ven, enn ur laret : « Va ! va, té péhani e zistruge tample enn Eutru-Doué ac ir hrebâtisse i tri dé.

    (2) Bercer.

    ●(1790) MG 184. dré forh ou hochellad, én ou laquér de durèl el leah ou devai quemérét.

    (3) Ébranler.

    ●(17--) TE 136. ean e grogas guet un dourn é peb pilér, hac ou hochellas quer creihue, ma couéhas en ti ar nehou.

    II. V. intr. Vaciller, tituber.

    ●(1896) HIS 42. er pilérieu e hochel getoñ, ha koéh e hra en ti abéh. ●(1896) HISger 2. Hochellein, tr. «osciller, chanceler.»

    ●(1906) HIVL 138. Én ur hochellat ag en neu du. ●(1907) RNDL 27. Men diùar e hochell avel ré unan mèu. ●(1911) SPON 24. en ur hochellein. ●(1939) RIBA 20. Er ré dal e gerhè éañn hag er ré kam ne hochellent ket.

  • hoskeller
    hoskeller

    m. –ioù Balancier.

    ●(1941) DIHU 358/247. Pladen melén en hoskellér.

  • hoskiñ
    hoskiñ

    v. tr.d. Entailler, cocher.

    ●(1744) L'Arm 62b. Cocher, tr. «Hossquein.. étt.» ●135b. Entailler, tr. «Hossquein.. étt.» ●375a. Tailler (…) Sur une taille, tr. «Hosquein.»

  • hosted
    hosted

    s. =

    ●(1910) MBJL 146. hon hosted meurbet enoret.

  • hotentoteg
    hotentoteg

    m. Langue des Hotentots.

    ●(1976) LLMM 175/125. ur fonetikour o treuzskrivañ hotentoteg.

  • hou
    hou

    interj. Onomatopée qui imite le cri de la chouette.

    ●(1970) BHAF 118. «Hou ! Hou !» eme ar gaouenn e tu bennak drekon.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...