Devri

Recherche 'Par...' : 282 mots trouvés

Page 6 : de parrez-kanton (251) à parzh (282) :
  • parrez-kanton
    parrez-kanton

    f. Chef-lieu de canton (?).

    ●(1847) MDM 27. er c'heriou bras hag er parresiou-kanton.

  • parreziad .1
    parreziad .1

    f. –où Plein une paroisse.

    ●(1859) MMN 104. eur barressiad tud, daoulinet humblamant da adori Doue. ●(1868) FHB 173/131a. da zont a barreziadou e procession.

    ●(1931) VALL 533a. contenu de la paroisse, gens, etc., de la paroisse, tr. «parreziad (-tud, etc. f.).» ●(1935) BREI 412/4a. eur barrouziad kristenien.

  • parreziad .2
    parreziad .2

    m. –ed, parreziz

    (1) Paroissien.

    ●(1935) BREI 413/1c. evel ma tle bezan pep parrouziad.

    (2) Habitant.

    ●(1865) FHB 29/229b. Carit’han, dreist pep hini, parreziz Plonevez, / Carit’han, pesqueterien euz baë Douarnenez.

    ●(1996) CRYK 262. parrouziz Plijedi, tr. «habitants de Plésidy.»

  • parrezian
    parrezian

    m. –iz Paroissien.

    ●(1659) SCger 88b. paroissien, tr. «Parossian, p. is, ou et.» ●(1732) GReg 695b. Paroissien, tr. «Paresyan. p. paresyaned. parosyan. p. parosyanis, parosyaned.»

    ●(1876) TDE.BF 498a. Parresian, s. m, tr. «Parroissien, qui est d'une parroisse.»

    ●(1935) BREI 400/4a. eur parrousian eus an dibab.

  • parrik
    parrik

    m. –où Barrique. cf. barrik

    ●(1790) MG 242-243. ma ne ya meid-on d'ivèt a hé gùin, me rescond teoh é vou hoah a bèn dec-vlæ, én hé farriq.

  • parrouz
    parrouz

    voir parrez

  • parstrak
    parstrak

    m. Gros craquement.

    ●(1942) VALLsup 43a. Craquement très fort, tr. «parstrak(l).»

  • parstrakal
    parstrakal

    v.

    I. V. intr. Craquer très fort.

    ●(1942) VALLsup 43a. Craquer très fort, tr. «parstrak(l)a, popul.»

    II. V. impers. (météorologie)

    (1) Faire très mauvais temps.

    ●(1931) VALL 100b. il fait un temps à tout casser, tr. «barrstrakal a ra.»

    (2) Loc. verb. Ken a barstrak =

    ●(1879) ERNsup 164. glao a ræ ken a barstrake, il faisait pluie à torrents, Trév[érec]. ●(1896) GMB 484. pet[it] tréc[orois] tom e, ken a barstrak, ou ken a bastrak, il fait si chaud que tout craque.

  • part
    part

    m.

    (1) En e bart : individuellement, de son côté.

    ●(1868) FHB 190/268a. Goulc'hen a roaz d'ez-han, evit beva en-han en e bart he-unan, eun nebeud douar. ●(1882) BAR 40. eur beden great gant pep hini en he bard he-unan.

    ●(1913) FHAB Mae 152. abalamour e klaskont var eün mad an oll pe mad ar vro a bez kentoc'h eget mad an den-man pe an den-ze en e bart e unan. ●(1935) KANNgwital 387/36. ren eur vuhez vat en e bart e unan. ●(1967) BAHE 54/50. laezh a-dreuz bervet en e bart e-unan.

    (2) En he fart =

    ●(1871) FHB 311/398b. Pep banden a bede en he fart he unan. ●(1894) BUZmornik 11. pa veze o vedita enn he fart he-unan.

    (3) En o fart =

    ●(1847) MDM 166. En ho fard ho-unan, pe holl azamblez. ●213. hag en em lakaad en ho fard ho-unan. ●221. paotred ha paotrezed, pep re en ho fard.

    (4) En hor part =

    ●(1710) IN I 124. en actionou mad pere a reomp en hor part hon-unan.

  • partabl
    partabl

    m. Roturier.

    ●(1530) Pm 234. Nobl ha partabl en vn bezret, tr. «Nobles et roturiers, dans un même cimetière.»

    ●(1659) SCger 106b. roturier, tr. «partabl.» ●162b. partabl, tr. «roturier.» ●(c.1680) NG 125. (Nobl ha) partablë, tud ha cloer. ●(c.1718) CHal.ms iv. roture, tr. «heritag' partabl', paisantag', Rotur.» ●(1732) GReg 831a. Roturier, ere, qui n'est pas noble, tr. «partapl.»

  • partaj
    partaj

    m.

    (1) Partage, répartition.

    ●(c.1500) Cb 68a. [diuidaff] g. diuision de heritage entre les hoirs. b. partag great entre ear.

    ●(1659) SCger 89a. partage, tr. «partaich.»

    (2) Partage, sort.

    ●(1856) VNA 164. C'est (…) le sort de ceus qui aiment mieux courir le pays, tr. «Hennéh-é (…) partage er ré e vé gùel guet-hai ridêc bro.»

  • partajiñ
    partajiñ

    v. tr. d. Partager.

    ●(c.1718) CHal.ms i. Diuiser, tr. «rannein, lodein, darnein partagein ober lodeu.» ●(c.1718) CHal.ms iii. repartir, tr. «Rannein, darnein, partagein lies.»

    ●(1839) BSI 270. ma partagimp douéëlez an hini en deus teurvezet partagi ganeomp hon humenidiguez.

  • partañs
    partañs

    m.

    (1) Partance.

    ●(1732) GReg 697a. Partance, le départ du Vaisseau, tr. «partançz.»

    ●(1970) GSBG 338. (Groe) partañs, tr. «(m.) (fête de la) partance (des bateaux au début de la saison).»

    (2) Tenn a bartañs : coup de partance.

    ●(1732) GReg 697a. Le coup de partance, tr. «an tenn a bartançz.»

    (3) Banne partañs : coup de l'étrier.

  • partapl
    partapl

    adj.

    I. Attr./Épith.

    A. (en plt de qqn)

    (1) Roturier.

    ●(1659) SCger 28b. le commun, tr. «an tut partabl.» ●(1732) GReg 831a. Roture, condition roturiere, tr. «stad ar re bartapl.»

    (2) Honorable, honnête.

    ●(c.1718) CHal.ms ii. Il se faufile auec tout ce quil ya d'hon nestes gents, tr. «ean a hant' ataü en dut hon nest' ean him laca brepet emmesqu' erre bartabl'.»

    B. (en plt de qqc.) Qui n'appartient pas à un noble.

    ●(c.1718) CHal.ms iv. roturierement, tr. «el un dra partabl' el ur paisant roturieremant.» ●(1732) GReg 830b. Roture, heritage qui n'est pas noble, tr. «doüar partapl. p. douarou &c.»

    II. Adv. E partapl : roturièrement.

    ●(1732) GReg 697a. Partager roturierement, tr. «ranna ê partapl.»

  • parter
    parter

    m. –ioù (marine) Plate.

    ●(1987) GOEM 104. La plate (...) Il en existe divers type : celle de Porspoder (plato), celle de Tréompan, celle de Plouescat (parterr). ●136. En remorque, les bateaux traînent cinq à six annexes, les parterriou. ●179. une douzaine de plates, parterriou.

  • parti .1
    parti .1

    f. –où

    (1) Partie.

    ●(1659) SCger 89a. partie, tr. «parti.»

    ●(1829) IAY 99. eur barti vras deus ar bopulation.

    (2) Partie (de jeu, de sport, etc.).

    ●(1732) GReg 698b. Partie, parlant du jeu, tr. «Party. p. partyou.» ●Jouer une partie, deux parties, tr. «C'hoari ur barty, diou barty.»

    ●(1868) KTB.ms 14 p 15. Pa vi en ur barti-chase. ●(1869) KTB.ms 14 p 94. c'hoariomp breman ur barti c'harto. ●(1877) EKG I 6. eur barti domino.

    ●(1905) BOBL 02 septembre 50/3d. Eur barti blijadur etre Bretoned. ●(1935) BREI 412/4b. c'hoari eur barti voulou.

    (3) (politique) Parti.

    ●(1891) AGB 26. kazetenn ar barti republikan e Brest.

    (4) Kaout parti o : avoir du mal à.

    ●(1982) MABL I 142. (Lesneven) Eben 'n oa parti mont da heul. ●(1982) MABL II 82. (Lesneven) Eben 'n oa parti mont da heul : a-walc'h 'n oa d'ober, poan a-walc'h 'n oa da vont da heul. ●(1984) HYZH 154-155/39. ar greun 'n oa parti o tiwan.

  • parti .2
    parti .2

    voir partial

  • partiad
    partiad

    f. –où Partie (de jeu, etc.).

    ●(1924) ZAMA 176. diou, teir bartiad a oa great. ●(1925) FHAB Kerzu 469. e veze graet eur bartiad «domino». ●(1944) DGBD 145. ur bartiad kartoù bennak.

  • partial / partiañ / parti
    partial / partiañ / parti

    v. intr.

    I. Partager.

    ●(c.1500) Cb 34b. partir en cent. b. partiaff e cant.

    II.

    (1) Partir.

    ●(17--) TE 59. a pe oènt prest de barti.

    ●(1850) JAC 42. Partial a reont. ●(1869) KTB.ms 14 p 20. Tremenn daou viz a oa aboe ma oa partiet ar mab henan. ●(18--) KTB.ms 14 p 241. Partia a ra ur beure war ur marc'h kaer.

    ●(1902) PIGO I 126. m'an evoa prez da bartian.

    (2) Eus ar seurt na barti ket : sans pareil.

    ●(1924) NFLO. pareil. sans pareil, tr. «eus ar seurt ne barti ket.»

    III. Partial a-raok e benn : voir penn.

  • partiañ
    partiañ

    voir partial

  • partienn
    partienn

    f. –où Partie.

    ●(1966) BREZ novembre 109/8a. eur bartienn koach-goukoug.

  • partikulier
    partikulier

    adj. Particulier.

    ●(1911) SKRS II 89. Ar varn bartikulier.

  • partisipal
    partisipal

    m. Participe.

    ●(1499) Ca 153a. Participal. g. participle / cest vne partie dorayson.

  • partisipañ
    partisipañ

    v. Participer.

    ●(1499) Ca 153a. Participaff g participer.

  • partisipant
    partisipant

    adj. Participant.

    ●(1621) Mc 63. da bezaff participant ves an effetou merueillus.

  • partisipasion
    partisipasion

    f. Participation.

    ●(1621) Mc 91. an participation é merit hon redemtor.

  • partizanenn
    partizanenn

    f. –où Pertuisane.

    ●(1732) GReg 715b. Pertuisane, espece de halebarde, tr. «Partizanenn. p. partizanennou.»

  • partout
    partout

    adv.

    (1) Partout.

    ●(1575) M 1902. oar an douar par tout, tr. «sur la terre partout.» ●(1621) Mc 76-77. par tout heruez ho pligadur.

    ●(1687) MArtin 3. Par-tout dré vreis Missionner.

    ●(1790) MG 13. Doué e zou partout. ●(17--) VO 17. Ridét e mès men goalh partout. ●(17--) TE 48. Laban e hum laquas de glasq ha de furgeal partout.

    ●(1803) MQG 10. Mes mar qerit güela, me droï ouz ar merc'het / A velàn dre'r blacen partout pladoucennet. ●(1821) SST 25. En inhuern, ha partout dré er bet. ●(1876) TIM 80. En diaulèd en doé templeu partout.

    ●(1925) DLFI n° 6/2c. Ar pez a faotr d'ar re-ze hiou, evel deac'h, evel ar c'hoaz, eo be mestr partoud.

    (2) Loc. adv. A-bartout : de partout.

    ●(17--) TE 357. Donnèt e rait a-bartout. ●(17--) VO 76. eit ma veint guélét a bartout.

    (3) Loc. adv. Partout dre : à travers tout(e).

    ●(1792-1815) CH CH 104. Henneh daulas é voeh partout dré en armé, tr. « Celui-là jeta un mot à travers toute l’armée. »

  • parvachadenn
    parvachadenn

    f. –où Faux pas.

    ●(1939) WDAP 3/193. (Pleiben, Gwezeg, Lenonn) Parvachadenn, ano gwregel, liest. : Parvachadennou. Falz-varchadenn. (G. Vallée, p. 297). Skouer : Da heul eur barvachadenn em eus graet gwazied-lañset em zroad.

  • parvachañ
    parvachañ

    v. intr. Faire un faux pas.

    ●(1939) WDAP 3/193. (Pleiben, Gwezeg, Lennon) Parvacha, verb. Ober eur barvachadenn.

  • parveniñ
    parveniñ

    v. tr. i. Parvenir.

    ●(1834) SIM 164. da biou en em adressin-me evit parveni da se ?

  • parzh
    parzh

    m. cf. perzh

    (1) Parzh dre barzh : de part en part.

    ●(c.1500) Cb [toullaff]. Jtem penetro / as. ac. ga. tresperser. bri. toullaff parz dre parz.

    (2) Partie, part.

    ●(1872) ROU 105b. Le tiers du temps, tr. «an trede fars euz an amzer.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...