Recherche 'di...' : 6655 mots trouvés
Page 6 : de diaradenn (251) à diarumin (300) :- diaradenn
- diaradennad
- diaradennañ
- diaraogdiaraog
m.
I.
(1) spat. Partie avancée, devant (d'un endroit).
●(1659) SCger 118a. le deuant de la teste, tr. «an diaraoc ar pen.» ●(1732) GReg 578b. Le devant du lit, tr. «Diaraucg ar guële.»
●(1876) TDE.BF 113b. Diaraok, s. m., tr. «Le devant.»
●(1904) DBFV 46a. diarauk, s. m., tr. «devant, partie antérieure.» ●(1934) FHAB C'hwevrer 57. Goude e teu war diaraok al leurrenn-c'hoari.
(2) temp. Bezañ e diaraog ub. : précéder qqn.
●(1857) HTB 138. Souezet a oe meurbet, o welet na gleve den o komz dean euz ar roue a oa en he diaraok.
II. spécial.
(1) (architecture) Façade, devant (de maison, de mur).
●(1633) Nom 142b. Frontispicium : le deuant de la maison : an diaraoc ves an ty, an pen á raoc ves an edifiçc.
●(1869) FHB 220/88a. kempen an diaraog euz a eun ti caer.
●(1903) MBJJ 265. duman ha duont war diarauk an tier. ●(1904) DBFV 46a. diarauk, s. m., tr. «frontispice.» ●(1912) BSGU 18. Doh diarauk er mén hiran. ●(1935) KANNgwital 393/88. Livet nevez oa bet diaraok ar mogeriou kroaz. ●(1940) DIHU 346/63. Un ti hepkén e uélan hag e zo diskaret en diaraog anehon.
(2) (marine) Proue.
●(1633) Nom 151a. Prora : la prouë : diaraoc an lestr.
●(1732) GReg 62b. L'avant d'un vaisseau, tr. «An diarauc eus a ul lestr.»
●(1904) DBFV 46a. diarauk, s. m., tr. «proue d'un navire.» ●(1925) BILZ 171. An tôliou-mor a strope hag a frege war diarog ar Vran (…) ar Vran a sik he diaraog el lamm.
(3) Face, devant.
●(1633) Nom 15b. Sinciput : le deuant de la teste : diaraoc an pen.
●(1732) GReg 39b. La partie antérieure de la tête, tr. «An diarauq eus ar penn.»
(4) Fanon (d'un bœuf).
●(1904) DBFV 46a. diarauk, s. m., tr. «fanon (d'un bœuf) (Ch.).»
- diaraog-aoter / diaraog-an-aoter
- diaraogenndiaraogenn
f. –où Devantier, tablier.
●(1633) Nom 114a. Gastula, præcinctorium sinus : tablier, ou deuantier : tauanger, diaraoguen.
●(1732) GReg 901a. Tablier, ce qu'on met devant soi pour ménager un habit, tr. «Diarauguenn. p. diarauguennou.»
●(1876) TDE.BF 113b. Diaraogenn, s. f., tr. «Tablier à l'usage des deux sexes.»
●(1927) FHAB Meurzh 61a. an diarôgenn broudet hag ar c'houef uhel.
- diaraoger
- diaraoget
- diaraoget-matdiaraoget-mat
adj. (plt d’animaux) Bien formé de la partie avant.
●(1962) EGRH I 54. diaraoget-mat a., tr. « (animal) bien formé de devant. »
- diaraogiñdiaraogiñ
v.
I. V. tr. d.
A.
(1) Venir au devant de.
●(1927) AVZH I 51. pere o veza kemeret al lampou, az eaz da ziaraogi ar pried. ●(1927) AVZH III 141. mond da ziaraogi an hini a zeu a enep dezhan.
(2) Prévenir (une maladie).
●(1834) SIM 211. Ezetoc'h eo diaraugui ar c'hlénved eguet yac'hât anezàn.
(3) Devancer (le besoin).
●(1834) SIM 278. Diarauguit ezom ur mignon maleurus.
(4) Devancer (qqn).
●(1732) GReg 282a. Devancer prendre le devant, tr. «diaraugui ur re bennac.»
●(1876) TDE.BF 113b. Diaraogi, v. n., tr. « «Peu usité. Devancer, précéder.»
●(1904) DBFV 46a. diaraugein, v. a., tr. «devancer.»
(5) Faire une devanture.
●(1920) KZVr 366 - 07/03/20. diaraogi, tr. «faire une devanture.»
B. (habillement)
●(1962) EGRH I 54. diaraogiñ v., tr. « mettre une pièce au devant d’un vêtement. »
II. V. intr. Se mettre en route (avant les autres).
●(1866) LZBt Gwengolo 179. e teujomp a-benn da blegan eunn nebeut tud da diarogi gan-imp. ●184. ann Tad Moulin ha me a deuaz enn hon penn (...) diarogin war ar bagad.
- diaraokdiaraok
adv., adj., prép. & conj. cf. a-ziaraok
I. Adv.
A. temp.
(1) Auparavant.
●(1732) GReg 741b. Qui possedoit cette terre auparavant ? tr. «piou a biaoüé an douar mañ diaraucg ?»
●(1860) BAL 28. mar couezan diouz-tu evel diaraog. ●(1864) SMM 33. Setu an diou guentel hag an daou ali oc'h eus bet diaraog. ●(1869) SAG 32. an dogtor am beuz komzet anez-han diaraog. ●131. eur groaz burzudus (...) hag a zizkueze, pell diaraog, milit kroaz Jesus-Christ. ●(1880) SAB 69-70. E kever azea e rêr evel diaraug.
●(1900) MSJO 54. Ar Verc'hes (...) a bedas anezhan da veza en he c'henver ar pes m'oa diaraog. ●(1902) PIGO I 46. o heti d'ean gwelloc'h nozvez evit diaraog. ●87. kement den a zalc'he d'e enor ha d'e vrud vad, a lezaz an hostaliri-man a goste evel diarôg. ●(1904) DBFV 46a. diarauk, adv., tr. «auparavant.» ●(1909) KTLR 93. Ar c'hastel, ken gae ha ken laouen diaraog oa deuet do (lire : da) veza trist. ●(1915) HBPR 242. Evel hon deuz lavaret, diaraog, pa zavaz beac'h var ar veleien kalz a dec'has.
►Épith.
●(1869) SAG 303. an devez diaraog. ●(1877) BSA 286. an ed dornet en derveziou diaraoc.
●(1906) BOBL 28 juillet 97/3d. An de diaraog da noz.
(2) D'avance.
●(1732) GReg 62a. Payer d'avance, tr. «Paëa diarauc.»
B. spat.
(1) Devant, qui précède.
●(c. 1501) Donoet 3-2. infinitiff mot an queffran dia aroc, tr. « le mode infinitif de la partie de par devant »
●(1904) DBFV 46a. diarauk, adv., tr. «par devant.»
●(1923) ADML 40. ar woazed a ïea diaraog.
(2) (dans un texte) Supra.
●(c.1500) Cb 44a. [comps] g. deuant dit. b. diaraoc lauaret. ●(1612) Cnf 10b. hac en casyou-man lauaret diaroch. ●(1621) Mc 57. an re so remarquet diaroc.
●(1880) SAB 302. Ur zell eta var unan bennac eus ar pennadou lenn a zo ama diarauc.
C. Loc. adv. Dre ziaraok : par devant.
●(1732) GReg 62b. D'avant, par devant, tr. «dre ziarauc.» ●(1744) L'Arm 268a. Par-devant, tr. «Dré-ziarauc.»
II. Épith.
A. temp.
(1) D'avant.
●(c.1680) NG 1264-1265. Er pehet diarauq / ma hoemp-ni bet couéhet.
(2) En deiz diaraok : la veille.
●(1835) AMV 94. yun a rea, en deiz diarauc, divar bara ha dour. ●(18--) SBI II 324. En de diaraoc he euret, tr. «Le jour qui précédait sa noce.»
B. spat. Qui est devant.
●(1862) JKS 374. enn tu diaraok euz ar gazul.
III. Prép.
A. temp. Avant.
●(1792) BD 4041. ha diaroc se den na voello, tr. «et auparavant personne ne verra cela.»
●(1846) BAZ 720. diaraoc an eured. ●(1857) HTB 92. Hadgwellaat ezoc'h hag a pouezet brema mui evit na reac'h diaraok ho klenvet.
►[form. conju.]
S3m diaraozañ
●(1824) BAM 127. Sant Ian-Badezour diaraozàn, a c'halvas ar Pharisianed, lignez an aeret-viber.
B. spat.
(1) Diaraok da : devant.
►[form. conju.]
P3 diaraok dimp
●(1915) RNDL 140. er har diaraog d'emb, tr. «la voiture en avant de nous.» ●(1920) FHAB C'hwevrer 228. Ar 96et hag a oa diaraôk d'eomp a deu da gila.
IV. Loc. conj. Diaraok ma : avant que.
- diaraokaatdiaraokaat
v. tr. d. Avancer (un événement).
●(1935) KANNgwital 391/65. an Ao. 'N Eskob en deus roet aotre deomp da ziaraokaat an derveziou-ze.
- diarbenn .1diarbenn .1
adj., prép. & adv.
I. Adj. =
●(1874) FHB 508/301b. Brabanserien ne chomont kren (lire : ken) / Evit en tam mez dialben.
II. Prép. A-ziarbenn.
A. Prép.
(1) spat. A-ziarbenn da : à la rencontre de, au devant de.
●(1864) SMM 92. e za a ziarben dezan evit he vriata. ●199. Ra deui a ziarben deoc'h ar Verzerien. ●(1868) FHB 163/50a. Eat omp a ziarben dezho gant ar muzik. ●(1880) SAB 230. Jesus a deuas a ziarbenn dezo.
●(1927) GERI.Ern 100. a-ziarbenn, tr. «au devant (da de).»
(2) sens fig. =
●(1861) BSJ 74. n'en dé quet mui a ziarben er péh e hoès laret d'emb é credamb, mæs a ziarben er péh hun nès ni-memb cleuet-é.
(3) War-ziarbenn : à la rencontre de.
●(1867) MGK 17. Ema 'nn nec'h, ann enkrez atao war ziarbenn / Ar re a vez enn hent !
(4) War-ziarbenn da : à la rencontre de.
●(1907) BOBL 16 février 125/2. ar besamiral Melchior a zeuaz var ziarbenn d'ezo.
III. Adv. A-ziarbenn =
●(1890) BSS 9. escob Metz, pa glevas edo Serves e tistrei d'e escopti, a ieas ive a ziarben d'en diguemeret. ●(18--) BAG 17. Rac a leonis eur vanden / En em leqas a ziarben, / A droc'has etre'r mor hag hi, Da viret outo d'ambarqui.
- diarbenn .2diarbenn .2
m. –où
(1) Opposition, contradiction, obstacle.
●(1927) GERI.Ern 100. diarbenn m., tr. «Opposition, contradiction, obstacle.»
(2) Précaution.
●(1911) BUAZperrot 28. goude meur a ziarbenn mezus.
(3) Kemer e ziarbennoù : prendre ses précautions.
●(1926) FHAB Mae 199. kemer o diarbennou evit dont niverus. ●(1927) GERI.Ern 100. kemer e ziarbennou, tr. «prendre ses précautions (contre).»
(4) Fait d'aller à la rencontre de qqn.
●(1905) BOBL 09 décembre 64/3b. an hini goz a ieaz var benn hent d'ei. Mez Mari Pinec a oa droug ennhi deuz an diarbenn-ze.
- diarbenn / diarbenniñ .3diarbenn / diarbenniñ .3
v. tr.
I. V. tr. d.
(1) Détourner, parer (un coup).
●(1864) SMM 95-96. var ho calon evel eur pez dir da ziarben ar birou.
(2) Prévenir, empêcher (des désordres).
●(1884) BUZmorvan v. Diarbenn an dizursiou : miret outho d'en em skigna. ●(1894) BUZmornik 49. labourat da ziarbenn an dizursiou ha da derri ar giziou fall.
●(1909) MMEK 2. ar roue koz, dinerzet, n'oa mui goest da ziarben ken braz dizursiou.
(3) =
●(1915) HBPR 57-58. Guelet ar gristenien dre oll, o sevel gant ar veleien na blegent ket, na ziarbennaz tamm anezhi [an Assemblée Nationale]. ●83-84. parrez vihan Mellac e tal hor c'hear he deus hor diarbennet beteghen.
(4) Dont da ziarbenn ub. : venir à la rencontre de qqn.
●(1857) HTB 224. hi, ker hastek en amzeriou-all da zont d'hen diarben.
(5) Rencontrer.
●(1869) KTB.ms 14 p 200. Un dez a oa he dad o vale gant-han war ann hent-braz, hag hen gwall-drist, pa diarbenjont ur marc'hadour moc'h o vont da ur foar.
(6) Diarbenn udb. da ub. =
●(1926) FHAB Kerzu 456. Diarbenn d'ezan al lamm diwezan zo ret ober, ma paouezo da vont war draon.
(7) Diarbenn udb. diwar ub. =
●(1909) FHAB C'hwevrer 51. eun disouezenn hag unan vad a dapint (...) en em glemm ouz ar re o devezo klasket he diarbenn diwarno.
(8) Repousser.
●(1878) EKG II 74. Mari-Antoinett ha Louis XVI a ieaz dre eun tu, hag a oue diarbennet. ●(1882) BAR 172. diarbenn an enebourien.
●(1916) KANNlandunvez 64/462. goulen ma vezo diarbennet an enebour kriz a dennaz ar goaleuriou-ma var ar bed.
(9) Arrêter.
●(1906) BOBL C'hwevrer-Meurzh. setu amañ teir gwastellenn, ha ganto e tiarbenni e gounnar. (d'après KBSA 191). ●(1907) PERS 303. Doue (…) en euz digaset d'ezhan eur c'hlenved evit he ziarben var an hent fall. ●314. heb beza diarbennet, dalc'het a za. ●364. den n'en divije gallet ho diarben. ●(1911) BUAZperrot 268. e teu alies abenn da ziarbenn ar c'hlenved. ●778. diarbenn an tan pe an dour.
(10) Diarbenn ub. : aller au devant, à la rencontre de qqn.
●(1659) SCger 141b. diarbena, tr. «aller au rencontre.» ●(1732) GReg 282b. Devancer quelqu'un, aller au devant de lui, tr. «Diarbena ur re-bennac. diarben ur re.»
●(1857) AVImaheu 28. Ha chetu ol dud kær e ziarbennas Jesus, hag arlerh en dout huélet anehou, ind e pedas anehou de bellat a zoh hou brô.
(11) Anticiper, prévenir, obvier à.
●(1659) SCger 7b. anticiper, tr. «dialbenn.» ●85a. obuier a ce que quelque chose ne se fasse, tr. «dialben na ve gret.» ●(c.1718) CHal.ms i. anticiper, tr. «arraucat, dialbenein.»
●(1872) ROU 93a. Obvier, tr. «Diarbenn.»
●(1904) DBFV 46a. diarbennein, v. a., tr. «anticiper, prévenir, aller au devant, obvier à.» ●(1907) VBFV.fb 5a. anticiper, tr. «diarbennein.»
(12) Diarbenniñ kounnar ub. : calmer/désamorcer la colère de qqun.
●(1906) BOBL 03 mars 76/2b. setu ama teir wastellen, ha gantho e tiarbenni e gounnar.
(13) Retourner qqun (physiquement).
●(1732) GReg 919b. Si je vous prend, je vous mettrai la tête à l'envers, tr. «Mar gan-me deoc'h, me oz dialbenno.»
(14) local. Faire retourner.
●(1879) ERNsup 150. diarbenn ar zaout, fais retourner les vaches d'un autre côté, Lanr[odec]. ●(1884) BUZmorvan v. Diarbenn. – Ober da eun den da da eul loan dont var he giz. Diarbenn ar zaout pa'z eont da laerez.
II. V. tr. i. Diarbenn ouzh : se prévenir contre.
●(1908) FHAB Gwengolo 263. diarbenn ouz an dorfetourien.
- diarbennekiñ
- diarbenniñdiarbenniñ
voir diarbenn .3
- diarbennourdiarbennour
m. –ion =
●(1941) FHAB Gwengolo/Here 81a. diarbennourien ar yaouankiz diouz kement a ziskar o gened hag o brud : mezventi, hudurnez.
- diarbennus
- diarc'hant
- diarc'hantañdiarc'hantañ
v. tr. d.
(1) Désargenter, faire perdre de l'argent à qqn.
●(1872) ROU 96b. Cet achat l'a privé de ses fonds, tr. «ar pren-se en d-euz en diarc'hanted.» ●(1876) TDE.BF 113b. Diarc'hañta, v. a., tr. «Désargenter.»
(2) Désargenter qqc. d'argenté.
●(1732) GReg 273a. Desargenter, ôter l'argent d'une chose argentée, tr. «Diarc'hanta un dra. pr. diarc'hantet.»
- diarc'hantetdiarc'hantet
adj. Désargenté, pauvre.
●(1955) STBJ 13. skoliata he bugale, daoust pegen diarc'hantet e oa.
- diarc'hendiarc'hen
adj.
I. Attr./Épith.
(1) Qui ne porte pas de bas, de chaussures.
●(1659) SCger 40b. dechaux, tr. «diarc'hen.» ●(1732) GReg 249b. dechaux, qui n'est pas chaussé, tr. «Diarc'hen.» ●(17--) EN 2508. voair e doulin en creis an jlis dierhen ne ben noais, tr. «à genoux au milieu de l'église, déchaussé, la tête nue.»
●(1838) CGK 13. En he c'havis divouchouër, discabel, a dierc'hen. ●(1857) CBF 25. Perag e m'oud-te diarc'hen ?, tr. «Pourquoi es-tu pieds nus ?» ●(1877) EKG I 131. enn he roched, diarc'henn ha diskabell. ●(1878) EKG II 27. mont diarc'henn da bardouna da Zant-Ian-ar-Biz.
●(1912) MMPM 150. Er brachou-ze a rea dierc'hen. ●(1914) DFBP 79a. déchaux, tr. «Diarc'hen.» ●(1915) MMED 238. da vont dierc'hen da goves.
(2) Diarc'hen-bev, diarc'hen-flipes, diarc'hen-kaer : pieds-nus.
●(1732) GReg 249b. Dechaux, qui n'a ni bas, ni souliers, tr. «Diarc'hen-caër.»
●(1857) CBF 20. diarc'hen beo.
●(1929) SVBV 77. Diarc'hen-flipez ha digabell-kaer. ●(1930) FHAB Meurzh 87. na boutou, na lerou, diarc'henn flipez, koulz er goanv hag en hanv. ●(1938) FHAB Ebrel 102. diarc'hen flipes.
II. Adv. Pieds-nus.
●(1838) OVD 109. monnet diarhein. ●(1844) DMB 60. Er rò a ramb de monnet d’hou chapel, / Ghet hur mam beur hag hun tad, diarhein, tr. « Nous faisons le vœu d’aller à votre chapelle, / Avec notre pauvre mère et notre père, nu-pieds. »
●(1909) KTLR 43. Ar maro kris a vale diarc'hen. ●(1938) FHAB Genver 6. Intronezed vras a vale diarc'henn-beo e kichen ar geiz paoura.
- diarc'henadur
- diarc'henañ / diarc'henat / diarc'heniñdiarc'henañ / diarc'henat / diarc'heniñ
v.
(1) V. tr. d. Déchausser.
●(1499) Ca 60a. Diarchenaff. g. deschausser.
●(1659) SCger 23b & 40b. dechausser, tr. «diarc'hena.» ●(c.1718) CHal.ms i. dechausser, tr. «diarhenein.» ●(1732) GReg 249b. Dechausser quelqu'un, tr. «Diarc'hena ur re. pr. diarc'henet.»
●(1876) TDE.BF 113b. Diarc'henna, v. a., tr. «Déchausser.»
●(1921) GRSA 154. hep bout diarhennet é dreid. ●(1939) KOLM 36. ou diarhennat, golhein ou zreid ha bokein dehè.
(2) V. intr. Se déchausser.
●(1732) GReg 249b. Dechausser, se dechausser, tr. «Diarc'hena. pr. et.»
●(1876) TDE.BF 113b. Diarc'henna, v. n., tr. «se déchausser.»
- diarc'henatdiarc'henat
voir diarc'henañ
- diarc'henet
- diarc'heniñdiarc'heniñ
voir diarc'henañ
- diarc'henouer
- diarc'hentdiarc'hent
adv. Désormais.
●(1899) BOL 31. Mez diarc'hent me raï muioc'h a honestiz, tr. «mais désormais je serais plus honnête.»
- diardaouiñdiardaouiñ
v. tr. i. Diardaouiñ diouzh ub. : cesser d'ennuyer qqn avec des manières.
●(1939) RIBA 15. Diandellet ha diardeuet dohonn.
- diardeuetdiardeuet
= (?).
●(1921) GRSA 222. Diardeuet é bet hepkén er hetan a Varadoéz en doar, én ul lakat hé bugalé ha hi ér boén vrasan.
- diardoùdiardoù
adj. Sans faire de manières.
●(1963) BAHE 35/5. e chomas diardoù-kaer ha distrafuilh en e goazez.
- diàrdreñvdiàrdreñv
m. & adv. cf. diadreñv
I. M.
A.
(1) Partie arrière.
●(1904) DBFV 46a. diardran, diadran, s. m., tr. «derrière, partie postérieure.» ●(1907) VBFV.bf 13b. diardran, s., m., tr. «arrière, derrière.»
(2) Croupe (d'un cheval).
●(1849) LLB 1205. Ihuel a ziaraug ha ront a ziar dran.
●(1904) DBFV 46a. diardran, diadran, s. m., tr. «arrière, croupe (d'un cheval).»
(3) Poupe (d'un navire).
●(1903) LZBg Gwengolo 224. Deu zén e zou é peb unan [ag ou bageu], unan én diaraug hag un al én diardran. ●(1904) DBFV 46a. diardran, diadran, s. m., tr. «poupe (d'un navire).»
(4) Revers, envers.
●(1904) DBFV 46a. diardran, diadran, s. m., tr. «revers, envers.»
B. par euphém. Postérieur, cul.
●(1924) DIHU 153/37. me ré boteu azé én hou tiardran. ●(1939) RIBA 55. stagein ur votézad doh é ziardran.
II. Adv. Par derrière.
●(1904) DBFV 46a. diardran, diadran, adv., tr. «par derrière.» ●(1907) VBFV.bf 13b. diardran, adv., tr. «par derrière.»
- diared
- diarenepdiarenep
m. Contraire.
●(1958) BRUD 3/12. Peb micher he deus he zu mad hag he diareneb. ●22. Diareneb : an tu kontrol d'an tu mad, an tu gin.
- diarfleuiñ
- diargantiñ
- diàrluediàrlue
adv. & prép. cf. dialaez
I. Adv.
A.
(1) En haut, au-dessus.
●(c.1680) NG 239. Ma hehemp der joy dialhué. ●522. Er joyeu dialhué. ●1145-1146. Bihanic dialhué, / Ha ledan diadeneu.
●(1904) DBFV 46b. diarlué, dialué, derlué, delhué, adv., tr. «en haut, au dessus.»
(2) Ouzh diàrlue : à contre-mont.
●(c.1718) CHal.ms i. contremont, tr. «doh dialhüé.»
●(1904) DBFV 46b. doh diarlué, tr. «à contre-mont.»
(3) Dre ziàrlue : par le bas.
●(c.1718) CHal.ms iv. chercher par monts et par vaux, tr. «clasqu' dra Zelhüé, drezendias.»
B. A-ziàrlue.
●(c.1718) CHal.ms i. que le vent uienne d'en haut, ou d'en bas, il ne m'importe pas, tr. «det en aüel a zerlüe, a zialüé, pé ac en dias, a zianeü ne vern'quet.» ●(1744) L'Arm 27a. De haut en bas, tr. «A zerlué bétt t'enn-guiass.»
●(1818) HJC 48. En hani e za à zelhué. ●(1857) GUG 109. Sperèd-Santel, a ziarhlué, / Reit-t'emb ol ur grèd nerhus.
●(1904) DBFV 15b. a ziarlué, adv., tr. «d'en haut.»
►Épith.
●(1787) BI 165. Er sclerdér à-ziar-lué. ●(1790) MG 326. ur vocation a ziar-hlué.
●(1818) HJC 40. Er Speret à zelhué e zo ar neign. ●(1841) IDH 60. ur voéh a zerhlué. ●(1896) HIS 10. ur voéh a ziar hlué.
●(1907) BSPD I 246. dré ur sklerdér a ziarhlué. ●(1913) THJE 8. en doustér a ziarlué e splanné én hé deulegad. ●(1921) GRSA 18. ur voéh a ziarhlué e za de laret dein : (...).
II. Loc. prép. Diàrlue a : en haut de, au-dessus de.
●(1904) DBFV 46b. diarlué, dialué, derlué, delhué, adv., tr. «en haut, au dessus (a de).»
- diarmdiarm
adj.
(1) Attr./Épith. Sans arme, sans armure.
●(1499) Ca 60a. Diarm. g. sans armes : ou armeures.
●(1659) SCger 141b. diarm, tr. «sans armes.» ●(1732) GReg 273a. Desarmé, ée, sans arme, tr. «Diarm.» ●(17--) TE 81. attaquein ur bobl diarm.
●(1904) DBFV 46b. diarm adj., tr. «sans arme.»
(2) Adv. Sans arme.
●(1904) DBFV 46b. diarm adv., tr. «sans arme.»
- diarmamant
- diarmañ / diarmiñ
- diarmet
- diarmiñdiarmiñ
voir diarmañ
- diarnaou
- diarnevdiarnev
adj. Propre, net.
●(1904) DBFV 46b. diarneu, diharneu, adj., tr. «propre, blanc.» ●(1907) VBFV.bf 15a. diharneu, tr. «propre, net.» ●(1907) VBFV.fb 68a. net, tr. «diharneu.» ●81a. propre, net, tr. «diharneu.» ●(1934) BRUS 156. Propre, tr. «mist ; prop ; diarneu.» ●(1947) SKOL 1/24. Abenn en tri dé é oé bet ou chonj hé lakat én douar. Ha neoah ne oé ket hanval doh unan e vehé bet marv. Ru é oé hoah hé dijot ha diarneu hé liv.
- diarnevetdiarnevet
adj. Défatigué, ragaillardi.
●(1904) DBFV 46b. diarneùet, diharneùet, part., tr. «défatigué, ragaillardi.»
- diarolliñ
- diarrozdiarroz
m. –ioù Descente rude.
●(1716) PEll.ms 365. Diarros, tr. «Descente rude, tertre. Davies n'a point ce nom, qu'est composé de Di, de l'article Ar, et de Ros, pante ou descente de montagne. on peut mettre au lieu de l'article Ar la préposition Var, dessus, et ce composé signifiroit de dessus la hauteur, pour exprimer la descente.»
●(1869) TDE.FB 265b. Descente, s. f. pente par laquelle on descend, tr. «dinaou, m. ; diribin m. ; diarros, m. G ; diskenn, m. Ces mots ne s'employent pas au pluriel.» ●La descente est dure, tr. «gwall zounn eo ann diarros.»
●(1927) GERI.Ern 100. diarros m., tr. «Descente, pente rude.»
- diarumiñ