Devri

Recherche 'fi...' : 360 mots trouvés

Page 7 : de firitellat (301) à fiziapl (350) :
  • firitellat
    firitellat

    v. intr. S'agiter, ne plus tenir en place.

    ●(1909) KTLR 152. Ha dre ma tremene, ar merc'hed a firitelle hag ar goazed a zelle outhan.

  • firitelleg
    firitelleg

    m. firitelleion Homme qui a des grandes jambes maigres.

    ●(1927) GERI.Ern 153. firitelleg L[éon] m. celui qui a des firitellou grandes jambes maigres, fam.

  • firitellek
    firitellek

    adj. Qui a de grandes jmbes maigres.

    ●(1931) VALL 355a. Haut sur jambes, tr. «firitellek L[éon].» ●404b. celui qui a de grandes jambes maigres, tr. «firitellek.»

  • firlostañ
    firlostañ

    v. intr. (en plt d'un chien) Remuer la queue.

    ●(1924) BILZbubr 41/945. eur c'hi a firloste en toull dor Lellig an Touz.

  • firmamant
    firmamant

    m. Firmament.

    ●(1499) Ca 84b. Firmament. g. idem. ●(1557) B I 121. an firmamant, tr. «le firmament.»

    ●(c.1680) NG 1790. En ol firmament e grenou.

    ●(1850) MOY 190. Me a beurdalc'h pep tra ebars er firmamant.

  • Firmin
    Firmin

    n. pr. Firmin.

    ●(1499) Ca 84b. Firmin cest propre nom.

  • Fisel
    Fisel

    adj. & m.

    I. Adj.

    (1) Bro fisel : Pays des alentours de Rostrenen.

    ●(1963) TDBB 187. répandue en pays fisel.

    (2) (danse) Dañs-tro fisel, dañs fisel : variante de la gavotte.

    ●(1963) TDBB 187. elle sépare la dañs tro fisel de la dañs tro fanch. (…) la dañs fisel était pratiquée en quelques communes du pays fanch.

    II. M. Fisel m. –ed : Nom donné aux hommes de Carhaix, Maël-Carhaix, Rostrenen, etc. Voir aussi Moc'h Mêl.

    ●(1974) COBR 405. Fisel (m.) nom du costume masculin de la région de Carhaix; coll. nom donné aux hommes portant ce costume.

  • fisel .1
    fisel .1

    coll. Ficelle.

    ●(1659) SCger 57a. ficelle, tr. «fichel.» ●148a. fichell, tr. «ficelle.» ●(1732) GReg 409b. Ficelle, tr. «Fichellen. p. fichell.» ●(1744) L'Arm 156a. De la ficelle, tr. «Ficêlle.» ●Ficeler, tr. «Ariein guett ficêlle.»

  • fisel .2
    fisel .2

    s. Vice.

    ●(1972) SKVT I 137. N'oa ket ul liardad «fisel» en e gorf.

  • fiselañ
    fiselañ

    v. tr. d. Ficeler.

    ●(1732) GReg 409b. Ficeller avec de la ficelle, tr. «Fichella. pr. fichellet.»

  • fiselenn
    fiselenn

    f. Ficelle.

    ●(1732) GReg 409b. Ficelle, tr. «Fichellen. p. fichell.» ●(1744) L'Arm 156a. Ficelle, tr. «Ficêlleenn.»

  • fiselennañ / fiselenniñ
    fiselennañ / fiselenniñ

    v. tr. d. Ficeler.

    ●(1732) GReg 409b. Ficeller avec de la ficelle, tr. «fichellenna. pr. fichellennet.» ●(1744) L'Arm 132b. Enficeler, tr. «Ficeeleennein.»

  • fiselenniñ
    fiselenniñ

    voir fiselennañ

  • fiseliñ
    fiseliñ

    v. intr. Marcher très vite.

    ●(1919) DBFVsup 23a. fisellein, m. fig., tr. «marcher très vite.» ●(1934) BRUS 65. Filer (s'en aller rapidement), tr. «fisellein.»

  • fisk
    fisk

    m. Fisc.

    ●(1633) Nom 202b. Fiscus : le fisc, ou le reuenu d'vn Prince : an fisq, pa an reuenu ves an vn Prinçc.

  • fiskal .1
    fiskal .1

    adj.

    (1) Attr./Épith. Fameux.

    ●(1907) DIHU 24/golo v. Fiskal = braù. ●(1917) LILH 9 a Vezheven. Un amzér fiskal e hra. ●(1937) DIHU 310/247. Ur fuzilien fiskal e zo genoh azé !

    (2) Adv. =

    ●(1909) DIHU 43/202. Fiskal é ma deit genemb, emé ind.

  • fiskal .2
    fiskal .2

    s. Fiscal.

    ●(1499) Ca 84b. Fiscal. g. rente ou reuenue. ou roial bourse / ou loyal.

  • fiskignat
    fiskignat

    v. tr. d. Taquiner.

    ●(1983) GOEL 114. (Bro-Oueloù) Fiskignat, tr. «taquiner.»

  • fiskital
    fiskital

    v. intr. Fouiner. (?) cf. fuketal (?).

    ●(1924) FHAB Meurzh 103. Pegwir emaomp gand ar re genta, hon eus amzer da fiskital e pep lec'h, da furcha e pep korn, da vont aman hag a hont, a gleiz hag a zehou, evit gouzout diouz an ti hag anaout e holl zoareou.

  • fiskoan
    fiskoan

    f. Réveillon.

    ●(1889) ISV 37. E Breiz-Izel e ma ar c'hiz da gaout fiscoan pa zistroer eus an oferen a anternoz. ●(1890) MOA 446b. Réveillon, tr. «Fiskoan, f.»

    ●(1909) NOAR 53. ober gouel Nedeleg, gant ar fiskoan a vez da heul.

  • fiskoaniañ
    fiskoaniañ

    v. tr. d. Réveillonner (donner le repas de Noël aux animaux de la ferme).

    ●(1909) FHAB Du 345. a veac'h ma oa fiskoaniet al loened.

  • fistilh
    fistilh

    m. –où

    (1) Bavardage, babil.

    ●(1659) SCger 11b. babil, tr. «fistill.» ●(1732) GReg 73a. Babil, vice de trop parler, tr. «fistilh.» ●(1752) PEll 304. Fistill, tr. «Babil, caqueterie, causerie, discours déréglez, médisance.»

    ●(1847) FVR 106. Strivomp c'hoaz hep fistill e bed. ●(1876) TDE.BF 207a. Fistilla, s. m., tr. «Babill.»

    ●(1927) GERI.Ern 154. fistilh m., tr. «Babil.» ●(1931) VALL 53a. Babil, babillage, tr. «fistilh m.» ●(1936) IVGA 45. Katell Vloagen n'oa ket o fistilh ouz he doare. ●53. ar fistilh droch a zo ganimp. ●(1977) PBDZ 573. (Douarnenez) ar fistilhoù, tr. «les bavardages.»

    (2) Frétillement.

    ●(1927) GERI.Ern 154. fistilh m., tr. «frétillement.»

  • fistilhañ
    fistilhañ

    v. intr.

    (1) (en plt de qqn) Babiller, bavarder.

    ●(1659) SCger 11b. babiller, tr. «fistilla.» ●(1732) GReg 73b. Babiller, parler sans cesse & de bagatelles, tr. «Fistilha. p. fistilhet.» ●(1752) PEll 304. Fistilla, tr. «babiller, médire &c.»

    ●(1876) TDE.BF 207a. Fistilla, v. n., tr. «Babiller.»

    ●(1927) GERI.Ern 154. fistilha, tr. «Babiller.» ●(1931) VALL 61b. Bavarder, tr. «fistilha.»

    (2) (en plt d'oiseaux) Gazouiller.

    ●(1867) MGK 16. al laboused (…) En em lakaz da fistilla.

    (3) Remuer en tous sens.

    ●(1659) SCger 60b. fretiller, tr. «fistilla.»

    ●(1927) GERI.Ern 154. fistilha, tr. «remuer en tous sens.»

  • fistilher
    fistilher

    m. & adj.

    (1) M. –ion Bavard, babillard.

    ●(1732) GReg 73a. Babillard, qui a du babil, tr. «fistilher. p. fistilhéryen.» ●(1752) PEll 304. Fistiller, tr. «babillard.»

    ●(1824) BAM 144. Lavaret a rit (...) ez int fistillerien.

    ●(1927) GERI.Ern 154. fistilher, tr. «Babillard.»

    (2) Adj. An diaoul fistilher : le diable qui fait médire.

    ●(1732) GReg 285b. Le diable babillard, qui fait médire, tr. «An diaul fistilher.»

  • fistilherez
    fistilherez

    f. –ed Bavarde.

    ●(1732) GReg 73b. Babillarde, causeuse qui a du babil, tr. «fistilherès. p. fistilheresed.» ●(1752) PEll 304. Fistillerés, tr. «babillarde, & qui a une mauvaise langue.»

  • fistilherezh
    fistilherezh

    m. Bavardage, babillage.

    ●(1732) GReg 73a. Babil, vice de trop parler, tr. «fistilhérez.»

    ●(1927) GERI.Ern 154. fistilherez m, tr. «Babillage.» ●(1931) VALL 53a. Babil, babillage, tr. «fistilherez m.» ●(1962) LLMM 94/351. Ar gelaouenn-se, te 'oar, e-lec'h pleustriñ gant kudennoù Breizh ha difenn gwirioù hor c'henvroiz, a zo muioc'h goubet da baskañ dezho luz ha da saouzanañ o boulienn gant fistilherezh didalvez.

  • fistoc'h
    fistoc'h

    voir c'hwistoc'h

  • fistolenn
    fistolenn

    f. –où (argot de Pont-l'Abbé) Coup à boire.

    ●(1936) IVGA 21. Bet oun dija o «charinka eur fistolenn» e ostaleri he «re jarl». ●66. Eur «fistolenn» a vo «pochet» d'it. ●(1947) YNVL 65. N'am eus ket «charinket ur fistolenn», abaoe ar mintin-mañ. ●(1960) LLMM 82/310. Langaj-chon ar vilajenn gran. Fistolenn = Banne (da evañ). ●(1974) SKVT III 55. Ur fistolenn, Herve, a-raok en em guitaat ? ●78. Peadra 'z eus gant ar chon en e fouilhez da bochañ fistolennoù d'e frai, ken (lire : kent) an teoñ.

  • fistoul .1
    fistoul .1

    adj.

    (1) =

    ●(1913) PRPR 123. deut mad int gant ar re a gav mad ar vuez da veva, ar c'hoarzadeg uhel, ar serr-lagad fistoul.

    (2) Remuant.

    ●(1919) KZVr 355 - 21/12/19. Fistoul, tr. «qui remue.»

  • fistoul .2
    fistoul .2

    m. Action de (se) remuer.

    ●(1872) ROU 100a. Que de remuement ! tr. «Ac a fistoul ! (Triv[ial]).»

    ●(1964) BRUD 18/23. En oabl e oa hizio re a fistoul. ●(1970) LLMM 139/107. E-kreiz un toullad tud, fistoul ganto, ez eus ur martolod oc'h en em zifretañ.

  • fistoul .3
    fistoul .3

    m. Flagorneur.

    ●(1890) MOA 154a. Cajoleur (en mauvaise part), tr. «fistoul, m.»

    ●(1927) GERI.Ern 154. fistoul m., tr. «Cajoleur, flatteur exagéré.»

  • fistoulat
    fistoulat

    v.

    I. V. tr. d.

    (1) = (?) Farfouiller (?).

    ●(1913) PRPR 17. fistoulat tavanjerou ar mitizien chodet ruz, kroazellet teo, brec'hiet kuill.

    (2) Fistoulat e lost : agiter sa queue.

    ●(1876) TDE.BF 207a. Fistoulat e lost, tr. «agiter sa queue, se dit au sens de caresser à la manière des chiens, des chats, en agitant leur queue.» ●(1890) MOA 109b. Agiter sa queue, tr. «fistoulat e lost.»

    (3) sens fig. Fistoulat e lost : flagorner.

    ●(1857) CBF 56. Ke el leac'h all da fistoulat da lost, tr. «Tu peux aller cageoler autre part.» ●(1890) MOA 154a. Faire le cajoleur, tr. «fistoulat e lost.» ●(1876) TDE.BF 207a. Fistoulat e lost, tr. «par extension il signifie cajoler les filles en style familier.»

    ●(1927) GERI.Ern 154. fistoulat e lost, tr. «agiter sa queue pour flatter (son maître), comme un chien.»

    II. V. intr.

    (1) Bouger, s'agiter.

    ●(1774) AC 21. Pa deu ar fetus da fistoulat, tr. «Lorsque le fœtus avorté se meut sensiblement.»

    ●(1836) FLF 23-24. En dra ma fistoul e clemm c'hoas / rac ma lezer an drevel bras / Tout var he c'horf.

    (2) (en plt d'un chien) Remuer la queue amicalement.

    ●(1977) PBDZ 640. (Douarnenez) fistoulat, tr. «remuer la queue de manière amicale, en parlant du chien.»

    (3) Flagorner.

    ●(1872) DJL 43. ma da breg ha da fistoulat. ●(1890) MOA 154a. Faire le cajoleur, tr. «fistoulat.»

    (4) S'agiter.

    ●(1872) GAM 28. a forz da fistoulad kalz, a forz da resti ar guden.

    (5) Être affairé, aller et venir.

    ●(1919) BUBR 8/205. Dalc'hmat e vez o fistoullat el linen dan.

    (6) Frétiller.

    ●(1872) ROU 86b. Frétiller, tr. «Fistoulat.» ●106b. Trémousser, tr. «Fistoulat.»

    (7) S'amuser.

    ●(1949) KROB 10/13b. Da c'hedal koan, e vezo fistoulet gant ar re vihan.

  • fistouler
    fistouler

    m. –ion Personne qui cherche à être bien vue des autres, flagorneur.

    ●(1890) MOA 154a. Cajoleur, (en mauvaise part) tr. «fistouler, m.»

    ●(1927) GERI.Ern 154. fistouler m., tr. «Cajoleur, flatteur exagéré.»

    ●(1977) PBDZ 640. (Douarnenez) fistouler, fistoulerien, tr. «qui vient se mêler de tout, en général en cherchant à se faire bien voir.»

  • fistoulerez
    fistoulerez

    f. –ed Flagorneuse

    ●(1890) MOA 154a. Cajoleur, (en mauvaise part) tr. «fistoulerez, f.»

  • fistoulig .1
    fistoulig .1

    m. Ober fistoulig da ub. : flagorner qqn.

    ●(1890) MOA 154a. Cajoler les puissants, tr. «ober fistoulik d'ar re vraz»

    ●(1927) GERI.Ern 154. ober fistoulik da, tr. «agiter sa queue pour flatter (son maître), comme un chien.»

  • fistoulig .2
    fistoulig .2

    m. –ed =

    ●(1961) BLBR 130/24. lelligou, fistouliked, krazenned.

  • fistoulik
    fistoulik

    adj. Remuant.

    ●(1927) GERI.Ern 154. fistoulik, tr. «remuant.»

  • fistoulus
    fistoulus

    adj. =

    ●(1912) KANNjuch Meurzh 3/17. A veac'h ma en deus bet amzer da lacaat he dok var he ben ma vel eun intronik fistouluz o tont d'e gaout.

  • fistul
    fistul

    s. (pathologie) Fistule.

    ●(1499) Ca 84b. Fistul. g. fistule vne maladie.

  • fitei
    fitei

    interj. =

    ●(1952) LLMM 32-33/135. (Douarnenez) Fitei. Estlammadenn. N'eus ket, fitei !

  • fitellajoù
    fitellajoù

    plur. =

    ●(1935) BREI 432/3c. fitellachou divalo ?…

  • fitouz
    fitouz

    voir c'hwitouz

  • fitrak
    fitrak

    voir bistrak

  • fiu-
    fiu-

    v. Ken a fiu : tant que faire se peut.

    ●(1914) DFBP 323a. tire-larigot (à), tr. «Ken a fiu.»

  • fiziadur
    fiziadur

    m. –ioù Dépôt, placement.

    ●(1931) VALL 203a. Dépôt de fonds, tr. «fiziadur (-danvez).»

  • fiziamant
    fiziamant

    m. Confiance.

    ●(1974) GAME 24. Leskom neo da gaoud fiaman enenanom (lire : en ennom).

  • fiziañ
    fiziañ

    voir fiziout

  • fiziañs
    fiziañs

    f. & adv .

    I. F.

    (1) Confiance.

    ●(1464) Cms (d’après GMB 238). fizyance, confiance. ●(1499) Ca 84b. Fizyancc. g. fiance. ●(1575) M 407. dre nen deuoe fyzianç, tr. «comme il n'eut pas confiance.» ●(1612) Cnf.epist 37. Ves à fauoryou Asmodée, hac à Belzebuth è querent / En deueus feizyancc bras, ez hagio da holl dent.

    ●(1659) SCger 148a. fiziancç, tr. «confiance.» ●(1688) MD I 17. eur fizians vras e gras Doüe.

    ●(1838) OVD 202. isprideu roc ha béyèd dré ur fiance orgueillus. ●(1869) FHB 237/224b. Ar re o deus muia fizians e madelez an eost. ●(1877) BSA 123. Sant Bernard a gemm ar fizians gant eur pod pri da vont d'ar feunteun da gerc'hat dour. ●(1883) MIL 213. Fisians Breizis a ioa en ho bidiji skanv.

    ●(1905) KANngalon Ebrel 373. Gant ma raimp kristenien, na gollomp ket a fizianz. ●(1925) FHAB Mae 195. E-doug ar wech em eus bet fizians ennoc'h. ●(1929) MANO 138. Hon enebour ijinek a glask hon lakaat da goll feiz pe da goll fizians. ●(1935) OALD 51/4. diskouez d'in tour besk e iliz, met fizians endevoa e vize hepdale beget.

    (2) Kemer fiziañs : prendre confiance.

    ●(1612) Cnf 78b. em eus quemeret feizyancc bras en Autrou Doué.

    ●(1936) PRBD 42. kemerit fizians.

    (3) Lakaat e fiziañs e : mettre, placer sa confiance en.

    ●(1877) MSA 27. Lakit oc'h oll fizians e Doue, ha gortozit ma seveno d'he bromessaou. ●(1894) BUZmornik 77. Ma lakeomp hor fizians e Doue, n'hor bezo meskont ebet.

    (4) Den a fiziañs : homme de confiance.

    ●(c.1718) CHal.ms i. affidé, tr. «un déen a fianç.»

    ●(1878) EKG II 73. gand tud a fizians hag a galoun.

    II. Loc. adv. A-fiziañs-kaer : en toute confiance.

    ●(1913) BUKE 29. M'er rei-mé dehé a fians-kaer. ●(1974) KMDR 61-62. é kreiz en tioélded é lodennér er bara, er hig, er guin (...) A fians kaer é ma ret ou hemér.

  • fiziañsañ
    fiziañsañ

    v. tr. d. Promettre.

    ●(1464) Cms (d’après GMB 238). fizanczaff. ●(1499) Ca 84b. Fizianczaff. g. fiancer. l. fiducio / as. ●(c.1500) Cb 85a. Fizianczaff. g. fiancer. l. fiducio / as. ●85b. [fizyaff] Jtem fiducio / fiducias / gal. fiancer / ou affier. bri. fizyanchaff.

  • fiziapl
    fiziapl

    adj.

    (1) Loyal.

    ●(c.1500) Cb 85b. [fizyaff] Jnde participiuz hic hec hoc fidens / tis. g. loyal. b. fizyabl.

    (2) Confiant.

    ●(c.1500) Cb 85b. [fizyaff] Jtem hic hec hoc confidens / tis. gal. confiant. bri. fizyabl.

    (3) Fiable.

    ●(1973) LIMO 16 juin. ne oè ket fiabl balé de noz.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...