Recherche 'ra...' : 736 mots trouvés
Page 12 : de raouadur (551) à raskennan (600) :- raouadur
- raouañ / raouiñ
- raouchiñraouchiñ
v. intr. Se presser.
●(1924) NFLO (ms Rennes). se presser. il faudra me presser, tr. «raouchi a rankin.»
- raouet / raouietraouet / raouiet
adj. Enroué.
●(1499) Ca 172b. Rauet. g. enroue.
●(1744) L'Arm 324b. Rauque, tr. «Réuétt.» ●(17--) VO 63. ur voéh reuét.
●(1904) DBFV 196b. reùet, part., tr. «enroué, rauque.» ●(1906-1907) EVENnot 3. (Priel) Ya raouet ker on. ●(1907) VBFV.bf 65b. reùet, tr. «enroué, rauque.» ●(1908) PIGO II 31. ne oa ket raouiet gant ar mik. ●(1912) BUAZpermoal 843. ken raouiet oa deut da vezan ma n'halle mui lavaret ger. ●(1924) SBED 39. Mem boeh reùet ne lar ker ger. ●59. get ur voéh reùet. ●(1934) MAAZ 150. é ma reùet é voéh.
- raouietraouiet
voir raouet
- raouilh
- raouiñ .1
- raouiñ .2raouiñ .2
voir raouañ
- raouitellraouitell
f. Chaîne d'attelage (du cheval à la pointe du timon).
●(c.1930) VALLtreg 2081. Raouitel : ar raouitel ê ar ranjen (chaîne) a ve e stagan sulliaou ar jô deuz beg ar wall-gar – (Hte-Corn. Besco) (Voir Raou et raouitel dans la technologie.) ●(1931) VALL 107b. Chaîne, tr. «raouitell f. (certains liens d'attelage).»
- Raoul
- raouladur / raouliadurraouladur / raouliadur
m. Enrouement.
●(1499) Ca 14a. Vide in caux et in raoulladur. ●(c.1500) Cb 19a. roulladur. ●(1633) Nom 216b. Rhonchus, gutturis stridor : ronflement : raouladur, pa vez carguet an gouzoucq á caoulet.
●(1659) SCger 168b. raouladur, tr. «enrouement.» ●(1732) GReg 349a. Enrouement, tr. «Rauladur. Van[netois] réüadur.»
●(1963) EGRH II 171. raouliadur m., tr. « enrouement. »
- raoulamantraoulamant
m. Enrouement.
●(1633) Nom 258b. Raucitas, rauis, raucedo : enroüement : raoulamant, pa vez vn den raoulet.
- raoulañ / raouliñ
- raoulet / raoulietraoulet / raouliet
adj. Enroué.
●(1464) Cms (d’après GMB 561). Raoulet enroué. ●(1499) Ca 9a. Anrumet vide in roullet. ●(1633) Nom 258b. Raucitas, rauis, raucedo : enroüement : raoulamant, pa vez vn den raoulet.
●(1834) SIM 88. ur vouez raouliet.
●(1911) BUAZperrot 836. Ken raoulet oa deuet da veza. ●(1933) OALD 45/214. an dud raouliet.
- raouliadennraouliadenn
f. -où Attaque d’enrouement.
●(1963) EGRH II 171. raouliadenn f. -où, tr. « attaque d’enrouement. »
- raouliadurraouliadur
voir raouladur
- raoulietraouliet
voir raoulet
- raouliñraouliñ
voir raoulañ
- raoulin / ragoulinraoulin / ragoulin
m. –où (architecture) Linteau.
●(1499) Ca 172b. Raulhin g. cest le boys qui est par-dessus lhuys.
●(1732) GReg 577a. Linteau, piece de bois qu'on met au-dessus d'une porte, opposée au seüil, tr. «raoulin. p. raoulinou.»
●(1920) KZVr 361 - 01/02/20. ragoulin pour raoulin, linteau. ●(1988) PERUgliz 8. E-kreiz ar porzh ar puñs kozh gant e raoulin kizellet, e draouilh merglet hag e laouiri mein tro zro dezhañ a zigas deomp da soñj eus an amzer (…). ●(1997) HYZH 209/37. Ar maen a lakaet a-dreuz war an nor pe ar prenestroù a vez graet anezhañ : koloenn-dor, koloenn-brenestr. Pa vez koad e vez lavaret ur balatenn, pe ragoulin.
- rapadrapad
s. –où Coup.
●(1914) KZVr 62 - 10/05/14. ar rapad e oa o paouez bean bet a oa pounner war e galon.
- raparrapar
m.
(1) Réparation.
●(c.1718) CHal.ms i. carler des souliers, tr. «ausein botteu, ober ur repar d'er botteu, riuedein, picelat botteu.» ●carrelure de souliers, tr. «riued, fautein ara ur riued d'em botteu, ur repar'.»
(2) Derc'hel e rapar : maintenir en bon état.
●(17--) VO 143. er mæstre en dès mui a sourci ag é gove eid a zerhel é dreu é repare.
- raparasion
- raparer
- rapariñrapariñ
v. tr. d.
(1) Réparer.
●(1732) GReg 806a. Reparer, racommoder, tr. «rapari. pr. raparet.» ●Reparer une maison, tr. «rapari un ty.»
●(1847) MDM 373. lakaat rapari an ti-skol. ●(1872) ROU 98a. Raccomoder, tr. «rapari.» ●(1889) SFA 19. rapar va zi. ●23. rapari Iliz St-Damien.
►[empl. comme subst.]
●(1929) KANNgwital 324/350. Eun tam rapari o veza bet great neuze dizhi, an iliz a voue digoret a nevez.
(2) sens fig. Réparer (au moral, etc.).
●(1612) Cnf 2a. Rac se an leffric-man so commun, ha facil adrecz, eguit repariff an fautou.
●(1732) GReg 806a. Reparer une perte, tr. «Rapari ur c'holl.» ●Reparer l'honneur, tr. «Rapari an enor.»
●(1905) KANngalon Ebrel 382. rapari ar pec'hejou a vez great enep dezHan. ●(1925) FHAB Genver 16. Penaos rapari ar gaou graet ? ●(1936) PRBD 23. rapari ar gaou en deus graet.
►absol.
●(1911) SKRS II 151. Koumprenet hen doa en eun taol peger braz drouk he doa great (…) ha raktal e fellas dezhan rapari.
- rapennrapenn
f. –où Raclée.
●(1929) MKRN 99. (Gourin, ar Faoued, Skaer) war-lerc'h m'en doa reit e rapenn da Baolik, tr. «après la raclée qu'il administra à Paolik.» ●178. Rapenn… Raclée.
- raperezraperez
f. Outil de sabotier.
●(1984) ECDR 93. Gant ar raperez e lakae plaen strad ar votez ha tro-war-dro.
- rapetrapet
adj. Rapé.
●(1633) Nom 61a. Casei scobina, caseus descobinatus : fourmage graté : fourmaig cratest, fourmaig rapet pe luguet.
- rapin
- rapiñ
- rapinañ / rapiniñrapinañ / rapiniñ
v. tr. d. Rapiner.
●(1612) Cnf 47a. an madou rapinet guantaff.
●(1732) GReg 782a. Rapiner, tr. «rapina. pr. rapinet. Van[netois] rapineiñ. Trég[or] rapinañ.» ●(1744) L'Arm 323a. Rapiner, tr. «Grapinein : Rapinein.» ●(17--) TE 303. rapinein el Lestreu sacrét. ●314. ol er gloéstreu sacrét en doai rapinét ag en Tampl.
►absol.
●(1856) VNA 185. ils rapinent à droite et à gauche, tr. «ind e rapin a zéheu hag a glei.» ●(1857) GUG 55. Un avar e rapin a glei hag a zéheu. ●(1879) GDI 211. ma rapiné ar goust é nessan é quement fæçon e oé.
- rapinerrapiner
m. –ion Rapineur.
●(1744) L'Arm 308b. un Concussionnaire, tr. «ur Rapinourr ou Scrapourr.» ●(1767) ISpour 61. nac er rapinerion. ●(17--) TE 181. en ur gondannein er rapinour-hont. ●(17--) BSbi 1124. Ne hès quet hoah conzet ag er rapinérion.
●(1879) GDI 324. er rapinerion n'antréeint quet é ranteleah Doué.
- rapinerezhrapinerezh
m. Rapinerie.
●(1612) Cnf 40b. an pechet sé so hanuet rapinerez. ●(1633) Nom 190b. Rapina : rapine : rapinerez.
●(1659) SCger 101b. rapine, tr. «rapinerez.» ●(1732) GReg 782a. Rapine, tr. «Rapinérez. Van[netois] rapinereah.» ●(1744) L'Arm 323a. Rapine, tr. «Grapinereah : Rapinereah. m.» ●(1787) BI 108. el laironci, er rapinereah. ●(1792) BD 5305. a jugo da rapineres, tr. «jugera ta rapine.»
●(1824) BAM 131. ar pec'het a rapineurez. ●(1879) GDI 208. er ré e vihue dré rapinereah.
- rapiniñrapiniñ
voir rapinañ
- raportraport
s.
(1) Rapport.
●(1633) Nom 228b. Terra ferax, fertilis : terre fertile, de grand rapport : douar mat ha fertil, á ro vn rapport mat.
(2) Rentañ raport : répondre de.
●(1575) M 1031-1032. Quentaff ez rencq an tat (…) / E map rentaff raport, à pep sort drouc ordren, tr. «D'abord le père doit (…) / Répondre de son fils pour toute sorte de désordre.»
(3) (physiologie) Urine.
●(17--) ST 42. Setu tiet gan-en Rapport ar Rouanez, tr. «Me voilà en possession des eaux de la reine.»
●(1876) SBI II 150. Ho rapport d'in-me a rofet, tr. «votre rapport vous me donnerez.» ●Rapport, urine : on inspectait l'urine pour diagnostiquer le mal.
- raporterraporter
m. –ion Raporteur.
●(1767) ISpour 21. raporterion, goal-gonzerion. ●102. Dihoallet à vout queméret eit ur raportour.
- raporterezh
- raportiñ
- rarrar
voir ral
- rasras
s.
(1) Race.
●(1850) JAC 12. Ouz da raç e savo / An hini er bed-màn eun deiz as redimo.
(2) enfant. Ras Fontanella.
●(1968) PENM 81. A Plogoff, quand les enfants sont indociles ou méchants, on leur jette : "Rac Fontanella" (de la race de La Fontenelle).
- rasambliñrasambliñ
v. tr. d. Rassembler.
●(1818) HJC 218. èl ma hrassamble ur ïar i voussinet idant i dioachèle.
- rasaziañ
- rasedrased
m. –où Pieu, piquet.
●(1843) LZBg 1añ blezad-2l lodenn 48. er vourreàuïon e laquas ou deourn ardran ou hain hag ou stagas doh racetteu.
●(1934) BRUS 243. Un piquet, tr. «ur rased –eu.» ●276. Un piquet d'attache pour animaux, tr. «ur rased –eu.» ●(1935) DIHU 289/302. loñned énnè é vouitat, lod doh er rased, lod distag. ●(1942) VALLsup 134b. Piquet pour attacher les bêtes au champ, tr. «rased m. Goeleo, V[annetais].»
- rasedañ / rasediñrasedañ / rasediñ
v. tr. d. Fixer à l'aide d'un crochet.
●(1942) VALLsup 78a. Fixer une barrière ; etc., à l'aide du crocher ou mentonnet, tr. «raseda –di (en Goelo, V[annetais].»
- rasediñrasediñ
voir rasedañ
- raskrask
f. –où
(1) Plane.
●(1879) ERNsup 166. rask, fém. instrument à deux poignées recourbées pour polir le bois.
●(1920) KZVr 361 - 01/02/20. rask, tr. «plane.» ●(1931) VALL 565a. Plane, de charron, etc., tr. «rask f.»
(2) Grattoir.
●(1969) BAHE 62/32. un tamm kozh rask a netra, un tamm binetenn reputet, a gredan.
- raskadeg
- raskadenn
- raskañraskañ
v. tr. d.
(1) Polir.
●(1879) ERNsup 166. polir (raskañ) e bois.
●(1931) VALL 565a. Planer à la plane, tr. «raska(ñ).» ●(1983) PABE 82. (Berrien) raska, tr. «aplanir, raboter.»
(2) Éplucher en grattant.
●(1931) VALL 565a. raska(ñ), tr. «éplucher (carottes, etc.).» ●(1967) BAHE 52/21. Raskañ [patatez] n'eo ket peilhat. ●46. raskañ un nebeut patatez evit he lein.
(3) Gratter.
●(1936 BREI 457/3a. Ar gwez arru koz (…) eo ret raska ar ban diwarnê.
(4) Rayer (sur une liste de noms).
●(1908) PIGO II 75. hano ar «gwenn» a zo rasket, n'e ket gwir ?
(5) sens fig. Bezañ rasket : être recalé, refusé à un examen.
●(1896) GMB 561. au fig[uré] rasked e bet il a été recalé, c'est-à-dire refusé, ajourné, par exemple, un enfant qu'on ne laisse pas faire sa première communion ; pet[it] Trég[uier].
●(1931) VALL 635b. Refuser aux examens, pour l'absolution, tr. «raska fam.» ●(1983) PABE 82. (Berrien) raska, tr. «coller (examen).» ●(2003) TONKA 67. Mond da rei he fermi pe droad da gondui d'am gwreg ha raskañ ahanon. (…) Raskañ ahanon ha rei da bermi dit.
- raskennraskenn
voir rasklenn
- raskennañraskennañ
v. tr. d. Irriter physiologiquement.
●(1982) PBLS 75. (Langoned) raskennañ, tr. «irriter la bouche (aliment acide…).»