Devri

Recherche 'da...' : 916 mots trouvés

Page 6 : de damedomere (251) à damlous (300) :
  • damedomere
    damedomere

    s. = (?).

    ●(1928) BREI 59/2b. paper fall oc'h ober anê [lizerou], warnê liou an damedomêre, glas ha melen vil.

  • damen .1
    damen .1

    interj. ; juron.

    (1) Forme atténuée de «daonet».

    ●(1970) BHAF 30. «Damen ya laouen !» ●239. Bez' e veze merhed, damen ya 'vat, met hepken yourhed. ●255. An dud ! O, damen, amañ ne zeuio ket fri an dud !

    (2) Damen a vo ! : forme atténuée de «daonet 'vo».

    ●(1964) LLMM 107/413. Damenavo, ne vin ket koll bep tro avat !

  • damen .2
    damen .2

    m.

    (1) Gwaz damen : serf de domaine.

    ●(1499) Ca 94b. Goas. g. serff. l. hic. seruus / ui Jtem hic vas sallus / li. et hic colonus / ni. g. homme. brit. goas damen.

    (2) Prisonnier.

    ●(1792) CAg 147. Inou Jesus zou damène / Aveit omb drè garanté.

    ●(1835) CNG 147. Énou Jesus zou damén, Aveit omb dré garanté. ●(1895) GMB 141-142. L'expression goas damen serf C. litt. «serf de domaine» (cf. campy) est devenue en vannetais damén : Énou Jesus zou damén, Aveit omb dré garanté là (dans l'église) Jésus est prisonnier par amour pour nous, Choæs 147

    ●(1904) DBFV 40a. damen, m., tr. «serf, prisonnier (Choæs, 147).»

  • damer
    damer

    m. –où

    (1) Damier.

    ●(1732) GReg 242a. Damier, échiquier à joüer, tr. «Damer. p. damerou.»

    ●(1914) DFBP 75b. damier, tr. «Damer.» ●(1931) VALL 180a. Damier, tr. «damer m. pl. ou.»

    (2) C'hoari an damer : jouer aux dames.

    ●(1710) IN I 316. evel ma zeo c'hoari'r volot, c'hoari'r boulou, c'hoar'r c'hillou, c'hoari'n damier. ●(1732) GReg 544b. Jouer au damier, ou aux dames, tr. «C'hoari 'n damèr.»

  • dameriñ
    dameriñ

    v. intr. Jouer aux dames.

    ●(1732) GReg 544b. Jouer au damier, ou aux dames, tr. «damèri. pr. damèret.»

    ●(1931) VALL 180a. jouer sur un damier, tr. «dameri.»

  • damesaat
    damesaat

    v. tr. d.

    I. (en plt de qqn)

    (1) Mater.

    ●(17--) EN 2896. quen ma hey a lese evou domisaed, tr. «avant qu'il s'en aille de là, il sera dompté.»

    ●(c.1825-1830) AJC 2610. mar a jnin dega a meus domisaed. ●(1884) LZBt Meurzh 72. felloud e re d'in ho danusaat [ann dud] nebeud ha nebeut.

    ●(1935) BREI 429/3a. mar teu a-benn ar Frans da damesaat ar Sôz.

    (2) Apprivoiser.

    ●(1741) RO 1417. dre comso caer donnet do dommisa. ●1490. donnet dam domisat.

    ●(1917) LZBt Gouere 33. Tamm-ha-tamm, kouskoude e oe domiseet [ar plac'hik]. ●(1919) KZVr 355 - 21/12/19. Damisât, tr. «apprivoiser.» ●(1925) LZBt Gwengolo 5. gwelet 'm eump ive penoz an tu da gemer ane, gant mestr-studi pe gelenner, a re kalz evit o domisât [an dud yaouank]. ●(1927) GERI.Ern 88. damesaat, v. a., tr. «Dompter, apprivoiser.» ●(1927) LZBt Genver 8. 'n eur donisât anê [an dud] en dro d'imp.

    (3) Calmer, apaiser (qqn en colère).

    ●(1852) MML 11. ar bobl deus a Rom evit damisaat Coriolan a gasas hen beteg an dud ar muian respectabl deus a ger.

    ●(1904) BOBL 22 octobre 5/3b. evid domesaat an den zod. ●(1912) BUAZpermoal 290. Pilat a glaskas neuze damesat ar bobl. ●(1927) GERI.Ern 88. damesaat, v. a., tr. «apaiser.» ●(1969) BAHE 62/29. Dous ha seven 'oant o-div hag o-div o doa pep a bried feulz ha taer, ret gouzout an tu d'o damesât !

    II. (en plt des animaux) =

    ●(18-) SBI i 54. 'M eus grêt meur a vad en ho ti, / Damesaad nao a ieresi ; / Damesaad nao a ieresi, / Clasket nezio d'hê da dovi, tr. «J'ai fait beaucoup de bien, dans votre maison, / En fécondant neuf poules ; / En fécondant neuf poules, / Et je leur ai procuré des nids pour pondre...»

    III. sens fig. Dominer (un penchant).

    ●(1852) MML 32. domisaat e rei ho coal inclinationo.

  • damesaer
    damesaer

    m. –ion Dompteur.

    ●(1957 AMAH 139. e-keit ma veze an damesaerien o kas ur rummad loened gouez d'o zoull.

  • dameuc'h
    dameuc'h

    m.

    (1) Réverbération, réflexion de la lumière, de la chaleur ou d'un son par une surface.

    ●(c.1718) CHal.ms iii. reflechissement, ou reflexion du soleil du vent, tr. «dameuh en ehaul, dameuh en aüel.» ●refraction, tr. «reclom, dameuh.» ●le renuoy du rayon de soleil, ou du uent, tr. «dameuh en ehaul, dameuh en aüel.» ●repercussion de lumiere, de uent, ou de chaleur, tr. «dameuh. Ie n'ai encor veu personne qui connoisse ce mot, Ie ne sai par ou il m'est venu.» ●retentissement, resson, tr. «dameuh ac er son.» ●reuerberation, tr. «dameuh.» ●(c.1718) CHal.ms iv. L'echo n'est quun son reflechi, tr. «n'endequen en Echo nemeit dameuh er son, nemeit repetition ac er son.»

    ●(1904) DBFV 40a. dameuh, s., tr. «réfraction, réfléchissement, répercussion (Ch. ms.).»

    (2) (en plt d'une surface) Ober dameuc'h ouzh : réverbérer, renvoyer la lumière, la chaleur.

    ●(c.1718) CHal.ms iii. reflechir, quand un corp frappant contre un autre est repoussé, tr. «ober dameuh, peut estre diroit on dameuhein, ober reclom, pourquoi ne diroit on pas reclomein.» ●les rayons du soleil qui tombent sur Cette fontaine reiaillissent contre mes yeus, tr. «lagadenneu ehaul pere a goüeh ar er feten ma a oura un dameuh doh m'en deulagat.» ●repercuter la Chaleur ou la lumiere, tr. «ober dameuh es en duemder, el lagaden ehaul.» ●reuerberer, tr. «ober dameuh, et peut estre dameuhein.»

  • dameuc'hiñ
    dameuc'hiñ

    v. (en plt d'une surface) Réverbérer, renvoyer la lumière, la chaleur.

    ●(c.1718) CHal.ms iii. reflechir, quand un corp frappant contre un autre est repoussé, tr. «ober dameuh, peut estre diroit on dameuhein, ober reclom, pourquoi ne diroit on pas reclomein.» ●reuerberer, tr. «ober dameuh, et peut estre dameuhein.»

  • damez .1
    damez .1

    f. damizien (marine) Dame de nage, tolet.

    ●(1957) BRUD 2/85. (Gwaien) ar roeñvou en damichen. ●86. damichen : e galleg : tolets. ●(1979) VSDZ 14-15. (Douarnenez) ha te 'ramañse tout ar borlok, an takejoù, an damichen aze er gourivin, tr. (p. 183) «ce qui formait une petite cache où l'on pouvait ranger les tolets, les chaumards, les dames.»

  • damez .2
    damez .2

    f. –ed, damizien (jeu)

    (1) Dame.

    ●(1914) DFBP 75a. dame, tr. «Damez (c'hoari).»

    (2) (cartes) Dame.

    ●(1933) KANNkerzevod 75/9. en eur zellet ouz an damez keur. ●(1962) EGRH I 50. damez f. -ed, damizien, tr. « dame (aux cartes). »

  • damezañ
    damezañ

    v. tr. d. (jeu) Damer.

    ●(1914) DFBP 75b. damer, tr. «Dameza.»

  • damezell
    damezell

    f. –ed Damoiselle.

    ●(1838) OVD 91. un damesél péhani e oé forh youanq.

    ●(1904) DBFV 40b. damézel, amézel, f. pl. –ed, tr. «demoiselle.» ●(1942) DHKN 70. Damezél ker, emé ean, laret hou poè dein er uéh aral, é voureh bras é lenn romanteu.

  • damfaoutañ
    damfaoutañ

    v.

    (1) V. tr. d. Fêler.

    ●(1732) GReg 402b. féler, fendre un peu, sans rien séparer, tr. «demfauta. pr. demfautet.»

    ●(1876) TDE.BF 106b. Dem-faouta, v. a., tr. «Fêler.»

    (2) V. intr. Se fêler.

    ●(1876) TDE.BF 106b. Dem-faouta, v. n., tr. «se fêler.»

  • damfaoutet
    damfaoutet

    adj. Fêlé.

    ●(1732) GReg 402b. Ce verre, ce pot est félé, tr. «demfautet eo ar verenn-ze, ar pod-ze.»

    ●(1890) MOA 85. dem-fautet, tr. «preque fendu.»

  • damfregañ
    damfregañ

    v. tr. d. Déchirer à demi.

    ●(1931) VALL 104. ma voe damfreget ganto moger al logell.

  • Damgan
    Damgan

    n. de l. Damgan.

    (1) Damgan.

    ●(1910-1920) K*** []. ur arrad mingn taille ag e gassé de Trop-Parc pé de Zam-Gan.

    (2) [Toponymie locale]

    ●(1891) VNB 133. er mod-é surtout é Rhuis, én Arh, én Izenah, é Pèn-arh [= Penerf], etc.

  • damgaz
    damgaz

    m. Espèce de haine, d'aversion.

    ●(1716) PEll.ms 332. Dam-gas, tr. «presque haine.»

    ●(1872) ROU 77a. J'avais une certaine haine contre lui, tr. «dem-gas am oa outa.»

    ●(1931) VALL 193b. Dégoût ; aversion, tr. «damgas.»

  • damgeal
    damgeal

    m. –ioù Notion.

    ●(1931) VALL 499b. Notion (philos.), tr. «damgeal.»

  • damgeuz
    damgeuz

    m. (religion) Attrition.

    ●(1931) VALL 45b. Attrition (théol.), tr. «damgeuz m. (de ses péchés d'e bec'hedou).»

  • damgeuzidigezh
    damgeuzidigezh

    f. (religion) Attrition.

    ●(1931) VALL 45b. Attrition (théol.), tr. «damgeuzidigez f. (de ses péchés d'e bec'hedou).»

  • damglañv
    damglañv

    adj. À moitié malade.

    ●(1931) VALL 386a. Indisposé, tr. «damglañv.» ●(1944) DGBD 123. kement all a dud klañv, pe damglañv.

  • damgleñved
    damgleñved

    m. –où Indisposition.

    ●(1931) VALL 386a. Indisposition, tr. «damgléñved.»

  • damglevet
    damglevet

    voir damglevout

  • damglevout / damglevet
    damglevout / damglevet

    v. tr. d. Entendre à demi.

    ●(1876) TDE.BF 97b. Dam-glevet, v. a., tr. «Entendre à demi.»

    ●(1927) GERI.Ern 88. damglevet, tr. «entendre à demi.» ●(1931) VALL 261b. entendre à demi, tr. «damglevout.»

  • damgloz
    damgloz

    adj. À moitié fermé, entreclos.

    ●(1919) MVRO 13/1c. Dorojou ar staliou bara a oa damgloz epad ar zizun. ●(1931) VALL 300b. qui ne ferme pas, à demi fermé (porte, etc.), tr. «damglos.»

  • damglozañ
    damglozañ

    v. tr. d. Entreclore.

    ●(1923) SKET I 45. o tamgloza e zaoulagad.

  • damgompez
    damgompez

    adj. (en plt de la mer) À peu près calme.

    ●(1935) CDFi 8 juin. habask an avel ha damgompes ar mor.

  • damgomz
    damgomz

    v. intr. Parler à demi-mots, faire allusion à.

    ●(1876) TDE.BF 106b. Dem-gomz, v. n., tr. «Parler à demi-mots.» ●360a. Dem-gomz, v. n., tr. «faire allusion.» ●(1890) MOA 85. Dem-gomz, tr. «parler à demi-mots.» ●113a. Faire allusion à…, tr. «dem-gomz, v. n.»

  • damgoun
    damgoun

    m. Réminiscence, souvenir vague.

    ●(1931) VALL 641b. Réminiscence, tr. «damgoun m.» ●770a. souvenir vague, tr. «damgoun m.»

  • damgrediñ
    damgrediñ

    v. tr. d. Présumer, soupçonner.

    ●(1931) VALL 89. Présumer, tr. «damgredi.» ●716b. Supposer, soupçonner que, tr. «damgredi.»

  • damgrenn
    damgrenn

    adj. [empl. comme adv.] =

    ●(1929) SVBV 26. an treuz-morek a drôas damgrenn a-zehou.

  • damgristen
    damgristen

    adj. À demi-chrétien.

    ●(1732) GReg 265a. A demi-chrétien, tr. «dem-christen.»

  • damguzh
    damguzh

    adj. À moitié caché.

    ●(1962) EGRH I 50. damguzh a., tr. « à moitié caché. »

  • damguzhat
    damguzhat

    v. intr. Se cacher à moitié.

    ●(1931) VALL 89a. Se cacher à demi, tr. «damguzat.»

  • damguzhet
    damguzhet

    adj. À moitié caché.

    ●(1915) MMED 39. eun ti soul demguzet er brouskoad. ●(1922) FHAB Du 340. goleier bihan ha damguzet, o lintri e lochennou ar zoudarded.

  • damhañval
    damhañval

    voir damheñvel

  • damheñvel
    damheñvel

    adj.

    I. Attr./Épith.

    (1) À peu près semblable, analogue.

    ●(1907) FHAB Meurzh/Ebrel 58. ho religion oa demhenvel. ●(1915) HBPR 218. eur c'hlemm dem-evel. ●(1911) BUAZperrot 143. kudennou dem-henvel. ●(1927) GERI.Ern 88. damhéñvel, tr. «analogue.»

    (2) Damheñvel ouzh : à peu près semblable à, voisin de.

    ●(1909) KTLR 218. eur vantel dem-henvel deuz hini eur c'havrig. ●(1910) MBJL 67. Ar c'hoari-ze a zo damhanval ouz ar vellad. ●(1929) FHAB Genver 9. Ar melchen ordinal, dem-henvel ouz ar melchen gouez, nemet int eun tammig fonnusoc'h.

    II. Adv. D'une manière analogue.

    ●(1924) FHAB Eost 284. ministr an traou a zianvez-bro a gomzas demhenvel. ●(1928) LEAN 142. Eur Zaoz a lavar demhenvel. ●(1940) KANNgwital 446/145. ar marechal Foch a gomze demhenvel.

  • damheñvelded
    damheñvelded

    f. Analogie.

    ●(1931) VALL 24b. Analogie, tr. «damhéñvelded f.»

  • damheñvelder
    damheñvelder

    m. –ioù Analogie.

    ●(1931) VALL 24b. Analogie, tr. «damhéñvelder m.»

  • damhir
    damhir

    adj. Un peu long.

    ●(1979) VSDZ 42. (Douarnenez) un tammig platoc'h hag hiroc'h, damhir, petra…

  • damholl
    damholl

    adv. Presque tous.

    ●(1865) LZBt Gouere 11. ar soudarded a ra gward warn-n-on, a zo dam holl kristenien. ●(1865) LZBt Here 49. tud Walliz, dam holl, a zo badezet. ●(1866) LZBt Genver 74. hag hi paganed dam holl.

    ●(1936) FHAB Du 414. Tud teir atant Kervrao a oa demholl diredet war leur Eozenn.

  • Damien
    Damien

    n. pr. Damien.

    ●(1499) Ca 54b. g. Damien. g. idem. cest propre nom.

  • damier
    damier

    m. –ed

    (1) Damier.

    ●(1659) SCger 36a. damier, tr. «damier.» ●(1744) L'Arm 89a. Damier, échiquier à jouer, tr. «Damiére.. érétt. m.»

    ●(1904) DBFV 40b. damier, m. pl. ed, tr. «damier (l'A.).»

    (2) Choari an damier : jeu de dames.

    ●(1633) Nom 195b. Scruporum duodecim lusus : le ieu de dames : hoary an damier.

  • damizien
    damizien

    plur. damez

  • damlaouen
    damlaouen

    adj. A moitié joyeux.

    ●(1936) IVGA 59. eur mousc'hoarz damlaouen.

  • damlavar
    damlavar

    m. Allusion.

    ●(1914) DFBP 13b. allusion, tr. «Damlavar.»

  • damlavarout
    damlavarout

    v. tr. d. Dire à demi-mot.

    ●(1977) PBDZ 757. (Douarnenez) damlavar, tr. «dire à demi-mot.»

  • damleun
    damleun

    adj. Plein en partie.

    ●(1972) TRIS 50. Damleun e oa sal ar vodadeg. ●(1974) SKVT III 77. Azezet ouzh taol, gant e voutailh dirazañ hag ar werenn damleun, gout a gave d'e sigaretenn

  • damlous
    damlous

    adj. À moitié obscène.

    ●(1928) BFSA 14. biskoaz ne ganas soniou re skanv, soniou dem-lous.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...