Devri

Recherche 'dir...' : 320 mots trouvés

Page 6 : de diroll-3 (251) à dirrou (300) :
  • diroll .3
    diroll .3

    m. –où Terrain non cultivé.

    (1959) BRUD 10/47. eiz aneval-gorn en dirollou.

  • diroll .4
    diroll .4

    voir dirollañ

  • dirolladenn
    dirolladenn

    f. –où Sortie, attaque.

    (1872) ROU 103b. Sortie, (attaque), tr. «Dirolladenn.» ●(1890) MOA 126b. Attaque, Terme de guerre, tr. «dirolladenn, f.»

  • dirolladur
    dirolladur

    m. –ioù

    (1) Éxcès, déchaînement.

    (1931) VALL 186b. Déchaînement (des passions d'une force violente), tr. «dirolladur.» ●282a. Éxcès, tr. «dirolladur

    (2) Débauche, dépravation.

    (1931) VALL 203b. Dépravation, tr. «dirolladur.» ●224a. vie, conduite dissolue, tr. «dirolladur m.»

  • dirollamant
    dirollamant

    m. –où

    (1) Dépravation.

    (1732) GReg 214b. Corruption des mœurs, tr. «dirollamand a vuëzeguez vad.» ●270a. Depravation, dereglement du goût, des mœurs, ou de la doctrine, tr. «dirollamand

    (1849) LLB 1938. N'ou dizinouret ket dré zirolemanteu. ●(1854) PSA I 42. Guet a dadeu ha mameu ou dès bet de ouilein ar zirollemant ou bugalé.

    (2) Désordre, abus, dérèglement.

    (1659) SCger 42a. desordre, tr. «dirollamant

    (1904) DBFV 57a. dirollemant, m. pl. eu, tr. «désordre, abus, dérèglement.»

  • dirollañ / dirolliñ / diroll
    dirollañ / dirolliñ / diroll

    v.

    I. V. tr. d.

    (1) Dérouler.

    (1732) GReg 271b. Derouler, étendre une chose qui est roulée, tr. «Dirolla. pr. dirollet

    (1904) DBFV 57a. dirollein, v. a., tr. «dérouler.» ●(1904) ARPA 50. Ractal ma tirollas al levr (...) e couezas var al leac'h a ioa scrivet ennhan : (...). (1944) DGBD 178. evel ma tiroller ur pezhiad lien.

    (2) Retirer (qqn) du rôle d'un navire, débarquer.

    (1944) GWAL 165/310. (Ar Gelveneg) «Ne chomi ket pell ganin, 'n ur vont d'an od e vi dirollet !» «Skuizh on ganit, diroll ac'hanon !» ●(1952) LLMM 32-33/133. (Douarnenez) dirollañ martoloded, tennañ o anv eus ar roll. ●(1977) PBDZ 780. (Douarnenez) dirollañ, tr. «enlever des rôles.»

    (3) =

    (1913) FHAB Eost 235. eur c'hoarem vras da ziroll al loened.

    (4) Débaucher.

    (1659) SCger 40a. debaucher, tr. «dirolla

    (1904) DBFV 57a. dirollein, v. a., tr. «débaucher.» ●(1914) DFBP 76b. débaucher, tr. «Dirolli.» ●(1931) VALL 203b. Dépraver, tr. «dirolla

    (5) Défiler (un collier, etc.).

    (1659) SCger 41a. defiler, tr. «dirolla

    (1876) TDE.BF 139b. Dirolla, v. actif., tr. «défiler un chapelet, un collier, etc.»

    (6) Assaillir.

    (1876) TDE.BF 139b. Dirolla, v. actif, tr. «assaillir.»

    II. V. intr.

    A. (en plt de qqn)

    (1) Éclater (de rire, en sanglots, etc.).

    (1860) BAL 188. e tirollas adarre da daoler goad a-leiz e c'hinou. ●(1872) ROU 82a. Eclater, de rire, tr. «diroll da c'hoarzin.» ●(1882) BAR 264. an droug-speredjou (…) a zirollaz da grial. ●(1884) BUZmorvan v. Diroll da c'hoarzin pe da lenva.

    (1909) BROU 226. (Eusa) Diroll da c'hoarzin, da leñva, tr. «éclater de rire, de pleurer.» ●(1909) KTLR 113. Ar vaouez (...) a zirollas da lenva. 152. Lod a zirolle da c'hoarzin.

    ►[sans le v. amené par «da»]

    (1909) HBAL 48. Mil boan em boa o viret da zirol pa edoz oc'h ober da louarn gant Jermen.

    (2) Libertiner.

    (1744) L'Arm 453b. Libertiner, tr. «Dirollein : Libèrtinein.»

    (1876) TDE.BF 139b. Dirolla, v. n., tr. «se déranger de conduite.»

    (3) Se déchaîner, se mettre en furie.

    (1876) TDE.BF 139b. Dirolla, v. n., tr. «Se déchaîner.» ●(1878) EKG II 82. pa zirollaz e Maner-al-Liorzou eur strollad soudarded dispac'herien.

    (4) (en plt d'un cheval) S'emballer.

    (1876) TDE.BF 139b. Dirolla, v. n., tr. «s'emporter comme fait un cheval.»

    (1911) BUAZperrot 161. ar marc'h o tostât ouz ar pal a zirollas hag a yeaz a benn-kas, d'en em strinka var ar reier.

    (5) Déferler sur.

    (1890) BSS 8. an Hunet a ioa d'ar mare-ze o tiroll var an Itali.

    (1945) DWCZ 20. War a gonter, ez eus ur bern pilhaouerien pres da ziroll war ar vro.

    (6) Dirollañ war ub. : se déchaîner contre qqn.

    (1948) KROB 1/8. Satordeienn ! Kerkent, Kolaz, 'vel pennfollet, / war an Hitler 'zo dirollet.

    B. (en plt de qqc.)

    (1) (en plt des éléments) Se déchaîner.

    (1862) JKS 247. enn taol ma tarz ha ma tiroll he wagou. ●(1872) GAM 64. Pa ziroll re abred avelou balc'h, kalz frouez a zistag diouc'h ar vezen, araok beza dare. ●(1872) ROU 80a. Le vent se déchaîne, tr. «diroll a ra an avel.» ●(1876) TDE.BF 139b. Neuze e tirollas ann avel, v. n., tr. «le vent se déchaîna alors.»

    (1900) MSJO 172. pa zirollas eun taol amzer spontus. ●(1902) MBKJ 173. Pa ziroll eur barr arne ha pa darz ar gurun. ●(1909) FHAB Genver 31. ar mor a zirollaz, a deuaz a lam var an douar. (1911) BUAZperrot 427. Eur gorventen a zirollas varnan. ●(1915) KANNgwital 156/82. Raktal e tirollaz eur glaou dourbill. ●(1915) HBPR 32. Eur gurun spontus a zirollas. Kear Gemper a dregerne gant an talmou. ●(1920) MVRO 20/1b. Dalc'het en deus an avel da c'houeza hag ar mor da zirolla. ●(1936) PRBD 41. Eun devez, oa dirollet eur barr-arne. ●(1935) ANTO 71. kent ma tiroll ar gorventenn. ●(1939) MGGD 74. pa teue an amzer fall da zirolla.

    (2) (en plt de la guerre) Éclater.

    (1872) FHB 404/309b. Pa zirollas ar vrezel.

    (1911) BUAZperrot 831. e leac'h ar brezel m'edot o c'hedal gwelet o vont da ziroll. ●(1921) PGAZ 83. e tirollaz eur brezel spountuz etre ar France hag ar Prusse.

    (3) (en plt d'une maladie, de malheurs, etc.) S'abattre, faire des ravages.

    (1867) MGK 1. O welet edo 'nn drouk a lamm o tirolla. ●(1884) BUZmorvan v. Ar berzekusion a zirollaz adarre : a deuaz adarre da veza ker goaz ha biskoaz. ●(1893) IAI 224. pa zirollas ar c'holera e kear. ●(1894) BUZmornik 228. Prest goude ar bloaz 400, e tirollaz er Pers eur bersekusion vraz a enep ar gristenien. ●243. abalamour ma veze goloet he vouez gant ar goelvan hag ar c'hri-fors a zirolle enn iliz.

    (1902) MBKJ 183. Pa zirollas ar vosen e kear Marseill. ●(1926) FHAB Mae 172. e tirollas war ar Frans gwall-euriou spontus a lakeas reustl ha keflusk e pep lec'h.

    (4) (en plt de la joie) Éclater.

    (1907) PERS 188. ho levenez a zirollaz.

    III. V. pron. réfl. En em zirollañ.

    (1) (en plt de qqn) S'amuser, se dissiper.

    (1867) FHB 104/412b. Ar zûl (…) ne ket eun deiz a foar hag a varc'had, ha ne ket eun deiz evid en em zirolla, en em zisipa dre ar gwel euz ar marvaillou, o kemer perz en ebatou.

    (2) S'abattre, se déchaîner (sur).

    (1867) MGK é ». Eur c'hlenved didruez hag a skign dre 'r bed holl / Ar spount hag ar maro, pa deu d'en em ziroll. ●(18--) SAQ I 17. Varlerc'h ho dizentidigez, tenvalijen ar spered, sempladurez ar galoun, techou fall ar c'horf, an anken, ar c'hlenved, ar maro, gwalinier dianavezet a ziagent, en em zirollas var an douar.

    (3) Se dérégler.

    (1904) DBFV 57a. hum zirollein, tr. «se dérégler.»

  • dirollec'hiañ
    dirollec'hiañ

    v. intr.

    (1) Sortir d'une ornière.

    (1872) ROU 93b. Sortir de l'ornière, tr. «dirollehia, diroleia.» ●103b. Sortir de la voie charretière, tr. «dirollehia

    (2) sens fig. Sortir, quitter le droit, le bon chemin.

    (1907) FHAB Gwengolo 196. Ma tigouezfe gant ar re-ze dirolec'hia ha mont da steko (lire : steki) an eil ouz eben, pebez dismantr. ●(1908) FHAB Here 295-296. P'he dezo gellet ar Frans, dirolec'ihet (lire : dirolec'hiet) gant ar Revolution.

  • diroller
    diroller

    m. –ion Débaucheur.

    (1904) DBFV 57a. dirollér, m. pl. –erion, tr. «débaucheur.» ●(1914) DFBP 76b. débaucheur, tr. «diroller

  • dirollerezh
    dirollerezh

    m. –où Débauche, débordement, mauvaises mœurs.

    (1857) LVH 10. èl m'hi scandalisé (...) dré ou revolt hag ou dirollereaheu.

    (1904) DBFV 57a. dirollereh, m. pl. eu, tr. «débauche, désordre, mauvaise conduite.» ●(1913) AVIE 274. ponéreit hou kaloneu get en dirollereh. ●(1922) EOVD 294. bout douget d'en avaris, d'en ivi ha d'en dirollereh ! ●(1925) VINV v. dirollereh ou buhé treménet. ●(1931) VALL 203b. mauvaises mœurs, tr. «dirollerez m.» ●(1937) TBBN 38. énep de zirollereheu Breihiz en amzér-sé.

  • dirollet
    dirollet

    adj.

    (1) (Vie) de débauche, dissolue.

    (1732) GReg 247a. Mener une vie debordée, tr. «Cundui ur vuhez dirollet.» ●(17--) TE 241-242. ur vuhé quen dirollét e allumas quit é golèr.

    (1854) PSA II 163. en disordreu ag é vuhé dirollet.

    (1907) BSPD I 24. héli ur vuhé dirollet. ●(1921) BUFA 7. ne oé ket ur vuhé dirollet, pel doh ino !

    (2) (en plt de qqn) Débauché, dépravé.

    (1852) MML 88. distro ar bec'herien ar muian dirolet.

    (1904) DBFV 57. dirollet, tr. «débauché, désordonné, intempérant.» ●(1912) DIHU 81/42. tud dirollet. ●(1922) EOVD 194. tud dirollet ha disolit.

    (3) Licencieux.

    (1838) OVD 237. er joé bombançus ha dirollet ag er bed. ●(1857) LVH 36. hum gavouet ér banehuésieu, ér gouiliadeu dirollet.

    (4) (en plt des éléments) Déchaîné.

    (1876) TDE.BF 442a. Eunn arne dirollet a rea. ●(1877) BSA 120. lonket gant ar mor dirollet. ●(1879) BMN 294. An avelou dirollet a fuste ken a ken.

    (1907) KANngalon Genver 312. ar mor dirollet. ●(1922) FHAB Du 332. war ar mor dirollet. ●(1924) BILZbubr 37/807. ar mor (…) rust ha dirollet. ●(1935) BREI 406/2a. choselli ouz an dour dirollet.

    (5) (Cheval) emballé.

    (1884) BUZmorvan v. Eur marc'h dirollet.

    (1906) KPSA 113. evel eur marc'h dirollet, hep gwestign na kabestr.

    (6) (Estomac) débauché.

    (1659) SCger 40a. estomac débauché, tr. «estomac dirollet

    (7) Démesuré.

    (1659) SCger 42a. demesuré, tr. «dirollet.» ●51a. enorme, tr. «dirollet

  • dirolliñ
    dirolliñ

    voir dirollañ

  • diroltiñ
    diroltiñ

    v. tr. d. Dérouler.

    (1907) VBFV.fb 29a. dérouler, tr. «diroltein.» ●(1913) AVIE 53. kentéh ma tiroltas el livr. ●(1942) DHKN 71. hoari get er seiennig guér, d'he roltein ha d'hé diroltein én dro d'hé bizied koaill.

  • diroñjer .1
    diroñjer .1

    m. –ion Égreneur (homme).

    (1938) DIHU 325/102. dironjour-erez : en hani e zironj.

  • diroñjer .2
    diroñjer .2

    m. –ioù Égreneur (machine).

    (1938) DIHU 325/102. dironjer : benùeg de zironjein.

  • diroñjerezh
    diroñjerezh

    m. Action d'égrener.

    (1938) DIHU 325/102. dironjereh : el labour [dironjein].

  • diroñjiñ
    diroñjiñ

    v. tr. d.

    (1) Égrener, épier.

    (1938) DIHU 325/102. dironjein, tr. «épier des graines.»

    (2) = (?).

    (1818) HJC 289. hrac i sigur ma hrehet pedenneu hire, hui e zironge tièr enn intanveset.

  • dironkennat
    dironkennat

    v. intr. Ronfler.

    (1939) RIBA 3. Hag ean ha teùel goudézé, dirochal, ha dironkennat.

  • dironnañ / dirounnañ
    dironnañ / dirounnañ

    v. tr. d. cf. dirennañ

    (1) Se dégourdir (les membres).

    (1917) KZVr 201 - 07/01/17. Dirounna a ra e izili, tr. «il délie ses membres.» ●(1920) MVRO 30/1e. dirounna ranki da garavellou hiviziken. ●(1924) NFLO. dégourdir ses membres, tr. «dirounna e izili.» ●(1925) FHAB Ebrel 137. Ar gazeg koz a gasot da zirounna he izili da waremm Inistien. ●(1938) FHAB Ebrel 102. ar vamm a azez war an oaled, he bugel war he barlenn, evit hen tomma ha dirounna e zivesker bet paket, epad an deiz.

    (2) sens fig. Dirounnañ e gorf : travailler dur.

    (1867) FHB 118/110b. Ama, emezhan d'ar potr, e ranki dirounna da gorf, gouscoude, pe te vo contant pe te ne vi ket.

  • dirostañ
    dirostañ

    voir dirouestlañ

  • diroudañ / diroudiñ / diroutiñ
    diroudañ / diroudiñ / diroutiñ

    v.

    I. V. tr. d.

    (1) Dévoyer, dépister, dérouter.

    (1868) FHB 170/108a. ha da zirouda evese ar re a redje war hol lerc'h. ●(1872) ROU 80b. Dérouter, tr. «Dirouda.» ●(1895) GMB 176. diroudeiñ perdre, égarer à dessein un animal dont on veut se débarrasser, en pet[it] Trég[uier].

    (1907) FHAB Kerzu 293. dirouda ar pesked. (...) pe e tiroudont o enebour, pa vezont chasseet. ●(1908) PIGO II 15. gret an evoa kant ha kant tro 'vit diroudan anean. ●(1914) DFBP 88a. depister, tr. «Dirouda

    (2) sens fig. Dévoyer, pervertir.

    (17--) EN 686. gand an den misirab a neus ma diroudet, tr. «par le misérable qui m'a dévoyée.»

    II. V. intr.

    (1) (marine) Changer de route.

    (1977) PBDZ 780. (Douarnenez) diroutiñ, tr. «changer de route (navigation).»

    (2) (en plt d'un train) Dérailler.

    (1907) BOBL 22 juin 143/3b. Sethu ar bederved gwech d'ean da zirouda.

    (3) sens fig. Divaguer, s'éloigner du sujet.

    (1872) ROU 103b. Sortir, de la question, tr. «dirouda

  • diroudenn
    diroudenn

    adj. Sans pli, sans ride.

    (1928) FHAB Gouere 233. e vleo gwenn evel an erc'h o kuruni eun tal chomet yaouank ha diroudenn.

  • diroudennet
    diroudennet

    adj. Qui a quitté le droit chemin.

    (1920) MVRO 18/1c. tud diroudennet ha dispi.

  • diroudenniñ
    diroudenniñ

    v. intr.

    (1) (en plt de qqn) Quitter le droit chemin.

    (1924) ARVG Ebrel 91. mar tigouee d'ean dale, chom a-zav, diroudenni pe mont re hir.

    (2) (en plt d'un train) Dérailler.

    (1990) TTRK 182. En ur ziskenn eus Dirinonn e tiroudennas an treñ.

  • diroudet
    diroudet

    adj. Dérouté.

    (1580) G 185-186. Allas chetu ny arryvet / eval tut dyrout hyrvodet, tr. «Hélas ! nous voici arrivés / comme des gens déroutés, affligés.»

  • diroudiñ
    diroudiñ

    voir diroudañ

  • dirouedañ
    dirouedañ

    v. tr. d. (pêche) Retirer d'un filet.

    (1942) VALLsup 77b. tirer d'un filet, tr. «diroueda

  • diroueder
    diroueder

    m. –ion (pêche) Celui qui retire d'un filet.

    (1942) VALLsup 77b. celui qui le fait [tirer d'un filet], tr. «diroueder

  • dirouegiñ
    dirouegiñ

    v. pron. réfl. En em zirouegiñ : se débattre.

    (c.1718) CHal.ms i. Se debattre, tr. «him egein, him zebattein, him ziroüeguein

    (1904) DBFV 57a. dirouegein, v. pron. hum zirouegein, tr. «se débattre (Ch. ms.»

  • diroueiñ
    diroueiñ

    v. tr. d. Déposer un roi.

    (1937) TBBN 65. Tolp mañné Bré get sant Tual eit dirouéein Konomor.

  • dirouestl
    dirouestl

    adj. Démêlé.

    (1869) HTC 120. ar re gossa anezho a varne eno ar re ne vije ket dirouestl aoualc'h ho c'huden.

    (1978) BZNZ 22. (Lilia-Plougernev) hag e veze pleget ar gordenn tro-an-dro, hag ar grapinoù a veze dirost.

  • dirouestladur
    dirouestladur

    m. Démêlage.

    (1732) GReg 248a. Debrouillement, tr. «direustladur

  • dirouestlañ
    dirouestlañ

    v. tr. d.

    I. Démêler (un écheveau).

    (1659) SCger 39a. depestrer, tr. «dirouesta.» ●40a. debrouiller, tr. «dirouestra.» ●143a. diroestla, tr. «desembrouiller.» ●(1732) GReg 248a. Debrouiller, tr. «direustla. pr. direustlet.» ●263b. Demeler, mettre en ordre, débrouiller, tr. «direustla. pr. direustlet

    (1876) TDE.BF 139a. Direustla, v. a., tr. «Débrouiller ce qui est brouillé.» ●(1883) MIL 7. Pa ve an daou benn eus ar guden en dorn, nemet essoc'h a ze e ve hen dirouestla.

    II. sens fig.

    (1) Solutionner (un problème).

    (1866) FHB 61/67a. goude beza dirostet kement a aferiou. ●(1872) GAM 80. n'euz ket izomm da veza pell evid resti eur guden. Pelloc'h e vezeur oc'h he diresti. ●(1894) BUZmornik 108. E kement leac'h ma veze eur gudenn bennag da zirouestla.

    (1911) BUAZperrot 8. pa veze meneg eus eur gudenn bennak dies da zirouestla. ●(1929) FHAB Ebrel 139. dirouestla ar gudenn ho poa roet d'in. ●(1978) BRUDn 19/10. Hemañ a bake da zirouestla problemou enno tuellennou o leunia hag o houllonderi eun neo.

    (2) Soulager (une mauvaise conscience).

    (1860) BAL 53. Mar d-eo diez da eun den iac'h direusti ur goustians fall.

    (3) Manger.

    (1936) IVGA 45. e kavan gwelloc'h dirosta eun tamm kig leue tener ha poazet mat. ●(1942) FHAB Mae/Mezheven 171. Dirosta = manger à belles dents, de bon appétit. ●(1972) SKVT I 168. Veig Trebern o tirouestlañ e damm bara koñfitur. ●(1974) SKVT III 158. pep a felpenn vara hag amann, a'n em lakae va c'hañfarted da zirouestlañ, timat.

    III. Dirouestlañ e neud : voir neud.

  • dirouestler
    dirouestler

    m. –ion Celui qui démêle.

    (1732) GReg 248a. Debrouilleur, tr. «direustler. p. direustléryen

  • dirouestlerez
    dirouestlerez

    f. -ed, -ioù Démêloir.

    (1890) MOA 202a. Débrouilloire, tr. «Direustlerez, f.»

    (1944) GWAL 165/315. (Ar Gelveneg) Dirosterez : kribenn da zirouestlañ ar blev. ●(1958) ADBr lxv 4/523. (An Ospital-Kammfroud) diro(e)stlerez (peigne démêloir). ●(1962) EGRH I 62. dirouestlerez f. -ed, -ioù, tr. « démêloir (peigne). »

  • dirouestlerezh
    dirouestlerezh

    m. Démêlage.

    (1732) GReg 248a. Debrouillement, tr. «direustlérez

  • dirouf .1
    dirouf .1

    adj. Haletant.

    (1976) LIMO 29 mai. Dirouf, tr. «à court de respiration, essoufflé.»

  • dirouf .2
    dirouf .2

    m. Halètement.

    (1927) GERI.Ern 109. dirouf m. Action de diroufal v. n. haleter. ●(1974) YABA 06.07. En ur ziroufal, tr. «en haletant, d'après dirouf.» ●(1976) LIMO 29 mai. Ne oè ket bet, kaer é goud, heb poén na dirouf.

  • diroufal .2
    diroufal .2

    adj. = (?).

    (1938) CDFi 11 juin. Eur zavadenn douar, setu holl ar pez a c'helle gwelout elec'h ar plac'h diroufal !

  • diroufal / diroufañ .1
    diroufal / diroufañ .1

    v. intr.

    (1) Râler.

    (1929) MKRN 82. Galvet ho peus an diaoul, a ziroufas eur vouez gragaouet a-drenv e gein ? tr. «Tu viens d'appeler le diable, râla derrière lui une voix enrouée ?» ●97. Ki Alen ar C'hleun-Bras a ziroufe, tr. «Le chien d'Alain gémissait.»

    (2) Haleter.

    (1927) GERI.Ern 109. dirouf m. Action de diroufal v. n. haleter. ●(1934) BRUS 68. Haleter, tr. «diroufal (fortement).» ●(1974) YABA 06.07. En ur ziroufal, tr. «en haletant, d'après dirouf.» ●(1982) PBLS 56. (Langoned) diroufañ, tr. «être hors d'haleine.»

  • diroufañ
    diroufañ

    voir diroufal .1

  • diroufenn
    diroufenn

    adj.

    I. Attr./Épith.

    A. Sans rides.

    (1647) Am 505. Mais quen dirouffen gant ur cloppennecq, tr. «(?) Mais ayant si peu de rides, avec un têtu (?).»

    (1732) GReg 822b. Front sans rides, tr. «tal dirouffenn

    (1866) FHB 54/14b. Var da dal-te ken dirouven !

    (1909) NOAR 119. o zal diroufen. ●(1962) EGRH I 62. diroufenn a., tr. « sans rides. »

    B. par ext.

    (1) (en plt d'une surface d'eau) Calme, uni, sans vague.

    (1887) SRD 6. eul lenn ker sklear, ken dirouven.

    (1986) PTGN 126. Sioul ha diroufenn eo ar mor.

    (2) (Ciel) sans nuage.

    (1868) FHB 199/340a. he oabl glaz ha dirouven. ●(1870) FHB 264/22a. an oabl dirouven ha digatar. ●(1894) BUZmornik 842. Ann env a ioa diroufenn, ann amzer sioul, hag ann heol a bare skeduz.

    (3) (Bourse) sans rides, bien garnie.

    (1928) BFSA 180. eur yalc'h hag a oa reut ha diroufenn (bien garnie).

    (4) (Vêtement) sans pli.

    (1857) CBF 25. great e vezint [va dillad] displeg ha diroufen.

    (1962) EGRH I 62. diroufenn a., tr. « sans plis, non chiffonné. »

    C. sens fig.

    (1) Baleer diroufenn : bon marcheur.

    (1889) ISV 366. sounn he benn ganthan, baleer diroufen.

    (2) (Personne, esprit) simple, qui ne fait pas de manières.

    (1905) KANngalon Here 521. tud leal, sperejou dirouven ha didroidell.

    (3) Sans problème.

    (1981) ANTR 39. Gwell a ze d'an Aotrou Person ma 'z eo dirouvenn ha distorlok e zarempredou gand ar maner.

    II. Adv.

    (1) Sans défaut.

    (1909) FHAB C'hwevrer 46. komz diroufen hor yez. ●(1923) FHAB Mae 174. e labour o tont gantan ken dillo ha ken diroufenn.

    (2) Mont diroufenn : aller, se passer, se dérouler sans problème.

    (1913) FHAB Here 338. An traou, evit doare, ne yent ket diroufen. ●(1950) KROB 31-32/3. Kredi start a c'heller ez aio an traou en dro diroufenn, er bloaz da zont. ●(1960) BLBR 128/21. peb tra a yeas mad ha dirouvenn.

    (3) Aisément, facilement.

    (1990) STBL 38. Deskiñ a ra ar pezh a gar, evel ma lavarer, ken diroufenn, m'eo anvet da ober skol.

  • diroufennañ
    diroufennañ

    v.

    I. V. tr. d.

    A. Dérider.

    (1876) TDE.BF 140a. Diroufenna, v. a., tr. «Dérider, faire passer les rides.»

    (1909) NOAR vi. diroufenna taliou al lennerien. ●(1911) BUAZperrot 837. diroufenna an tâl. ●(1925) FHAB Genver 35. oc'h esa diroufenna e dal. ●(1933) KZVr 1913-1914)">BLGA 21. o soniou laouen a ziroufennas pep tal. ●(1939) MGGD 14. diroufennit ho tal. ●(1962) EGRH I 62. diroufennañ v., tr. « enlever les rides. »

    B. par ext.

    (1) Dérouler.

    (1878) EKG II 133. Ne ouen ket pell evit diroufenna va c'hordenn.

    (2) Déplisser (le linge).

    (1876) TDE.BF 140a. Diroufenna, v. a., tr. «déplisser le linge, ôter les plis.»

    (1931) VALL 192b. Défroncer, tr. «diroufenna.» ●(1962) EGRH I 62. diroufennañ v., tr. « enlever les plis. »

    C. sens fig. Faire marcher (sa langue).

    (1906) KANngalon C'hwevrer 38. Callet ep difizianz ha kountant ivez da ziroufenna he deot a gueze buhan el las.

    II. V. intr. Se dérider, perdre ses rides.

    (1903) CDFi août. Hag e dal ha diroufenna. (d'après KBSA 11). ●(1904) KZVr Here-Du-Kerzu. An tan-se (…) a laka he zal da ziroufenna eun nebeud. (d'après KBSA 83). ●(1908) FHAB Here 298. e dal a ziroufenno.

  • dirouferez
    dirouferez

    f. Essoufflement.

    (1927) DIHU 188/224. Dirouferéz (s. f.) Deit e oè en dirouferéz d'ein dré forh ridek : j'étais essoufflé.

  • dirouflañ
    dirouflañ

    v. intr. = (?).

    (1935) BREI 392/stag 1. Start eo warni awechou, ken e tiroufla.

  • dirouliñ
    dirouliñ

    v. tr. d. Dérouler.

    (1861) BSJ 76. én amzér-hont el livreu e oé folenneu bras e roulér hag e ziroulér.

  • diroutiñ
    diroutiñ

    voir diroudañ

  • dirouzañ / dirouziñ
    dirouzañ / dirouziñ

    v.

    (1) V. tr. d. Déhâler.

    (1732) GReg 259a. Dehaler, travailler à ôter le hâle du visage, tr. «Dirousa. pr. dirouset

    (1904) DBFV 57a. dirouzein, v. a., tr. «déhâler, ôter la rousseur.» ●(1962) EGRH I 62. dirouzañ v., tr. « déhâler, ôter la rousseur. »

    (2) V. intr. (météorologie) = (?) S'éclaircir (?).

    (1974) BAHE 81/14. pa zirouzas un tammig an amzer.

  • dirouziñ
    dirouziñ

    voir dirouzañ

  • dirroein
    dirroein

    voir durc'haat / durc'hiñ

  • dirrou
    dirrou

    s. Solitude.

    (1825) COSp 252. O dirrou santel ! O deserh eurus !

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...