Devri

Recherche 'bou...' : 666 mots trouvés

Page 12 : de bourzhaj (551) à boutellenn (600) :
  • bourzhaj
    bourzhaj

    m. –où Bordage.

    ●(1744) L'Arm 116b. Doublage, d'un navire, tr. «Double bourhage.»

    ●(1904) DBFV 4b. bourhaj, tr. «bordage.» ●28b. bourhaj, m. pl. eu, tr. «bordage.»

  • bourzhajenn
    bourzhajenn

    f. –où (Un) bordage.

    ●(1904) DBFV 4b. bourhajen, tr. «bordure (d'une galère) (l'A.).» ●28b-29a. bourhajen, tr. «bordage extérieur (d'une galère) (l'A.).»

  • bourzhell
    bourzhell

    f. (marine) Flanc, bord.

    ●(1942) VALLsup 22b. Bord. En parl. des navires : être bord à bord bourzell ouz bourzell (de bourzell bord extérieur du navire), moñsell ouz moñsell f. (Drezen) et « fesse » par plaisanterie ; c'est propr. la partie arrondie du bateau à l'avant ; pour bousell joue (?).

  • bourzhiad
    bourzhiad

    m. –où

    (1) Bourzhiad a-gleiz : babord amures.

    ●(1987) GOEM 138. Selon que l'on est bâbord ou tribord amures, les termes utilisés sont bourchad a gleiz ou bourchad a ziou.

    (2) Bourzhiad a-zehou : tribord amures.

    ●(1987) GOEM 138. Selon que l'on est bâbord ou tribord amures, les termes utilisés sont bourchad a gleiz ou bourchad a ziou.

    (3) Tennañ bourzhiadoù : tirer des bords.

    ●(1987) GOEM 138. La navigation à la voile impose de louvoyer, lonveat ; il faut tirer des bords, tenna bourchadou.

  • bourzhiañ / bourzhiñ
    bourzhiañ / bourzhiñ

    v. tr. d. Border (un bateau), faire le bordé.

    ●(1978) BZNZ 29. (Lilia-Plougernev) «O ! echu ar vag dija, em'ei bourchet !» a veze lavaret. Setu pa veze bourchet e veze lakeat stoup enni, ha lakeat brae da c'houde ha koltaret. ●(1979) VSDZ 6. (Douarnenez) ha goude-se ni gomañs bourzhiñ… Bourzhiñ vez lavaret… bourzhet vez deus al laez, ket bet an traoñ tout ni a chom aze, tr. (p. 175) «et à ce moment on peut commencer le bordé. Le bordé se fait de haut en bas, pas totalement jusqu'en bas : nous nous arrêtons là.»

  • bourzhiñ
    bourzhiñ

    voir bourzhiañ

  • bourzigenn
    bourzigenn

    f. –où Petite bourse, bourson.

    ●(1868) SBI II 48. Me o sellet ma vourzigen, am boa c'hoaz gwerz dijuni, tr. «moi, de regarder ma petite bourse ; j'avais encore de quoi me payer à déjeuner.»

  • bous
    bous

    voir bos .4

  • bousell
    bousell

    f. –où, d. divousell (anatomie)

    (1) Joue.

    ●(c.1718) CHal.ms ii. Ioüe, tr. «a sarz[eau], tr. «boucel, diuoucel, ailleurs bouguen diuouguen Iot, dijot.» ●(1744) L'Arm 206b. Jouë, tr. «Boucell.. divoucell.»

    ●(1904) DBFV 29a. bousel, f. duel divousel, tr. «joue.» ●(1927) GERI.Ern 63. bousell f., du. divousell, tr. «joue.»

    (2) (argot des tailleurs vannetais) Bouche.

    ●(1912) KZVr 415 - 10/03/12. Bousel, tr. «genou.»

  • bousellad
    bousellad

    f. –où

    (1) Gifle, soufflet.

    ●(1732) GReg 879a. Souflet, coup de la main étendue sur la joüe, tr. «boucellad. p. boucelladou.»

    (2) Reiñ ur vousellad da ub. : donner une gifle, un soufflet à qqn.

    ●(1732) GReg 879a-b. Donner un souflet, tr. «Rei ur boucellad da ur re.»

  • bouselleg
    bouselleg

    m. bouselleion Homme joufflu.

    ●(1904) DBFV 29a. bouselleg, s. m. tr. «joufflu.»

  • bousellegenn
    bousellegenn

    f. –ed Femme joufflue.

    ●(1744) L'Arm 246b. Moussarde, tr. «Boucêllêguenn, &c.»

    ●(1904) DBFV 29a. bousellegen, s. f. tr. «joufflu.»

  • bousellek
    bousellek

    adj. Joufflu.

    ●(1744) L'Arm 206b. Qui a de grosses jouës, tr. «Boucêllêc.» ●207a. Jouflu, tr. «Boucellêc.» ●246b. Moussard, tr. «Boucêllêc.»

    ●(1904) DBFV 29a. bousellek, adj., tr. «joufflu.» ●(1931) VALL 408a. Joufflu, tr. «V[annetais] bousellek.» ●(1934) BRUS 139. Joufflu, tr. «bousellek.»

  • bouser
    bouser

    adv. Bonsoir.

    ●(1744) L'Arm 33b. Bon-soir, tr. «Boussaire.»

  • bouskalm .1
    bouskalm .1

    s. Émondes.

    ●(c.1718) CHal.ms i. esmondes, tr. «discourr' diuarr' bouscalm'.»

    ●(1904) DBFV 29a. bouskalm, s., tr. «émondes.»

  • bouskalm .2
    bouskalm .2

    voir bouskalmiñ

  • bouskalmiñ / bouskalm
    bouskalmiñ / bouskalm

    v. tr. d. Émonder.

    ●(c.1718) CHal.ms i. Esbrancher, tr. «discourrein, diuarrein, bouscalm'.» ●esmonder, tr. «discourrein, diuarrein, bouscalmein.»

    ●(1904) DBFV 29a. bouskalm, bouskalmein, v. a., tr. «émonder, ébrancher (Ch. ms.).»

  • bouskenn
    bouskenn

    f. Bourbier (?).

    ●(1936) DIHU 306/186. donet er méz ag ou bousken.

  • bouskenniñ
    bouskenniñ

    v. tr. d. Embourber (?).

    ●(1936) DIHU 306/186. Er Fransizion a oudé men dint bet bouskennet de Napoléon, e vè dalbéh é hortoz ur «Salvér».

  • bousoc'hañ
    bousoc'hañ

    v. tr. d. Cochonner (un travail).

    ●(1957) ADBr lxiv 4/449. (An Ospital-Kammfroud) Bousoha : v. – Cochonner, faire mal un travail : Ne peus greet nemed bousoha al labour.

  • bousouin
    bousouin

    m. (marine) Administrateur, commissaire de navire.

    ●(c.1500) Cb. naustrologus / gi. gal. cest le dispenseur de la nef. b. bouczouyn.

  • bouster
    bouster

    m. –ioù

    (1) Virole.

    ●(1919) DBFVsup 9b. boustér, tr. «virole de faucille ou d'un autre instrument.» ●(1934) BRUS 277. Une virole, tr. «ur boustér.»

    (2) Écrou.

    ●(1919) DBFVsup 9b. boustér, tr. «écrou.»

  • boustoc'h
    boustoc'h

    adj.

    (1) Sournois.

    ●(c.1930) VALLtreg 276. Boustoc'h : sournois (à Trédarzec et Ploëzal).

    (2) Lourdaud.

    ●(c.1930) VALLtreg 276. Boustoc'h : lourdaud (à Ploubezre), d'après Even.

  • bouston
    bouston

    f. Petite servante.

    ●(1744) L'Arm 279b. Peronelle, petite guenillon de servante, tr. «Boustton. f.»

    ●(1904) DBFV 29a. bouston, f., tr. «souillon, guenillon, laideron, péronnelle (l'A.).»

  • boustouv
    boustouv

    m. –où

    I. Bouchon.

    ●(1732) GReg 106a-b. Bouchon, ce qui sert à boucher une bouteille &c., tr. «bistouff. p. bistouffou.»

    ●(1879) ERNsup 149. boustouf, bouchon ; Go[ello] petit Trég[uier]. ●(1896) GMB 660. pet[it] tréc[orois] boustouf.

    ●(1927) GERI.Ern 63. boustouf T[régor] m., tr. «Bouchon.»

    II. sens fig.

    (1) Petit homme trapu.

    ●(1879) ERNsup 149. boustouf, petit homme trapu ; Go[ello] petit Trég[uier].

    ●(1927) GERI.Ern 63. boustouf T[régor] m., tr. «petit homme trapu.»

    (2) Bon à rien.

    ●(1879) ERNsup 149. boustouf, homme de rien ; Go[ello] petit Trég[uier].

    (3) Gamin.

    ●(1927) GERI.Ern 63. boustouf T[régor] m., tr. «gamin.»

  • boustro
    boustro

    voir bistro

  • bout .1
    bout .1

    adj. Rance.

    ●(1987) GOEM 235. le beurre ranci, aman bout.

  • bout .2
    bout .2

    v. cf. bezañ, bezout, bot .2

    I.

    A. Être.

    ●(c.1350) Io ms latin 14355 f°399r°. Mar hamguorant va karantit da vout in / nos ohecostit uamgaret. nep pret. etc. tr. « Si me garantit mon amour d’être la nuit à son côté, femme aimée, à tout instant, etc » ●(1530) Pm 126. Penaus ez cretes teza quet / Bout e mam mary benniguet / A breman an bet decedet, tr. « Comment croirais-tu donc en quelque façon / Que sa mère Marie bénie est / A présent du monde décédée » ●(1557) B I 799. Allas allas cals diblasdet / Eu bout gant tourmant dismantet / An roe affet nedeux quet sy / Ny so en fin orfelinet / Ouz guelet honn penn dispennet / Disgroatet eu net ycomedy, tr. « Hélas ! hélas ! quelle horreur, de voir le roi ainsi foudroyé ! Nous voilà orphelins, notre chef est perdu ; Nicomédie est ruinée. » ●(1575) M 2267. Ne gallent bout goalchet, tr. «Ils ne pourraient être rassasiés.»

    ●(1792) BD 4472. bout bet ariagon, tr. «avoir été archidiacre.»

    ●(1889) SKG 25. N’helleont fichal ho zroad nemed en eurejou / Eb but lakeit e rink ar merc’hed oeit droziou.

    ●(1906) BOBL 02 juin 89/3a. Bit eneb d’ar Publik a zou bit eneb Dou, bit gant ar Publik a zo bit gat Dou !

    B.

    (1) [empl. avec «ober»]

    ●(c.1718) CHal.ms iii. Ils ont touiours maille a partir ensemble, tr. «bout ara tabut question ataü etredé.»

    (2) [empl. avec une forme du verbe être]

    ●(1767) ISpour 316. Bout zou ha ne cessant à ouilein.

    ●(1818) HJC 101. bout e oai ur braten vras inn andrèd-hont. ●(1879) GDI 43. bout e zou nezé hanad a varhad.

    ●(1913) AVIE 270. bout e vou, a gornadeu, kréneu doar, ha bosenneu. ●(1942) DHKN 82. Bout oè er hastel seih oèledad tan, hag arnehè seih kaotér vras, ur beùin lart hag ur penmoh é tariùein é péb unan.

    C. Bout + adj. v.

    ●(1942) DHKN 70. En ijinour e gav digaréieu arré bout deit hoah d’où jabein.

    II.

    (1) Evit bout ... : bien que.

    ●(c.1785) VO 46. Eit bout ni én hé Inis, n'en domb quet hoah tost d'hé zi. ●99-100. plès er vertu eid bout ean bihan, e zou neoah fourniss assès. ●114. Eit bout hi é chom én déserh-men. ●(17--) TE 221. péhani n'hi doai croaidur er bet eit bout hi diméét a-beèl quênt.

    (2) Evit ... bout : bien que.

    ●(17--) EN 1007. Eur pligadur vras a meus bed, vid ma boud maleurus.

    (3) Na bout e (+ v. à l'indic.) : bien que.

    ●(1921) GRSA 369. Kaer bras e oè diabarh er hastel na bout éh oè koh ha diskrulu.

    (4) Na bout e (+ v. au cond.) : quand bien même.

    ●(1939) RIBA 116. Na bout é tegasehen dehi, ém deùeh, dek kuéh muioh eget ne ounid ur pisketaour, n'em bo ket mem biù geti.

    III. Exprime le verbe avoir.

    S1 'm bout

    ●(1790) MG 90. eit mem boud er blijadur d'er guélèt crouguét pé é vraignein ar un deileq. ●(17--) TE 249. Penaus, e larai-ean, en hum guemérein-mé eit m'em bout int ?

    ●(1804) RPF 55. Me garrehai hoah mem-bout un æriadic amzér aveit hum bréparein. ●(1825) COSp 97. Goudé em bout discoeit deoh penaus é ma ret sehuel hou speret. ●(1838) OVD 228. me lausque desirieu aral péré e zelien em bout (…) en desir santel e zelian em bout. ●(1855) BDE 89. bout ingorto a em bout pep tra a zeguet-n-oh. ●143. n'em bout bet goulennet hoah nitra a zeguet-n-oh.

    ●(1905) IMJK 188. é sellan èl ur hrès bras aveit on em bout bet bihan ag en donézoneu-sé kaer de huélet. ●(1931) GUBI 193. Arlerh em bout bet é Ploué / Un herrad baléet.

    S2 'z pout

    ●(1790) MG 159. te garehai he pout hoah mui ; hac a p'he pou er péh e zezirès, te zezirou he pout davantage. ●233. eit he poud ean dré dromperi. ●(1790) Ismar 248. Mad ar en doar ne hoantei / Eit-t'he poud ean dré dromperi.

    ●(1879) GDI 17. eit ha pout-ean dré dromperi.

    S3m en devout/dout

    ●(1790) MG 243. Mæs, piquol amouæd, eit en dout meàuét é vér dannét. ●372. mæs requis-è (…) en dout caz doh peb-sort péhet. ●(1790) Ismar 12. Réd-è en doud ur Fé bihue.

    ●(1838) OVD 228. Ne garehèn quet ma tesirehé dén en devout mui a isprid.

    ●(1908) DIHU 34/59. Goudé en devout bénet get ur goutel-ben er grouiad dirol pé rè hir.

    S3f he devout/dout

    ●(17--) TE 46. Rachel e oai bet peèl hemb hi dout bugalé.

    ●(1854) PSA I 136. er fréhen-hont péhani, dré hé bràuité, e ziscoa hi devout ur houst huêc.

    P1 hor bout

    ●(1790) MG 389. réd-è pouisein ha sampouisein peèl amzér er ræsonieu ha gùirionnéeu capabl d'hur secour d'hur bout ur gùir gontrition. ●(1790) Ismar 248. meit hac ean-vehai eit hur boud int dré voyandeu just.

    ●(1821) SST 97. A sur omp evé a hun bet er peh e oulennamp ? ●(1854) PSA I 102. Aveid hur bout enta un tamig squêd ahoel a ol-buissance en Eutru Doué. ●317. meit ma tehemb de ben ag hur bout hag a hobér er péh e zou én hur chonge hur bout.

    ●(1922) EOVD 56. Arlerh hun bout remerket kement-sé.

    P2 ho pout

    ●(c.1680) NG 280. Hep hou but goulennet. ●(1767) ISpour 292. goudé hou pout cleüet mill lanternage é ortoss enn Overenn. ●(c.1785) VO 108. ne zeliét hou pout quin studi én amzér de zonnét. ●(1790) MG 381. Heurussæd-oh-hui, Charlott, hou poud én hou ti ur vèrh quer santel. ●(1790) Ismar 74. deliét-è deoh hou pout caz doh er péhet.

    ●(1838) OVD 227. Ne zesiret quet ehué en treu péré nen d'oh quet hoah én hènt d'hou pout. ●(1843) LZBg 1añ blezad-2l lodenn 52. aveit hou pout me librance. ●(1849) LLB 691. Aveid hou pout sapin. ●(1884) MCJ 54. Trugairé d'oh (...) a hou pout armerhet t'ein d'anàuein ha d'inourein hou Calon adorabl !

    P3 o devout/dout

    ●(1790) MG 65. Ind e eèll sur ou devout bihuance délicatoh. ●378. Petra ne rehènt-int bermen eit ou devout hoah un déuéh eit labourad eid ou salvedigueah ! ●(1790) Ismar 249. eit ou doud en tu de laireah.

    ●(1854) PSA I 133. hemb ou devout bet droug na clinhued erbet dré-men. ●(1856) VNA 182-183. Qu'ils doivent avoir à souffrir de votre mauvaise conduite ! tr. «Guæd e zeliant-ind ou dout d'andur diarbèn hou fal gomportement !»

    ●(1907) BSPD I 125. n'hellant ket parrat ag ou dout respet eit hi. ●(1922) EOVD 189. arlerh ou devout iunet a leih.

    IV. [empl. avec le verbe «ober»]

    S1 am bout

    ●(1854) PSA II 119. hàg em bout e hran mé spered erhoalh aveid er homprenein avel ma telian er gobér ?

    S3m en devout

    ●(1839) BESquil 127. En dout e ré ur brér aral. ●(1854) PSA I 144. en devout e hra eid omb ur vamen a vadeleah. ●(1854) PSA II 163. En devout e ra nezé en Eutru Doué aveit tad. ●186. en devout e hré paud mad a vugalé. ●(1890) LZBg 199. En dout e hra un troh cargeu : ean-é er mær ha cabitæn er soudardet carguet de zihuenn er bobl.

    S3f he devout

    ●(1839) BESquil 59. Hé dout e ré en donæzon a zareu. ●62. Hi dout e ré ehué ehué un druhé bras. ●118. hé dout e ré puemb plai ar-b-uiguênd nezé. ●(1890) LZBg 200. Gùéharal er famill Pêu e oé ur vandennat ha pinnuiq. Hi dout e hrè un ty bras, hag azé-é é tischenné er missionnér peh (lire : peb) plé. 

    P1 hor bout

    ●(1839) BESquil 49. hur bout e ramb ur horve hac un inean. ●(1854) PSA I 115. Hur bout e hramb ol, mem berdér, un tamig caranté rai vras doh-emb-ni hun hunan. ●(1854) PSA II 103-104. hur bout e hrehemb attàu dirac hun deulegad er groéz ; hur bout e hrehemb hur housciance ; hur bout e hrehemb Doué aveid omb. ●109. Hur bout e hramb en Ilis romæn. ●(1890) LZBg 209. N'en d'omb quet ni marhadision, e laramb-ni, n'hun nès chet ni a dafia ; hur bout e hramb ur vouistrad treuigeu marhad mad, mæs n'hi digueorehemb quet é raug arriue é Togodo.

    P2 ho pout

    ●(1839) BESquil 577. Hac hou pout e ret-hui er hourage d'hobér a veit gloar Doué un dra-benac bras ha diæs ? Hac hou pout e ret-hui er galon de souffrein aveit Doué un dra-benac poénius ha calet ? ●(1854) PSA II 274. hàg hou pout e hrehoh-hui ur péhèd bras benac de reparein ? ●278. hàg hou pout e hret-hui ur gùir anquin ?

    P3 o devout

    ●(1854) PSA I 133. ou devout e hrent ol er péh e hellent hoantat.

  • boutad
    boutad

    m. –où

    (1) Laps de temps.

    ●(1943) FHAB Gwengolo/Here 349. (Skaer) Boutad. a. g. pennad amzer «eur boutad mat oun chomet eno». ●(1957) BRUD 1/87. Eur boutadig da hortoz. ●95. Ar wech diweza eo chomet eur boutad war e benn daoulin. ●(1958) BLBR 114/14. (Skaer) Boutad g. = pennad. «Eur boutad mad a zo n'em eus ket e welet». ●(1958) BRUD 3/102. (Pouldregad) Un instant, tr. «eur boutad, boutadig.»

    (2) Coup (de vent).

    ●(1923) BUBR 27/481. Boutadou avel. ●(1970) GSBG 7. (Groe) butat (= boutad), tr. «coup (de vent).»

    (3) Quinte (de toux).

    ●(1970) GSBG 7. (Groe) butat (= boutad), tr. «quinte (de toux).»

  • boutadur
    boutadur

    m. Rancissure.

    ●(1732) GReg 781b. Rancissure, tr. «Boutadur.»

  • boutailh
    boutailh

    f. –où

    (1) Bouteille.

    ●(1499) Ca 25a. Boutaill. g. boutaille. ●g. boutaille de cuyr. b. boutaill lerz. ●(c. 1501) Lv 235/132. botail gl. obba. ●(1612) Cnf.epist 14. vn boutaill meurbet sclær. ●(1612) Cnf 22a. en boutaillou. ●(1633) Nom 159b. Lagena : flaccon, bouteille : flaçcoun, boutaill.

    ●(1659) SCger 16b. bouteille, tr. «boutaill.» ●(1732) GReg 113a. Bouteille, tr. «Boutailh. p. boutailhou.» ●(1744) L'Arm 36a. Bouteille, tr. «Bouteille.. eu. f.»

    ●(1903) MBJJ 68. ar boutailho a zo en o gourve. ●(1904) DBFV 29b. bouteilh, boutouilh, m. pl. eu, tr. «bouteille.» ●(1925) SFKH 19. er hah e lausk er vouteill de goéhel. ●(1929) SVBV 9. da c'hedal ma vo distouvet ar boutailhou ganeñ-me !

    (2) par méton. La boisson.

    ●(1834) SIM 249. ar c'hartou hac ar voutaill, ar gadalez hac ar vanite, a so adversourien an tieguezou.

    (3) Paotr ar voutailh : ivrogne.

    ●(1859) SAVes 20. un tapager, eul laffoueden / Pot ar voutaill hac ar veren.

    (4) (phycologie) Bezhin boutailh =

    ●(1915) KZVr 113 - 02/05/15. abbé Oliéro, vicaire à Sené : behin bouteilh, «funus canaliculatus».

  • boutailhad
    boutailhad

    f. –où Bouteillée.

    ●(1557) B I 368. Me meux a crenn silsiguenn plat / Ha boutaillat a guin mat so, tr. «J'ai d'excellentes saucisses et une bouteille de bon vin.»

    ●(1732) GReg 113a. Plein une bouteille, tr. «Boutailhad. p. boutailhadou.» ●(1744) L'Arm 36a. Plein une bouteille, tr. «Bouteillatt. f.» ●(1790) MG 27. ur voutouillad ancre. ●31. ur voutouillad gùin. ●(17--) BMa 401. Pront a buan ur voutaillat, tr. «Une bouteille, immédiatement.» ●(17--) EN 102. da efan boutailat dives ar guin neve, tr. «boire une bouteille du vin nouveau.»

    ●(1847) FVR 216-217. Gwech all ho peleien a oa ken amparval / M'evjac'h d'he boutaliad, ho tinac'hent raktal. ●(1856) VNA 179. il faut que vous payiez bouteille, tr. «rèd-é d'oh paiein bouteillad.» ●180. une bouteille du meilleur vin, tr. «ur vouteillad ag er gùellan gùin.» ●(1877) EKG I 123. eur vriad boutaillajou guin koz. ●(1878) EKG II 280. en eul laouer vean, er gampr, em beuz dizoloet boutailladou leun. ●(1889) ISV 114. Eur voutaillad zour.

    ●(1904) DBFV 29b. bouteilhad, boutouilhad, tr. «bouteille pleine.» ●(1905) HFBI 104. da guerc'hat eur voutaillat vin dar c'hav. ●(1906) KPSA 97. evit eur voutailhad win. ●(1908) KMAF 24. boutailhadou gwin koz aze e korn ar c'hao. ●(1909) NOAR 57. eun toullad boutailhadou chistr.

  • boutailhañ
    boutailhañ

    v. tr. d. Embouteiller.

    ●(1931) VALL 248a. Embouteiller, tr. «boutailha.»

  • boutailher
    boutailher

    m. –ion Sommelier, échanson, bouteiller.

    ●(1499) Ca 25a. Boutoiller. g. idem.

    ●(1744) L'Arm 121a. Echanson, tr. «Bouteiller ur Roué.» ●(17--) TE 55. quetan Bouteillour er Roué.

    ●(1806) JOS 8. Ar boutailler-ta neuze a lavar (...). ●(1839) BEScrom 367. ha da gonvertissein memb bouteillér en Ampleleur-zé. ●(1847) BDJ 126. Ar boutailher eus ar roue Pharaon. ●(1895) GMB 77. pet[it] Trég[uier] boutoulher, boustoulher.

    ●(1904) DBFV 29b. bouteilhér, m. pl. ion, tr. «échanson.» ●(1980) MATIF 190. sommeliers, tr. « boutailherienn ».

  • boutailherezh
    boutailherezh

    Échansonnerie.

    ●(1744) L'Arm 121a. Echansonnerie, tr. «Bouteillereah ur Roué. m.»

    ●(1904) DBFV 29b. bouteilhereh, m., tr. «échansonnerie.»

  • boutañ .1
    boutañ .1

    v. intr.

    (1) Se gâter, rancir.

    ●(1732) GReg 30b. Alterer, parlant de chair cuite, ou de Poisson, tr. «Bouta. pr. Boutet.» ●451b. Se gâter, se corrompre : parlant de la viande, du poisson, tr. «Bouta. pr. boutet.»

    ●(1876) TDE.BF 68b. Bouta, v. n., tr. «Rancir, se gâter.»

    ●(1927) GERI.Ern 63. bouta v. n., tr. «Rancir, se gâter.» ●(1954) VAZA 137. soav maout krog emichañs da voutañ.

    (2) Corrompre.

    ●(1962) EGRH I 18. boutañ v., tr. « corrompre. »

  • boutañ .2
    boutañ .2

    v. (astronomie (?) =.

    ●(1959) BRUD 8/56. Lezit al loar da vouta.

  • bouteg
    bouteg

    m. –où, –i

    I.

    (1) Manne, grand panier plat à deux anses.

    ●(1499) Ca 25a. Boutec. l. calatus / ti. ●(c.1500) Cb 28a. Boutec. g. coffin. l. calatus / ti. ●48a. [corbaill] corbus bi. g. cest rayseu dosier / comme corbeillon. b. idem / pe boutec. ●69b. [doen] ga. petit portoire comme a porter raisin. b. boutec / pe paner. ●(1633) Nom 169b. Corbis, sporta : panier, corbeille, cophin : paner, boutecq. ●174a. Sirpiculus : vne corbeille de ioncs : ur boutecq broüen euit an pesquezr. ●178b-179a. Corbis dossuaria : hotte : vn boutecq dan darbareryen.

    ●(1659) SCger 66b. hotte, tr. «boutec.» ●133b. boutec, tr. «hotte.»

    ●(1838-1866) PRO.tj 191. Guelloc'h e ve mont, emeza, / Gant eur boutec toull da goc'ha.

    ●(1905) LZBl Mae 137. ho dije kavet aour da zestum gant ar boutog. ●(1924) BILZbubr 38/840. Eur bouteg war he fenn. ●(1926) FHAB Meurzh 94. en eur boutoug. ●(1926) FHAB Mezheven 218. goudeze e vez gwalc'het [ar gloan] en dour red e boutegi rouez.

    (2) Hotte.

    ●(1499) Ca 25a. Boutec. l. calatus / ti. ●(c.1500) Cb 28a. Boutec. g. coffin. l. calatus / ti. ●(1633) Nom 169b. Corbis, sporta : panier, corbeille, cophin : paner, boutecq. ●178b-179a. Corbis dossuaria : hotte : vn boutecq dan darbareryen.

    ●(1732) GReg 501b. Hotte, panier qui se porte sur le dos, avec des bretelles, tr. «Boutecg. p. boutegou.» ●(1752) PEll 80. Boutec, tr. «Hotte à porter sur le dos.»

    ●(1894) BUZmornik 170. eur boutek ganthan var he gein.

    ●(1960) GOGO 215. (Kerlouan, Brignogan) La hotte, butok, pl. butigi (bouteg, pl. boutegi) est quelquefois utilisée pour porter le goémon.

    (3) Bouteg (falc'her) : coffin.

    ●(1982) PBLS 55. (Sant-Servez-Kallag) bouteg (falher), tr. «corne de vache où le faucheur met la pierre à aiguiser).» ●(1996) VEXE 173. Le paysan utilise (…) une pierre à aiguiser, qu'il porte, quand il moissonne, non dans une corne de vache servant d'étui (eur boutig), mais dans la poche de son pantalon.

    (4) Bouteg krampouezh : présentoir à crêpes.

    ●(1988) TIEZ II 224. Si les crêpes ne sont pas tout simplement empilées sur une pièce de tissu, elles sont entassées sur une sorte de tressage en osier (bouteg-krampouez).

    (5) Gabion.

    ●(1914) DFBP 152a. gabion, tr. «Boutek.»

    II. sens fig. Ur boutegig den : une personne trapue.

    ●(1929) MKRN 108. Glodig oa eur boutegig den. ●177. (Gourin, ar Faoued, Skaer) Boutegig… Court et trapu comme une hotte : eur boutegig den.

    III. (Kerc'hat, kargañ) dour gant ur bouteg : voir dour.

  • bouteg-douar
    bouteg-douar

    m. Gabion.

    ●(1931) VALL 326a. Gabion, tr. «bouteg-douar m.»

  • boutegad
    boutegad

    m. –où

    I. Contenu d'un «bouteg».

    ●(1659) SCger 133b. bouteccat, tr. «hottée.» ●(1732) GReg 501b. Hottée, tr. «Boutegad. p. boutegadou.» ●(1752) PEll 80. Boutecat, sing. Boutecaden, tr. «hottée, le contenu d'une hotte pleine.»

    ●(1868) FHB 197/322b. eur boutegad viou ganthi var he fenn. ●(1894) BUZmornik 776. daouzek boutekad pe banerad douar.

    ●(1919) MVRO 12/2a. Eur boutegad frouez. ●(1924) BILZbubr 38/841. gant he boutegad meskl. ●(1925) FHAB Mezheven 228. eur boutegad dilhad fank.

    II. sens fig.

    (1) Petite quantité.

    ●(1872) GAM 53. Eur boutegadik tud euz ar vro.

    ●(1927) FHAB Meurzh 59b. gwelet a reas he c'horf en eun arched ; edod ouz e gas d'ar vered ; n'oa ket eur boutegad tud ouz e heul.

    (2) Grande quantité.

    ●(1876) TDE.BF 68b. Eur boutegad avalou, tr. «une hotte pleine de pommes, une grande quantité de pommes.»

    ●(1921) PGAZ 47. meur a voutegad marvaillou e deuz bet amzer da gounta.

  • boutegadur
    boutegadur

    m. Gabionnage.

    ●(1931) VALL 326a. Gabionnage, tr. «boutegadur m.»

  • boutegañ / boutegiñ
    boutegañ / boutegiñ

    v. tr. d.

    (1) Hotter, transporter avec une hotte.

    ●(1914) DFBP 169b. hotter, tr. «Boutega.»

    (2) Gabionner.

    ●(1914) DFBP 152a. gabionner, tr. «Boutegi.» ●(1931) VALL 326a. Gabionner, tr. «boutega.»

  • bouteger
    bouteger

    m. –ion

    (1) Porteur de hotte.

    ●(1732) GReg 501b. Hotteur, celui qui porte la hotte, tr. «Bouteguer. p. bouteguéryen.»

    ●(1914) DFBP 169b. hotteur, tr. «Bouteger.»

    (2) Vannier.

    ●(c.1500) Cb. g. faiseur de coffins. b. panerer / bouteguer.

    ●(1857) CBF 112. ar bouteger, tr. «le faiseur de hottes.» ●(1874) FHB 488/141b. Ar bouteger coz.

    ●(1905) HFBI 412. kéméneurien a kéménérézet, guiadérien, ballinerrien, kéré bourélleur a boutaouérien ler, boutéguèrrien a cacouchien.

  • boutegerez
    boutegerez

    f. –ed Vannière.

    ●(1921) FHAB Even 146. boutegerez eus he micher.

  • boutegerezh
    boutegerezh

    m. Gabionnage.

    ●(1931) VALL 326a. Gabionnage, tr. «boutegerez m.»

  • boutegiñ
    boutegiñ

    voir boutegañ

  • boutell
    boutell

    f. –où (agriculture) Botte (de paille, etc.).

    ●(1633) Nom 78a. Manipulus fœni : vne poignée, vne iauelle, un boteau de foin : vn boüetel foüen.

    ●(1659) SCger 15b. boteau de foin, tr. «boutel foen.» ●133a. bouetel foen, tr. «boteau de foin.» ●(1744) L'Arm 33b. Bote de foin, tr. «Boteell.. leu. f.»

    ●(1891) CLM 9. ur votel vad a blous.

    ●(1904) DBFV 27a. botel, f. pl. –lleu, tr. «botte (de foin, d'asperges).» ●(1920) KZVr 363 - 15/02/20. boutell se dit pour tortell, botte (de paille, etc.) ●(1933) ALBR 35. eun 40 boutell dre vern.

  • boutellad
    boutellad

    f. –où (agriculture) Botte de (paille, etc.).

    ●(1919) TOBB 42. seiz pe eiz botellad kolo.

  • boutellañ / boutelliñ
    boutellañ / boutelliñ

    v. tr. d. Botteler.

    ●(1744) L'Arm 33b. Boteler, tr. «Boteellein.»

    ●(1904) DBFV 27a. botellein, v. a., tr. «botteler, mettre en bottes.» ●(1931) VALL 73b. Botteler, tr. «boutella.»

  • boutellenn
    boutellenn

    f. –où Botte (de paille, etc.).

    ●(1904) DBFV 27a. botellen, f. pl. –nneu, tr. «botte (de foin, d'asperges).»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...