Devri

Recherche 'ta...' : 904 mots trouvés

Page 17 : de tarzhal (801) à tastonerezh-tastornerezh (850) :
  • tarzhal
    tarzhal

    voir tarzhañ

  • tarzhañ / tarzhiñ / tarzhal
    tarzhañ / tarzhiñ / tarzhal

    v.

    I. V. intr.

    (1) (en plt du jour) Poindre.

    ●(1659) SCger 94a. poindre, tr. «tarza.» ●174a. tarza, tr. «poindre.» ●(c.1718) CHal.ms i. le Iour commance a paroistre, tr. «tarhein ara en dé.»

    ●(1891) MAA 194. Pell a-raog an deiz o tarza.

    ●(1902) MBKJ 239. ra darzo prestik an deiz benniget-se ! ●(1904) ARPA 168. Pa darzas an deiz, Jesus a zistroas en templ. ●(1909) FHAB Mezheven 162. ha pa darzo an deiz-se, e vezimp eürus en holl d'an holl. ●(1911) BUAZperrot 69. Goulou deiz ar zadorn Fask a oa o tarza.

    (2) (en plt d'une source) Jaillir.

    ●(1862) JKS 387. ar feunteun a darz anezhi grasou ha karantez Doue.

    ●(1904) KANNgwital 17/136. eur feunteun a darzaz dre vurzud. ●(1911) BUAZperrot 111. an eienen a lakeas da darza. ●487. An Aotrou Doue a gemeras truez outan hag a lakeas da darza, en e gichen, eun eienen a hanver feunteun sant Goulven. ●(1931) FHAB Here 377. er feunteun a lakas sant Ener da darza aze.

    (2) (en plt de la sueur) =

    ●(1937) DIHU 310/246. ma oè tarhet en huizen arnonn.

    (3) Éclore.

    ●(1849) LLB 1925. a pe vank er goraj a darhein.

    (4) Apparaître.

    ●(1936) TKAL II 34. Alanig a oa o vont da respont e eontr, pa darzas palez ar roue dirazo.

    (5) (en plt du lait) Tourner.

    ●(1868) FHB 193/296b. Pa vez arneu e teu buhan al leas da drei pe da drenka, da darza.

    (6) Tarzhañ gant ar sec'hed : éprouver une très grande soif.

    ●(1957) BRUD 2/42. deut d'an ti da eva eur banne traou, rag o tarza gand ar zehed e oan.

    (7) Se fendre, se briser (cœur).

    ●(1790) MG 168. Ah ! tarhein e ra me halon.

    ●(1891) CLM 74-75. Hé frièd, ha ne darhehé quet é galon dehou é cleuet quement-cé ?...

    (8) Péter, flatuler.

    ●(c.1718) CHal.ms ii. Il Lasche quelque fois des vents, tr. «tarhein, pe, mousein ara guhaué, bramet ara louein ara guhaué.»

    (9) (en plt d'un abcès) Crever, percer.

    ●(c.1718) CHal.ms i. Voila une plaïe qui aboutit, tr. «tennein ara er gouli sé, eha de uirein, de darhein, er gouli sé.» ●(1732) GReg 111b. La bouse est propre contre les piqueures des mouches à miel, & pour resoudre les apostumes, tr. «Ar beuzeul a so mad ouc'h flemmadur ar guënan ; hac evit lacqât ar gorou da darza.» ●233b. Crever, parlant d'une apostume, au propre, & au figuré, tr. «tarza. pr. tarzet.» ●L'apostume a crevé, tr. «Tarzet eo ar gor.» ●(1744) L'Arm 14b. (parlant de l'apostume) S'ouvrir, tr. «Tarhein.»

    (10) (en plt de la mer) Déferler, briser.

    ●(1849) LLB 1393-1396. en houlen (…) / É tarhein doh er roh.

    ●(1921) PGAZ 87. ar mor o tarza var gerrek Pontuzval. ●(1979) VSDZ 153. (Douarnenez) Al laonennoù, an dra-se zo just… an dra-se zo eeun e kornog eus Pennaroz. Pa zo tuenn a darzh penn-da-benn, tr. (p. 315) «Les épis de roches se trouvent juste… à l'Ouest de Pennaroz. Quand il y a des déferlantes, elles se brisent tout du long.» ●152. Tarzhiñ a ra war ar Gosvez, tr. (p. 314) «Ça déferle sur ar Gosvez.»

    (11) S'abattre.

    ●(1942) LANB 11-12. Beva a raent eno (…) pa darzas warno Saozon deuet eus an hanternoz.

    (12) Tarzhañ eus : jaillir de.

    ●(1926) FHAB Here 367. ar vuhez a darz eus e izili. ●370. Eur garantez virvidik a darz eus kalon an Ao. Buleon.

    (13) Tonner, gronder.

    ●(1849) LLB 446. Kleu e hreer pel duhont er gurun é tarhein.

    ●(1916) LILH 10 a C'hwevrer. Tarhal e hra er hanon trema Frise.

    (14) =

    ●(1849) LLBg III 73. Er stur e gri, e darh ar hé hoarnaj merglet.

    II. V. tr. d.

    (1) Crever (les yeux).

    ●(1659) SCger 94a. pocher les yeux, tr. «tarza daoulagat.» ●(1792) HS 95. er Philistinèt (...) e darhass é zeulagat enn é bènn.

    ●(1896) HIS 63. er roué e oé bet tarhet é zeulagad dehoñ.

    ●(1907) BSPD I 488. tarhet e vezé ou deulagad. ●(1923) KADO 17. Tarhet ou des e zeulagad… chetu ean dal.

    (2) Tarzhañ an daouarn : applaudir.

    ●(1904) LZBg Du 266. én ur darhein ou dehorn. ●(1907) VBFV.fb 6a. applaudir, tr. «tarhein en dehorn.» ●(1919) BSUF 6. Er lod muian e darré ou dehorn hag e ré mélasion dehou. ●(1942) VALLsup 10b. Applaudir, tr. «tarc'hein en dehorn V[annetais].»

    (3) Faire claquer (un fouet).

    ●(1897) EST 27. er goaz e darh e fouet.

    ●(1905) DIHU 1/10. en ur darhein é foét.

    (4) Faire claquer (ses dents).

    ●(1855) BDE 225. ean e darhou é zent. ●(1857) LVH 297. Er péhour (...) e darhou é zènt.

    (5) Tarzhañ e deod : clapper de la langue.

    ●(1910) DIHU 61/109. Mat ! kaset guin ru d'emb ha hani... nak ! (ean e darh é dead)

    (6) Tarzhañ an divfron : renâcler.

    ●(1849) LLB 725-726. Lausket hou marc'h (…) / de darhein é ziwfren.

    (7) Déchirer, dépecer.

    ●(1732) GReg 233b. Crever, rompre, ouvrir avec effort, tr. «tarza. pr. tarzet. Van[netois] tarheiñ.»

    (8) fam. Tarzhañ unan : boire un coup.

    ●(1996) AVGO 4/14. Bien entendu, les libations s'accompagnent de formules diverses. Deus da darza eun ! tr. «Viens en éclater un !»

    III. Tarzhañ a ra ar soubenn : voir soubenn.

  • tarzhdigeriñ
    tarzhdigeriñ

    v. intr. S'entrouvrir.

    ●(1932) GUTO 43. hag é héneu é tarhdigorein.

  • tarzhdigor
    tarzhdigor

    adj. Entrouvert.

    ●(1931) VALL 263a. Entre-baillé, tr. «tarz-digor.»

  • tarzhdigoret
    tarzhdigoret

    adj. Entrouvert.

    ●(1934) BRUS 123. Entrebaillé, tr. «tarhdigoret.»

  • tarzheg
    tarzheg

    s. (phycologie) Algues Fucus vesiculosus.

    ●(1850) HHO 74. Vesiculosus, tr. « Tarhec. »

    ●(1960) GOGO 558. à Houar (…) tarhek, «qui éclate», celui du fucus vesiculosus.

  • tarzhell
    tarzhell

    f. –où

    I. (architecture)

    (1) Créneau, embrasure.

    ●(1633) Nom 146b. Foramen, foramentum : trou, pertuis : toull, vn tarzell.

    ●(1659) SCger 34b. creneau, tr. «tarzell.» ●174a. tarzell p. ou, tr. «creneau.» ●(1732) GReg 232b. Creneau, entaillure d'une muraille de ville, d'une tour de château, tr. «tarzell. p. tarzellou.» ●332a. Embrasure, ouverture pour tirer le canon, tr. «Tarzell. p. tarzellou.»

    ●(1907) VBFV.bf 74b. tarhel, f. pl. leu, tr. «soupirail, créneau, meurtrière.» ●(1924) FHAB C'hwevrer 54. Kranellou a weler c'hoaz a-zioc'h an nor-borz ha diou darzell e stumm eur groaz.

    (2) Meurtrière.

    ●(1732) GReg 623a. Meurtriere, tuette dans les tours pour tirer sur les assiegeans, tr. «Tarzell. p. tarzellou.»

    ●(1931) VALL 466b. Meurtrière, tr. «tarzell f. pl. ou.»

    (3) Soupirail.

    ●(1732) GReg 881b. Soupirail, tr. «Tarzell. p. tarzellou. Van[netois] tarhell. p. éü.»

    ●(1900) KEBR 17. Eun darzel re striz, tr. « Un soupirail trop étroit » ●Tarzellou re ledan, tr. « Des soupiraux trop larges ».

    II.

    (1) Couvercle de baratte.

    ●(1919) KZVr 354 - 15/12/19. tarzell, tr. «golôen ar ribot, Loeiz ar Floc'h.»

    (2) Cuisine, préparation des repas.

    ●(18--) SAQ II 71. D'ar c'hreg : an darzel, an trebez, ar billig...

    (3) Mauvaise cuisine, gargotte.

    ●(1931) VALL 175a. Cuisine mauv[aise], tr. «tarzell f.»

    (4) Barbacane.

    ●(1732) GReg 79b. Barbacane, petite ouverture longue en un talus pour faire écouler les eaux, tr. «Tarzell. p. tarzellou. Van[netois] tarhell. p. tarhelléü.»

    ●(1907) VBFV.bf 74b. tarhel, f. pl. leu, tr. «barbacane.»

    (5) Sarbacane, pétoire.

    ●(1907) VBFV.bf 74b. tarhel, f. pl. leu, tr. «canonière (de sureau).» ●(1970) LIMO 31 octobre. Tarhel, tr. «sarbacane de sureau.»

    ►fam. Fusil, pétoire.

    ●(1967) LIMO 14 octobre. Hinoah d'é dro, ean eué e iei d'er jiboés, hem tarhel, hem ki. ●(1970) LIMO 03 octobre. Sten e voutas un tén én é darhel.

  • tarzhell-gav
    tarzhell-gav

    f. Soupirail.

    ●(1931) VALL 704b. Soupirail, tr. «tarzell(-gao) f. pl. tarzellou(-kao).»

  • tarzhellañ
    tarzhellañ

    v. tr. d. Créneler.

    ●(1732) GReg 232b. Creneler, faire des creneaux aux tours, aux murailles, tr. «tarzella. pr. tarzellet.»

    ●(1876) TDE.BF 607b. Tarzella, v. a., tr. «Créneler, faire des meurtrière.»

    ●(1931) VALL 466b. faire une meurtrière, tr. «tarzella.»

  • tarzhellat
    tarzhellat

    v. intr.

    (1) Bavarder.

    ●(1925) KANNgwital 275/3. an dud a redas d'ar gear evit kemeret eun tammik pred : na joumas den da darzellat er bourk.

    (2) Faire une mauvaise cuisine.

    ●(1931) VALL 175a. préparer une mauv[aise], une maigre cuisine, tr. «tarzellat.»

  • tarzheller
    tarzheller

    m. –ion Homme qui s'occupe des travaux de femmes.

    ●(1919) KZVr 354 - 15/12/19. tarzellour, tr. «homme qui s'occupe des travaux de femmes, Loeiz ar Floc'h.» ●(1931) VALL 299a. homme qui fait un travail de femme, tr. «tarzeller.»

    ►Épith.

    ●(1945) DWCZ 55. ar wazed tarzellerien.

  • tarzhellet
    tarzhellet

    adj. Crénelé.

    ●(1732) GReg 232b. Crenelé, tr. «tarzellet.»

  • tarzhenn-veure
    tarzhenn-veure

    f. Aube, point du jour.

    ●(1933) OALD 44/108. an darzven-veure a daole he bannou.

    ►absol.

    ●(c.1836) COM vi moj. 11. Ma $$$ret d'ezhan sével abarz deiz na tarzen.

    ●(1981) ANTR 135. abarz deiz na tarzenn eo red mond da zevel ar gripedou.

  • tarzher
    tarzher

    m. Détonant.

    ●(1931) VALL 212b. Détonateur, tr. «tarzer m.»

  • tarzher-kraoñ
    tarzher-kraoñ

    m. (ornithologie) =

    ●(1905) DIHU 6/107. Tarhour-keneu, speg, pokér-koed... e zou er memes tra.

  • tarzherezh
    tarzherezh

    m. Grincement (de dents).

    ●(1767) ISpour 120. tarhereah dentt. ●(1790) Ismar 151. dareu a zézespoër ha tarhereah dènd.

    ●(1857) AVImaheu 26. inou é vou dareu ha tarhereah dènt.

    ●(1913) AVIE 91. él léh ma vou ouilereh ha tarhereh dent.

  • tarzheris
    tarzheris

    m./f. (domaine maritime) Brisants (?) partie écumante de la vague (?)

    ●(17--) VO 28. er mor é fouettal doh t'ai e ra un trous horribl : ne ùélér a bep-tu meit tarheriss, tr. (GMB 682) «enfoncement, crevasse».

    ●(1878) BAY 15. m. tarheris, tr. «brisants.»

    ●(1919) DBFVsup 67a. tarheris, tr. «brisants, crevasse.» ●(1925) DIHU 173/356. Kleuet e hramb neoah un trouz mor é tarhein, / Ha get en darheriz, rizenneu é punein. ●(1934) BRUS 181. Des brisants, tr. «tarheris.»

  • tarzhet
    tarzhet

    adj.

    (1) (en plt du lait) Caillé.

    ●(1732) GReg 559a. Lait caillé sur le feu, tr. «Læz tarzet.»

    ●(1876) TDE.BF 608a. Tarzet, adj. C[ornouaille] Leaz tarzet, tr. «lait caillé au feu.»

    ●(1909) BOBL 06 mars 219/2d. Meski a c'haller ivez leaz tarzet gant e voued.

    (2) Crevassé.

    ●(1900) BUSF 21. ne oé mui tarhet é selieu-treid.

    (3) Crevé.

    ●(1933) DIHU 270/357. hé deulagad èl pe vehent tarhet.

    (4) (en plt d'un abcès) Crevé.

    ●(1732) GReg 42a. L'aposthume a crevé, tr. «Tarzet eo ar gor.»

    (5) (en plt d'une maladie) Apparaître, éclater, etc.

    ●(c.1718) CHal.ms iii. la peste a paru, tr. «tarhet é, didarzet er vocen.»

    (6) (pathologie) Qui a une hernie.

    ●(1876) TDE.BF 608a. Tarzet, adj., tr. «se dit d'une personne qui a une hernie. Beza tarzet, avoir une hernie.»

  • tarzhig
    tarzhig

    m. –ed (ichtyonymie) = (?) Vairon (?).

    ●(1982) HYZH 147/11. (Treboull) ur silienn pe ur gleuñ peotramant tarziked eo ar re vihanañ tout a zo ken bihan hag ho piz.

  • tarzhigell
    tarzhigell

    f. Femme colère.

    ●(1931) VALL 298b-299a. Femme ; colère, tr. «tarzigell.»

  • tarzhigelliñ
    tarzhigelliñ

    v. intr. Scintiller.

    ●(1909) KTLR 66. Var doen ar c'hraou e tarzigellas ar stereden.

  • tarzhiñ
    tarzhiñ

    voir tarzhañ

  • tarzhkofek
    tarzhkofek

    adj. Hernieux.

    ●(1931) VALL 359a. Hernieux, tr. «tarzkovek.»

  • tarzhus
    tarzhus

    adj. Détonant.

    ●(1931) VALL 212b. Détonant, tr. «tarzus.»

  • tas .1
    tas .1

    m. –où Tasse.

    ●(1633) Nom 158a. Patera : vne tasse : vn taçc, vn coup. ●158a-b. Scyphus : tasse à boire, coupe, hanap : vn taçc, coup, gob, gobelet, hanaff. ●158b. Phiala : phiole, tasse : fiolen, buret, taçc.

    ●(1732) GReg 907a. Tasse, vaisseau à boire, tr. «Taçz. p. taçzou.» ●(1790) MG 217. un tass-argand.

    ●(1856) VNA 30. une Tasse, tr. «un Tas.» ●(1896) HIS 25. tas argant me mestr.

  • tas .2
    tas .2

    m. –où (fisc) Taxe.

    ●(1659) SCger 116a. vne tasche, tr. «vn tass.» ●taxe, tr. «tass.»

    ●(1824) BAM 78. an taçzou, an taillou.

  • tasad
    tasad

    m. –où

    (1) Contenu d'une tasse.

    ●(1732) GReg 907b. Un tassée de vin, tr. «un taçzad guïn.»

    ●(1834) SIM 133. un anter-taçad dour-sco. ●(1843) LZBg 1añ blezad-2l lodenn 81. ean e zegasas d'eign mar-a-dassad thé. ●(1861) BSJ 214. Jesus (…) e gueméras un tassat gùin ; en tasseu d'ivèt, én amzér-cé, e oé groeit èl er haliceu guet péré é lar bremen er vêlean ou overen. ●(1865) LZBt Gouere 12. eun nebeut a dasado the.

    ●(1927) BBMT 10. un tasad thé. ●(1931) ATBR 19. peb a dasad kafe du.

    (2) Coup à boire.

    ●(1970) BHAF 117. evet em-oa eun tasad bennag, med pell e oan diouz beza mezo. ●(1974) YABA 02.02. Un tasad, kanderv Yann ?

  • tasañ .1
    tasañ .1

    v. tr. d.

    (1) (fisc) Taxer.

    ●(1499) Ca 193b. Tassaff. g. tausser.

    ●(1659) SCger 116a. taxer, tr. «tassa.» ●174a. tassa, tr. «taxer.»

    (2) Condamner.

    ●(1575) M 437. na galse ho tassha, tr. «qu'elle ne pût les condamner.» ●(1650) Nlou 4. ez viomp oll tasset / Da bezaff bizuiquen, en ancquen ha penet, tr. «nous fûmes tous condamnés / à être à jamais dans l'angoisse et la douleur.»

  • tasañ .2
    tasañ .2

    v. tr. d. Entasser.

    ●(1732) GReg 351b. Entasser des gerbes en un aire, tr. «taçza ed.»

  • taser
    taser

    m. Taxateur.

    ●(1499) Ca 193b. Tasser. g. taxeur.

  • taset
    taset

    m. –où (habillement) Poche, gousset.

    ●(1907) VBFV.bf 74b. taset, m. pl. eu, tr. «poche, gousset.» ●(1927) GERI.Ern 609. tasèt V[annetais] m., tr. «Poche ; gousset.»

  • tasiñ
    tasiñ

    v. tr. d.

    (1) Destiner.

    ●(1907) VBFV.fb 30a. destiner, tr. «merchein, tasein.»

    (2) Déterminer.

    ●(1825) COSp 255. groamb hun labour ar hun gouar pé guet peah, hemp tassein en amzer d'en achiue.

    ●(1907) VBFV.fb 30a. déterminer, tr. «arrest, tasein, deviz, merchein.»

  • taskagn .1
    taskagn .1

    m.

    I. Action de ruminer.

    ●(1927) GERI.Ern 609. taskagn m., tr. «action de ruminer.»

    II. sens fig.

    (1) Action d'hésiter, de chipoter.

    ●(1927) GERI.Ern 609. taskagn m., tr. «action d'hésiter, de chipoter.» ●(1931) VALL 359b. Hésitation dans un marché (par esprit de chicane ou avarice), tr. «taskagn m.»

    (2) Action de ruminer des pensées.

    ●(1975) YABA 29.03. Pe sord taskogn e oè geton ? ●(1975) LIMO 29 mars. Pe sord taskogn e oè geton ? tr. «Que ruminait-il ?»

  • taskagn .2
    taskagn .2

    m. Lésineur.

    ●(1931) VALL 423a. qui lésine, tr. «taskagn, –ner.»

  • taskagnañ / taskagniñ / taskagnat / daskagnat
    taskagnañ / taskagniñ / taskagnat / daskagnat

    v.

    I. V. tr. d.

    (1) Ruminer.

    ●(1896) GMB 679. à Trévérec taskognat, à St-Mayeux tastoulhat.

    ●(1927) GERI.Ern 609. taskognat v. n., tr. «Ruminer.» ●(1931) VALL 668b. Ruminer, tr. «taskagnat, taskognat.»

    (2) sens fig. Ânonner.

    ●(1914) DFBP 17a. anonner, tr. «Taskagnat.»

    II. V. intr.

    (1) Chercher querelle.

    ●(1938) WDAP 2/126. (Pleiben) Taskagna, verb, Rendaela, riotal, tatinat.

    (2) sens fig. (en plt de qqn) Ne rien faire.

    ●(1957) AMAH 124. Ne vanis ket da zaskagnat, ha war an taol (...) e kas ganin va «bolchevik» da di Vorinaud.

    (3) = (?) Marmoner (?).

    ●(1934) MAAZ 150. Hir amzér é chom beziùet de sellet doh er mor, ha dré bep diù uéh, é takon étré é zent : «Nag a zeur ! Nag a zeur ! Darz ar darz ! Nag a zeur !»

    (4) Lésiner.

    ●(1931) VALL 423a. Lésiner (…) dans les marchés, tr. «taskagnat.»

    III. V. pron. réci. En em daskagnañ : se quereller.

    ●(1834) SIM 30. hac e cuntinuent d'en em dascani, o guenou leun a voued.

  • taskagner
    taskagner

    m. –ion

    (1) Querelleur.

    ●(1924) BILZbubr 43-44/1025. Penn fall a oa, taskanier, kilhenn, dont a raeo de vea eur pôtr fur. ●Taskanier, tr. «querelleur.» ●(1935) CDFi 23 février. pennok, imoriek ha taskagner eo. ●(1938) WDAP 2/126. (Pleiben) Taskagner, hano gourel, stumm gg. : Taskagnerez. Rendaeler, rioter. Skouer : Atao e kav an taskagner-se an tu da zont da glask reo ouzin.

    (2) Lésineur, pingre.

    ●(1931) VALL 423a. qui lésine, tr. «taskagn, –ner.» ●560b. Pingre, tr. «taskagner.»

    (3) Celui qui hésite par esprit de chicane ou d'avarice.

    ●(1931) VALL 359b. Hésitation dans un marché (par esprit de chicane ou avarice), tr. «taskagn m. (taskagner celui qui hésite ainsi)»

  • taskagnerez
    taskagnerez

    f. –ed Querelleuse.

    ●(1938) WDAP 2/126. (Pleiben) Taskagner, hano gourel, stumm gg. : Taskagnerez. Rendaeler, rioter.

  • taskagnerezh
    taskagnerezh

    m. Lésinerie.

    ●(1931) VALL 423a. Lésinerie, tr. «taskagnerez m.»

  • taskagniñ
    taskagniñ

    voir taskagnañ

  • taskognat
    taskognat

    voir daskiriat

  • tasmant
    tasmant

    m. –où Fantôme.

    ●(14--) N 797. Me so Diaoul bras goal tasmant, tr. «Je suis le grand diable ; terrible fantôme.» ●(1499) Ca 193b. Tasmant g. fãtosme.

    ●(1732) GReg 398a. Fantome, spectre, tr. «tasmand. p. tasmanchou.»

    ●(1927) GERI.Ern 609. tasmant m. pl. ou, –ñchou, tr. «Fantôme, spectre.» ●(1961) LLMM 86/151. En ur ger, darempredet, eme an dud, e tlee bezañ ar c’hastell gant un tasmant pe ur c’hef-ifern bennak.

  • tasmantet
    tasmantet

    adj. Hanté.

    ●(1931) VALL 353a. Hanté, tr. «tasmantet.»

  • tasmantheñvel
    tasmantheñvel

    adj. Fantômatique.

    ●(1931) VALL 295a. Fantomatique, tr. «tasmanthéñvel.»

  • tasneuziñ
    tasneuziñ

    v. tr. d. Cochonner, saboter (un travail)

    ●(1924) NFLO. travail. faire à moitié un tr[avail], le mal faire, tr. «tasneuzi.»

  • tason .1
    tason .1

    adj. Dégouté.

    ●(1927) GERI.Ern 609. tason adj., tr. «Dégouté, rassasié.» ●(1931) VALL 193b. Dégoûté, tr. «tason.»

  • tason .2
    tason .2

    m. Agacement (des dents).

    ●(1927) GERI.Ern 609. tason m., tr. «agacement.»

  • tasoniñ
    tasoniñ

    v.

    (1) V. tr. d. Agacer (les dents).

    ●(1927) GERI.Ern 609. tasoni, tr. «agacer (les dents) ; voir tozona.»

    (2) V. intr. Se dégoûter (d'un mets, etc.).

    ●(1942) VALLsup 49a. Dégoûter (se) d'un mets, etc., tr. «tazoni.»

  • taston / tastorn
    taston / tastorn

    m. & adv.

    I. M.

    (1) Tâtonnement, toucher.

    ●(c.1718) CHal.ms iii. Les atomes ne sont sensibles ni a la veüe ni au toucher, tr. «ne santerquet en huen es en air, na guet er güel, na guet en Tastourn'.» ●(1774) AC 49. dre an taston, tr. «au tact.»

    ●(1914) DFBP 319a. tâtonnement, tr. «Taston.» ●(1921) DIHU 116/197. biskoah n'er laoské édan en tastorn. ●(1931) VALL 729a. Tâtonnement, tr. «tastourn m.»

    (2) Lezel udb. edan an tastorn : laisser qqc. être touché par qqn.

    ●(1921) DIHU 116/197. biskoah n'er laoské édan en tastorn.

    II. Loc. adv.

    (1) A-dastorn : à tâtons.

    ●(c.1718) CHal.ms iv. aller a tastons, tr. «teutein, monet a Zastourn'.» ●(17--) VO 79. ma querhemb a dastourn.

    ●(1857) CBF 50. A dastourn ez eot, tr. «Vous irez à tâtons. ●(1891) CLM 20. peb-unan e glasq é léh a dastorn.

    ●(1904) LZBg Gwengolo 221. Hochellat e hrant doh hum stleijal a hers hag a dastorn. ●(1908) PIGO II 18. hag a ya er-maez a-dastoun. ●(1914) DFBP 319a. tâtons (à), tr. «A daston.»

    (2) War dastorn : à tâtons.

    ●(1855) MAV 47. Luiza a zeuaz enn dro war dastoun.

    ●(1902) PIGO I 42. war dastoun, e kavaz alumetez. ●173. mont war dastoun. ●(1919) BUBR 3/66. Mont a reomp e-barz, war-daston, penegwir na weler taken. ●(1919) BUBR 5/123. hag e rankan kabouilhat ar fank da glask anezan war dastoun.

    (3) Dre dastorn : à tâtons.

    ●(17--) EN 2594. eheed goustadic a bepred dre daston, tr. «vous irez doucement et toujours à tâtons.» ●3265. a ma hen dre daston a dle hac a deou, tr. «en sorte que j'allais à tâtons de gauche et de droite.»

    ●(1867) LZBt Genver 230. o vont dre dastoun enn draouienno.

    ●(1903) MBJJ 249. dre daston e kavan eul lommik dour. ●(1944) EURW I 33. e klaskjont dre dastourn pephini e zilhad.

  • tastonat / tastornat / tastoniñ
    tastonat / tastornat / tastoniñ

    v.

    I. V. intr.

    A.

    (1) Tâtonner.

    ●(1659) SCger 116a. tastonner, tr. «tastonni.» ●174a. tastonni, tr. «tastonner.»

    ●(1865) LZBt Gouere 5. evit tastonnin enn devalijen. ●(1876) TDE.BF 103a. Dastourna, v. n., tr. «Chercher en tâtonnant.»

    ●(1910) MAKE 12. dre forz tastoni gant an treid. ●(1914) DFBP 319a. tâtonner, tr. «Tastoni» ●(1931) VALL 729a. Tâtonner, tr. «tastourni, tastournat.»

    B. sens fig.

    (1) Hep tastorniñ : sans hésiter.

    ●(1907) DIHU 30/475. kapabl e vehent d'em has d'er bed aral hemb tastornein.

    (2) Faire des essais.

    ●(1922) LZBt Gwengolo 9. Tastonet a vo d'ober arok o diazean evel m'o (lire : m'eo) dleet.

    (3) =

    ●(1984) HBPD 256. Ha me huélé-mé (…) penaus é tastorné me zad get é gonzeu.

    II. V. tr. d.

    (1) Tâter, attoucher.

    ●(1790) MG 121. ou lausq de dastournad ou deourn. ●(17--) TE 41. a dastournad é zeourn.

    ●(c.1825-1830) AJC 2494. ous ma sastonad.

    ●(1954) LLMM 42/9. Tastournat a ra ler kuñv ha kreñv an heuzoù hag o c’hlenkañ a ra dindan e gazel.

    ►absol.

    ●(1774) AC 51-52. ne deo mui necesser tastoni, tr. «il n'est plus nécessaire d'attouchement.»

    (2) Carresser, manier.

    ●(1744) L'Arm 273a. Patinable, tr. «A eellérr tasstournatt. ●Patiner, tr. «Tasstournein.. rnétt.»

    ●(1931) GUBI 199. tinér de zastornein.

    (3) par ext. =

    ●(1857) HTB 59. dougen he vaz en he zorn evit tastonad an douar a raok taol he dreid.

    III. V. pron. réfl. En em dastornat : se masturber.

    ●(c.1718) CHal.ms i. aués uous fait de mauuais attouchements, tr. «ha hui hoües him dastournet e goal leh.»

  • tastonerezh / tastornerezh
    tastonerezh / tastornerezh

    m. –ioù

    (1) Attouchement.

    ●(c.1718) CHal.ms i. attouchement, tr. «attouchemant tastournereh.» ●(1744) L'Arm 20a. Atouchement, tr. «Tasstournereah.. heu. m.» ●273a. Patinage, tr. «Tasstournereah.»

    (2) Attouchements sexuels, pelotage.

    ●(c.1718) CHal.ms i. aués uous fait de mauuais attouchements, tr. «ha hui hoües groeit tastournereheu fal, dishonnest'.» ●(1767) ISpour 96. Dré enn deornn, bouffonnereah, tastonereah. ●(1790) Ismar 134. en hoarieu dourn, er bouffonereah, en tastournereah.

    ●(1940) DIHU 354/185. èl m'en dé tioél er sal, ur véh d'en tastornereh ha d'er skandal e zo abarh.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...