Devri

Recherche 'pi...' : 623 mots trouvés

Page 4 : de piker-maen-piker-mein (151) à pil-2 (200) :
  • piker-maen / piker-mein
    piker-maen / piker-mein

    m. pikerion-vein Tailleur de pierre.

    ●(1633) Nom 302b. Lithotomus : qui taille la pierre : vn tailler da mæn, piguer mæn.

    ●(1659) SCger 115a. tailleur de pierres, tr. «piquer mein.» ●164b. piquer mein, tr. «piqueur de pierre.» ●(c.1718) CHal.ms iv. Tailleur de Pierre, tr. «binour, piquer men.» ●(1732) GReg 902b. Tailleur de pierres, tr. «picqèr mæn. p. picqèryen væin. Van[netois] picqour mæin.»

    ●(1869) FHB 219/78a. e kaviz pikeryen-mean o pika mein. ●(18--) SBI I 196. Ar c'hentan zo piquer-min, tr. «Le premier est piqueur de pierre.»

    ●(1902) TMJG 345. bro ar bikerrien-veïn. ●(1905) IVLD 3. micherourien evel ar bikerien vein. ●(1986) GEVU v 126. (Pouldahu) Aze va tennourien mein ha pikerien mein, tr. «Les carriers et les tailleurs.»

  • piker-mein
    piker-mein

    voir piker-maen

  • pikerez
    pikerez

    f. –ed

    (1) (botanique) Chardon.

    ●(1896) GMB 489. à Mûr piqéres chardon.

    ●(1934) BRUS 264. Le chardon, tr. «er bikeréz.»

    (2) (entomologie) Moustique.

    ●(1931) VALL 484b. Moustique, tr. «V[annetais] pikeréz f.»

  • pikerig-ar-gwez
    pikerig-ar-gwez

    m. (ornithologie) Pic-vert (oiseau).

    ●(1866) FHB 72/160a. Pikerig-ar-guez a vef gant ar prevet a ra droug d'ar guez coz.

  • pikern
    pikern

    m. –ioù (oronymie) Pic.

    ●(1927) GERI.Ern 464. pikern T[régor] m., tr. «pic, colline isolée.»

  • pikernenn
    pikernenn

    f. –où Pyramide.

    ●(1927) GERI.Ern 464. pikernenn f., tr. «pyramide.»

  • pikerom
    pikerom

    m. –où

    (1) Plantoir.

    ●(1982) PBLS 18. (Langoned) pikerom, tr. «plantoir de jardin.»

    (2) Sonn evel ur pikerom : droit comme un piquet.

    ●(1933) BZIG Gouere 3a. Chom sounn evel eur pikerom.

  • piket
    piket

    adj.

    (1) Ému.

    ●(1920) LZBt Here 21. ma'n em zante an holl piket ha tenereet.

    (2) Piket betek ar bev : piqué au vif.

    ●(1838) OVD 37. piquet bet er bihue.

  • piketa
    piketa

    v. tr. d.

    (1) Repiquer (choux, oignons).

    ●(1957) PLBR 125. piketa kaol, tr. «piquer des choux, à Dirinon, à Plélauff.» ●(1970) GSBG 341. (Groe) piketat, tr. «faire des trous dans la terre à l'aide du pik.» ●(1982) MABL I 149. (Lesneven) kaol da blantañ, da biketañ iañ. ●(1985) AMRZ 100. piketa ognon. ●167. ougnon da biketa pe da denna ha da zilosta.

    ►[empl. comme subst.]

    ●(1985) AMRZ 172. Mare ar piketa ougnon a errue atao e-pad ar goañv.

    (2) Picorer.

    ●(1906) BOBL 29 septembre 106/3b. ier (…) oa bet o peketal greun en e leur.

    ►absol.

    ●(1906) BOBL 15 décembre 116/2f. lapoused bihan o tont da veketa tost outan [ar spontaill].

  • piketaer .1
    piketaer .1

    m. –ion Planteur.

    ●(1985) AMRZ 172. Eno e veze ar biketerien, unan a beb tu.

  • piketaer .2
    piketaer .2

    m. –ioù Plantoir.

    ●(1957) PLBR 125. l'instrument : eur piketar à Dirinon, eur piker à Plélauff.

  • piketaet
    piketaet

    adj. Piqué.

    ●(1986) PTGN 162. Gwelloh eo an ognon hadet eged an ognon piketet.

  • piketez
    piketez

    m. (alimentation) Piquette.

    ●(1732) GReg 725a. Piquette, méchant vin fait de marc de raisin, & d'eau, tr. «picqetès-guïn.» ●Piquette, espece de cidre, fait de marcs de pommes, & d'eau, tr. «Picqetès.» ●(1790/94) PC I 208. Guel piqetes zo em barriqen.

    ●(1857) CBF 12. Piketez, m., tr. «Piquette, f.»

    ●(1931) VALL 561b. Piquette, tr. «piketez.» ●(1925) FHAB Mae 198. Emaoc'h o vont d'ober piketez, ha ne welan tamm rezin ebet en ti ! ●piketez (...) Deliou-on. ●(1947) BIKA 41. Marteze eul lonkadenn piketez heiz ?

  • pikez .1
    pikez .1

    coll. (jeu) Cartes de pique.

    I.

    ●(1732) GReg 724b. Pique, marque du jeu de cartes, tr. «Pic. picqès.» ●(17--) EN 181. Disque di(n) [me] da jeue, ar piques a sou din, tr. «Montre-moi ton jeu, le pique est à moi.»

    ●(1931) VALL 561a. Pique ; au jeu de carte, tr. «pikez m.» ●(1933) KANNkerzevod 75/9. ar born treflez var he skouarn glei, ar born pikez var he skouarn deou.

    II.

    (1) Du evel ur born pikez : très noir.

    ●(1957) AMAH 123 (T) *Jarl Priel. Ha dezhañ war ar marc'had ul lapenn-voulc'h ha daoulagad ken du hag ur born pikez.

    (2) Koustañ pikez : coûter une fortune.

    ●(1877) FHB (3e série) 33/264b (L). Beza merer d'ar gazeten foll-ze a goust pikez.

    ●(1942) SAV 25/18. Moarvat e kousto d’in pikez !

    (3) E-unan evel ul lakez pikez : voir lakez.

    (4) Mut evel ul lakez pikez : voir lakez.

    (5) Sonn evel ul lakez pikez : voir lakez.

  • pikez .2
    pikez .2

    f. –ed (en plt de qqn)

    (1) Peste.

    ●(1879) ERNsup 165. On dit à Ploezal le fém. pikes, penn-pikes, femme éffrontée, chicanière.

    ●(1910) MAKE 99. evelse emout ganin, pikez, eme an aotrou. ●(1924) ZAMA 167. e ziou bikez vriz. ●(1931) VALL 120b. Chipie, tr. «pikez f. ed.» ●298b. Femme effrontée, chicanière, tr. «pikez f.» ●(1943) FATI 21. Jasinta, ar bikez vihan, eo he doa kavet an dro-gamm-se. ●(1947) YNVL 29. ur gwall bikez pa vez en imor fall.

    ►[empl. comme adj.]

    ●(1965) KATR 7. med e c'hoar a oa ken pikez !

    (2) Penn-pikez : peste, chipie.

    ●(1931) VALL 120b. Chipie, tr. «penn-pikez m.»

  • pikezenn
    pikezenn

    f.

    (1) (jeu) Carte de pique.

    ●(1931) VALL 561a. Pique ; au jeu de carte, tr. «pikezenn f.»

    (2) (en plt de qqn) Peste.

    ●(1931) VALL 120b. Chipie, tr. «pikezenn f.» ●298b. femme dégourdie, qui fait des tours, tr. «pikezenn.» ●(1957) AMAH 111. ur bikezenn a blac'h na oa ket boaz da goll penn.

  • pikilh-
    pikilh-

    voir pikailh-

  • pikiñ
    pikiñ

    voir pikañ

  • piklamm
    piklamm

    m. & adv. –où

    I. M.

    (1) Bond.

    ●(1866) FHB 92/319b. pebez piclammou, lammou treuz, lammou a gostez.

    (2) saut sur place.

    ●(1931) VALL 677a. Saut sur place, tr. «piglamm.»

    (3) Mont d'ar piglamm : aller au petit trot.

    ●(1869) FHB 246/294a. ez ea d'an trot, d'an inkane, d'ar pig lam, d'an daou lam, dioc'h ma troe en he benn.

    ●(1924) FHAB Du 438. Drant ha d'ar piklammig / ez a.

    II. Adv. A-biklammoù : par petits bonds.

    ●(1867) MGK 16. Na nijit mui a biglammou.

    ●(1914) MAEV 245. Ne daol troad ebet d'an douar, nemet a-bik-lammou.

  • piklammat
    piklammat

    v. intr.

    (1) (en plt du cœur) Battre la chamade.

    ●(1866) FHB 91/309b. he galon en he greiz a biclammas c'hoaz eur pennad mad.

    ●(1909) FHAB Mezheven 182. eur c'huitelladen skiltrus a lakeas meur a galon da billamat.

    (2) (en plt d'un oiseau) Sautiller.

    ●(1890) MOA 458a. Sautiller de branche en branche, tr. «pik-lammet a skour da skour.»

    (3) Sauter sur place.

    ●(18--) ALB (FHAB du/kerzu 1941 p. 102b). hag evel eun den possedet / e pik-lamm a dreuz hag a hed.

    ●(1931) VALL 677a. Sauter sur place, tr. «piglammet.»

    (4) (en plt du feu)

    ●(1949) ENRO 302. Ruzelliñ ha lugañ a ra evel flamm ul lutig n'en defe mui a eoul, hag a biklammfe, kent mougañ. 

  • pikmoan
    pikmoan

    adj. (en plt de fil) Inégal en grosseur.

    ●(1732) GReg 412a. Fil qui n'est pas uni, mais gros en des endroits, & menu en d'autres, tr. «Neud picqmoan.» ●475a. Gros & menu par différens endroits, tr. «Picqmoan.»

    ●(1896) GMB 488. On dit en pet[it] Trég[uier] neud pilhewañn, par l mouillé.

  • piknikañ
    piknikañ

    v. intr. Picniquer.

    ●(1994) HETO 30. da vond da biknikañ.

  • piko .1
    piko .1

    m. Broderie.

    ●(1974) THBI 221. ober a ra ouspenn piko gwerzet e Pont 'n Abad dre vetr.

  • piko .2
    piko .2

    m. (pêche) Poinçon pour tuer les thons.

    ●(1925) DIHU 169/290. (Groe) Piko, tr. «(s. m.) alène pour tuer le thon.» Dastumet get Bleimor.

  • pikol
    pikol

    m., adj. & adv. –où, –ed

    I. M.

    A.

    (1) [devant un subst.] Énorme.

    ●(1659) SCger 63b. grand, tr. «picol.» ●164a. picol, tr. «grand.»

    ●(1866) LZBt Gouere 156. tri fikoll karr. ●(1896) GMB 488. On dit en pet[it] Trég[uier] eur piqol den, tr. «un homme très grand.»

    ●(1902) PIGO I 8. eur pikol-pikol den. ●(1903) MBJJ 190. pikolo mogerio. ●209. guped a liou louet o nijal 'vel pikolo sparfeled. ●(1910) MBJL 106. pikolo pifro, mar gê gwell ganac'h. ●(1942) DADO 11. Ya vat, hag eur verenn diouz ar c’henta am eus bet : soubenn ar c’hig, ha goude eur pikol plaïsenn, rouzet ’barz an amann. ●(1954) LLMM 42/7. E peurvan deñval ar vourc’h n’eo ket ul leue a zo o peuriñ, met ur pikol ki louet, gleb ha gludek ar c’hrev anezhañ. ●(1959) TGPB 100. evel ur genaoueg mouchet gantañ e zaoulagad a-dreuz ur pikol toenn-vor ken tev ha ken kalet da welout hag ur voger vein.

    ►[avec mutation]

    ●(1866) FHB 57/38a. eur bikol injur bennak.

    ●(1910) MBJL 5. an diw bikol moger.

    ►[renforcé avec «pezh»]

    ●(1896) GMB 488. On dit en pet[it] Trég[uier] eur pez piqol den, tr. «un homme très grand.»

    ●(1924) FHAB Mezheven 208. eur pikol pez den hag a ouie strobinella ar re a deue da glask stourm outah.

    ►[employé seul]

    ●(1869) FHB 229/154a. kalz a besked, a re grenn, a re vraz hag a bikolyou. ●(1895) FOV 271. Selet d'oh me fochad, guélet péh ur pikol !

    (2) [devant un sing. dénombrable] Ur pikol a : un énorme.

    ●(1872) DJL 23. o klask pilat eur pikol a venn-dero.

    (3) [devant un d., un plur. ou un coll.] Ur pikol a : beaucoup de.

    ●(1872) DJL 7. Ian eo berr he istor ; kar, dre c'hras Doue, n'eus ket en-hi eur pikol a droïou kam. ●8. ne larin ket mui eur pikol a gomzou.

    ►

    ●(1908) PIGO II 119. da zellet gant eur pikol daoulagad dilontet.

    (4) [au plur.]

    ●(1896) GMB 488. petcholiet tud grands hommes.

    (5) [au plur.]

    ●(1954) VAZA 163. Bez’ eus a bep tu dezho ur menez meinek, pikoloù re a-wechoù, gant koadeier stank eus an traoñ d’an nec’h.

    (6) [au superl.]

    ●(1904) LZBg Du 278. er pikolan pesk e gavér ér mor.

    B. [avec un v. au nég., devant un indénombrable]

    ●(1872) DJL 9. ne oan ket eur pikol sonj da ghenta d'he lezel da vont var an avel. ●17. n'ize ket gret eur pikol drouk.

    C. (en plt de choses abstraites)

    ●(1873) KTB.ms 15 p 300. gant ur pikol mouez.

    D. [devant un mot au plur.]

    ●(17--) VO 93. piqueol desseinneu.

    II. Attr./Épith.

    (1) Énorme.

    ●(1838) OVD 115. er vertuyeu piquôl-hont.

    ●(1932) DIHU 249/44. En hani brasan, henneh, sur, e zeli bout pikol.

    (2) En e bezh pikol : tout entier.

    ●(1878) EKG II 281. hor boa poazet kroc'hen, bleo hag all eun ejenn enn he bez-pikol.

    III. Adv.

    (1) Beaucoup (de).

    ●(18--) SAQ I 275. Ne ra ket pikol vân evit komzou flour, na promesaou kaer. ●(18--) SAQ II 101.Lod ne lavaront ket pikol tra.

    ●(1906) BOBL 17 mars 78/2b. Ne weler ket pikol kristenien trec'h da re parrez Guiskri. ●(1929) MKRN 82. Koll er c'housked ne oa ket evitan pikol tra. ●85. Ne doste ket pikol d'an iliz. ●106. ne oa ket pikol préz war an aotrou. ●(1939) RIBA 2. Ha hep pikol poén.

    (2) Des masses, beaucoup.

    ●(1982) PBLS 26. (Langoned) n'eus ked pikol, tr. «il n'y en a pas beaucoup.»

    (3) =

    ●(1934) MAAZ 12. Ne jaojè ket pikol peden Mab Azen doh er goal e uélè. ●(1939) RIBA 45. ne vè ket er pigi na taolet pikol, na duah de labourat.

    (4) Bras-pikol : très grand.

    ●(1890) MOA 285b. Très-grand, tr. «braz-pikol C[ornouaille].»

  • pikolded
    pikolded

    f. Énormité.

    ●(1744) L'Arm 179a. Grosseur, tr. «Piquoldætt.»

  • pikolenn
    pikolenn

    f. –où

    (1) [devant un subst. f.] Énorme.

    ●(17--) TE 461(2). ur biquolèn stirèn ardant èl un torche.

    ●(1876) RECe III 58. (Sarzhav) pekòlienn voes, tr. «grande femme.» ●pekòlienn vioc'h.» ●(1896) GMB 488. petchòlienn voes grande femme à Sarzeau. ●(18--) SBI I 34. ar picolen gwiad, tr. «l'énorme pièce (de toile).»

    ●(1900) LZBg 57 blezad-1añ lodenn 37. Pikolenneu dar e rid ar zivougen er hèh kroèdur. ●(1925) DIHU 173/358. Ha pikolen arme, ioh bras hemb pen erbet.

    (2) =

    ●(1906-1907) EVENnot 13. (Pleuzal) Ar vam ac'h ev. – Hag ar verc'h 'ta, honnez a zo eur bikolen c'hoaz !, tr. «fameuse.»

  • pikoloù
    pikoloù

    plur. (argot de La Rocche-Derrien) Argent.

    ●(1885) ARN 34. Argent. – Br. Arc'hant. Arg[ot] : Pikolo. L'adjectif pikol, connu seulement dans le Trécorrois, a pour pluriel pikolo ; pikol, grand, énorme, démesuré…

  • pikotañ / pikotat
    pikotañ / pikotat

    v.

    (1) V. intr. Butiner.

    ●(1889) ISV 466. e kichen ar bleun eleac'h ma za ar guenan da bicota !

    (2) V. tr. d. Picorer.

    ●(1981) LIMO 11 juillet. nen dé [ket] traoalh pikotad er lévreu.

  • pikotat
    pikotat

    voir pikotañ

  • pikoter
    pikoter

    m. –ion Ouvrier adroit.

    ●(17--) ST 54. pikoterien, micherourien barfet, tr. «picoteurs, ouvriers adroits.»

  • pikotet
    pikotet

    adj. Variolé.

    ●(17--) ST 204. he façz pikotet, tr. «son visage grêlé.»

    ●(1869) FHB 210/5a. beza pikotet ha pikotet groz. ●(1888) SBI II 180. fass picotet, tr. «face grêlée.»

    ●(1905) IVLD 213. Eur c'hrennden oa, pikoted, teo eun draig. ●(1924) FHAB C'hwevrer 62. eun denig bihan, pikotet e zremm.

  • pikotus
    pikotus

    adj. Âcre, piquant, mordicant.

    ●(1732) GReg 11b. Acre, piquant, mordicant, tr. «Picotus.» ●Acrimonie, aigreur piquante, tr. «Tréncqder picotus.» ●635a. Mordicant, tr. «picqotus.» ●Humeur mordicante, tr. «Humor picqotus.»

  • pikoù-panez
    pikoù-panez

    plur. Taches de rousseurs.

    ●(1933) OALD 45/215. da gas ar pikou panez pe ar briz eus bizachou an dud.

  • pikous
    pikous

    adj.

    I. Attr./Épith.

    (1) (Yeux) chassieux.

    ●(1499) Ca 158a. Picous. ga. chacieux. ●(1633) Nom 258a. Lippitudo, ophtalmia : vice des yeux pleurans & chassieux : viçc en daoulagat, daoulagat berus ha piçcous. ●269b. Lippus : chassieux : vnan en deus daoulagat piccoüs, daoulagat berus, picousecq.

    ●(1659) SCger 23a. chassieux, tr. «picoux.» ●164a. picoux, tr. «chassieux.» ●(c.1718) CHal.ms iii. des yeus Chassieus, tr. «deulagat picous.» ●(1732) GReg 156b. Des yeux chassieux, tr. «Daoülagad picqous.»

    (2) (en plt d'une source de lumière) Faible, maigre.

    ●(18--) CST 56. eur c'houlaouen, a zo gleb he foulc'henn, ne grog nemeur, kaer 'zo tostaat anezi ouz an tan, a zo pikous ha ne ra nemet strakal ha divera...

    ●(1943) VKST Du 388. Eun tamm goulou pikouz da c'horo ar saout.

    (3) (?) Insuffisant, chiche (?).

    ●(1913) PRPR 107. Eun daolen veo euz ar goz grac'hed koz eo, ken bulumus o zeod evel m'eo loudour o dillad ha pikous o c'heusteuren.

    (4) =

    ●(1867) BBZ III 203. Pikouz ar blun, 'vel gand ar glao, tr. «les (yeux des) fleurs sont éraillés, comme si la pluie les avait frappés.»

    (5) Koñchennoù pikous : racontars.

    ●(1732) GReg 202b. Contes de vieilles, tr. «conchennou picqous.»

    (6) (météorologie) =

    ●(1935) BREI 389/1b. eur gouel faro, en despet d'an amzer pikous. ●(1936) BREI 450/2c. an amzer a zo bet ken pikous, m'eo bet diaes dibab eur c'houlz da blanta, dreist-holl en douarou gleb : an dour a save en toullou.

    (7) Pénible.

    ●(1879) ERNsup 165. labour pikouz, travail pénible, difficile, Trév[érec].

    (8) (Raison, excuse) mauvaise.

    ●(1987) BAPR 27. michañs 'm-oa laret dezi eur rêzon bikouz bennag.

    II. Adv. =

    ●(1964) BAHE 40/63. lizhiri skrivet pikouz.

  • pikouz .1
    pikouz .1

    m. Chassie.

    ●(c.1718) CHal.ms i. chassie chassieus, tr. «picous, birous.» ●(1732) GReg 156a. Chassie, humidité visqueuse qui sort des yeux, & qui colle les paupières, tr. «Picqous. ar picqous.»

    ●(1958) BRUD 3/27. ma n'eo ket stanket ho taoulagad gand ar pikouz !…

  • pikouz .2
    pikouz .2

    m. –ed Homme qui a de la chassie dans les yeux.

    ●(1732) GReg 156b. Chassieux, tr. «picqous. p. picqoused.»

  • pikouzañ / pikouziñ
    pikouzañ / pikouziñ

    v.

    (1) V. intr. Avoir de la chassie.

    ●(1732) GReg 156a. Avoir la chassie, tr. «Picqousa. pr. et.»

    ●(1868) FHB 189/266b. Enn divez e teuaz (...) va daoulagad da bikouza gant ar boultren ha da zrelli gand ar vein deus ar ruiou. ●(1868) FHB 192/287a. an daoulagad a deu da bicouza.

    ●(1934) BRUS 58. Devenir chassieux, tr. «pikouzein.»

    (2) V. tr. d. Rendre chassieux.

    ●(1868) FHB 178/172b. al loustoniou, ar vreinadurez-se a zo en ho c'hreiz, a gatar hag a bikouz d'ezo daoulagad ho ene.

  • pikouzeg
    pikouzeg

    m. pikouzeion Homme qui a de la chassie dans les yeux.

    ●(1732) GReg 156b. Chassieux, tr. «Picqousecq. p. picqouséyen.»

  • pikouzek
    pikouzek

    adj. (Yeux) chassieux.

    ●(1633) Nom 269b. Lippus : chassieux : vnan en deus daoulagat piccoüs, daoulagat berus, pikousecq.

    ●(1732) GReg 156b. Des yeux chassieux, tr. «drem picqousecq.» ●170a. Cette vieille chassieuse fait de la cire des yeux, tr. «Daoulagad coarecq he deus ar c'hrac'h picqousecq-hont.»

  • pikouzenn
    pikouzenn

    f. –où

    (1) Chassie.

    ●(1499) Ca 158a. g. chacie.doeil. b. picosenn.

    ●(1732) GReg 156a. Chassie, humidité visqueuse qui sort des yeux, & qui colle les paupières, tr. «picqousen. ar bicqousen.»

    (2) Bout de chassie.

    ●(1935) NOME 16. ma chom eur bikouzenn e korn da lagad.

    (3) fam. œil.

    ●(1928) BREI 58/2c. dont a ra daerou em fikouzennou o sonjal.

    (4) Fille pas propre.

    ●(1977) PBDZ 700. (Douarnenez) pikouzenn, tr. «fille pas propre.»

  • pikouzet
    pikouzet

    adj.

    (1) (Yeux) chassieux.

    ●(1732) GReg 156a. Avoir la chassie, tr. «beza picqouset.»

    ●(1838) CGK 12. Ha daoulagad ru a scoelfet a zo picouzet nos de. ●(1857) CBF 86. He daoulagad zo pikouzed, tr. «Ses yeux sont pleins de chassie.»

    ●(1923) KNOL 244. eur paourkeaz reuzeudik, tort, luch, kamm, pikouzet, eun druez e welet. ●(1945) DWCZ 11. daou lagadig pikouzet a zo en he fenn. ●(1958) BRUD 5/46. «Petra zo ? Petra zo ?» emezi o tigeri he leterniou pikouzet.

    (2) =

    ●(1976) LLMM 176/200. hepken lampoù pikouzet da reiñ sklerijenn.

  • pikouzez
    pikouzez

    f. –ed Femme qui a les yeux chassieux.

    ●(1732) GReg 156b. Chassieuse, tr. «Picqousès. p. picqousesed.»

  • pikouziñ
    pikouziñ

    voir pikouzañ

  • pikrae
    pikrae

    s. (ichtyonymie) Petite raie.

    ●(1927) GERI.Ern 464. pikrae, tr. «petite raie Ouess[ant].»

  • pikroez
    pikroez

    s. (agriculture) Bout en fer du manche de la faux pour lui servir de contrepoids.

    ●(1904) DBFV 183a. pikroéz, s., tr. «pieu de fer qu'on met à l'extrémité du manche pour faire contrepoids à la faux (Bul[éon].» ●(1927) GERI.Ern 464. pikroéz, tr. «bout en fer du manche de la faux.»

  • Pikt
    Pikt

    m. –ed Picte.

    ●(1939) KOLM 35. Skosiz ha Pikted.

  • pikus
    pikus

    adj.

    (1) Piquant.

    ●(1732) GReg 724b. Piqant, ante, qui pique, tr. «Picqus.»

    ●(1927) GERI.Ern 464. pikus, tr. «piquant.»

    (2) Debron pikus : picotement.

    ●(1732) GReg 720a-b. Picotement, impression que fait l'acrimonie des humeurs, tr. «débron picqus.»

    (3) sens fig. =

    ●(1935) BREI 392/4a. Hon Salver e ve kaset d'Ean pedennou ken pikus !

  • pil .1
    pil .1

    m.

    I. Bagarre.

    ●(1868) FHB 183/209a. potred (...) ha ne c'houlennont nemet pil ha laz.

    ●(1948) KROB 4/9. An Alamaned (...) a laka ar pil hag al laz dre barrez Kleder.

    II. (météorologie)

    (1) Averse.

    ●(1935) ANTO viii. Goude ar pil.

    (2) Glav-pil : pluie abondante.

    ●(1732) GReg 5a. Une pluie abondante, tr. «Glao pil.» ●65b. Il pleut à verse, tr. «glao pil a ra.»

    III. Action de parler beaucoup.

    ●(1890) MOA 80. Nag a bil a zo var da c'hinou ! tr. «comme tu brailles !» ●139a. Que de bavardages ! tr. «hag a bil a zo var da c'hinou !»

  • pil .2
    pil .2

    m.

    (1) Revers (médaille, pièce).

    ●(1732) GReg 820a. Revers d'une piece de monnoïe, tr. «Pil.» ●Le revers d'une piece de trente sous, tr. «Pil ur pez a c'huec'h real.» ●Le revers d'une medaille, tr. «Pil ur vedalenn.» ●(1744) L'Arm 285a. Revers de la monnoye, Pile. m. L'autre coté, Crœss. f.

    ●(1876) TDE.BF 345a. Pil, s. m., tr. «Revers d'une médaille, d'une pièce de monnaie, etc.»

    ●(1904) DBFV 183a. pil, m., tr. «revers d'une médaille (l'A.).»

    (2) Pil pe groaz ? : pile ou face ?

    ●(1732) GReg 723a. Pile, ou croix ? terme de jeu, tr. «Pil, pe groaz ?»

    ●(1876) TDE.BF 89b. c'hoari pil pe groaz, tr. « Jeu, jouer à pile ou face. »

    (3) Arrière-train du cheval.

    ●(1904) DBFV 183a. pil, m., tr. «arrière-train (er jau, du cheval) (Bul[éon]).»

    (4) (religion) Kaout pil : ne pas recevoir l'absolution.

    ●(1732) GReg 6b. Ne recevoir pas l'absolution, étre differé ou Renvoyé, tr. «cahout pil.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...