Devri

Recherche 'le...' : 630 mots trouvés

Page 8 : de lestr-sacher (351) à letrin (400) :
  • lestr-sacher
    lestr-sacher

    m. (marine) Remorqueur.

    ●(1907) BOBL 15 juin 142/2e. N'en deuz gallet en em denn nemed gant skoazel eul lestr chacher !

  • lestr-sakr
    lestr-sakr

    m. (religion) Pièce de vaisselle sacrée.

    ●(1911) BUAZperrot 295. An dilhad-oferenna hag al listri-sakr.

  • lestr-spluj
    lestr-spluj

    m. (marine) Sous-marin.

    ●(1941) ARVR 10/3c. listri-spluj alaman.

  • lestr-splujer
    lestr-splujer

    m. (marine) Sous-marin.

    ●(1920) MVRO 20/1b. Daou lestr-splujer (sous-marin). ●(1931) VALL 705b. navire sous-marin, tr. «lestr-splujer pl. listri-splujer.» ●(1941) ARVR 2/3a. e bourz al lestr-splujer «Sfax». ●(1957) AMAH 53. Meneg a oa bet graet eus listri-splujerien alaman diflipet eus porzhioù aostriat, Pola, Triesta, pe me oar.

  • lestr-tan
    lestr-tan

    m. listri-tan (marine) Bateau à vapeur.

    ●(1866) FHB 62/80b. al lestr-tan o vont a Vilin-vern da Vrest. ●(1889) ISV 340. Eul lestr-tan e voa euz ar re vrava.

  • lestr-taol
    lestr-taol

    m. Plat, assiette.

    ●(1940) FHAB Du/Kerzu 228. al listri-taol a oa e pri, pe e koat pe e maen-glan.

  • lestr-tarzher
    lestr-tarzher

    m. (marine) Torpilleur.

    ●(1941) ARVR 14/3b. al lestr-tarzer «Simoun».

  • lestr-teirroeñvek
    lestr-teirroeñvek

    m. listri-teirroeñvek Trière.

    ●(1931) VALL 758a. Trière, tr. « lestr teirroéñveg(ek) m. pl. listri »

  • lestrad
    lestrad

    m. –où

    (1) Charge d'un navire.

    ●(14--) N 129. Maz aimp prest en vn lestrat, tr. «Embarquons-nous vite ensemble.» ●(14--) Jer A.267. Nemet try lestrat / Tut a laquat oar un dro, tr. « Sauf que trois charges de navires de gens furent mis ensemble »

    ●(1732) GReg 152b. Charge d'un navire, tr. «Lestrad. p. lestradou.» ●946b. Plein un vaisseau, tr. «Lestrad. p. lestradou.»

    ●(1876) TDE.BF 398a. lestrad, s. m., tr. «La plénitude d'un navire, plein un navire.»

    ●(1911) BUAZperrot 634. eul lestrad marc'hadourez. ●(1920) AMJV 74. eul lestrad planch.

    (2) Contenu d'un récipient.

    ●(1911) BUAZperrot 36. ker gleb he dilhad (...) skuilhet eul lestrad dour varnezo. ●573. eul lestradig goad, dizec'het gant an amzer.

  • lestradur
    lestradur

    m. –ioù Embarquement.

    ●(1931) VALL 247a. Embarquement, tr. «lestradur m.»

  • lestrañ
    lestrañ

    v.

    (1) V. tr. d. Embarquer.

    ●(1847) FVR 113. eur seiz miz goude e lestraz eiz ha tregont euz anez-ho evit ho c'has da Jereza.

    ●(1931) VALL 247a. Embarquer, tr. «lestra.»

    (2) V. intr. S'embarquer.

    ●(1967) BAHE 51/68. Ar mibion a lestre da vousigoù dreist ar vugale all, evit ur c'hard-lodenn.

    ►[empl. comme subst.] D'embarquement.

    ●(1944) DGBD 181. betek ar porzh lestrañ.

    (3) V. pron. réfl. En em lestrañ : s'embarquer.

    ●(1847) FVR 113. kalz a veleien euz a gostez-ann-Nord, en em lestraz e Lege-Sant-Briek, evit monet da Vro-Saoz.

    ●(1931) VALL 247a. s'embarquer, tr. «en em lestra.»

  • lestrier
    lestrier

    voir listrier

  • lestrugell
    lestrugell

    voir lustrugenn

  • let .1
    let .1

    coll.

    (1) Insulte, outrage.

    ●(1499) Ca 119b. laidangie. b. laet. ●(1530) Pm 33d (Tremenuan). A lem an bet a laet a hu, tr. « Qui tire le monde de l’outrage, de l’insulte »

    (2) Kanañ let : chanter pouilles.

    ●(c.1718) CHal.ms iii. poüilles, tr. «Iniurieu lous, vil, let, canein let.»

  • let .2
    let .2

    adj. (argot de La Roche-Derrien) Sot.

    ●(1975) BAHE 87/13. Kelien let : tud sot.

  • let .3
    let .3

    voir ret .1

  • Leta
    Leta

    hydronyme Al Leta : La Laïta (aber de l’Ellé après le confluent avec l’Isole à Quimperlé).

    (1) (Al) Leta.

    ●(1835) GUI 82. Ils étaient sortis de l'embouchure du Laïta. ●(1846) Les Bretons [A. Brizeux] 220. Léta.

    ●(1906) FHAB Gouhere-Eost/311. setu listri o tont gant ar Blaouez (blevet) ster an Henbont. (...) ster al Laita. ●(1910) ISBR 8. E kér Kemperlé e arriù diù stér en eil get égilé en El[e] hag en Iol. Nezé é kollant ou hanù. Arrebi Kemperlé betag er Pouldu é hrér el Léta anehé. ●59. ha goudé doh aber er stér Léta. ●(1911) BUAZmadeg 582. hag a zouaraz en tu all d'al Laïta, var zouar Ploemeur. ●(1914) ARVG Mae 80. An Izol, pe Iol hag an Elle en em gav an eil gant eben en Kemperle ; neuze e kollont o hano. Adaleg Kemperle beteg ar Pouldu e rer al Leta anê. ●(1924) DIHU 161/163. er hoeh Laita ken didrous. ●(1995) LMBR 61. Gwezhall e oa e Gwidel teir bag evit treizhañ al Laeta evit mont da Gernev.

    (2) Stêr-Gemperle : rivière de Quimperlé.

    ●(1911) BUAZmadeg 659. tostik da ster Kemperle.

  • letaat / letiñ
    letaat / letiñ

     

    (1) V. tr. d. Insulter.

    ●(14--) N 1526. Bezout laetet entren bedis, tr. «Etre couvert d'opprobre entre les humains.» ●(1499) Ca 119b. Laetat. g. laidanger / ou vituperer.

    ●(1905) BREH 75. tuchant é oé é nuézein hag é letat é vrér. ●(1931) GUBI 206. Lettat er soudarded. ●(1931) VALL 391a. Injurier, tr. «letat ou letein V[annetais].» ●(1934) BRUS 69. Insulter, tr. «létat léteit.»

    (2) V. pron. En em letaat : s’insulter.

    ●(1942) DHKN 85. ohpen deu gouviad ’zas dehè ’n em-letat.

  • letad
    letad

    s. –où Insulte.

    ●(1975) LIMO 31 mai.N''m oè kavet med letadeu. (…) Letadeu, tr. «insultes.»

  • letaerezh
    letaerezh

    m. Injure.

    ●(1931) VALL 391a. Injure, tr. «letereh V[annetais] m.»

  • letanañs
    letanañs

    f. Lieutenance.

    ●(1732) GReg 575a. Lieutenance, tr. «Letanançz. p. ou.»

    ●(1914) DFBP 198b. lieutenance, tr. «Letanans.»

  • letanant
    letanant

    m. –ed

    (1) Lieutenant.

    ●(1633) Nom 288a. Legatus, legatus fiduciariam operam obtinens : Lieutenant : Lætanant.

    ●(1659) SCger 73b. Lieutenant, tr. «Letanant.» ●156b. Letanant, tr. «Lieutenant.» ●(1732) GReg 575a. Lieutenant, tr. «Letanant. p. letananted.»

    ●(1878) EKG II 89. Letanant, eme ar zoudarded-all.

    ●(1904) BOBL 24 septembre 1/3c. eul lutanant jandarmed. ●(1914) DFBP 198b. lieutenant tr. «Letanant.» ●(1919) BUBR 8/208. Al letanant Fanch Noblet, roue ar mindrailherien. ●(1957) AMAH 102. letanant-bannieler ar marichal.

    (2) Letanant-koronal : lieutenant-colonel.

    ●(1732) GReg 181a. Lieutenant colonel, tr. «Letanand Coronal. p. letananded coronal.»

  • letani
    letani

    f. –où

    (1) Litanies.

    ●(1499) Ca 125a. Letany. g. letanie priere pour les mors. ●(1621) Mc 115. Letanyou an itron Maria.

    ●(1732) GReg 578b. Litanies, tr. «Letanyou. al letanyou.»

    ●(1821) SST 127. litanieu er Urhiès.

    ●(1907) PERS 124. goude litaniou ar Verc'hez, var gan ive.

    ►[au plur. après un art. ind.] Ul letanioù :

    ●(17--) EN 2057. vel eur letaniou, tr. «comme des litanies.»

    ●(1922) FHAB Mezheven 165. en eul levr (...) e kaver eul litaniou.

    (2) Joie céleste.

    ●(1530) Pm 285. Goude hon respet en bet man / dre lyngn maz pynhomp entromp glan / Guytebunan dan letany, tr. «Après notre terme dans ce monde, / Afin que, par lignées, nous montions entre nous purement, / Tous sans exception, vers la joie céleste.»

  • letarji
    letarji

    s. Léthargie.

    ●(1633) Nom 257a. Lethargus, veternus : lethargie : letargy, vn cleufuet á etourdiff vn den quement ma coll memor á pep tra oll.

  • letchi
    letchi

    s. (botanique) =

    ●(1867) LZBt Genver 230. dindan eur wehen eo hec'h hano Letchi.

  • letenn
    letenn

    f. –où Idée arrêtée.

    ●(1907) DIHU 21/345. er labourér én hur bro en des é leten. ●golo v. leten = raison (sens d'entêtement). ●(1942) VALLsup 95a. Idée arrêtée, fixe ; violente, tr. «letenn V[annetais] f.» ●(1934) BRUS 211. Une opinion arrêtée, tr. «ul leten.» ●(1936) DIHU 297/58. leten deu pé tri. ●(1942) DIHU 368/30. Ha peb unan anehè en dezè é leten.

  • leter
    leter

    m. –ioù

    (1) Litière (chaise portée).

    ●(1499) Ca 125a. Leter. g. letaire de damme. ●(c.1500) Cb 69b. [doen] g. cest vng instrument a porter comme ciuiere / litiere ou biere etc. b. instrument da doen euel mazeo grauaz / pe letter pe tra arall da doen. ●(1633) Nom 179a. Vehiculum cameratum, arcera, lectica, gestatorium : litiere : lettær.

    ●(1659) SCger 73b. litiere pour porter, tr. «leter p. iou.» ●156b. leter, tr. «litiere.» ●(1732) GReg 578b. Litiere, sorte de voiture, tr. «Leter. p. leteryou. Van[netois] léter. p. yëu.» ●Des chevaux de litiere, tr. «Qesecq leter.»

    ●(1931) VALL 429a-b. Litière ; pour transporter, tr. «leter m.»

    (2) Litière pour mettre sous les animaux.

    ●(1732) GReg 579a. Litiere, paille qu'on met sous les chevaux &c., tr. «Leter.»

    (3) Ober leter : mettre de la litière sous les animaux.

    ●(1732) GReg 579a. Faire de la litiere, en mettre sous les bestiiaux, tr. «Ober leter.»

  • leterer
    leterer

    m. –ion Porteur de litière.

    ●(1732) GReg 579a. Meneur de litiere, muletier, tr. «Leteryer. p. leteryéryen. leterour. p. yen.» ●614b. Meneur de litiere, tr. «leterer. leterour. p. yen.»

    ●(1931) VALL 429b. conducteur de litière, tr. «leterer, leteour pl. ien.»

  • letern
    letern

    m. –ioù

    I.

    (1) Lanterne.

    ●(1633) Nom 166a. Laterna, laterna Punica, cornu : lanterne : letern.

    ●(1659) SCger 72a. lanterne, tr. «letern.» ●156b. letern, tr. «lanterne.» ●(c.1680) NG 1652-1654. Judas a yés de nos / Guet en ol soudardet, / Er lanterneu e-rauc. ●(1732) GReg 213a. La corne d'une Lanterne, tr. «Qost ul Letern.» ●562b. Lanterne, tr. «Letern. p. leternou. Van[netois] lantern. p. ëu.» ●(1766) MM 1234. Letergnou ho ruil var ar ru, tr. «lanternes roulant sur la rue.»A

    ●(1889) ISV 114. Kemeret a ris va letern, ha setu ni en hent. ●(18--) GBI II 146. ul letern hag en-han goulaou sklêr, tr. «une lanterne, avec de la lumière claire.»

    ●(1905) IVLD 262. ne velet na goulaouen na letern e nep leac'h. ●(1907) PERS 317. eul letern en he zorn. ●(1909) NOAR 40. al letern war elum ganti en he dourn. ●(1931) VALL 418a. Lanterne, tr. «letern m. (et f.).»

    (2) Letern majik : lanterne magique, de projection.

    ●(1912) KANNgwital 113/125. Al Letern majik a ziskuezaz ar Bersekution genta great enep ar gristenien.

    (3) Letern kloz = (?) lampe, lanterne-tempête (?).

    ●(1867) GBI I 156. A zo komerret 'neizour-noz, / Gant golo-sclezr, leterniou-kloz, tr. «Il a été arrêté la nuit dernière, / Avec de la lumière dans des lanternes closes.» ●(1885) SBI II 314. eur goulaou sclezr, 'n eul letern cloz, tr. «une lumière claire dans une lanterne close.» ●(1888) SBI II 316. Gant eur golo 'n eur letern cloz, tr. «Portant une chandelle dans une lanterne fermée.»

    (4) Letern troadek : falot.

    ●(1732) GReg 396a. Fallot, tr. «letern troadecq. p. leternou troadecq.»

    (5) Lanterne (partie d'un édifice).

    ●(1633) Nom 144b. Tholus : lanterne : letern, an cleus á corf an ty.

    (6) Lanterne, phare.

    ●(1633) Nom 231b. Specula, Pharus : eschauguette, fanal : vn lettern bras. ●232a. Ignis speculatorius vel specularius potiùs : le feu de l'eschauguette : an tan ves an lettern.

    (7) Letern-arouezier : fanal.

    ●(1942) DRAN 78. Erwan, e letern-arouezier ouz e skoaz, e vaionetez ouz beg e fuzuilh.

    II. sens fig.

    (1) Derrière, postérieur.

    ●(1970) BHAF 157. mont da walhi o leterniou er mor. ●237. peogwir n'eus ket peadra da walhi deze o leterniou. ●327. n'en em blije nemed e letern en dour mor. ●(1975) BAHE 87/11. e Traoñ-ar-Pont, e-lec'h n'eo ket don, e krog peurvuiañ ar re vihan da walc'hiñ o leternioù.

    (2) Œil.

    ●(1885) ARN 38. Œil. – Br. : Lagad. Arg[ot] : Letern. Lanterne, dans le bas-breton.

    ●(1920) MVRO 51/1d. Digeri a eure frank e leterniou. ●(1958) BRUD 5/46. «Petra zo ? Petra zo ?» emezi o tigeri he leterniou pikouzet.

    (3) Kaout ul lagad letern : être borgne.

    ●(1879) ERNsup 160. Beañ 'n eus eul lagad letern, il est borgne, Trév[érec].

    III.

    1) Bezañ gantañ al letern hag ar gouloù : être le maître. Cf. ar gontell hag an dorzh.

    ●(1935) BREI 402/2b (T). Nann, met se ne harz ket eo mestr war ar politik; aze eo eun doktor; aze eman gantan al letern hag ar goulou...

    (2) Lakaat e letern dindan e vantell : cacher son jeu.

    ●(1980) VLTH 38 (T) E. ar Barzhig. Me, tudoù, a laka va letern dindan va mantell, daoust hag eñ n'eo ket evelse ar gwellañ ober ?

    (3) Bezañ (ur mouchig) avel en e letern, gant e letern : voir avel.

  • leterner
    leterner

    m. –ion

    (1) Lanternier.

    ●(c.1718) CHal.ms ii. Lanternier qui fait des lanternes, tr. «lanternour.» ●(1732) GReg 562b. Faiseur de lanternes, tr. «Leterner. p. leternéryen. Van[netois] lanternour. p. yon, yan.»

    ●(1914) DFBP 195b. lanternier, tr. «Leternour.»

    (2) Allumeur de réverbères.

    ●(1732) GReg 562b. Lanternier, qui allume les lanternes dans les ruës, tr. «Leterner. p. yen.»

  • letet
    letet

    adj. Laité.

    ●(1744) L'Arm 213a. Laité, tr. «Lætétt.»

  • letez .1
    letez .1

    adj. (argot de La Roche-Derrien) Sot.

    ●(1975) BAHE 87/13. rak ma'z eus kelien letez war an tamm douar patatez-man, hennezh a zo unan anezhe. (…) Kelien letez : tud sot.

  • letez .2
    letez .2

    coll. & m. (argot de La Roche-Derrien)

    (1) Coll. Crêpes ; & mangeurs de crêpes.

    ●(1885) ARN 30-31. Crêpes. – Br. Krampoez. Arg[ot] : Letez (V. Campagnard). La double signification de letez donne encore à ce vocable un autre sens : mangeurs de crêpes. On surnomme les tailleurs, d'une manière à peu près analogue : mangeurs de bouillie. ●(1896) GMB 326. Argot trécorois de la Roche-Derrien letez, crêpes, du fr. galettes, cf. Rev. celt. VII, 46, 43, XIV, 279, 280.

    ●(1965) KATR 8. eur hovad «létez». ●létez = krampouez. (Ger euz «tunodou» Ar Roh. ●(1968) BAHE 58/27. Me 'gred din, a lavare unan e toull an nor, e ver oc'h ober «letez» (krampouezh) amañ ! ●(1975) BAHE 87/9. pa ouie e veze an ostantez o vont d'ober letez. ●14. Letez : krampouezh.

    (2) M. Homme niais.

    ●(1885) ARN 23. Campagnard, homme (sorti) de la campagne, tr. «Letez. Quelquefois on dit : letez diwar ar mez ; c'est un pléonasme.» ●(1896) GMB 326. Argot trécorois de la Roche-Derrien letez, campagnard. du fr. galettes, cf. Rev. celt. VII, 46, 43, XIV, 279, 280.

  • letez .3
    letez .3

    m. (ichtyologie) Laitance.

    ●(1952) LLMM 34/44. (Douarnenez) Letez, tr. «laitance (er pesked).» ●(1986) GEVU v 116. (Pouldahu) greun ha letez, tr. «De rogue et de laitance.»

  • letezenn
    letezenn

    f. (argot de La Roche-Derrien) Niais, sot, imbécile.

    ●(1885) ARN 23. Campagnard, homme (sorti) de la campagne, tr. «féminin, letezen.»

    ●(1964) KTMR 16. Ma, paourkêz «letezenn» (...) letezenn (= genaoueg), ger eus trefoedaj ar Roh. ●(1970) BHAF 385. genaoueg, lokard, jilgog, «letezenn». ●(1975) BAHE 87/4. met ar raton ne oa ket un hanter letezenn. ●14. Letezenn : genaoueg.

  • leti
    leti

    m. –où Hôtel.

    ●(1914) DFBP 169b. hôtel, tr. «Letti.» ●(1962) BAHE 31/28. un doare leti (ostaleri) anvet «motel».

  • letier
    letier

    m. –ion Hôtelier.

    ●(1914) DFBP 169b. hôtelier, tr. «Lettier.»

  • letimek
    letimek

    adj. Qui a des taches de rousseur.

    ●(1896) GMB 363. M. l'abbé Le Tirant m'a appris qu'on dit à Pontivy litimek, qui a des taches à la figure.»

    ●(1931) VALL 667a. qui a des taches de rousseur, tr. «V[annetais] letimek.»

  • letin
    letin

    coll. Taches de rousseur.

    ●(1941) DIHU 357/golo x. letin : brihad.

  • letiñ
    letiñ

    voir letaat

  • letis
    letis

    coll. (ichtyologie) Laitances.

    ●(1744) L'Arm 213a. Des laitances, tr. «Lætiss. m.»

  • letisenn
    letisenn

    f. letis (ichtyologie) Laitance.

    ●(1744) L'Arm 213a. Laite, laitance, tr. «Lætisseenn. f.»

  • leton .1
    leton .1

    m.

    (1) Laiton.

    ●(1499) Ca 125a. Leton. g. idem. ●(1633) Nom 248b. Æs coronarium, orichalcum, aurichalcum : leton : lettoun.

    ●(1863) GBI I 452. Houarnet eo gant leton gwenn, tr. «Qui est ferré de laiton blanc.» ●(1868) GBI II 34. Houarnet mad gant leton-gwenn, tr. «Bien ferrée de laiton blanc.»

    (2) Bague, anneau.

    ●(1732) GReg 38a-b. Anneau, bague, tr. «letton. p. ed.» ●74b. Bague, anneau d'or, ou, d'argent, où il y a quelque précieuse enchassée, tr. «letton. p. lettoned.»

  • leton .2
    leton .2

    m. (agriculture)

    (1) Gazon.

    ●(1871) FHB 312/415a. letoun flour a zave er parkeier. ●(1876) TDE.BF 398a. Leton, s. m., tr. «Gazon.»

    ●(1909) FHAB C'hwevrer 45. puchet war al letoun. ●(1960) EVBF I 331. La terre au repos tire parfois son nom du fait qu'on la met en pâture : (…) leton, I. de Batz, Plouaret, letonenn, P[ommeri]t-le-V[icomte]. ●332. Le long des talus, surtout du talus situé au sud du champ, on laisse souvent une bande large de 4 ou 5 mètres, parce qu'on a constaté que la récolte y est médiocre (manque de soleil, humidité...) ; on y attache en général les vaches. Cette bande se nomme : (…) letoun, Plougoulm.

    (2) Jachère.

    ●(1732) GReg 149a. Champ en friche, tr. «Léton. p. létonou.» ●437a-b. Friche, terre qu'on ne cultive point, tr. «léton. p. létonou.» ●506a. Jachere, terre labourable qu'on laiisse reposer un an, ou deux pour la rendre plus fertile, tr. «Léton. p. létoñnou.»

    ●(1847) MDM 66. henvel ouz eur park-letoun pehini ne zale ket d'en em c'helei a zrez hag a spern. ●300. douarou dic'hounid ! leton pe laginier. ●(1857) CBF 107. Letoun, m., tr. «Jachère.»

    ●(1910) FHAB C'hwevrer 49. ez eus c'hoas e douar leton daouzek milion a zeveriou (lire : zeveziou) arad. ●(1921) FHAB Eost 213. An anvouez ivez a zo mat da deuler war ar parkeier a vez lakeat enno kaol, rabez hag ivez er foenneier hag er parkeier leton.

    (3) Lezel da ober leton : laisser en jachère.

    ●(1920) KANNgwital 205/111. An anter euz an douar ebaen (lire : hepken) a veze labouret, an anter all a veze lezet da ober letoun.

    (4) Chom e leton : rester en jachère.

    ●(1877) EKG I 241. abalamour ma kavent guelloc'h guelet ar gompezenn-dreaz-se o chom e letoun da beuri gand loened ar beorien.

    (5) Douar-leton : terre laissée en momentanément en friche.

    ●(1876) TDE.BF 398a. Douar-leton, tr. «se dit des terres laissées momentanément en friche ou herbe.»

  • letonenn
    letonenn

    f. –où

    (1) Terrain couvert de gazon.

    ●(1872) ROU 69. sur le vert gazon, tr. «var ul letonenn c'hlaz.» ●(1874) FHB 476/47b. azezet var eul letonen e doug eur c'hleuz. ●(1876) TDE.BF 438b. eul letonenn vraz. ●(1880) SAB 244. letonennou, glazennou soubl.

    ●(1908) FHAB Eost 227. al letounen flour da azeza. ●(1909) FHAB Mezheven 164. cavet eul letonen evit dicuiza va izili. ●(1913) KANNgwital 128/299. Hadet 'zo bet ennhi geot evit kaout eul letounen c'hlaz, ha lakeat zo ennhi eun neubeut guezeri. ●(1989) LARA 222. Holl omp bodet war letonenn ar skol-veur.

    (2) Jachère.

    ●(1960) EVBF I 331. La terre au repos tire parfois son nom du fait qu'on la met en pâture : (…) leton, I. de Batz, Plouaret, letonenn, P[ommeri]t-le-V[icomte]. ●332. Le long des talus, surtout du talus situé au sud du champ, on laisse souvent une bande large de 4 ou 5 mètres, parce qu'on a constaté que la récolte y est médiocre (manque de soleil, humidité...) ; on y attache en général les vaches. Cette bande se nomme : (…) letonenn, Plouaret, Ploumilliau, P[ommeri]t-le-V[icomte].

  • letonet
    letonet

    adj. Gazonné.

    ●(1906) KANngalon Here 228. eur bosad douar letounet.

  • letoniñ
    letoniñ

    v. intr.

    (1) Gazonner.

    ●(1732) GReg 491a. Se couvrir d'herbes, tr. «Letouni. pr. letounet.»

    ●(1876) TDE.BF 398a. Letoni, v. n., tr. «Se couvrir d'herbe.»

    (2) Être en jachère.

    ●(1732) GReg 491a. 808b. Reposer, se reposer, parlant de la terre qu'on laisse en jachere, tr. «Létoñni. pr. letoñnet.»

    ●(1908) FHAB Kerzu 361. parkeier lezet da letoni. ●(1910) FHAB C'hwevrer 48-49. varzu an Normandi e kaver douar bras-bras o letoni. ●(1931) VALL 320b. laisser (une terre) en friche, rester en friche, tr. «lezel, chom da letoni.»

  • letrenn
    letrenn

    f. –où, letrad Lettre, caractère.

    ●(17--) EN 3497. letreno bras, tr. «grandes lettre.» ●(17--) VO 98. lettrenneu aleurét.

    ●(1843) LZBg 1añ blezad-2l lodenn 75. en hanhueu-zé e oé de scrihue é lettrenneu a Chine. ●(1849) LLBg II 44. Lettrad grek ha latin.

    ●(1907) BSPD I 60. letrenneu eur.

  • letrenn-dal
    letrenn-dal

    f. letrennoù-tal (imprimerie) Initiale.

    ●(1856) VNA 10. a zivout er changemant burhud dalhabl ag el lettrenneu tâl.

  • letrin
    letrin

    m. –où Lutrin, pupitre.

    ●(1499) Ca 125a. Letrin. g. idem / ou porpitre.

    ●(1732) GReg 587b. Lutrin, pupître de chœur d'Eglise, tr. «Letrin. p. letrinou. lutrin. p. lutrinou. Van[netois] lutrin. p. lutrinëu.» ●Chanter au lutrin, tr. «Cana èl lutrin.» ●765b. Pupitre, instrument pour soutenir un livre, tr. «Letrin. p. letrinou.» ●(1766) MM (Brestad 17) 80. te a gane oc'h a lutrin.

    ●(1857) CBF 64. Kana el letrin, kana oc'h al letrin, tr. «Chanter au lutrin.» ●(1876) TDE.BF 398a. Letrin, s. m., tr. «Lutrin.» ●(1893) IAI 81. ouz al letrin e zea memez, eur chap var he gein. ●(18--) ALB (FHAB du/kerzu 1941 p. 102a). Sevel Gwilhou war al letrin / Ha kana neuze ouz e gein.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...