Devri

Recherche 'ke...' : 1339 mots trouvés

Page 18 : de kentret (851) à kenwadelezh (900) :
  • kentret
    kentret

    adj. Garni d'éperons.

    (1732) GReg 359a. Il est botté, & épronné, tr. «Heuzet, ha kentret eo.» ●(1792) CAg 67. De foétal é Corf sacret / Guet querdad clommet expresse, / Guet rangenneu-hoar quentret.

    (1962) EGRH I 31. kentret a., tr. « garni de pointes aiguës. »

  • kentskrid
    kentskrid

    m. –où Préface.

    (1908) PIGO ii/iv. Kentskrid.

  • kentveuz
    kentveuz

    m. –ioù (cuisine) Hors-d'œuvre.

    (1954) VAZA 89. kentveuzioù a vil vern.

  • kenurzh
    kenurzh

    m.

    (1) Coordination, ordre.

    (2) Discipline.

  • kenurzhiadur
    kenurzhiadur

    m. –ioù Coordination.

    (1931) VALL 153a. Coordination, tr. «kenurziadur m.»

  • kenurzhiañ
    kenurzhiañ

    v. tr. d. Coordonner.

    (1931) VALL 153a. Coordonner, tr. «kenurzia.» ●(1962) EGRH I 31. kenurzhiañ v., tr. « coordonner. »

  • kenurzhiek
    kenurzhiek

    adj. Coordonné.

    (1931) VALL 153a. Coordonné, tr. «kenurziek

  • kenurzhiet
    kenurzhiet

    adj. Coordonné.

    (1931) VALL 153a. Coordonné, tr. «kenurziet

  • kenvaleer
    kenvaleer

    m. –ion =

    (1922) FHAB C'hwevrer 45. d'ar pilhaouer ha d'e genvaleer. ●(1941) FHAB Genver 3b. ar genvaleerien-se.

  • kenvarc'had
    kenvarc'had

    m. Marché commun.

    (1964) BAHE 40/63. bezañ degemeret er C'henvarc'had.

  • kenvarc'hadour
    kenvarc'hadour

    m. –ion =

    (1869) FHB 220/87a. Kenvarc'hadour an Aotrou Doue.

  • kenveajer
    kenveajer

    m. –ion Compagnon de voyage.

    (1867) FHB 101/390b. tec'het kuit dioc'h he guenbeacher. ●(1868) FHB 164/61a. Guennole hag he ghen-veachourien.

    (1910) MBJL 75. ma c'henveajourien. ●(1920) LZBl Gouere 335. Va c'henbeajourien ne skuizont ket o sellet a bep tu.

  • keñver .1
    keñver .1

    m. –ioù Arpent.

    (1659) SCger 167a. quênver, tr. «arpent.» ●(1744) L’Arm 17a. Arpent, mesure, tr. «Quevére.. quevérieu (En Bretagne il est de 20 cordes en longueur & de 4 en largeur. Chaque corde est de 24 pieds.» ●155b-156a. Le Feu doit contenir 120 journaux de terre, tant froide que chaude, tr. «Enn Tan, eid er fumageu, a deli enn-devoutt huéh-huiguênnt quevérr étré frosstage ha douar-gounitt.» ●207b. Journal ou journeau de terre, qui a 450 pieds de longueur & 96 de largeur, tr. «Quevérr

    (1901) LZBg 59 blezad-2l lodenn 125. Doh tou [ul léh] é hès hueh uigent kever. ●(1907) VBFV.bf 40a. kevér, m. pl. ieu, tr. «arpent, journal.»

    keñver-douar Arpent

    (1499) Ca 171a. Queuer douar. g. iournee de terre / arre. par deux beuffs en vng iour. ●(c.1500) Cb (d’après GMB 553). Queuer douar arpent. ●(1633) Nom 212b. Versus : arpent : vn quefuer douar.

    (1659) SCger 9a. arpent de terre, tr. «quênver douar.» ●167a. quênver, tr. «arpent.» ●(1732) GReg 51b-52a. Arpent, cerrtaine mesure de terre, qui en Bretagne est de 10. cordes en longueur, & de 4. en largeur, chaque corde de 14. pieds : c’est la même chose qu’un journal, tr. «Qêver-doüar. p. qêverou-doüar. Van[netois] Qevér-doüar. p. qeveréü-doüar. ur hevér-doüar

    (1876) TDE.BF 342a. Kever-doar, s. m. V[annetais], tr. «Journal de terre ou demi-hectare.»

  • keñver .2
    keñver .2

    m.

    (1) Région, place.

    (1557) B I 264. Pan finuezo ne caffo splann / Queuer hanter na trederann / Na queffrann na nep rann ann neff, tr. Fleuriot GVB 288 «Quand il mourra, il n’aura ni la région/place, ni la moitié, ni le tiers, ni une portion ou une partie quelconque du ciel.»

    (2) Eus e geñver =

    (1659) SCger 119a. touchant, tr. «eus e quenver

    (3) [au plur.] Environs, alentours.

    (1921) GRSA 366. Genidik e oè a gevereu Jeruzalem. ●392. de gevereu bro Alban. ●(1937) TBBN 42. doh kevéreu Malastreg.

  • keñver .3
    keñver .3

    adv. & prép. –ioù

    I. Loc. adv.

    (1) E pep keñver : à tous égards.

    (14--) N 1425-1427. Ouz vn clezeff e pep queuer / Vn barner mat hep nep atfer / A haualier etren gueryn, tr. «A une épée, à tous égards, / Un bon juge, sans nul doute / Est comparé, parmi le peuple.»

    (1659) SCger 167a. e pep quênver, tr. «en tout lieu.»

    (2) Nep keñver : à aucun égard.

    (14--) N 1486. ez dle bezaff (…) prudant, constant vaillant antier, hep bout nep queuer azerant, tr. «Il doit être (….) / Prudent, constant, ferme, intègre, / Sans être à aucun égard partial.»

    (3) En ur geñver : côte à côte.

    (1869) FHB 215/44a. da gerzet a nevez en eur gênver. ●(1869) FHB 221/94b. pennou an daou verzer a ruill en eur gênver var ar pave. ●(1874) FHB 491/164a. eur pennadig amzer en eur genver. ●(1894) BUZmornik 529. Neuze ar pab a lakeaz ann diou jadenn enn eur genver, ha kerkent, o burzud ! ann diou jadenn-ze en em stagaz ann eil ouz eben anezho ho-unan.

    II. Loc. prép.

    A. Da-geñver.

    (1) temp. À l’occasion de.

    (1659) SCger 70b. a tel iour qu’auiourd’hui, tr. «da-gueuer an deiz man.» ●(1727) HB 594. eleac’h ma c’hetablissas e Gador da Guenver an deiz hiryo. ●(1732) GReg 546a. A tel jour qu’aujourd’hui, tr. «Da guever an deiz hizyau. da guever an deiz mâ.»

    (1882) BAR 169. bep bloaz da genver ar goel-ze. ●(1894) BUZmornik 290-291. Da genver ann deiz-ma e reer e peb leac’h eur prosesion solanel enn eur gana litaniou ann Holl Zent. ●594. Da genver ann deiz m’oa ganet, Herodes a roaz eul lein vraz.

    (1925) FHAB Mae 182. da genver an hevelep deiz.

    (2) spat. Devant.

    (1909) KTLR 20. e zeaz d’ober he glemm da zant Per, da gever dor ar baradoz.

    B. E-keñver.

    (1) À l’égard de.

    (1790) MG 146. deværieu un tad hac ur vam é quevir ou bugalé.

    ►[form. comb.]

    S1 em c’heñver

    (1862) JKS 189. kement ha ma reot em c’henver.

    S3f en he c’heñver

    S3m en e geñver

    (1907) KORN 11. hiviziken ne vezin ket ker berwelet en e genver, satordallik !

    P1 en hor c’heñver

    (1790) PEdenneu 116. hou caranté én hur hevir.

    P2 en ho keñver

    (1790) PEdenneu 108. renehuéein én hou quevir torfæt en traitour Judas.

    (1862) JKS 189. list ac’hanoun da ober enn ho kenver hervez ma fell d’in. ●(1878) EKG II 276. Anzavit ouz-omp-ni ho torfed, hag ar Republik a vezo madelezuz enn ho kenver.

    P3 en o c’heñver

    (2) Vis-à-vis ; à côté.

    S2 ez keñver

    (18--) PEN 93/106-107. entre Lanhuon a Landreger / emoa marchet allies ez kever / na na kreden ket avanturi / rag trec’h voa ta nerz d’am hini.

    S3m en e geñver

    (1864) SMM 109. lacat dour beniguet ha goulou beniguet en he guenver.

    (3) Envers.

    (1659) SCger 167a. e quênver Doue, tr. «enuers Dieu.»

  • keñver .4
    keñver .4

    m. –ioù Pièce de bois qui entre dans le soc de la charrue.

    (1732) GReg 155a. Le bois qui entre dans le soc, tr. «Qeñver. qêver. ar c'hêver. ar c'heñver

  • keñver- .5
    keñver- .5

    voir kever-

  • keñver-douar
    keñver-douar

    voir keñver .1

  • keñver-e-keñver
    keñver-e-keñver

    adv.

    (1) Dos à dos.

    (1732) GReg 303a. Mettre les parties qui plaident, dos à dos, tr. «Lacqât ar c'hefrennou qêver-ê-qêver

    (2) Côte à côte.

    (1659) SCger 32b. aller coste a coste, tr. «mont quênver equêver.» ●167a. quênver e quênver, tr. «l'vn à costé de l'autre.»

    (1868) KMM 124. Ur gaërentez oa gvelet an daou bried nobl o vont var droad, dre ruiou Nabl, kever-e-kever.

    (3) Vis-à-vis.

    (1732) GReg 963a. Vis-à-vis l'un de l'autre, tr. «Qêver-ê-qêver

  • keñver-ha-keñver
    keñver-ha-keñver

    loc. adv. & loc. prép.

    I. Loc. adv.

    (1) Vis-à-vis.

    (2) sens fig. Ensemble.

    (1868) FHB 159/22a. hag hi tremenet gantho ho bugaleach kenver ha kenver evel ma o devoa great.

    II. Loc. prép.

    (1) Bezañ keñver-ha-keñver gant : être sur un pied d'égalité avec.

    (1909) FHAB Meurzh 67. Kenver ha kenver gant ar skolaerien, ema ar veleien ; n'o deuz etre o daouarn nemed ar pez ar ro ar bobl dezo.

    (2) Lakaat keñver-ha-keñver gant : mettre face à face.

    (1911) BUAZperrot 284. Lakât a eure Jezuz kenver ha kenver gant Barabas, hag e c'houlennas ouz ar Juzevien : (...).

    (3) Lakaat keñver-ha-keñver gant : comparer à.

    (1911) BUAZperrot 262. ne c'hellet e lakât, kenver ha kenver gant netra, nemed gant an Aviel.

  • keñver-ouzh-keñver
    keñver-ouzh-keñver

    adv.

    (1) L'un à côté de l'autre.

    (1744) L'Arm 108a. A deux de jeu, tr. «Quevér-oh-quevér

    (1922) LZBt Mezheven 25. e kerzent kenver-ous-kenver.

    (2) En comparaison.

    (1910) MBJL 125. Mar lakan o doare hag hon hini kenver-ouz-kenver ec'h ê evit ma c'hallfemp ni (…) bean muioc'h anaoudek e kenver an Otro Doue.

  • keñveradeg
    keñveradeg

    f. –où Concours. cf. kevezadeg

    (1907) BOBL 16 novembre 164/1a. eur c'henveradeg labour-douar.

  • keñverded
    keñverded

    f. E keñverded : aux environs.

    (1905) LZBg Du 266. Pe oen arriù é kevérded en ti devéhan. ●(1907) VBFV.bf 40a. é kevérded, tr. «en face de, aux environs de.» ●(1934) BRUS 99. Aux environs, tr. «é keverded (auprès).»

    ►[form. comb.]

    S3m en e geñverded

    (1913) AVIE xiii. Er Galilé en um gavé Nazaret, Kana, Naïm, Kafarnaom, er mañné Tabor hag, én é gevérded, mor Tibériad.

  • keñvereg
    keñvereg

    m. & prép.

    (1) M. Vis-à-vis.

    (2) Bout e keñvereg : faire le pendant.

    (1931) VALL 545b. faire (le) pendant, tr. «bout é keverek

    (3) Prép. E keñvereg : en face.

    (1919) DBFVsup 39a. keverek (é), prép., tr. «en face de, vis-à-vis.»

    ►[form. comb.]

    P3 en o c'heñvereg

    (1906) HIVL 10. Arriù oent él léh ma koéh riolen er velin é stér er Gav. Én ou hevéreg é oé rehiér ihuél.

  • keñveriadenn
    keñveriadenn

    f. –où Comparaison.

    (1947) YBBK $ 786. En ur geñveriadenn e vez graet gant adalek ma… betek ma…

  • keñveriadur
    keñveriadur

    m. –ioù Comparaison, confrontation.

    (1931) VALL 143b. Confrontation, tr. «kéñveriadur m.»

  • keñveriañ
    keñveriañ

    v. intr.

    (1) Comparer.

    (1931) VALL 137b. Comparer, tr. «kéñveria

    (3) Aller à côté de quelqu’un.

    (1876) TDE.BF 342a. Keveria, v. a. (anc.), tr. «Aller à côté de quelqu’un.»

    (2) par antiph. Kenveriañ ouzh : rivaliser avec.

    (1959) BRUD 8/37. Ha gouest on da geñveria ouz mab Lanroz ?

  • kenveuleudi
    kenveuleudi

    f. Louange collective.

    (1962) EGRH I 31. kenveuleudi f., tr. « louange collective. »

  • kenveuliñ
    kenveuliñ

    v. tr. d. Louer collectivement.

    (1962) EGRH I 31. kenveuliñ v., tr. « louer collectivement. »

  • kenvevañ
    kenvevañ

    v. intr. Cohabiter.

    (1732) GReg 185a. Vivre en commun, tr. «qenn-veva. pr. qenn-vevet

    (1867) BUE 19. ar re a genveve gant-han. ●(1876) TDE.BF 337b. Ken-veva, v. n., tr. «Vivre en commun.»

  • kenvevel
    kenvevel

    m. –ion Compagnon de service.

    (1857) AVImaheu 103. Hag hum llaqua de scoein quet (lire : guet) é gen-vehuélion.

  • kenvez
    kenvez

    adj. Coexistant.

    (1931) VALL 130a. Coexistant, tr. «kenvez (avec gant, da).»

  • kenvezañ
    kenvezañ

    v. intr. Coexister.

    (1931) VALL 130a. Coexister, tr. «kenveza

  • kenvezañs
    kenvezañs

    f. Coexistence.

    (1931) VALL 130a. Coexistence, tr. «kenvezañs f.»

  • kenviad
    kenviad

    m. = (?) kimiad (?).

    (1907) AVKA 231. Pred ar C'henviad.

  • kenvicherour
    kenvicherour

    m. –ion =

    (1869) FHB 210/1a. Ar micherour, ar c'here, ar c'hemener, ar c'halvez, etc., a boagn pephini en he vicher, da ober guelloc'h labour evit na ra he genvicherourien.

  • kenvilin
    kenvilin

    f. –où Moulin banal.

    (1732) GReg 185a. Moulin commun, tr. «qenn-vilin. p. qenn-vilinou

    (1876) TDE.BF 337b. Ken-vilin, s. m., tr. «Moulin public.»

  • kenvourc'hiz
    kenvourc'hiz

    m. –ion Concitoyen.

    (1659) SCger 29a. concitoiens, tr. «quenvourc'hisien.» ●(c.1718) CHal.ms i. concitoyen, tr. «quen uourhis, quen uourhïsïon

    (1876) TDE.BF 337b. Ken-vourc'hiz, s. m., tr. «Concitoyen, qui est de la même ville.»

  • kenvreur
    kenvreur

    m. kenvreudeur Confrère.

    (1659) SCger 29b. coufreres (lire : confreres), tr. «quenbreudeur.» ●(1732) GReg 196a. Confrere, membre d'une Confrairie, d'une Profession, tr. «Qen-vreuzr. p. qen-vreuzdeur

    (1866) LZBt Ebrel 123. Gwelet a ret, kenvreur enoruz, pegen skler e teu prim hon renko. ●(1877) BSA 85. sant Maximin hag he gen-vreudeur. ●(1878) EKG II 22. Kenavezo ar c'henta, a liviriz d'am c'henvreudeur. ●163. ho daou genvreur. ●(1889) SFA 71. kemeret a reaz sae paour kenvreudeur St-Fransez.

    (1906) BOBL 07 avril 81/3d. Hon c'henvreur Gwill ar C'horfek. ●(1907) PERS 97. He genvreudeur beleyen.

  • kenvreuriezh
    kenvreuriezh

    f. –où (religion) Confrérie.

    (1909) BOBL 06 février 215/1b. al lezen eneb d'ar genvreuriezou. ●(1911) BUAZperrot 509. e savas eur genvreuriez misionerien. ●(1943) VKST Meurzh/Ebrel 248. kenvreuriezou ar Rozera.

  • kenvrezelour
    kenvrezelour

    m. –ion Compagnon d'armes.

    (1923) SKET I 14. dre e gadarnded e-unan ha hini e genvrezelourien. ●132. e penn e genvrezelourien.

  • kenvro
    kenvro

    m.

    (1) =

    (1834) APD 50. evel hentcher ha mignon er veach eus ar bed-mâ d'an êe ho qenvro.

    (2) Compatriote.

    (1872) ROU 78a. Compatriote, tr. «Kenvro.» ●(1876) TDE.BF 337b. Ken-vro, kenvro, s. m., tr. «Compatriote.»

  • kenvroad
    kenvroad

    m. kenvroidi, kenvroiz Compatriote.

    (1732) GReg 187a. Compatriote, qui est de même païs, tr. «Qen-vroad. p. qenvroyz.» ●C'est mon compatriote, tr. «Va c'henbroad eo.»

    (1878) EKG II 141. evit paotred Breiz, va c'henvroidi. ●147. eun den hag en deuz guerzet he genvroidi. ●(1894) BUZmornik 568. eneou he genvroiz.

    (1906) BOBL 17 février 74/1b. da sklerijenni o c'henvroiz, d'o didalla. ●(1911) BUAZperrot 91-92. Jenovefa a zaveteas buez he c'henvroiz. ●(1964) ABRO 122. Ma'z eo (…) kenvroiz din ar re a zo war ar bourzh.

  • kenvroadez
    kenvroadez

    f. –ed Compatriote.

    (1912) MMKE vii. ma c'henvroadez ker. ●xx. levr dispar ho kenvroadez.

  • kenvroeziad
    kenvroeziad

    m. kenvroeziz Compatriote.

    (1732) GReg 187a. Compatriote, qui est de même païs, tr. «qenvroëzyad. p. qenvroëzyz

  • kenvuhez
    kenvuhez

    f. Vie commune.

    (1962) EGRH I 31. kenvuhez f., tr. « vie commune. »

  • kenvuntr
    kenvuntr

    m. Meutre collectif.

    (1962) EGRH I 31. kenvuntr m., tr. « meurtre collectif. »

  • kenvuzul
    kenvuzul

    adj. Commensurable.

    (1931) VALL 135b. Commensurable, tr. «kenvuzul

  • kenwad
    kenwad

    adj. Consanguin.

    (1931) VALL 145b. Consanguin, tr. «kenwad

  • kenwadelezh
    kenwadelezh

    f. Consanguinité.

    (1931) VALL 145b. Consanguinité, tr. «kenwadelez f.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...