Recherche 'd...' : 9629 mots trouvés
Page 157 : de diwar-2 (7801) à diwelus (7850) :- diwar .2diwar .2
[mbr dyguar < di- .2 + gwar .1 (DEBM 269, DGVB 66b)]
Adj. Cruel.
●(1650) Nlou 197. Ha Herodes, dre frenesy, / A Ioa dyguar ouz map Mary, tr. «Et Hérode, par folie furieuse, / était cruel envers le fils de Marie.»
- diwar .3diwar .3
prép. & conj.
I. Prép.
A. spat.
(1) De dessus.
●(1530) Pm 21. Han prophoedet dioar an tron, tr. «Et les prophètes, du ciel.»
●(c.1687) VEach 17. Ar Roué memes à impligeas é daou dourn Royal euit remui ar mein diuar ar cauarnse, pe en hini, euel mauoé digoret é guelsont vr scleryen bras, dré moyen vr lamp ardant allumet dirac ar Relegou sacrsé, antrasé à crescas meürbet an eston ames an oll assistantet.
●(1860) BAL 20. sevel bep-en-amzer an daoulagad divar al levr. ●(1867) GBI I 30. Lammet m' mantel diwar ma chouk, tr. «Otez-moi mon manteau de dessus les épaules.»
●(1908) PIGO II 131. Julig a dapas eur skudel diwar an daol.
(2) Diwar ar maez : de la campagne.
●(1763) SE 87. hunan d'or ar meas.
●(1902) PIGO I 120. en eun ti diwar ar maez. ●(1904) SKRS I 208. eun den divar ar meaz. ●(1906) KPSA 7. an dud diwar ar meaz. ●(1907) PERS 19. evel an dud divar ar meaz. ●314. ho daou edont divar ar meaz.
(3) Par.
●(1732) GReg 28b. Aller par mer, & par terre, tr. «Mont divar vor, ha divar zoüar.»
(4) Mont diwar he labour : s'absenter de son travail.
●(1902) MBKJ 136-137. Bep tro ma c'helle mont divar he labour, e teue ec'hars treid ann Aoter.
(5) =
●(1931) FHAB Genver 29. Labour diwar an dorchenn, peurvuia distrivus.
(6) Sur.
●(1870) MBR 166. darc'hai eunn taol baz houarn gant-han diwar he benn.
B. temp. À partir de.
●(1864) SMM 20. petra rin-me iviziken, divar hirio ! ●(1868) KMM 97-98. Divar neuze, an oll o doe joa outa, ac a glaske ober camaradiez ganta. ●(1870) MBR 26. Diwar neuze e oe lezet da goaza he c'hlac'har gwella ma c'helle.
●(1925) BUAZmadeg 536. Divar an unnek vloaz-se, ene ar zantez a oue beuzet en eur mor a levenez. ●772. Divar an devez-se. ●845. Divar an deiz ma oue sakret arc'heskop.
C. sens fig.
(1) Distreiñ diwar : changer de.
●(1870) MBR 80. distroit diwar ho mennoz, aotrou, tr. «changez de pensée, monsieur.».
(2) Bevañ diwar : vivre de.
●(1876) TDE.BF 431b. choum da veva diwar an aluzenn.
(3) Diwar e dra : à ses frais.
●(1530) Pm 172. Nep hep sy he hystorise / Ha dioar e tra arahe / He scruiffaff, tr. «Quiconque sans faute la raconterait / Et (?) à ses frais (?) la ferait / Écrire.»
(4) Diwar c'hoap : par moquerie, par dérision.
●(1530) Pm 83. Ha ne voe hep mar diuar goap, tr. «Et ce ne fut point sans doute par moquerie.»
(5) =
●(1876) TDE.BF 811. Pa vez bet diwar eur gazek eul loen bihan.
II. Loc. conj. Diwar ma : dès lors que.
●(1868) KMM 192. Mes, divar m'e doe greet e fasc kenta. ●(1890) MOA 129b. Aussitôt l'expédition commencée, tr. «diwar ma tigoraz ar brezel.»
►[form. conju.]
S2m diwarnout
●(1847) FVR xviii. An desiou a zroug-eur diwar-n-oud zo troet.
S3m diwarnezhañ
●(1772) KI 367. dorneza.
●(1907) PERS 291. da denna divarnezhan ar beac'h-se. ●(1907) AVKA 307. Ar soudardet (…) a difrapas diwarnehan e vantel ru-teval.
P1 diwarnomp
●(1576) Gk I 242. pellhaet diuarnomp.
P3 diwarnezho
●(1907) PERS 316. Tenna a rea divarnezho kement tra a c'helle ho dieza.
- diwar-benndiwar-benn
prép., adv. & conj.
I. Prép.
A. [devant un subst.]
(1) Au sujet de, à propos de.
●(1860) BAL 170. arabad e vize lavaret ano ebed deza mui divarben parea. ●227-228. Pa vore, e vize, evit e divuna, comz ano dezi divarben ar Baradoz. ●(1867) FHB 141/293a. Eur gir diwar benn hadmission Prat.
●(1905) IVLD 89. Anaout a rit ar rimadellerez a zo etouez an dud divarbenn ho merc'h. ●(1907) PERS 71. Ar gaoz divar benn traou an douar. ●(1931) BAGA 6. d'ar-benn tud ar vro eur fall a vrud a red.
►[form. comb.]
S1 diwar ma fenn
●(1894) BUZmornik 168. Skrivet mad oc'h euz divar va fenn-me.
●(1907) AVKA 70. skrivet an euz diwar ma fenn. ●(1911) SKRS II 147. bep tro e vez kroz etrezho divar va fenn.
S2 diwar da benn
S3m diwar e benn
●(1862) JKS 251-252. ar re a lekea drouk kelou da redek diwar he benn. ●(1874) FHB 479/70b. Bep eun amzer an dra-ma pe an dra-hont a roe leac'h da vrudaillou divar he benn.
●(1907) AVKA 165. Brud a oa kaer etouez ar bobl diwar e benn. ●(1910) MAKE 40. lakat a ree komz atô diwar e benn.
S3f diwar he fenn
●(1870) FHB 274/104a. Setu ama eul lavar bennak divar he fenn.
●(1955) VBRU 3. klask abeg da deodata diwar he fenn.
P1 diwar hor penn
●(1870) MBR 226. Ha ma ve gwelet pe glevet, e ve chaog diwar hor penn ? tr. «Et si l'on nous voyait ou si l'on nous entendait, on causerait sur notre compte ?»
P2 diwar ho penn
P3 diwar o fenn
●(1904) SKRS I 211. komz a zoare divar ho fenn. ●(1915) HBPR 228. Setu ama, hed ha hed, ar wirionez divar ho fenn. ●(1936) PRBD 48. an dek den lor, a goms an aviel diwar o fenn.
(2) Sous prétexte de.
●(1902) PIGO I 143. Eur wech an amzer, an otro Person a deue en e di en eur dremen, diwar-benn komz ganthan euz e verc'h.
B. [devant un v.] =
●(1904) SKRS I 94. Aliou ha kenteliou leun a furnez a roë dezho a hent all divar benn koumans abred da ren eur vuhez kristen. ●110. ho pet sonj da ober kement a zo merket deoc'h var ho katekiz divar benn pedi.
II. Adv.
(1) En surface.
●(1967) BAHE 52/32. Gwerennañ : skornañ un tammig diwar-benn, o komz eus an dour.
(2) Seniñ diwar-benn : sonner à coups.
●(1732) GReg 876a. Sonner à coups, tinter, tr. «sénni divar-benn.»
III. Loc. conj. Diwar-benn ma.
(1) À cause que.
●(1659) SCger 20a. a cause que, tr. «dioar ben ma.»
(2) =
●(1934) PONT 9. Kavet a zo dija da lenn, e brezoneg, kenteliou diwarbenn ma en em roas ar Werc'hez da welet e Lourd hag er Salett.
- diwar-bouezdiwar-bouez
prép.
(1) Au sujet de.
●(1877) BSA 11. ho santimant divar boez incarnasion Mab Doue. ●82. glac'haret bras divar boez he mam. ●245. ar pez am euz desket abaoe divarboez ar prophet.
(2) Au moyen de.
●(1846) BAZ 317. a veve divar boez labour ho divrec'h. ●(1860) BAL 30. gounid va bara divar bouez va divrec'h. ●203. E zud, tud a zoujans Doue, a c'houneze o bara divar bouez o divrec'h.
●(1904) SKRS I 231. divar bouez he zivrec'h e ranke beva. ●(1910) MAKE 13. da ziskenn er punz diwar bouez ar gorden.
(3) (Traîner, tirer, attacher) par.
●(17--) EN 3437. a diuoair boes ma blef neuse voan trained, tr. «et par mes cheveux alors j'étais traîné.»
●(1877) EKG I 254-255. ha tenna, divar bouez he zillad, an Aoutrou Cloarec er meaz, ma teuche da enebi.
●(1907) PERS 217. stag divar bouez he droad.
(4) = (?) e sell (?).
●(1920) LZBt Meurzh 11. me ive 'm eus gortoet anean alies awalc'h, pa 'c'h e d'ar meneiou, diwar bouez geuilh al loened.
(5) À condition de.
●(1941) SAV 19/. $$$
(6) Il suffit de, rien que.
●(1907) AVKA 106. Diwar boez ur gomz, mar klevont ur gir, mar ho deus an distera poan, e chomont etre, hag e loskont.
(7) Diwar-bouez e benn : à tue-tête.
●(1924) BILZbubr 39/865. hag hen da grial, diwar-bouez e benn : – Al laer ! al laer !
(8) Aux dépens.
●(1732) GReg 349a. S'enrichir aux dépens d'autruy, tr. «Pinvidicqât divar boës an eil hac eguile.» ●752b. Prêtez gratuitement, dit l'Evangile, tr. «Prèstit d'oc'h hentez hep sevel interest divar bouës ho prèst, eme an avyel»
►[form. comb.]
S1 diwar va fouez
●(1936) TKAL I 42. Ha plijout a rafe d'eoc'h, va niz, komz diwar va fouez da aotrou persona r barrez. ●(1941) SAV 19/57. Goude beza lavaret lavaret droug diwar va fouez, emañ bremañ o klask flana ouzan (lire : ouzon) (Pleiben ha tro-war-dro).
S3m diwar e bouez
●(1908) KMAF 15. Evomp ato eus gwin ar mestr da c'hortoz c'hoarzin diwar e bouez en abardaez-man.
S3f diwar he fouez
●(c.1894) IJB.ms II 41. Ar Breton a lavar ar religion a zo eun dra necesser hag ar pes a lavar ar veleien divar he fouez a zo guir pen da ben !
P2 diwar ho pouez
●(1882) BAR 123. an oll draou caer (…) lavaret divar ho pouez.
P3 diwar o fouez
●(1908) KMAF 34. Pôtred an ilizou, piou muioc'h egedoun-me en deus da glemm diwar o fouez.
- diwar-c'horrediwar-c'horre
prép. & adv.
I. Prép. Du sommet de.
●(1894) BUZmornik 349. stlapet var he benn d'ann traon divar c'horre eur garrek huel.
II. Adv.
A.
(1) Superficiellement.
●(1836) FLF 31. Ne seljot nemet divar-c'horre / Oc'h pec'hjou ar loënet cre. ●(1880) SAB 8. n'hou pefe nemet rei eun doare bennac, un tress pe ur merc bennac eus ho puez, eus ho pec'hejou coz, divar gorreic, kement a rei krog d'an absolven var ho puez (...) ha ne choumfe roud ebed.
●(1911) BUAZperrot 722. pa ne zeller outi nemet divar c'horrëik.
B. Épith.
(1) Superficiel, de surface.
●(1909) BOBL 13 février 216/2e. Lod a gustum rei dioustu varlerc'h an eost eun tammik labour skanv divar gorre.
(2) sens fig. Superficiel.
●(1867) FHB 126/170b. eur gristenez divar c'horre. ●(1868) FHB 187/248a. eur c'hristen mad ha ne ket eur c'hristen divar gorre. ●(1869) FHB 242/261b. ar gouliou divarc'horre-ze.
●(1906) KPSA 152. n'int nemet kristenien diwar c'horre. ●(1927) KANNkerzevod 11/13. savet gant eun tamm relijion diwarc'horre. ●(1951) BLBR 39-40/1. eur gwiskad tromplus a zeskadurez diwar c'horre.
- diwar-drodiwar-dro
prép. & adv.
I. Prép.
(1) Des environs de, du pays de.
●(1877) EKG I 299. eun tammik martolod divar dro Penn-Poul, e Kastel. ●(1894) BUZmornik 225. ann holl dud klanv divar dro he gouent.
●(1907) BSPD I 68. en eskobed divar dro kér Antioch. ●(1911) BUAZperrot 545. eun toullad heretiked divar dro Albi. ●(1921) PGAZ 90. An dud divar dro Lochrist.
(2) D'autour.
●(1774) AC 123. disangagi ar gordonen divar dro ar housoug, tr. «dégager le cordon du tour du cou.»
(3) D'à côté.
●(1939) MGGD 16. da gerzout kuit diwar-dro an hini goz.
II. Adv.
(1) Des environs, circonvoisin.
●(1866) FHB 56/26b. he oll diver-amzer oa mont d'an ilizou divar dro da glevet comsiou Doue. ●(1879) MGZ 79. ar vugaligou euz a Vethlehem ha divar dro. ●(1882) BAR 27. er paressiou divar dro. ●221. o tiski o c'hreansou d'ar vugaligou divar dro. ●(1894) BUZmornik 22. hag er c'harteriou divar dro.
●(1906) BOBL 17 février 74/3d. Ar jandarmed a skarz ar bobl divar dro. ●(1922) BUBR 19/222. evel kalz a re all diwar-dro.
(2) Non-précis, peu précis, approximatif.
●(1920) LZBl Du 412. Aman, guir eo, n'euz ket a rollou en ti-kear ; ar chiffrou-ze n'int eta nemet chiffrou divar-dro.
►[form. comb.]
S1 diwar va zro
●(1882) BAR 7. Tec'h kuit divar va zro, Satan.
S3m diwar e dro
●(17--) ST 54. Me ia divar he drô, tr. «je vais m'éloigner de lui.»
●(1878) EKG II 312. kaset ganthan divar he dro. ●(1882) BAR 7. hag a reaz dezhan mont divar he dro. ●(1889) SFA 7. e kasaz, gant ruster divar e dro, eur paour hag a c'houlenne an aluzenn.
●(1904) SKRS I 214. tec'h buhan divar he dro.
P1 diwar hon tro
●(1877) BSA 244. Cassit divar hon tro ar c'hentelliou direiz.
●(1904) SKRS I 13. da gass an drouk-spered divar hon tro. ●208. tec'het prim divar hon tro.
- diwar-faediwar-fae
voir fae
- diwar-gaoutdiwar-gaout
prép. De la direction de.
●(1962) TDBP ia 143. Pa vez an avel diwar gaoud Trebeurden, tr. «lorsque le vent souffle de la direction de Trebeurden.» ●O tond diwar gaoud ar vered e oam, tr. «nous venions de la direction du cimetière.»
- diwar-gontdiwar-gont
prép. Au sujet de.
●(1877) EKG I 293. ne ve ket kement a c'hlabouz ganeoc'h divar gount ar veleien.
- diwar-goustdiwar-goust
prép. & conj.
I. Prép.
(1) Aux dépens de.
●(1612) Cnf 17a. an ré a lazr diuoar goust an paour.
●(1834) SIM 32. pa ne deo quet divar goust ar re-all. ●(1877) EKG I 237-238. tud hag a felle d'ezho en em binvidikaat divar goust an nesa.
●(1935) ANTO 88. da veva aezet diwar goust o nesa.
(2) Diwar-goust kroc’hen ub. : aux dépens de qqn.
●(1783) BV 6/113. diuoar gous ho croen mo laquai da disqui.
(3) (droit) Aux dépens de.
●(1772) KI 280. dor goust an divenneur, tr. «aux dépens du défendeur.»
(4) À cause de.
●(1893) IAI 52. mervel a reas zo ken abenn eur pennad divar goust ar pez a yoa bet great dezan.
●(1900) MSJO 240. Ar Verc'hes, eme Vari Agreda, a zantas eur boan vras divar goust maro Joseph. ●(1927) BUAZmadeg 459. meur a grouadur hag a oa choumet minoret divar goust ar brezel.
(5) Au sujet de.
●(1900) MSJO 206. an tad a oa glac'haret-oll divar goust he vab ena a zalc'he penn dezhan.
II. Loc. conj. Diwar-goust ma : parce que, à cause que.
●(1995) BRYV III 106. (Milizag) diwar-goust ma'h en em anaouient abaoe e oant yaouank.
►[form. comb.]
S3m diwar e goust
●(1907) PERS 196. ha divar he goust eo on deuz kemeret kalz deuz an traou a lakeomp el leor-man.
P2 diwar ho koust
●(1868) KMM 29. marteze divar ho coust.
- diwar-greizdiwar-greiz
prép., conj. & adv.
I. Prép.
(1) [devant un subst.] En plein.
●(1864) SMM 54. peleac'h e varfot-hu ? (...) Marteze en ho kuele, e creis an nos ; divar greis ho cousc. ●(1867) FHB 104/411a. sammet divar greiz he c'haera oad.
●(1910) MAKE 71. da zihuni Per ar Paour diwar greiz e bennad-kousket.
(2) [devant un v.] En plein.
●(1864) SMM 54. peleac'h e varfot-hu ? (…) marteze e creis ebatou ar bed, divar greis labourat. (...) unan so maro divar greis pourmen en he jardin. (...) Eun all so coezet maro mig divar greis c'hoarzin. ●(1866) FHB 60/64b. divar greiz marvaillat. ●(1867) FHB 112/ 57a. gouls lavaret divar greiz ebatal.
II. Loc. conj. Diwar-greiz ma : alors que.
●(1870) FHB 285/189b. Divar greis ma edomp evelse o pidi. ●(1872) FHB 394/232a. Divar greis ma selle oc'h he zoudardet.
III. Adv. Subitement.
●(1962) EGRH I 69. diwar-greiz adv., tr. « subitement. »
- diwar-laez
- diwar-lerc'hdiwar-lerc'h
adv. & prép.
I. Adv. Ci-après.
●(1926) FHAB Meurzh 113. evel m'hen diskouezimp aman diwarlerc'h, ar Vretoned a ranko stourm c'hoaz.
II. Adj.
A. Attr. Chom diwar-lerc'h : ne pas progresser.
●(1915) MMED 328-329. ar re all o vont var araok gant ho studi, e leac'h me a joum atao divarlec'h.
B. Épith.
(1) Arriéré.
●(1935) LZBl Du/Kerzu 197. eur vro diwezat, diwarlerc'h. ●(1925) FHAB Gwengolo 337. tud diwarlerc'h evel ma 'z eus dre aman. ●(1947) YNVL 17. sakre Toullig Diwar-lerc'h ! ●(1958) BAHE 15/6. gant aon da vezañ kemeret evel un den strizh a spered hag un den diwar-lerc'h.
(2) Qui ne suit pas le progrès.
●(1944) VKST Mae 137. ar brud da veza tud lous ha diseven, tud diwarlerc'h.
(3) Yann Diwar-lerc'h : personnalisation des retardataires.
●(1949) LLMM 16/65. C'hanta, Yann-diwar-lerc'h, pell e chomi c'hoazh da lugudiñ ?
(4) Trop tard, après, par la suite.
●(1889) ISV 447. Piou bennag re en em fizio / keuz divarlerc'h en devezo.
●(1911) BUAZperrot 153. Keuz divarlerc'h ne dalvez netra / teuler evez eo ar gwella.
III. Prép. A-ziwar-lerc'h.
(1) Après.
●(1924) ZAMA 22. a-ziwar-lerc'h dibri ar vi bras-ze.
(2) En héritage de.
●(1955) VBRU 3. ur yalc'had vat da gaout a-ziwarlerc'h he mamm. ●35. gant n'o devefe ket kavet unan a-ziwarlerc'h o c'herent.
- diwar-savdiwar-sav
prép. & adv.
(1) Prép. À l'issue de, au sortir de.
●(1855) MAV 19. Diwar sav ar skol, bemdez e tastuman sivi. ●(1856) VNA 92. Revenez à la maison à l'issue de la messe, tr. «Deit d'er guér diar sàu en Overen.» ●(1857) CBF 59. Diwar sav ann oferen, tr. «A l'issue de la messe.» ●(1862) JKS 410. rei a ra a-wechou, diwar sav ar beden, ar pez n'en deuz ket roet da genta.
(2) Adv. Graet diwar-sav : (?) fait à la va vite, par-dessus la jambe (?).
●(1912) FHAB Ebrel 113. an distera ezen avel a c'houez a zismantr o labour ha n'eo ket souez : great eo divar zao. ●(1935) FHAB Mezheven 242. karet a raent kaout arrebeuri gaer, en o ziez, grêt, nann diwar zao, met kizellet e koat dero, kalet ha padus.
►[empl. comme épith.] De pacotille.
●(1934) FHAB 366. Eleiz a veleien hag a dud vat a gaver breman er parreziou hag a venn kaout evid o ilizou, nann traou diwar zao ha savet gant danvez didalvez, evel ma vez kinniget d'ezo ken alies ha bemdez (...) An traou diwar zao-ze a gaver ker stank e ilizou Breiz, graet er mêz eus ar vro (...) n'eus enno na danvez, nag ijin... ●(1935) FHAB Gwengolo 275. Dilhad giz Paris, dilhad distrantel, dilhad diwar zav, ha ne badont ket eun holl vad.
- diwar-vont
- diwar-vremañdiwar-vremañ
adv. Désormais.
●(1862) JKS 295. ne vezo ket hirr ho poaniou diwar-vreman. ●(1876) TDE.BF 159b. Diwar-vrema, diwar-vremañ, tr. «désormais, dorénavant.»
●(1911) SKRS II 181. Divar vreman, ne fell d'in mui tanva berad guin ebet. ●(1962) EGRH I 69. diwar-vremañ adv., tr. « désormais (= hiviziken). »
- diwar-zudiwar-zu
adv. Vers.
●(1874) TLK I FHB 481/87a-b. eur marc'hek (…) a ziskenne d'ann daou-lamm divarzu Plouescat.
- diwarañ / diwariañdiwarañ / diwariañ
v. tr. d. Détordre, redresser, dégauchir.
●(1869) EGB 32. diwara, tr. «redresser.»
●(1931) VALL 191a. Défausser, tr. «diwara.» ●(1962) EGRH I 69. diwariañ v., « remettre droit ce qui avait été courbé, gauchi, gondolé. » ●(1983) TDBP IV 46. Dleet eo d'al labourer diwariañ e vinvioù ur wech an amzer, tr. «Le cultivateur doit remettre ses outils en état une fois le temps.»
- diwarc'horrediwarc'horre
m. Tapout an diwarc'horre : prendre le dessus.
●(1882) CDFi 124-25 mai 3. tabut gantho o clask gouzout pehini a dapo an divarc'horre.
- diwaregañ
- diwariañdiwariañ
voir diwarañ
- diwarlerc'hdiwarlerc'h
m. Eus an diwarlerc'h : attardé.
●(1949) KROB 10/1. evit tud eus an diwar-lerc'h, eo awalc'h c'hoaz, evel e 1900, beza breizat evit gounit an ano a foll.
- diwarlerc'hietdiwarlerc'hiet
adj. Attardé.
●(1944) VKST Meurzh 89. evel ma lavar c'hoaz eur beg-sut bennak diwarlerc'hiet.
- diwarnisdiwarnis
adj.
(1) Qui n'est pas garni, sans garniture.
●(1732) GReg 257b. Degarni, ie, sans garniture, sans meubles, tr. «divoarniçz.» ●450b. Sans garniture, qui n'est pas garni, tr. «Divoarniçz.» ●(17--) VO 136. un tiiq forh dioarniss.
●(1921) BUFA 134. ilizieu peur, autérieu dihoarnis. ●(1954) BGUE 33/6. nuah pill e oé en aotérieu hag er chapél dihoarnis kaer.
(2) Diwarnis a : dégarni, dépourvu de.
●(1857) GUG 172. Dihoarnis a fréh hag a vleu.
●(1904) DBFV 54a. dihoarnis, dioarnis, adj., tr. «dégarni, dépourvu (a, de).»
- diwarnisadurdiwarnisadur
m. Action de dégarnir.
●(1904) DBFV 54a. dihoarnisadur, dioarnisadur, adj., tr. «action de dégarnir.»
- diwarnisañ / diwarnisiñdiwarnisañ / diwarnisiñ
v. tr. d. Dégarnir.
●(1659) SCger 41a. degarnir, tr. «digoarnissa.» ●(c.1718) CHal.ms i. degarnir, tr. «dihoarnissein.» ●(1732) GReg 257b. Degarnir, tr. «Divoarniçza. pr. divoarniçzet. Van[netois] dioarniçzeiñ.» ●(1790) MG 271. e ras dioarnissein en Autærieu. ●(1790) Ismar 271. dioarnissein e rér en Autærieu.
●(1904) DBFV 54a. diharnisein, v. a., tr. «dégarnir, démunir.» ●(1921) BUFA 150. dihoarniset autér er Hueriéz.
- diwarnisiñdiwarnisiñ
voir diwarnisañ
- diwarvardiwarvar
m. (Le) dessus.
●(1866) LZBt Genver 77. c'hoarin a reont enn dro d'ho douar ; gant ho zamm koad bek-moan, pe gant ho ivino e skrapont ann diwoar-var.
- diwask .1
- diwask .2
- diwaskadur
- diwaskañ .1diwaskañ .1
v. tr. d.
(1) Détordre (le linge lavé).
●(1876) TDE.BF 159b. Diwaska, v. a., tr. «Détordre, parlant du linge lavé.»
●(1927) GERI.Ern 114. diwaska v. a., tr. «détordre (le linge lavé).»
(2) Diwaskañ poan : ressentir, souffrir de la douleur.
●(1872) ROU 103b. Souffrir, beaucoup, tr. «Divoasca poan.» ●(1882) BAR 194. da zivoasca poan.
●(1906) KANngalon Eost 183. ne c’hell mui na diouaska poan, na mervel. ●(1909) KTLR 132. klemmadennou ar verc’hik klañv o tiwaska poan. ●(1916) KANNlandunvez 60/428. pe o tivouaska poan en ospitaliou.
►absolu.
●(1927) GERI.Ern 114. diwaska v. a., tr. «endurer, souffrir, supporter.»
- diwaskañ .2
- diwaskeddiwasked
adj. Sans abri.
●(1937) GWAL 101-102/22. digor d'ar gwel betek en dremmwel pella, digledour ha diwasked.
- diwaskidigezh
- diwaspelldiwaspell
v. intr. (agriculture) Ôter la paille hachée par la batteuse.
●(1924) SBED 69. Me dap me forh, / Me gavlod, me rastél, / Ne hran ket forh / Heij-plouz pé dihoaspél.
- diwast
- diwe
- diweañ / diweiñdiweañ / diweiñ
v. tr. d.
(1) Détordre.
●(1732) GReg 280b. Detordre, detortiller, tr. «divea. pr. diveet. Van[netois] diüeeiñ. pr. et.»
●(1904) DBFV 54b. dihuéein, v. a., tr. «détordre, détortiller.» ●(1925) BILZ 106. astenn ar fard war ar bili evit o digwea.
(2) Désourdir.
●(1659) SCger 42a. desourdir, tr. «divea.»
- diwechdiwech
voir diwezh .3
- diweiñdiweiñ
voir diweañ
- diwel .1diwel .1
adj. Invisible.
●(1931) VALL 380b. Inapparent, tr. «diwel.» ●400b. Invisible, qu'on ne voit pas, tr. «diwel.»
- diwel .2
- diweladus
- diwelchañ
- diweleiñ
- diwellaus
- diwellausteddiwellausted
f. Imperfectibilité.
●(1931) VALL 383b. qualité de celui qui est incorrigible, tr. «diwellaüsted f.»
- diwelout
- diwelus