Devri

Recherche 'd...' : 9629 mots trouvés

Page 67 : de difernellin (3301) à difindaonin (3350) :
  • difernelliñ
    difernelliñ

    v. tr. Enlever les meilleurs morceaux.

    ●(1962) EGRH I 56. difernelliñ v., tr. « enlever les meilleurs morceaux,

  • difert
    difert

    adj. Meilleur.

    ●(1868) FHB 200/350a. Da dad, pehini à oa eur c'havailler, difer deus ma c'hout te.

    ●(1962) BAHE 32/63. Diseurt = bravoc'h, gwelloc'h. Ger eus Treger vihan ha Gweloù. (…) Implijet e vez da geñveriañ. E Treger vras e vez lavaret «difert» = gwelloc'h. Tud difert. ●(1972) LLMM 150/34. Goude ar bannac'h «piz du»-se, ken difer diouzh an dour-heiz.

  • difeskinañ
    difeskinañ

    v. tr. d. Punir, corriger, de façon à ôter l'envie de recommencer.

    ●(1908) FHAB C'hwevrer 46. n'en em glevont tamm da zifeskina o sunerien. ●(1920) MVRO 41/1a. Mardoumen, nan, Gwilhou, gwelloc'h eo hen difeskina, hen disoun, araok m'en devo great re a zroug. ●(1924) NFLO. sevrer. sevrer qq'un illico, tr. «difeskina u.b.» ●(1927) GERI.Ern 104. difeskina L[éon] v. a., tr. «Corriger, punir de façon à ôter l'envie de recommencer.» ●(1931) VALL 157a. Corriger ; détourner d'une faute par un châtiment, tr. «difeskina L[eon] : corriger de la boisson par des coups, tr. «difeskina diouz ar gwin dre vazadou.»

  • difeskinet
    difeskinet

    adj. Puni, corrigé.

    ●(1909) FHAB Here 318. Al lastez aotrou a rusias betek begou e ziskouarn hag a dec'has lostogig, difeskinet en eur wech. ●(1913) FHAB Gwengolo 279. Difeskinet oa bet en eur wech. ●(1920) FHAB C'hwevrer 256. difeskennet kaer e oue. ●(1931) VALL 157a. Corrigé puni, châtié, tr. «difeskinet.»

  • difeson .1
    difeson .1

    adj.

    I. Attr./Épith.

    A. (en plt de qqn)

    (1) Impoli, grossier.

    ●(1650) Nlou 42. an brigantet, / Tut diffaeçon, diresonet, tr. «les brigants, / méchantes gens insensés.»

    ●(1902) PIGO I 98. eun den difeson na re foeltr forz na deuz Doue na deuz diaoul. ●176. A ! loen difeson, pegement a blijadur am ije o valan ive da eskern ! ●(1977) PBDZ 761. (Douarnenez) difeson, tr. «impoli.»

    (2) Sans allure, laid, contrefait, difforme.

    ●(1659) SCger 44a. difforme, tr. «difeçon.» ●142b. difeçon, tr. «defiguré.» ●(c.1718) M 325/422) (N 1/31 - O 32/70 - P 71/219 - Q 220/242 - R 242/426) (S 1/138 - T 149/251 - U/V/W 252/343 - Y 343/344 - Z 344/345)">CHal.ms i. un homme contrefait, tr. «un deen difaçon-diforch'» ●(1732) GReg 205b. Contrefait, difforme, tr. «difæçzon.» ●Quel contrefait, quel vilain homme ! tr. «difæçzonâ den ! ●213b. Corps contrefait naturellement, tr. «corf difæçzoun.»

    ●(1850) JAC 4. unan oa difêçon, mes eguile' voa coant.

    ●(1904) DBFV 50a. diféson, adj., tr. «contrefait, mal bâti, défiguré.» ●(1977) PBDZ 761. (Douarnenez) difeson, tr. «sans allure.»

    B. (en plt de qqc.)

    (1) Mal formé.

    ●(1633) Nom 98b. Fructus deformatus : fruict deformé : frouez diffeçoun.

    (2) Funeste.

    ●(1575) M 2008. Ha differanç digraç, disoulaç difæçon, tr. «Et une différence fâcheuse, désolante, funeste.»

    (3) Vil.

    ●(1575) M 3465-3466. Tra diræson difæçon disonest, tr. «Chose déraisonnable, vile, malhonnête.»

    II. Adv.

    (1) Impoliment.

    ●(1829) IAY 55-56. Quement hini a voa presant a guemeras difæçon.

    (2) Inconvenant.

    ●(1872) DJL 28. N'eo ket difæsson ve guisket he vugale.

  • difeson .2
    difeson .2

    m. -ion Malappris, impoli.

    ●(17--) BMa 550. Jarne biach an diffesson, tr. «Jarnidieu ! le malappris.»

    ●(1962) EGRH I 56. difeson m. -ien, tr. « homme grossier ; qui fait honte à voir. »

  • difesonaat
    difesonaat

    v.

    (1) V. intr. S'enlaidir, enlaidir.

    ●(1890) MOA 239b. Enlaidir, tr. «difesounaat, v. n.»

    (2) V. tr. d. Enlaidir.

    ●(1890) MOA 239b. Enlaidir, tr. «difesounaat, v. a.»

  • difesonded
    difesonded

    f.

    (1) Laideur, grossièreté.

    ●(1824) BAM 27. consideri ar viltanç hag an difæçonded eus ar pec'het.

    (2) Déformation physique.

    ●(1710) IN I 327. un difæçondet pe un deffot corporel bennâc.

  • difesonet
    difesonet

    adj. Devenu informe, contrefait, laid.

    ●(1659) SCger 37b. defiguré, tr. «difeçonnet.» ●(1732) GReg 213b. Corps contrefait par accident, tr. «Corf difæçzounet.» ●256b. Un homme défiguré, tr. «un dèn difæçzounet.»

  • difesoniñ
    difesoniñ

    v. tr. d.

    (1) Défigurer, enlaidir, avilir, donner mauvaise allure.

    ●(1659) SCger 37b. defigurer, tr. «difeçonni.» ●113a. souiller, tr. «difeçonni.» ●(c.1718) CHal.ms i. enlaidir, tr. «digaerat, difeçonnein, tristat, uilat.» ●(1732) GReg 256b. Defigurer, gâter la forme, les traits, &c., tr. «Difæçzouni. pr. difæçzounet.»

    ●(1856) GRD 51. Er péhèd marhuel e zisinour en inean, hi difæçon, e ra er marhue dehi. ●(1870) FHB 267/47b. ezom da zifesoni labour an Aotrou Doue.

    ●(1904) DBFV 50a. difésoñnein, v. a., tr. «défigurer.» ●(1977) PBDZ 770. (Douarnenez) difesoniñ, tr. «défigurer, démolir, endommager, donner mauvaise allure.»

    (2) Contrefaire.

    ●(1659) SCger 31a. contrefaire, tr. «diffeçonni.»

  • difestiñ
    difestiñ

    v. intr. Quitter la fête.

    ●(1957) DSGL 136. Difestam !

  • difestu
    difestu

    voir difestur

  • difestur / difistur / difestu
    difestur / difistur / difestu

    adj.

    I. Attr./Épith.

    A. (en plt de qqc.)

    (1) (Travail) bien fait, sans défaut, impeccable.

    ●(1904) DBFV 50a. difestu, difestur, adj., tr. «(travail) bien fait.» ●(1910) ISBR 350. brehoneg flour ha difistur. ●(1911) DIHU 68/202. ne gavent ket ou zreu difistur. ●(1921) GRSA 234. é zillad difistur. ●(1924) DIHU 157/99. ma houio galleg difistur. ●(1934) DIHU 273/45. pakein ur lihér difistur. ●(1927) GERI.Ern 104. difestu(r) V[annetais] adj., tr. «(travail) bien fait.» ●(1934) MAAZ 129. Pep tra difistur e zo dehon ha groeit geton ; en treu distér, er ré truhek, er ré diskrulu e zo d'er réral. ●(1939) RIBA 65. d'obér kafé difistur. ●(1942) DIHU 369/37. difestu èl é uerzeu.

    (2) (en plt d'une plante) Sans maladie.

    ●(1904) DBFV 50a. difestu, difestur, adj., tr. «sans défaut, sans maladie, lisse (en parl. des arbres, des plantes).» ●(1927) GERI.Ern 104. difestu(r) V[annetais] adj., tr. «(arbre) lisse.»

    B. (en plt de qqn)

    (1) En bonne santé, en pleine possession de ses moyens physiques.

    ●(1792-1815) CHCH 106. Ne chomé mui geté pemp kant difestu, tr. « Il ne leur restait plus que cinq cents en état. »

    ●(1910) ISBR 356. Saùet e oé bet a hur bro gozik rah er bautred difistur hag én oed aveit monet d'arméieu Frans. ●(1927) GERI.Ern 104. difestu(r) V[annetais] adj., tr. «sans maladie.»

    (2) Impeccable.

    ●(1976) LIMO 17 avril. èl me lar er vrehonegourion difestu. ●Difestu, tr. «impéccable, sans défaut.»

    II. Adv. Impeccablement.

    ●(1934) MAAZ 60. un dra e hrè difistur ur uèh, ha goudé é kollè hé fen geton.

  • difesturaat
    difesturaat

    v. tr. d. Rendre sans défaut, impeccable.

    ●(1932) BRTG 174. difisturat me «hani»-me.

  • difet
    difet

    adj. Original.

    ●(1934) BRUS 149. Original, tr. «difet.»

  • difetet
    difetet

    adj.

    (1) Défiguré.

    ●(1955) STBJ 197. ar paour keiz drochenned, difetet ha mezek. ●222. difetet : disneuziet, disleberet. ●(1964) LLMM 102/10. difetet e fas gant kleizennoù don.

    (2) = (?).

    ●(1907) PERS 346. komz a dleer atao evel ma ra an oll, heb klask beza difetet.

  • difetiñ
    difetiñ

    v. tr. d.

    (1) Gâter.

    ●(1827/29) VSA 1724. a difeted o coad.

    (2) Enlaidir, dégrader.

    ●(1912) DIHU 87/134. Nen des nameit deu dra é tifetein er livr. ●(1994) HETO 40. N'eus nemed eun dra o tifeti ahanoh. Ar robenn-ze na junt ket gand eur hoef.

  • difetis
    difetis

    adj. Abstrait.

    ●(1960) BAHE 23/2. ar gerioù difetis-se.

  • difeulziñ
    difeulziñ

    v. intr. Décolérer.

    ●(1931) VALL 188b. Décolérer, tr. «difeulzi n.» ●(1962) EGRH I 56. difeulziñ v., tr. « se calmer, décolérer. »

  • difeuriñ
    difeuriñ

    v.

    I. V. tr. d. Dégainer.

    ●(1659) SCger 41a. degainer, tr. «difeuri.»

    II. V. intr.

    (1) (en plt de céréales) Épier.

    ●(1919) DBFVsup 15b. difeurein (B[as] V[annetais], diferhein (Arv[or]), tr. «monter en épi.» ●(1960) BLBR 124/26. E tifeur é vezé en tolhad d'er houlz-sé.

    (2) sens fig. =

    ●(1942) DHKN 235. en eurusted tenér-sé didan difeurein.

  • difeurm .1
    difeurm .1

    adj.

    (1) Qui n'est pas affermé.

    ●(1868) FHB 180/189a. ne gavan er vro kær diferm e-bed. ●(1868) FHB 181/197a. eur verouri diferm benâg.

    ●(1959) BAHE 21/12. an atantoù difeurm. ●(1982) TKRH 114. ar plas a oa miret difeurm er bloaz-se.

    (2) Qui n'est pas loué.

    ●(1905) IVLD 24. eun toull-ti (...) diferm peurliesa.

  • difeurm .2
    difeurm .2

    m. Fin de ferme, de loyer.

    ●(1933) BLGA 12. Pegoulz ema difeurm ar vereuri ?

  • difezh
    difezh

    adj. (Barbe) inculte.

    ●(1942) VALLsup 18a. (Barbe) inculte, tr. «difez.»

  • difi
    difi

    voir difiañ

  • difi .1
    difi .1

    m. –où

    (1) Défi.

    ●(1732) GReg 138a. Cartel de defy, pour se battre en duel, tr. «Dify dre scrid, evit èn em gafout da drouc'ha an acqüilhetenn.» ●256a. Defi, appel au combat, tr. «Defy. dify. p. ou.»

    (2) (?) m. ou adj. (?) Méfiant ou méfiance (?).

    ●(c.1825-1830) AJC 4329. beed bepred defÿ.

  • difi .2
    difi .2

    m.

    (1) Effilage.

    ●(1927) GERI.Ern 104. difi V[annetais] m., tr. «effilage.»

    (2) Tiretaine.

    ●(1927) GERI.Ern 104. difi V[annetais] m., tr. «tiretaine.»

  • difiadeg
    difiadeg

    f. Défi.

    ●(1869) SAG 32. A setu-aman pe sort difiadeg a rea dezo.

  • difial / difiout
    difial / difiout

    v.

    (1) V. tr. d. Défier.

    ●(1659) SCger 37b. defier quelqu'vn, tr. «defial, p. defiet.» ●(1732) GReg 256a. Defier, appeler son ennemi au combat singulier, tr. «Difyal an advsersour.»

    ●(1860) BAL 64. Ar pec'heur, eme an Aotrou-Doue, a deu d'am difiout dirazon. ●(1872) ROU 76b. Braver, tr. «Diffiout.»

    (2) V. pron. réfl. En em zifiiñ : se défier.

    ●(17--) TE 124. hum zéfiein a hanamb hun hunan. ●225. er Roué e hum zéfiai bras ne vezai bet un droyèl-benac cuhét idan er péh e gleuai.

  • difiañ / difi
    difiañ / difi

    v. tr. d. Effiler, défaire de la laine tricotée.

    ●(1927) GERI.Ern 104. difi v. a., tr. «effiler.» ●(1982) PBLS 108. (Langoned) difi, tr. «défaire de la laine déjà tricotée.»

  • difiañs
    difiañs

    f. Défiance.

    ●(17--) TE 330. Ne oai quêt en défiance nac er guriosité e rai dehi en interrogein.

    ●(1891) CLM 68. hemp defianç erbet.

  • difich .1
    difich .1

    adj. Sans bouger.

    ●(1939) RIBA 126. Fardellet e oè é harz ur hleu, difich ha dilabour. ●(1955) STBJ 78. difich kaer an daou lôn outañ.

  • difich .2
    difich .2

    adv. Fich-difich : qui change sans arrêt de toilette.

    ●(1977) PBDZ 783. (Douarnenez) fich-difich, tr. «qui passe son temps à changer de robe, de parure.»

  • dificherezh
    dificherezh

    m. Petite mercerie.

    ●(1952) LLMM 32-33/132. (Douarnenez) Dificherezh, tr. «petite mercerie.» ●O werzhiñ dificherezh war ar blasenn.

  • difidel .1
    difidel .1

    adj. Infidèle.

    ●(1790) MG 367. deusto ma hon difidel.

    ●(1839) BESquil 147. mar d'omb difidel. ●(1855) BDE 822. er servitour difidél-hont. ●(18--) SAQ I 193. he vugale difidel.

    ●(1904) DBFV 50a. difidel, adj., tr. «infidèle.»

  • difidel .2
    difidel .2

    m. –ed Infidèle.

    ●(1744) L'Arm 246a. Mosquée, tr. «Tample sacrilège enn Turquétt ou Difidelétt.»

    ●(1904) LZBg Mae 114. er péh e hra en difidéled. ●(1904) DBFV 50a. difidel, m., pl. ed, tr. «infidèle.»

  • difidelded
    difidelded

    f. Infidélité.

    ●(1904) DBFV 50a. difidelded, m., tr. «infidèlité.»

  • difienn
    difienn

    f. –où (tissage) Fil cassé dans la trame d'une toile.

    ●(c.1820) COF 28. E velo enni neudennou bris / Souillet, goal great ar bevennou, / Perzier gollo diffiennou.

    ●(1927) GERI.Ern 104. difienn L[éon] f., tr. «fil cassé dans la trame de toile.»

  • difiennaj
    difiennaj

    m. (textile) Tiretaine, droguet (étoffe grossière).

    ●(1927) GERI.Ern 104. difiennaj V[annetais], tr. «tiretaine, droguet.»

  • difienniñ
    difienniñ

    v. = (?) Défaire (de la laine) (?).

    ●(1914) DIHU 103//14. é korn en toull e zifienné glan.

  • difier
    difier

    adj. Pas fier.

    ●(1905) HFBI 524. eur plac'h yaouanc difier é voa…

  • difigur
    difigur

    adj. Défiguré, difforme.

    ●(1575) M 2393-2394. Ha vision euzic : tristidic difigur, / Cruel an drouc Ælez, tr. «Et la vision affreuse, triste, difforme / Cruelle, des mauvais anges.»

    ●(1732) GReg 488a. Have, maigre, pâle, défiguré, tr. « Diffigur. dishevelebet. ».

  • difiguret
    difiguret

    adj. Défiguré.

    ●(1710) IN I 47. d'e c'horf pehini so steanet ha melenet, diffiguret ha flerius.

  • difigus
    difigus

    adj.

    (1) Attr./Épith. Qui n'est pas difficile sur la nourriture.

    ●(1925) FHAB Ebrel 146. daoust pegen difigus e oa ar C'heinec, n'oa ket evid e voued.

    (2) Adv. Sans être difficile sur la nourriture.

    ●(1905) BOBL 15 juillet 43/3e. eur frouezen a zebrer difigus.

  • difikulte
    difikulte

    f. –où Difficulté.

    ●(1612) Cnf 6a. me cred à tra certen pa na vé mez, em lacquahent ouz an taul Pascal hep nep difficultez. ●(1621) Mc 94. cals à difficulteou all. ●(1633) Nom 258a. Auditus grauitas, tarditas aurium : difficulté de l'ouye : difficultè ves an cleufuet, pounner á cleufuet. ●259a. Difficultas spirandi, difficultas spiritus : difficulté d'haleine : difficultè á halan, berr-halan.

    ●(1834) SIM 134. istre an difficulte da laqat e guemer.

  • difiliañ / difiliiñ
    difiliañ / difiliiñ

    v.

    (1) V. tr. d. Détortiller.

    ●(1904) DBFV 50a. difiliein, v. a., tr. «détortiller (l'A.).»

    (2) V. intr. =

    ●(1905) BOBL 21 janvier 18/1b. pa zifillio eun neuden hepken, ar gwiad holl a ielo da heul.

  • difiliiñ
    difiliiñ

    voir difiliañ

  • difin .1
    difin .1

    adj. Sot.

    ●(1944) VKST Genver 22. Ar mevel difin n'ouzon ket ha santout a reas ar flipad.

  • difin .2
    difin .2

    f., prép. & adv.

    I. F.

    (1) Fin.

    ●(1727) HB 252. abarz diffin an nos.

    ●(1890) BSS 5. pe seurt difin e d'oe o beach.

    (2) Fin de vie.

    ●(1530) Pm 262. Mar quaffe deffyn crymynal, tr. «S'il trouvait une fin criminelle.»

    ●(1869) SAG 84. petra 'vezo ho difin, va mignouned ? (…) Enem laza !

    (3) Conclusion, résultat, conséquence.

    ●(1854) MMM 348. Cetu a-ze an difin eus a dregont vloas a labour. ●(1869) SAG 11. netra ebet sur ne hell kaout eun difin goassoc'h pe guelloc'h. ●70. An difin euz an traou-man oll a zo evellhen : (…).

    II. Loc. prép. En difin : à l'issue de.

    ●(1732) GReg 549a. A l'issuë du dîné, tr. «En difin a lein.» ●(17--) EN 2674. a trohed [din] ma fen en defin ma bue, tr. «et ma tête tranchée à la fin de ma vie.»

    ●(1869) KTB.ms 14 p 282. en definn koan. ●(18--) KTB.ms 14 p 187. En definn ar pred.

    III. Loc. adv.

    (1) En difin : en fin de compte, finalement.

    ●(1904) SKRS I 98. en difin koulzkoude, petra raïo eun den gant deskadurez ha gouziegez, ma ne c'hoar ket an doare da c'hounit ar baradoz ?

    (2) D'an difin : à la fin.

    ●(1904) SKRS I 159. D'an difin, goude gedal epad tri dervez, setu digouezet ar voest promettet dezhi var lizer he mamm.

    (3) War difin : à la fin de.

    ●(1732) GReg 804a. Roazoun. Roazon. Roéson. Roaon. Roëon. Roazonn a yoa peus-losqet oll var difin ar bloaz uguent, ha seitecq cant.

  • difinañ
    difinañ

    v. int.

    (1) Tirer à sa fin.

    ●(1732) GReg 256b. Definer, être près de la fin, tr. «Difina. pr. difinet.»

    (2) Conclure.

    ●(1869) SAG 240. evit difin var ar poent-man.

  • difindaoniñ
    difindaoniñ

    v. tr. d.

    (1) Détruire, mettre en pièces.

    ●(1954) VAZA 10. pet bragoù am eus difindaonet. ●(1967) BAHE 52/16. difindaoniñ kement kleuz 'zo en-dro da gement park.

    (2) Donner (un coup).

    ●(1939) CDFi 6 mai. a glaske an tu da zifindaoni eur mestaol ouz egile.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...