Devri

Recherche 'd...' : 9629 mots trouvés

Page 67 : de difernellin (3301) à difindaonin (3350) :
  • difernelliñ
    difernelliñ

    v. tr. Enlever les meilleurs morceaux.

    (1962) EGRH I 56. difernelliñ v., tr. « enlever les meilleurs morceaux,

  • difert
    difert

    adj. Meilleur.

    (1868) FHB 200/350a. Da dad, pehini à oa eur c'havailler, difer deus ma c'hout te.

    (1962) BAHE 32/63. Diseurt = bravoc'h, gwelloc'h. Ger eus Treger vihan ha Gweloù. (…) Implijet e vez da geñveriañ. E Treger vras e vez lavaret «difert» = gwelloc'h. Tud difert. ●(1972) LLMM 150/34. Goude ar bannac'h «piz du»-se, ken difer diouzh an dour-heiz.

  • difeskinañ
    difeskinañ

    v. tr. d. Punir, corriger, de façon à ôter l'envie de recommencer.

    (1908) FHAB C'hwevrer 46. n'en em glevont tamm da zifeskina o sunerien. ●(1920) MVRO 41/1a. Mardoumen, nan, Gwilhou, gwelloc'h eo hen difeskina, hen disoun, araok m'en devo great re a zroug. ●(1924) NFLO. sevrer. sevrer qq'un illico, tr. «difeskina u.b.» ●(1927) GERI.Ern 104. difeskina L[éon] v. a., tr. «Corriger, punir de façon à ôter l'envie de recommencer.» ●(1931) VALL 157a. Corriger ; détourner d'une faute par un châtiment, tr. «difeskina L[eon] : corriger de la boisson par des coups, tr. «difeskina diouz ar gwin dre vazadou.»

  • difeskinet
    difeskinet

    adj. Puni, corrigé.

    (1909) FHAB Here 318. Al lastez aotrou a rusias betek begou e ziskouarn hag a dec'has lostogig, difeskinet en eur wech. ●(1913) FHAB Gwengolo 279. Difeskinet oa bet en eur wech. ●(1920) FHAB C'hwevrer 256. difeskennet kaer e oue. ●(1931) VALL 157a. Corrigé puni, châtié, tr. «difeskinet

  • difeson .1
    difeson .1

    adj.

    I. Attr./Épith.

    A. (en plt de qqn)

    (1) Impoli, grossier.

    (1650) Nlou 42. an brigantet, / Tut diffaeçon, diresonet, tr. «les brigants, / méchantes gens insensés.»

    (1902) PIGO I 98. eun den difeson na re foeltr forz na deuz Doue na deuz diaoul. ●176. A ! loen difeson, pegement a blijadur am ije o valan ive da eskern ! ●(1977) PBDZ 761. (Douarnenez) difeson, tr. «impoli.»

    (2) Sans allure, laid, contrefait, difforme.

    (1659) SCger 44a. difforme, tr. «difeçon.» ●142b. difeçon, tr. «defiguré.» ●(c.1718) M 325/422) (N 1/31 - O 32/70 - P 71/219 - Q 220/242 - R 242/426) (S 1/138 - T 149/251 - U/V/W 252/343 - Y 343/344 - Z 344/345)">CHal.ms i. un homme contrefait, tr. «un deen difaçon-diforch'» ●(1732) GReg 205b. Contrefait, difforme, tr. «difæçzon.» ●Quel contrefait, quel vilain homme ! tr. «difæçzonâ den ! ●213b. Corps contrefait naturellement, tr. «corf difæçzoun

    (1850) JAC 4. unan oa difêçon, mes eguile' voa coant.

    (1904) DBFV 50a. diféson, adj., tr. «contrefait, mal bâti, défiguré.» ●(1977) PBDZ 761. (Douarnenez) difeson, tr. «sans allure.»

    B. (en plt de qqc.)

    (1) Mal formé.

    (1633) Nom 98b. Fructus deformatus : fruict deformé : frouez diffeçoun.

    (2) Funeste.

    (1575) M 2008. Ha differanç digraç, disoulaç difæçon, tr. «Et une différence fâcheuse, désolante, funeste.»

    (3) Vil.

    (1575) M 3465-3466. Tra diræson difæçon disonest, tr. «Chose déraisonnable, vile, malhonnête.»

    II. Adv.

    (1) Impoliment.

    (1829) IAY 55-56. Quement hini a voa presant a guemeras difæçon.

    (2) Inconvenant.

    (1872) DJL 28. N'eo ket difæsson ve guisket he vugale.

  • difeson .2
    difeson .2

    m. -ion Malappris, impoli.

    (17--) BMa 550. Jarne biach an diffesson, tr. «Jarnidieu ! le malappris.»

    (1962) EGRH I 56. difeson m. -ien, tr. « homme grossier ; qui fait honte à voir. »

  • difesonaat
    difesonaat

    v.

    (1) V. intr. S'enlaidir, enlaidir.

    (1890) MOA 239b. Enlaidir, tr. «difesounaat, v. n.»

    (2) V. tr. d. Enlaidir.

    (1890) MOA 239b. Enlaidir, tr. «difesounaat, v. a.»

  • difesonded
    difesonded

    f.

    (1) Laideur, grossièreté.

    (1824) BAM 27. consideri ar viltanç hag an difæçonded eus ar pec'het.

    (2) Déformation physique.

    (1710) IN I 327. un difæçondet pe un deffot corporel bennâc.

  • difesonet
    difesonet

    adj. Devenu informe, contrefait, laid.

    (1659) SCger 37b. defiguré, tr. «difeçonnet.» ●(1732) GReg 213b. Corps contrefait par accident, tr. «Corf difæçzounet.» ●256b. Un homme défiguré, tr. «un dèn difæçzounet

  • difesoniñ
    difesoniñ

    v. tr. d.

    (1) Défigurer, enlaidir, avilir, donner mauvaise allure.

    (1659) SCger 37b. defigurer, tr. «difeçonni.» ●113a. souiller, tr. «difeçonni.» ●(c.1718) CHal.ms i. enlaidir, tr. «digaerat, difeçonnein, tristat, uilat.» ●(1732) GReg 256b. Defigurer, gâter la forme, les traits, &c., tr. «Difæçzouni. pr. difæçzounet

    (1856) GRD 51. Er péhèd marhuel e zisinour en inean, hi difæçon, e ra er marhue dehi. ●(1870) FHB 267/47b. ezom da zifesoni labour an Aotrou Doue.

    (1904) DBFV 50a. difésoñnein, v. a., tr. «défigurer.» ●(1977) PBDZ 770. (Douarnenez) difesoniñ, tr. «défigurer, démolir, endommager, donner mauvaise allure.»

    (2) Contrefaire.

    (1659) SCger 31a. contrefaire, tr. «diffeçonni

  • difestiñ
    difestiñ

    v. intr. Quitter la fête.

    (1957) DSGL 136. Difestam !

  • difestu
    difestu

    voir difestur

  • difestur / difistur / difestu
    difestur / difistur / difestu

    adj.

    I. Attr./Épith.

    A. (en plt de qqc.)

    (1) (Travail) bien fait, sans défaut, impeccable.

    (1904) DBFV 50a. difestu, difestur, adj., tr. «(travail) bien fait.» ●(1910) ISBR 350. brehoneg flour ha difistur. ●(1911) DIHU 68/202. ne gavent ket ou zreu difistur. ●(1921) GRSA 234. é zillad difistur. ●(1924) DIHU 157/99. ma houio galleg difistur. ●(1934) DIHU 273/45. pakein ur lihér difistur. ●(1927) GERI.Ern 104. difestu(r) V[annetais] adj., tr. «(travail) bien fait.» ●(1934) MAAZ 129. Pep tra difistur e zo dehon ha groeit geton ; en treu distér, er ré truhek, er ré diskrulu e zo d'er réral. ●(1939) RIBA 65. d'obér kafé difistur. ●(1942) DIHU 369/37. difestu èl é uerzeu.

    (2) (en plt d'une plante) Sans maladie.

    (1904) DBFV 50a. difestu, difestur, adj., tr. «sans défaut, sans maladie, lisse (en parl. des arbres, des plantes).» ●(1927) GERI.Ern 104. difestu(r) V[annetais] adj., tr. «(arbre) lisse.»

    B. (en plt de qqn)

    (1) En bonne santé, en pleine possession de ses moyens physiques.

    (1792-1815) CHCH 106. Ne chomé mui geté pemp kant difestu, tr. « Il ne leur restait plus que cinq cents en état. »

    (1910) ISBR 356. Saùet e oé bet a hur bro gozik rah er bautred difistur hag én oed aveit monet d'arméieu Frans. ●(1927) GERI.Ern 104. difestu(r) V[annetais] adj., tr. «sans maladie.»

    (2) Impeccable.

    (1976) LIMO 17 avril. èl me lar er vrehonegourion difestu. ●Difestu, tr. «impéccable, sans défaut.»

    II. Adv. Impeccablement.

    (1934) MAAZ 60. un dra e hrè difistur ur uèh, ha goudé é kollè hé fen geton.

  • difesturaat
    difesturaat

    v. tr. d. Rendre sans défaut, impeccable.

    (1932) BRTG 174. difisturat me «hani»-me.

  • difet
    difet

    adj. Original.

    (1934) BRUS 149. Original, tr. «difet

  • difetet
    difetet

    adj.

    (1) Défiguré.

    (1955) STBJ 197. ar paour keiz drochenned, difetet ha mezek. ●222. difetet : disneuziet, disleberet. ●(1964) LLMM 102/10. difetet e fas gant kleizennoù don.

    (2) = (?).

    (1907) PERS 346. komz a dleer atao evel ma ra an oll, heb klask beza difetet.

  • difetiñ
    difetiñ

    v. tr. d.

    (1) Gâter.

    (1827/29) VSA 1724. a difeted o coad.

    (2) Enlaidir, dégrader.

    (1912) DIHU 87/134. Nen des nameit deu dra é tifetein er livr. ●(1994) HETO 40. N'eus nemed eun dra o tifeti ahanoh. Ar robenn-ze na junt ket gand eur hoef.

  • difetis
    difetis

    adj. Abstrait.

    (1960) BAHE 23/2. ar gerioù difetis-se.

  • difeulziñ
    difeulziñ

    v. intr. Décolérer.

    (1931) VALL 188b. Décolérer, tr. «difeulzi n.» ●(1962) EGRH I 56. difeulziñ v., tr. « se calmer, décolérer. »

  • difeuriñ
    difeuriñ

    v.

    I. V. tr. d. Dégainer.

    (1659) SCger 41a. degainer, tr. «difeuri

    II. V. intr.

    (1) (en plt de céréales) Épier.

    (1919) DBFVsup 15b. difeurein (B[as] V[annetais], diferhein (Arv[or]), tr. «monter en épi.» ●(1960) BLBR 124/26. E tifeur é vezé en tolhad d'er houlz-sé.

    (2) sens fig. =

    (1942) DHKN 235. en eurusted tenér-sé didan difeurein.

  • difeurm .1
    difeurm .1

    adj.

    (1) Qui n'est pas affermé.

    (1868) FHB 180/189a. ne gavan er vro kær diferm e-bed. ●(1868) FHB 181/197a. eur verouri diferm benâg.

    (1959) BAHE 21/12. an atantoù difeurm. ●(1982) TKRH 114. ar plas a oa miret difeurm er bloaz-se.

    (2) Qui n'est pas loué.

    (1905) IVLD 24. eun toull-ti (...) diferm peurliesa.

  • difeurm .2
    difeurm .2

    m. Fin de ferme, de loyer.

    (1933) BLGA 12. Pegoulz ema difeurm ar vereuri ?

  • difezh
    difezh

    adj. (Barbe) inculte.

    (1942) VALLsup 18a. (Barbe) inculte, tr. «difez

  • difi
    difi

    voir difiañ

  • difi .1
    difi .1

    m. –où

    (1) Défi.

    (1732) GReg 138a. Cartel de defy, pour se battre en duel, tr. «Dify dre scrid, evit èn em gafout da drouc'ha an acqüilhetenn.» ●256a. Defi, appel au combat, tr. «Defy. dify. p. ou

    (2) (?) m. ou adj. (?) Méfiant ou méfiance (?).

    (c.1825-1830) AJC 4329. beed bepred defÿ.

  • difi .2
    difi .2

    m.

    (1) Effilage.

    (1927) GERI.Ern 104. difi V[annetais] m., tr. «effilage.»

    (2) Tiretaine.

    (1927) GERI.Ern 104. difi V[annetais] m., tr. «tiretaine.»

  • difiadeg
    difiadeg

    f. Défi.

    (1869) SAG 32. A setu-aman pe sort difiadeg a rea dezo.

  • difial / difiout
    difial / difiout

    v.

    (1) V. tr. d. Défier.

    (1659) SCger 37b. defier quelqu'vn, tr. «defial, p. defiet.» ●(1732) GReg 256a. Defier, appeler son ennemi au combat singulier, tr. «Difyal an advsersour.»

    (1860) BAL 64. Ar pec'heur, eme an Aotrou-Doue, a deu d'am difiout dirazon. ●(1872) ROU 76b. Braver, tr. «Diffiout

    (2) V. pron. réfl. En em zifiiñ : se défier.

    (17--) TE 124. hum zéfiein a hanamb hun hunan. ●225. er Roué e hum zéfiai bras ne vezai bet un droyèl-benac cuhét idan er péh e gleuai.

  • difiañ / difi
    difiañ / difi

    v. tr. d. Effiler, défaire de la laine tricotée.

    (1927) GERI.Ern 104. difi v. a., tr. «effiler.» ●(1982) PBLS 108. (Langoned) difi, tr. «défaire de la laine déjà tricotée.»

  • difiañs
    difiañs

    f. Défiance.

    (17--) TE 330. Ne oai quêt en défiance nac er guriosité e rai dehi en interrogein.

    (1891) CLM 68. hemp defianç erbet.

  • difich .1
    difich .1

    adj. Sans bouger.

    (1939) RIBA 126. Fardellet e oè é harz ur hleu, difich ha dilabour. ●(1955) STBJ 78. difich kaer an daou lôn outañ.

  • difich .2
    difich .2

    adv. Fich-difich : qui change sans arrêt de toilette.

    (1977) PBDZ 783. (Douarnenez) fich-difich, tr. «qui passe son temps à changer de robe, de parure.»

  • dificherezh
    dificherezh

    m. Petite mercerie.

    (1952) LLMM 32-33/132. (Douarnenez) Dificherezh, tr. «petite mercerie.» ●O werzhiñ dificherezh war ar blasenn.

  • difidel .1
    difidel .1

    adj. Infidèle.

    (1790) MG 367. deusto ma hon difidel.

    (1839) BESquil 147. mar d'omb difidel. ●(1855) BDE 822. er servitour difidél-hont. ●(18--) SAQ I 193. he vugale difidel.

    (1904) DBFV 50a. difidel, adj., tr. «infidèle.»

  • difidel .2
    difidel .2

    m. –ed Infidèle.

    (1744) L'Arm 246a. Mosquée, tr. «Tample sacrilège enn Turquétt ou Difidelétt

    (1904) LZBg Mae 114. er péh e hra en difidéled. ●(1904) DBFV 50a. difidel, m., pl. ed, tr. «infidèle.»

  • difidelded
    difidelded

    f. Infidélité.

    (1904) DBFV 50a. difidelded, m., tr. «infidèlité.»

  • difienn
    difienn

    f. –où (tissage) Fil cassé dans la trame d'une toile.

    (c.1820) COF 28. E velo enni neudennou bris / Souillet, goal great ar bevennou, / Perzier gollo diffiennou.

    (1927) GERI.Ern 104. difienn L[éon] f., tr. «fil cassé dans la trame de toile.»

  • difiennaj
    difiennaj

    m. (textile) Tiretaine, droguet (étoffe grossière).

    (1927) GERI.Ern 104. difiennaj V[annetais], tr. «tiretaine, droguet.»

  • difienniñ
    difienniñ

    v. = (?) Défaire (de la laine) (?).

    (1914) DIHU 103//14. é korn en toull e zifienné glan.

  • difier
    difier

    adj. Pas fier.

    (1905) HFBI 524. eur plac'h yaouanc difier é voa…

  • difigur
    difigur

    adj. Défiguré, difforme.

    (1575) M 2393-2394. Ha vision euzic : tristidic difigur, / Cruel an drouc Ælez, tr. «Et la vision affreuse, triste, difforme / Cruelle, des mauvais anges.»

    (1732) GReg 488a. Have, maigre, pâle, défiguré, tr. « Diffigur. dishevelebet. ».

  • difiguret
    difiguret

    adj. Défiguré.

    (1710) IN I 47. d'e c'horf pehini so steanet ha melenet, diffiguret ha flerius.

  • difigus
    difigus

    adj.

    (1) Attr./Épith. Qui n'est pas difficile sur la nourriture.

    (1925) FHAB Ebrel 146. daoust pegen difigus e oa ar C'heinec, n'oa ket evid e voued.

    (2) Adv. Sans être difficile sur la nourriture.

    (1905) BOBL 15 juillet 43/3e. eur frouezen a zebrer difigus.

  • difikulte
    difikulte

    f. –où Difficulté.

    (1612) Cnf 6a. me cred à tra certen pa na vé mez, em lacquahent ouz an taul Pascal hep nep difficultez. ●(1621) Mc 94. cals à difficulteou all. ●(1633) Nom 258a. Auditus grauitas, tarditas aurium : difficulté de l'ouye : difficultè ves an cleufuet, pounner á cleufuet. ●259a. Difficultas spirandi, difficultas spiritus : difficulté d'haleine : difficultè á halan, berr-halan.

    (1834) SIM 134. istre an difficulte da laqat e guemer.

  • difiliañ / difiliiñ
    difiliañ / difiliiñ

    v.

    (1) V. tr. d. Détortiller.

    (1904) DBFV 50a. difiliein, v. a., tr. «détortiller (l'A.).»

    (2) V. intr. =

    (1905) BOBL 21 janvier 18/1b. pa zifillio eun neuden hepken, ar gwiad holl a ielo da heul.

  • difiliiñ
    difiliiñ

    voir difiliañ

  • difin .1
    difin .1

    adj. Sot.

    (1944) VKST Genver 22. Ar mevel difin n'ouzon ket ha santout a reas ar flipad.

  • difin .2
    difin .2

    f., prép. & adv.

    I. F.

    (1) Fin.

    (1727) HB 252. abarz diffin an nos.

    (1890) BSS 5. pe seurt difin e d'oe o beach.

    (2) Fin de vie.

    (1530) Pm 262. Mar quaffe deffyn crymynal, tr. «S'il trouvait une fin criminelle.»

    (1869) SAG 84. petra 'vezo ho difin, va mignouned ? (…) Enem laza !

    (3) Conclusion, résultat, conséquence.

    (1854) MMM 348. Cetu a-ze an difin eus a dregont vloas a labour. ●(1869) SAG 11. netra ebet sur ne hell kaout eun difin goassoc'h pe guelloc'h. ●70. An difin euz an traou-man oll a zo evellhen : (…).

    II. Loc. prép. En difin : à l'issue de.

    (1732) GReg 549a. A l'issuë du dîné, tr. «En difin a lein.» ●(17--) EN 2674. a trohed [din] ma fen en defin ma bue, tr. «et ma tête tranchée à la fin de ma vie.»

    (1869) KTB.ms 14 p 282. en definn koan. ●(18--) KTB.ms 14 p 187. En definn ar pred.

    III. Loc. adv.

    (1) En difin : en fin de compte, finalement.

    (1904) SKRS I 98. en difin koulzkoude, petra raïo eun den gant deskadurez ha gouziegez, ma ne c'hoar ket an doare da c'hounit ar baradoz ?

    (2) D'an difin : à la fin.

    (1904) SKRS I 159. D'an difin, goude gedal epad tri dervez, setu digouezet ar voest promettet dezhi var lizer he mamm.

    (3) War difin : à la fin de.

    (1732) GReg 804a. Roazoun. Roazon. Roéson. Roaon. Roëon. Roazonn a yoa peus-losqet oll var difin ar bloaz uguent, ha seitecq cant.

  • difinañ
    difinañ

    v. int.

    (1) Tirer à sa fin.

    (1732) GReg 256b. Definer, être près de la fin, tr. «Difina. pr. difinet

    (2) Conclure.

    (1869) SAG 240. evit difin var ar poent-man.

  • difindaoniñ
    difindaoniñ

    v. tr. d.

    (1) Détruire, mettre en pièces.

    (1954) VAZA 10. pet bragoù am eus difindaonet. ●(1967) BAHE 52/16. difindaoniñ kement kleuz 'zo en-dro da gement park.

    (2) Donner (un coup).

    (1939) CDFi 6 mai. a glaske an tu da zifindaoni eur mestaol ouz egile.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...